Bài 15: HÓA TRỊ VÀ SỐ OXI HÓA

Chia sẻ: hoahuongduongnd90

I. Mục tiêu: 1. Kiến thức: HS biết được: - Điện hóa trị, cộng hóa trị của một nguyên tố trong hợp chất. - Số oxi hóa của nguyên tố trong các phân tử đơn chất và hợp chất. - Quy tắc xác định số oxi hóa của nguyên tố.

Bạn đang xem 7 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Bài 15: HÓA TRỊ VÀ SỐ OXI HÓA

Bài 15: HÓA TRỊ VÀ SỐ OXI HÓA
(Chương 3: Liên kết hóa học – Lớp 10 cơ bản)

Họ và tên: Đinh Thị Tuyết Mai
Lớp : K33D-Hóa

Những kiến thức, kỹ năng học sinh Những kiến thức, kỹ năng mới học
đã biết sinh cần hình thành
- Kiến thức: + Khái niệm số oxi - Kiến thức: + Điện hóa trị của
hóa ở lớp 8. một nguyên tố trong hợp chất
+ Quy tắc hóa trị. ion.
+ Cộng hóa trị của
một nguyên tố trong hợp chất
cộng hóa trị.
+ Khái niệm số oxi
hóa, quy tắc xác định số oxi hóa
- Kỹ năng: + Tính hóa trị của của nguyên tố.
một nguyên tố. - Kỹ năng: + Xác định điện hóa
+ Lập công thức hóa trị, cộng hóa trị, số oxi hóa của
học của hợp chất theo hóa trị. nguyên tố trong một số phân tử
đơn chất và hợp chất cụ thể.

Mục tiêu:
I.
1. Kiến thức:
HS biết được:
- Điện hóa trị, cộng hóa trị của một nguyên tố trong hợp
chất.
- Số oxi hóa của nguyên tố trong các phân tử đơn chất và
hợp chất.
- Quy tắc xác định số oxi hóa của nguyên tố.
2. Kỹ năng:
- Xác định điện hóa trị, cộng hóa trị, số oxi hóa của
nguyên tố trong một số phân tử đơn chất và hợp chất
cụ thể.
Phương pháp dạy học chủ yếu:
II.
1. Thuyết trình.
2. Vấn đáp tái hiện.
3. Vấn đáp tìm tòi.
4. Dạy học theo nhóm.
Chuấn bị thiết bị học tập:
III.

1
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
1. Giáo viên: Phiếu học tập.
2. Học sinh: Mỗi nhóm 1 bảng phụ.
IV. Các hoạt động dạy học:
Hoạt động 1: Tìm hiếu về hóa trị trong hợp chất ion
(Thời gian: 10 phút)

Nội dung Hoạt động của giáo Hoạt động của học
viên sinh
I. Hóa trị:
- GV: Em hãy nhớ lại - HS: Hóa trị là con số
kiến thức lớp 8 và cho biểu thị khả năng liên
cô biết thế nào là hóa kết của nguyên tử
trị? nguyên tố này với
nguyên tử nguyên tố
- GV: Đó là khái niệm khác.
hóa trị ở lớp 8. Hôm
nay chúng ta sẽ nghiên
cứu hóa trị trong hợp
chất ion và hợp chất
cộng hóa trị.
1. Hóa trị trong hợp
chất ion:
- GV: Em hãy lấy 1 ví - HS: Ví dụ như có
dụ về hợp chất ion và điện tích của Na là 1+,
xác định điện tích của của Cl là 1-
các ion trong phân tử?

- GV: Trong hợp chất
ion này, hóa trị của một
- Trong hợp chất ion, nguyên tố bằng điện - HS: Nghe và ghi bài.
hóa trị của một nguyên tích của ion và được
tố bằng điện tích của gọi là điện hóa trị của
ion và được gọi là điện nguyên tố đó.
hóa trị của nguyên tố
- GV: Người ta quy
đó.
ước, khi viết điện hóa
trị của một nguyên tố,
- Quy ước: ghi giá trị ghi giá trị điện tích
điện tích trước, dấu trước, dấu của điện
của điện tích sau. tích sau.

2
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
- GV: Em hãy lấy một - HS: VD như trong
số ví dụ về hợp chất
VD: CaF 2 : điện hóa trị của
ion và xác định điện
CaF 2 : Ca (2+), Cl (1-) Ca là 2+, của Cl là 1-
hóa trị của các nguyên Al 2 O 3 : điện hóa trị
Al 2 O 3 : Al (3+), O (2-)
tố trong hợp chất. của Al là 3+, của O là
2-

- GV: + Các kim loại
nhóm IA, IIA, IIIA có - HS: + 1, 2, 3 electron
bao nhiêu e hóa trị ở
lớp ngoài cùng?
+ Vậy chúng có
thể mất đi bao nhiêu e + mất đi 1, 2, 3 e
và sau đó có điện tích và có điện tích dương.
âm hay dương?
+ Ta nói các
nguyên tố kim loại
- Trong hợp chất ion:
thuộc nhóm IA, IIA,
+ Nguyên tố kim
IIIA có điện hóa trị là
loại thuộc nhóm IA,
1+, 2+, 3+.
IIA, IIIA có điện hóa
trị là 1+, 2+, 3+.

- GV: Tương tự như - HS: Các nguyên tố phi
vậy em có nhận xét gì kim thuộc nhóm VIA,
về các nguyên tố phi VIIA có 6, 7 e lớp
kim nhóm VIA, VIIA? ngoài cùng, có thể
nhận thêm 2 hay 1e để
trở thành điện tích âm.
- GV: Do đó chúng có
thể có điện hóa trị 2-,
+ Nguyên tố phi kim
1-
thuộc nhóm VIA, VIIA
có điện hóa trị 2-, 1-.




3
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
Hoạt động 2: Tìm hiểu về hóa trị trong hợp chất cộng hóa trị
( Thời gian: 10 phút )
Nội dung Hoạt động của giáo Hoạt động của học
viên sinh
2. Hóa trị trong hợp
chất cộng hóa trị:
- GV: Em hãy lên bảng
lấy ví dụ về 1 hợp
chất cộng hóa trị có - HS lên bảng lấy ví
cực, 1 ví dụ về hợp dụ.
chất cộng hóa trị không
có cực và viết công
thức cấu tạo của
chúng.
- GV: Trong hợp chất
cộng hóa trị, hóa trị của
một nguyên tố được
xác định bằng số liên
kết của nguyên tử
nguyên tố đó trong
phân tử và được gọi là
cộng hóa trị của - HS xác định.
nguyên tố đó. Vậy em
hãy xác định cộng hóa
trị của các nguyên tố
trong 2 hợp chất vừa
lấy.

- GV: Vậy em có thể - HS nhắc lại.
nhắc lại cách xác định
hóa trị của nguyên tố
- Trong hợp chất cộng trong hợp chất cộng
hóa trị, hóa trị của 1 hóa trị.
nguyên tố được xác
định bằng số liên kết
của nguyên tử nguyên - GV ghi bảng.
tố đó trong phân tử và
được gọi là cộng hóa
trị của nguyên tố đó.

4
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
VD:
Trong CH 4 :
- HS xác định
- GV: Cô có 2 CTCT
sau, em hãy xác định
H
cộng hóa trị của các
HCH
nguyên tố trong hợp
H
chất?


C có cộng hóa trị 4
H có cộng hóa trị 1.

Trong Cl 2 :
Cl Cl
Cl có cộng hóa trị 1.



Hoạt động 3: Tìm hiểu về số oxi hóa
( Thời gian: 16 phút)
Nội dung Hoạt động của giáo Hoạt động của học
viên sinh
II. Số oxi hóa:
- GV đặt vấn đề: số
oxi hóa thường được
- Khái niệm: Số oxi sử dụng trong việc
hóa của 1 nguyên tố nghiên cứu phản ứng - HS ghi bài.
trong phân tử là điện oxi hóa-khử, và số oxi
tích của nguyên tử hóa được phát biểu là:
nguyên tố đó trong
phân tử, nếu giả định
rằng mọi liên kết trong
phân tử đều là liên kết - GV chia lớp làm 4
nhóm với yêu cầu mỗi - HS làm việc theo
ion.
nhóm nghiên cứu 1 quy nhóm trong thời gian 5
tắc xác định số oxi hóa phút theo sự chỉ đạo
trong SGK, lấy ví dụ của nhóm trưởng, thư
và cả 4 nhóm trả lời 1 ký ghi lại kết quả vào
câu hỏi chung: chỉ với bảng phụ dã chuẩn bị


5
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
1 quy tắc của nhóm sẵn.
mình, em đã xác định - Đại diện nhóm báo
được số oxi hóa của cáo kết quả, các nhóm
nguyên tố trong hợp khác nhận xét, bổ sung.
chất chưa?


- Quy tắc xác định số
- GV bổ sung kết quả
oxi hóa: SGK / Trang
của các nhóm, đưa ra
73
- Cách viết số oxi hóa: kiến thức chuẩn.
chữ số thường, dấu
đặt phía trước và được - GV lưu ý cách viết số
đặt bên trên kí hiệu oxi hóa.
nguyên tố.

- GV lấy các ví dụ về
đơn chất, hợp chất, ion
VD1: Số oxi hóa của và yêu cầu học sinh
các nguyên tố Cu, Al, xác định số oxi hóa của - HS xác định số oxi
Fe, N, O trong đơn chất các nguyên tố trong hóa của nguyên tố
Cu, Al, Fe, N 2 , O 2 đều hợp chất. trong các ví dụ GV đưa
ra.
bằng không.
VD2: Số oxi hóa của
các nguyên tố ở các ion
Na + , Ca2+, F − , P 3− lần
lượt là +1, +2, -1, -3.
VD3: Tính số oxi hóa
(x) của nitơ trong NH 3 ,
HNO 3 , NO 2 − .
Trong NH 3 :
x + 3.(+1) = 0
Suy ra: x = -3
−3 +1
Ta có : N H 3
Trong HNO 3 :
(+1) + x + 3.(-2) = 0
Suy ra: x = +5




6
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
+1 +5 −2
Ta có : H N O 3
Trong NO 2 − :
x + 2.(-2) = -1
Suy ra: x = +3
+3 −2
Ta có: N O 2 −
Hoạt động 4: Củng cố, đánh giá:
(Thời gian: 8 phút)
GV phát phiếu học tập, học sinh làm việc theo bàn sau đó trao đổi với bàn
bên cạnh để so sánh kết quả và tự đánh giá, sửa chữa theo đáp án của GV.
Nội dung phiếu học tập:
PHIẾU HỌC TẬP:
BT1: Hoàn thành bài tập sau:

Công thức Cộng hóa trị của Số oxi hóa của
N là N là
NN
HNH H là H là
N là N là
H

Công thức Điện hóa trị của Số oxi hóa của
NaCl Na là Na là
Cl là Cl là
Fe là Fe là
Fe 2 O 3
O là O là

BT2: Phân biệt điện hóa trị, cộng hóa trị và số oxi hóa.
Đáp án:
- Về giá trị: Số oxi hóa và hóa trị có thể bằng nhau, có thể không
bằng nhau. ( Trường hợp N 2 và NH 3 )
- Về dấu: + Số oxi hóa và cộng hóa trị không có dấu.
+ Điện hóa trị có dấu.
Hoạt động 5: Dặn dò (1 phút)
- Học sinh học bài, làm bài tập trong SGK.




7
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
KIỂM TRA 15 PHÚT
1. Mục tiêu:
Đảm bảo đánh giá được đúng kiến thức, kỹ năng mà học sinh cần
đạt được sau khi học xong bài Hóa trị và số oxi hóa.
- Kiến thức:
HS biết được:
+ Điện hóa trị, cộng hóa trị của một nguyên tố trong hợp
chất.
+ Số oxi hóa của nguyên tố trong các phân tử đơn chất và
hợp chất.
+ Quy tắc xác định số oxi hóa của nguyên tố.

Kỹ năng:
-
+ Xác định điện hóa trị, cộng hóa trị, số oxi hóa của
nguyên tố trong một số phân tử đơn chất và hợp chất cụ
thể.
2. Nội dung:
Bài I: ( 3 điểm )
Khoanh tròn vào đáp án đúng trong các câu sau:
1. Cộng hóa trị của N và H trong NH 3 lần lượt là:
A) 1 và 1 C) 3 và 1
B) 2 và 1 D) 4 và 1
2. Điện hóa trị của Ba trong các hợp chất BaO, BaCl 2 là:
A) 1+ C) 3+
B) 2+ D) 4+
3. Số oxi hóa của Fe trong Fe 2 O 3 và AlCl 3 là:
A) +1 C) +3
B) +2 D) +4
Bài II: (3 điểm)
Viết công thức cấu tạo của các hợp chất và cho biết cộng hóa trị
của các nguyên tố trong các hợp chất sau:
a) HCl
b) CH 4
c) H 2 O
Bài III: ( 4 điểm )
Xác định số oxi hóa của các nguyên tố trong đơn chất, hợp chất và
ion sau và giải thích:
a) S c) H 2 SO 4


8
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
b) H 2 S d) SO 4 3−


3. Đáp án và biểu điểm:
Bài I:
1. C ( 1 điểm )
2. B ( 1 điểm )
3. C ( 1 điểm)
Bài II:
a. Công thức cấu tạo của HCl: (0,5 điểm)
H Cl
Cộng hóa trị của H là 1 (0,25 điểm)
Cộng hóa trị của Cl là 1(0,25 điểm)
b. Công thức cấu tạo của CH 4 : (0,5 điểm)
H
HCH
H
Cộng hóa trị của C là 4 (0,25 điểm)
Cộng hóa trị của H là 1. (0,25 điểm)

c. Công thức cấu tạo của H 2 O: (0,5 điểm)
HOH
Cộng hóa trị của H là 1(0,25 điểm)
Cộng hóa trị của O là 2 (0,25 điểm)


Bài III:
Gọi số oxi hóa của S trong các công thức là x.
a. S
x = 0 vì S là đơn chất. (1 điểm)
b. H 2 S
Có 2.(+1) + x = 0
(1 điểm)
Suy ra x = -2.
c. H 2 SO 4
Có 2.(+1) + x + 4.(-2) = 0
(1 điểm)
Suy ra x = +6
d. SO 4 2−


Có x + 4.(-2) = -2
(1 điểm)
Suy ra x = +6




9
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
10
Đinh Thị tuyết Mai – Lớp K33D Hóa
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản