Bàn chuyện học sao cho dễ nhớ lâu quên

Chia sẻ: pstrangsang

Nhân mùa tựu trường, một số học sinh cũng như phụ huynh học sinh muốn KHPT bàn về chuyện “dễ nhớ lâu quên”. Bản thân các em và ngay cả các bậc cha mẹ cũng muốn tìm cho các em một loại thức ăn hoặc thuốc “bổ óc” hoặc thuốc giúp trí nhớ nào đó làm tăng hiệu quả học tập. Sự thật những thuốc này như thế nào? Nó có làm tăng trí nhớ hoặc tăng khả năng học tập hay không? Hay có hại? Muốn giải đáp các vấn đề này ta cần tìm hiểu các yếu...

Nội dung Text: Bàn chuyện học sao cho dễ nhớ lâu quên

Bàn chuyện học sao cho dễ nhớ lâu quên



Nhân mùa tựu trường, một số học sinh cũng như phụ huynh học sinh

muốn KHPT bàn về chuyện “dễ nhớ lâu quên”. Bản thân các em và ngay cả

các bậc cha mẹ cũng muốn tìm cho các em một loại thức ăn hoặc thuốc “bổ

óc” hoặc thuốc giúp trí nhớ nào đó làm tăng hiệu quả học tập. Sự thật những

thuốc này như thế nào? Nó có làm tăng trí nhớ hoặc tăng khả năng học tập

hay không? Hay có hại? Muốn giải đáp các vấn đề này ta cần tìm hiểu các

yếu tố sau:


Bản chất của trí nhớ


Để đơn giản hóa, ta có thể hiểu việc đưa kiến thức vào lưu trữ ở não thành

trí nhớ cũng như ta ghi những dữ kiện vào một tờ giấy. Giấy tốt, mực tốt, bút tốt,

bàn tay và khối óc làm việc có quy cách thì bài viết vào sổ sách tốt, dễ truy tìm

những điều đã ghi nhận.


“Giấy trắng tốt” vì như học sinh có sức khỏe tốt và biết giữ gìn vệ sinh thân

thể. “Bút mực tốt”, là học sinh biết cách ăn uống sao cho cân bằng dưỡng chất,

đem lại những chất cần thiết của hoạt động não bộ. Bởi vì những tín hiệu mà tai

nghe, mắt thấy, miệng nếm, da sờ, mũi ngửi được dẫn truyền về trung tâm não bộ
thông qua những hóa chất mà người ta gọi là chất dẫn truyền thần kinh

(neurrotransmitter) như acetylcholin, dopamin, epinnephrin, norepinephrin,

serotonin… là những hóa chất do não và hệ thần kinh nội tiết ra. Tham gia vào quá

trình dẫn truyền luồng thần kinh và lưu giữ ký ức trong não bộ (ghi vào giấy) này

còn có các chất nội tiết khác như enkephalin, endorphin là những đoạn peptid có

tác dụng như chất morphin tham dự. Tất cả những chất này phản ứng và tác động

đa dạng đến nỗi phải viết một quyển sách mới có thể giải thích được cơ chế,

nhưng với mọi cơ thể học sinh bình thường đều có thể tự sản xuất và tự điều hành

được, với điều kiện là các em phải ăn uống cân bằng dưỡng chất. Những thức ăn

này cũng không có gì là khó thực hiện. (xem bài “Thức ăn cho trí nhớ” nơi

Chuyên đề Sức khỏe KHPT số 187). Người ta chia trí nhớ ra làm ba giai đoạn: (1)

trí nhớ tức thì, là những gì ta ghi nhận tại chỗ và có thể lưu lại trong trí nhớ từ vài

giờ đến vài ngày; (2) trí nhớ ngắn hạn, lưu lại trong ta từ vài ngày đến vài tuần lễ

và (3) trí nhớ vĩnh viễn, lưu lại trong ta từ vài tháng, vài năm hoặc suốt đời, tức là

thành ký ức.


Làm thế nào để tăng trí nhớ?


Trí nhớ tức thì sẽ chuyển thành trí nhớ ngắn hạn hoặc trí nhớ vĩnh viễn nếu

những thông tin được lặp đi lặp lại nhiều lần thích hợp, tức là ta biết cách ôn tập.

Thí dụ muốn nhớ một bài học, mà sáng nay vừa lên lớp, thì tối nay về, học sinh

phải đọc lại ngay và làm dàn bài chi tiết, tô màu xanh, vàng, đỏ, hoặc ghi đậm

những chi tiết cần nhớ (đây là cách ôn tập lần thứ nhất - Học sinh thường để bài
học hôm nay đến tuần sau, tối hôm trước ngày đi học theo thời khóa biểu mới đem

ra ôn thì kể như các em đọc bài mới vì chẳng còn nhớ gì cả). Vài ngày sau (trong

khoảng thời gian còn hiệu lực của trí nhớ tức thời) ta ôn lại bài đó một lần bằng

cách đọc lại dàn bài và cố nhớ lại những điều đã học, hoặc thậm chí chỉ cần tối

nằm suy nghĩ đến nội dung bài ấy. Liên tưởng lại những điều đã học (vì trong trí

còn nhớ). Rồi một tuần sau ôn lại một lần nữa là đã biến trí nhớ tức thì thành trí

nhớ ngắn hạn một cách chắc chắn. Nửa tháng hoặc một tháng sau lướt ôn lại lần

thứ tư. Ba tháng sau lướt ôn lại lần thứ năm và đến kỳ thi ôn lại lần nữa sẽ dễ dàng

làm bài thi thông suốt. Mỗi ngày, bài vở càng chồng chất, nên “kỹ thuật” học này

tuy rất hiệu quả nhưng chỉ thực sự hiệu quả khi các em bắt đầu áp dụng ngay từ

đầu năm khi mới nhập học, và với một thời khóa biểu ôn tập nghiêm túc “ngày

nào bài nấy”, và dĩ nhiên cũng không có gì là vất vả lắm.


Muốn làm được điều này, các em phải “biết hẹn”. Hẹn những cuộc chơi,

hẹn phim ảnh, tivi, game… lại vào một buổi của ngày chủ nhật mà thôi (một buổi

để học bổ sung những bài trong tuần chưa thực hiện được).


Với các phương tiện hiện đại mà các em có như hiện nay như máy vi tính,

điện thoại di động, email, chat… các em hãy dùng chúng để lưu trữ, sắp xếp vào

file/folder theo thứ tự abc… để có thể truy cập ra nhanh chóng và email, chat trao

đổi với một vài bạn cùng lớp để hỗ trợ cho nhau, thay vì chat chít tùm lum những

chuyện vô bổ rất uổng phí!
Chúc các em thành công.


DS. PHAN ĐỨC BÌNH
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản