Báo cáo môn Thị trường tài chính “Thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam thực trạng và giải pháp trong giai đoạn hiên nay”

Chia sẻ: Tran Quang Linh | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:17

1
744
lượt xem
344
download

Báo cáo môn Thị trường tài chính “Thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam thực trạng và giải pháp trong giai đoạn hiên nay”

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thế giới, nền kinh tế Việt Nam đang từng ngày “thay da đổi thịt”. Từ một nước tự cung tự cấp (trước năm 1986) đến nay Việt Nam đã tạo được hình ảnh về một đất nước có tốc độ tăng trưởng kinh tế vào loại bậc nhất trong khu vực, và là một đất nước có vị thế trên bản đồ kinh tế thế giới.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Báo cáo môn Thị trường tài chính “Thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam thực trạng và giải pháp trong giai đoạn hiên nay”

  1. Báo cáo môn Thị trường tài chính “Thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam thực trạng và giải pháp trong giai đoạn hiên nay”
  2. MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU ............................................................................................................................... 3 THÀNH VIÊN NHÓM 9 .............................................................................................................. 3 Trần Quang Linh .......................................................................................................................... 3 THỊ TRƯỜNG TIỀN TỆ LIÊN NGÂN HÀNG Ở VIỆT NAM .................................................. 4 I-Tæng quan vÒ thÞ tr­êng tiÒn tÖ.................................................................................................. 4 1. Công cụ của TTTT .................................................................................................................... 4 2. Đặc điểm : .................................................................................................................................. 5 3. §Æc tr­ng: Hàng hóa có tính thanh khoản cao, rủi ro, lợi nhận thấp. ........................................... 5 4. Chøc n¨ng: Tµi trî c¸c nhu cÇu vÒ vèn l­u ®éng cña c¸c Doanh NghiÖp vµ ChÝnh Phñ( t¸i s¶n xuÊt gi¶n ®¬n lµ chñ yÕu). ............................................................................................................... 5 II-ThÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng. ............................................................................................ 5 1. Kh¸i qu¸t vÒ thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng ViÖt Nam. .......................................................... 5 1.1 Thị trường nội tệ liên ngân hàng. ............................................................................................ 6 1.2 Thị trường ngoại tệ liên ngân hàng. ........................................................................................ 7 2. Ho¹t ®éng cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng trong thêi gian qua. ................................................. 7 2.1 Doanh sè giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng. ................................................................ 7 2.2. H×nh thøc vµ thêi h¹n cña giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng...................................... 7 A. H×nh thøc giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng kh¸ phong phó. ....................................... 7 B. Thêi h¹n giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng kh¸ linh ho¹t. ............................................ 8 2.3 Giá cả giao dịch trên thị trường liên ngân hàng. ..................................................................... 8 2.4 Môi trường pháp lý cho hoạt động của thị trường liên ngân hàng ngày càng được hoàn thiện. .............................................................................................................................................. 8 2.5 Lãi suất trên thị trường liên ngân hàng. .................................................................................. 9 L·i suÊt liªn ng©n hµng trong thêi gian qua. ................................................................................. 9 III. Hạn chế và tồn tại. ................................................................................................................. 9 IV. Giải pháp phát triển thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam. .............................................. 11 Giải pháp ..................................................................................................................................... 12 Một số đề xuất và kiến nghị ........................................................................................................ 14 MỤC LỤC .................................................................................................................................... 16 LỜI MỞ ĐẦU: .............................................................................................................................. 1 16
  3. LỜI MỞ ĐẦU Cùng với sự phát triển của nền kinh tế thế giới, nền kinh tế Việt Nam đang từng ngày “thay da đổi thịt”. Từ một nước tự cung tự cấp (trước năm 1986) đến nay Việt Nam đã tạo được hình ảnh về một đất nước có tốc độ tăng trưởng kinh tế vào loại bậc nhất trong khu vực, và là một đất nước có vị thế trên bản đồ kinh tế thế giới. Sự phát triển đó ảnh hưởng rất lớn đến thị trường Tài Chính ở Việt Nam trong đó thị trường Liên Ngân Hàng là một phần của thị trường tài chính. Nhờ sự xuất hiện của thị trường liên ngân hàng mà sự luân chuyển vốn được diễn ra một cách dễ dàng hơn, bù đắp kịp thời sự thiếu hụt vốn tạm thời giữa các ngân hàng trong hệ thống liên ngân hàng với nhau. Sự phát triển của thị trường liên ngân hàng đã làm gia tăng nguồn vốn cho các chủ thể. Có được sự phát triển đó chính là nhờ chính sách tiền tệ của nhà nước Việt Nam. Tuy nhiên, thực trạng của thị trường liên ngân hàng hiên nay vẫn còn một số điểm cần khắc phục, với đề tài “Thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam thực trạng và giải pháp trong giai đoạn hiên nay” nhóm chúng tôi muốn cung cấp cho các bạn đọc một số thông tin về thị trường liên ngân hàng thực trạng và giải pháp phát triển thị trường liên ngân hàng hiên nay. Đây là lần đầu tiên nhóm chúng tôi tiếp cận với đề tài này nên không thể không có sai sót mong Giáo viên hướng dẫn và các bạn đóng góp ý, cung cấp thêm thông tin để bài thuyết trình được hoàn chỉnh hơn. Xin chân thành cảm ơn! THÀNH VIÊN NHÓM 9 Trần Quang Linh
  4. THỊ TRƯỜNG TIỀN TỆ LIÊN NGÂN HÀNG Ở VIỆT NAM THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP TRONG GIAI ĐOẠN HIÊN NAY ---***--- I-Tæng quan vÒ thÞ tr­êng tiÒn tÖ Thị trường tài chính là nơi diễn ra việc mua và bán vốn gồm cả hai quá trình tài chính trực tiếp (người tiết kiệm gặp gỡ trực tiếp người đầu tư) và tài chính gián tiếp (thông qua trung gian tài chính). ThÞ tr­êng tµi chÝnh( TTTC) cã rÊt nhiÒu c¸ch ph©n lo¹i, nh÷ng c¨n cø vµo thêi h¹n cña c¸c c«ng cô tµi chÝnh th× TTTC bao gåm: ThÞ tr­êng tiÒn tÖ( TTTT) vµ thÞ tr­êng vèn( TTV). TTTT lµ n¬i trao ®æi mua b¸n c¸c c«ng cô tµi chÝnh ng¾n h¹n. Thị trường tiền tệ là thị trường mua bán các loại giấy tờ có giá ngắn hạn có kỳ hạn dưới một năm, là nới đáp ứng nhu cầu vốn ngắn hạn cho nền kinh tế. Bao gồm thị trường liên ngân hàng, thị trường vốn ngắn hạn và thị trường hối đoái 1. Công cụ của TTTT 1.1 Tín phiếu kho bạc: Là công cụ dùng để vay nợ của Chính phủ do kho bạc Nhà nước phát hành với kỳ hạn thanh toán là 3, 6, 12 tháng qua hình thức đấu thầu để tài trợ cho ngân sách nhằm bù đắp thiếu hụt tạm thời của ngân sách nhà nước và thực hiện các mục tiêu của chính sách tiền tệ. 1.2 Chứng chỉ tiền gửi ngân hàng: Đó là công cụ vay nợ do ngân hàng thương mại phát hành và bán cho người gửi tiền với lãi suất nhất định từ 1-3 tháng, hoặc 6 tháng và được lưu thông khi chưa đến hạn thanh toán, được thanh toán lãi định kỳ và khi đến hạn thì được hoàn trả theo giá mua ban đầu. 1.3 Thương phiếu: Là loại giấy nhận nợ đặc biệt, người giữ nó có quyền đòi tiền khi đến hạn. Bao gồm hối phiếu và lệnh phiếu.
  5. 1.4 Giấy chấp nhận thanh toán của ngân hàng: Là giấy do 1 công ty phát hành, bảo đảm rằng một ngân hàng sẽ thanh toán vô điều kiện một khoản tiền nhất định vào một thời điểm nhất định trong tương lai cho người nắm giữ giấy này. 1.5 Hợp đồng mua lại: Là sự thỏa thuận giữa người mua và người bán chứng khoán, theo đó người bán có thể mua lại các chứng khoán với một khoản tiền nhất định vào một thời điểm nhất định trong tương lai cho người nắm giữ giấy này. 2. Đặc điểm : + C«ng cô tµi chÝnh cã thêi h¹n thanh to¸n d­íi 1 n¨m ( l©u nhÊt lµ 12 th¸ng vµ ng¾n nhÊt lµ 1 ®ªm hay 24 giê). +BiÕn ®éng gi¸ c¸c c«ng cô TC do ¶nh h­ëng cña sù biÕn ®éng l·i suÊt thÞ tr­êng lµ kh«ng ®¸ng kÓ. +Ph¸t hµnh theo d¹ng chuÈn mùc ho¸ cao vµ thÞ tr­êng thø cÊp cña chóng ph¸t triÓn. + §­îc ®¶m b¶o b»ng tµi s¶n hoÆc c¸c d¹ng ®¶m b¶o kh¸c cña ng­êi ®i vay do vËy rÊt Ýt rñi ro. 3. §Æc tr­ng: Hàng hóa có tính thanh khoản cao, rủi ro, lợi nhận thấp. 4. Chøc n¨ng: Tµi trî c¸c nhu cÇu vÒ vèn l­u ®éng cña c¸c Doanh NghiÖp vµ ChÝnh Phñ( t¸i s¶n xuÊt gi¶n ®¬n lµ chñ yÕu). TTTT c¨n cø vµo sù kh¸c biÖt vÒ chøc n¨ng còng nh­ ph¹m vi thÞ tr­êng gåm: TTTT liªn ng©n hµng vµ TTTT më réng. II-ThÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng. 1. Kh¸i qu¸t vÒ thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng ViÖt Nam. TTTT liªn ng©n hµng h×nh thµnh trªn c¬ së c¸c ng©n hµng cã sù mÊt c©n ®èi vÒ kú h¹n trong ho¹t ®éng kinh doanh, nghÜa lµ c¸c ng©n hµng cïng nhau t¹o lËp nªn mét thÞ tr­êng mµ qua ®ã cã thÓ cho nhau vay vèn nh»m gi¶i quyÕt vÊn ®Ò mÊt c©n ®èi kú h¹n cña tõng ng©n hµng. TTTT liªn ng©n hµng ®­îc h×nh thµnh qua quan hÖ cung-cÇu cña c¸c ng©n hµng.
  6. TTTT Đây là thị trường vốn ngắn hạn giữa các ngân hàng với nhau do ngân hàng trung ương tổ chức để giải quyết nhu cầu vốn giữa các ngân hàng thương mại để bù đắp thiếu hụt trong thanh toán bù trừ đáp ứng nhu cầu thanh toán của khách hàng. L·i suÊt cho vay trªn thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng cïng ®­îc quyÕt ®Þnh bëi quan hÖ cung-cÇu.Tr­íc n¨m 1988, hÖ thèng ng©n hµng ViÖt Nam lµ hÖ thèng mét cÊp, thùc chÊt chØ cã 1 ng©n hµng, võa thùc hiÖn chøc n¨ng qu¶n lý nhµ n­íc vÒ c¸c lÜnh vùc tiÒn tÖ, tÝn dông võa thùc hiÖn chøc n¨ng kinh doanh. T×nh tr¹ng thõa thiÕu nguån vèn cña c¸c chi nh¸nh ®­îc ®iÒu chuyÓn tõ nh÷ng chi nh¸nh kh¸c hoÆc ®­îc tho¶ m·n b»ng quü ph¸t hµnh. TTTT liªn ng©n hµng kh«ng cã c¬ héi ph¸t triÓn. Ngµy 20/3/1988, héi ®ång Bé Tr­ëng ®· ban hµnh NghÞ §Þnh 53/H§BT vÒ tæ chøc bé m¸y Ng©n hµng Nhµ N­íc( NHNN) b­íc ®Çu h×nh thµnh hÖ thèng ng©n hµng 2 cÊp ë d¹ng s¬ khai. Th¸ng 5/1990, 2 ph¸p lÖnh ng©n hµng ®· ra ®êi h×nh thµnh râ hÖ thèng ng©n hµng 2 cÊp, t¸ch b¹ch chøc n¨ng qu¶n lý nhµ n­íc vµ chøc n¨ng kinh doanh cña c¸c tæ chøc tÝn dông. §©y lµ ®iÒu kiÖn cÇn vµ ®ñ ®Ó thÞ tr­êng liªn ng©n hµng ra ®êi vµ ph¸t triÓn ë ViÖt Nam. Ngµy 7/10/1992, thÞ tr­êng liªn ng©n hµng ë ViÖt Nam ®· ra ®êi theo chØ thÞ sè 07/CT-NH1 cña Thèng §èc NHNN, cho phÐp c¸c tæ chøc tÝn dông ®­îc thùc hiÖn viÖc cho vay vµ ®i vay lÉn nhau. Thµnh viªn tham gia thÞ tr­êng liªn ng©n hµng:  C¸c ng©n hµng th­¬ng m¹i  C¸c ng©n hµng th­¬ng m¹i cæ phÇn  Tæ chøc tÝn dông kh¸c  Ng©n hµng nhµ n­íc. 1.1 Thị trường nội tệ liên ngân hàng. Thµnh lËp vµ ®i vµo ho¹t ®éng tõ n¨m 1993 d­íi h×nh thøc thÞ tr­êng tËp trung. Thµnh viªn: c¸c tæ chøc tÝn dông giao dÞch vèn vµ vay m­în lÉn nhau th«ng qua NHNN. NHNN võa lµ ng­êi tæ chøc, gi¸m s¸t vµ thµnh viªn tham gia thÞ tr­êng víi vai trß ng­êi cho vay cuèi cïng trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng d­íi c¸c h×nh thøc: + cho vay bï ®¾p thiÕu hôt vèn trong thanh to¸n.
  7. + cho vay bæ sung vèn ng¾n h¹n. + b¶o l·nh cho tæ chøc tÝn dông thµnh viªn vay vèn cña thµnh viªn kh¸c trªn thÞ tr­êng. Tõ 2001 ®Õn nay, thÞ tr­êng néi tÖ liªn ng©n hµng ®­îc chÝnh thøc tù do, toµn bé c¸c giao dÞch trªn thÞ tr­êng ®­îc thùc hiÖn trùc tiÕp gi÷a c¸c thµnh viªn, NHNN chØ thùc hiÖn can thiÖp vµo cung cÇu vèn vµ nhu cÇu thanh kho¶n th«ng qua thÞ tr­êng më. 1.2 Thị trường ngoại tệ liên ngân hàng. Thµnh lËp vµ ®i vµo ho¹t ®éng tõ n¨m 1994 Thµnh viªn: c¸c tæ chøc ®­îc phÐp kinh doanh ngo¹i hèi. NHNN võa lµ ng­êi ®iÒu hµnh thÞ tr­êng võa lµ ng­êi mua b¸n cuèi cïng víi khèi l­îng lín c¸c lo¹i ngo¹i tÖ ®Ó can thiÖp vµo thÞ tr­êng khi cÇn thiÕt. ViÖc c«ng bè tû gi¸ chÝnh thøc dùa trªn tû gi¸ b×nh qu©n trªn thÞ tr­êng ngo¹i tÖ liªn ng©n hµng. L·i suÊt ngo¹i tÖ vµ l·i suÊt néi tÖ ®­îc g¾n kÕt víi nhau th«ng qua nghiÖp vô SWAP ngo¹i tÖ lµm cho viÖc kiÓm so¸t ®iÒu hµnh l·i suÊt vµ tû gi¸ ®­îc ®Æt trong mèi quan hÖ chÆt chÏ h¬n, cã c¬ së khoa häc h¬n, gãp phÇn lµm cho tû gi¸ ph¶n ¸nh chÝnh x¸c h¬n gi¸ trÞ thùc cña ®ång ViÖt Nam. 2. Ho¹t ®éng cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng trong thêi gian qua. 2.1 Doanh sè giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng. Tõ n¨m 2002 ®Õn nay doanh sè giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng t¨ng kho¶ng 20%/n¨m ®· ph¶n ¸nh ®­îc phÇn nµo vai trß cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng víi t­ c¸ch lµ “kªnh” dÉn vèn quan träng cña tæ chøc tÝn dông: +T¨ng hiÖu qu¶ sö dông vèn cña tæ chøc tÝn dông. + §¶m b¶o an toµn ho¹t ®éng kinh doanh toµn hÖ thèng. 2.2. H×nh thøc vµ thêi h¹n cña giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng. Nh×n chung thêi h¹n vµ h×nh thøc cña giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng kh¸ ®a d¹ng vµ phong phó. A. H×nh thøc giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng kh¸ phong phó. Gi÷a c¸c tæ chøc tÝn dông cã 2 h×nh thøc giao dÞch:
  8. + Më kho¶n tiÒn göi lÉn nhau va giao dÞch qua ®iÖn tho¹i, fax, m¹ng vi tÝnh vÒ ®iÒu kho¶n cña mãn vay vµ thùc hiÖn chuyÓn tiÒn. + Ho¹t ®éng mua b¸n lÉn nhau t¹i trung t©m thanh to¸n bï trõ cña NHNN. + Gi÷a c¸c tæ chøc tÝn dông, NHNN vµ tæ chøc tÝn dông kh¸c thùc hiÖn mua b¸n vèn còng dùa trªn 2 h×nh thøc: + Cho vay( t¸i cÊp vèn). + Cho vay theo bé hå s¬ kh¸ch hµng. VD: ë ng©n hµng VIB bank ®· cung cÊp c¸c h×nh thøc giao dÞch trªn thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng c¸c h×nh thøc sau: - Giao dÞch mua b¸n ngo¹i tÖ giao ngay - Giao dÞch mua b¸n kú h¹n - Giao dÞch kÕt hîp gi÷a mua b¸n ngo¹i tÖ vµ tiÒn göi - Giao dÞch trªn thÞ tr­êng tiÒn tÖ - C¸c giao dÞch kh¸c theo yªu cÇu cña kh¸ch hµng B. Thêi h¹n giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng kh¸ linh ho¹t. Tr­íc ®©y thêi h¹n giao dÞch th­êng dµi tõ 3-6 th¸ng, nay cã thªm c¸c giao dÞch nh­ qua ®ªm, 1 tuÇn, 1 th¸ng 2.3 Giá cả giao dịch trên thị trường liên ngân hàng. Tr­íc ®©y thiÕt lËp trªn c¬ së b×nh qu©n ho¸ l·i suÊt chµo cña c¸c Ng©n hµng th­¬ng m¹i( NHTM) do NHNN lùa chän tøc lµ chñ yÕu do ng©n hµng tho¶ thuËn Tõ ngµy 16/5/2008 ¸p dông c¬ chÕ l·i suÊt theo l·i suÊt c¬ b¶n cña NHNN. 2.4 Môi trường pháp lý cho hoạt động của thị trường liên ngân hàng ngày càng được hoàn thiện. * ChØ thÞ sè 07/CT-NH1 cña Thèng §èc NHNN cho phÐp c¸c tæ chøc tÝn dông ®­îc thùc hiÖn cho vay vµ ®i vay lÉn nhau. * QuyÕt ®Þnh sè 114/QD-MD14 ngµy 21/6/1993 ban hµnh quy chÕ tæ chøc vµ ho¹t ®éng cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng. * QuyÕt ®Þnh sè 190/ Q§- NH14 ngµy 6/10/1993 bæ sung söa quy chÕ vµ ho¹t ®éng vÒ thÞ tr­êng liªn Ng©n hµng.
  9. * QuyÕt ®Þnh sè 189/QD-NH14 ngµy 6/10/1993 ban hµnh b¶o l·nh vay vèn trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng. * QuyÕt ®Þnh sè 1310/2001/QD-NHNN ban hµnh vay vèn cña c¸c tæ chøc tÝn dông. 2.5 Lãi suất trên thị trường liên ngân hàng. L·i suÊt liªn ng©n hµng trong thêi gian qua. * §Çu n¨m 2008 Møc cao nhÊt trong n¨m 2007 lµ 17%. 17/2 møc l·i suÊt nµy lµ 25% 19/2 nøc l·i suÊt nµy ®· leo lªn ®Õn møc kh«ng t­ëng do: +Nguån cho vay bÞ h¹n chÕ + X¶y ra t×nh tr¹ng ®Çu c¬ tÝch tr÷ trong gi¸ vµng. +Ng©n hµng å ¹t c«ng bè t¨ng l·i suÊt huy ®éng b»ng VND. + Nhu cÇu tiÒn ®ång cña c¸c ng©n hµng lµ v« cïng lín do ng©n hµng cÇn tiÒn ®Ó ®¶m b¶o tÝnh thanh kho¶n, ®Ó ®¶m b¶o thùc hiÖn nhiÖm vô tµi chÝnh víi nhµ n­íc( 17/3 ph¶i mua 20300 tû tÝn phiÕu b¾t buéc). Ngµy 16/9/2008 cã quyÕt ®Þnh: “ C¸c tæ chøc tÝn dông Ên ®Þnh l·i suÊt kinh doanh( l·i suÊt huy ®éng vèn vµ l·i suÊt cho vay) b»ng VND ®èi víi kh¸ch hµng kh«ng v­ît qu¸ 150% l·i suÊt c¬ b¶n do NHNN c«ng bè” * Đầu năm 2010 : - Lãi suất kỳ hạn qua đêm dao động từ 6,76%/năm đến 7,59%/năm, bình quân ở mức 7,24%/năm, tăng 0,29%/năm; lãi suất bình quân các kỳ hạn từ 3 tháng và 6 tháng vẫn là các kỳ hạn có mức bình quân cao nhất, lần lượt là 11,76%/năm và 11,83%/năm. Lãi suất các kỳ hạn còn lại dao động từ 8,40%/năm đến 11,27%/năm (ngoại trừ lãi suất không kỳ hạn III. Hạn chế và tồn tại. MÆc dï ®· ®¹t ®­îc nh÷ng kÕt qu¶ nhÊt ®Þnh nh­ng tæng quan tõ viÖc nghiªn cøu vÒ thùc tr¹ng cña thÞ tr­êng ta cã thÓ thÊy r»ng: ThÞ tr­êng liªn ng©n hµng ë ViÖt Nam ch­a ph¸t triÓn, ch­a ®­îc coi lµ “cøu c¸nh’ cho ho¹t ®éng cña c¸c tæ chøc tÝn dông
  10. cña ViÖt Nam( quy m« giao dÞch cßn h¹n chÕ, tÝnh phæ biÕn cña thÞ tr­êng ch­a cao. HÇu hÕt c¸c giao dÞch cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng diÔn ra tËp trung ë 2 trung t©m tµi chÝnh lín lµ HN-TPHCM. Sè l­îng c¸c thµnh viªn tham gia cßn h¹n chÕ vµ phÇn lín lµ ®Ó gi¶i quyÕt nh÷ng nhu cÇu ®ét xuÊt vÒ nguån vèn vµ sö dông vèn h¬n lµ ho¹t ®éng mang tÝnh th­êng nhËt cña c¸c tæ chøc tÝn dông. L·i suÊt trªn thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng ®­îc h×nh thµnh mét c¸ch hoµn toµn ngÉu nhiªn d«i khi mang tÝnh tù ph¸t, ch­a ph¶n ¸nh chÝnh x¸c c¸c quan hÖ cung cÇu vµ xu h­íng vËn ®éng cña l·i suÊt trªn thÞ tr­êng tµi chÝnh nãi chung. LÏ ra thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng ph¶i lµ c¬ së ®Ó h×nh thµnh l·i suÊt thÞ tr­êng b¸n lÎ vµ l·i suÊt huy ®éng cña c¸c tæ chøc tÝn dông khi ¸p dông c¬ chÕ l·i suÊt tho¶ thuËn th× ë n­íc ta NHNN vÉn c«ng bè l·i suÊt c¬ b¶n. Nh­ng trong thùc tÕ hiÖn nay l·i suÊt kinh doanh cña c¸c tæ chøc tÝn dông tho¸t ly dÇn l·i suÊt c¬ b¶n cña NHNN. Nguyªn nh©n c¬ b¶n lµm cho thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng ë ViÖt Nam ch­a ph¸t triÓn lµ: 1). XÐt d­íi gãc ®é qu¶n lý nhµ n­íc , thùc hiÖn liªn kÕt gi÷a c¸c ng©n hµng víi c¸c tæ chøc phi ng©n hµng chñ yÕu mang tÝnh tù ph¸t, trªn c¬ së sù chñ ®éng cña c¸c ng©n hµng. Nhµ n­íc ch­a kÞp thêi t¹o lËp c¬ së ph¸p lý râ rµng, trùc tiÕp ®iÒu chØnh, hç trî, t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho viÖc ph¸t triÓn liªn kÕt, hîp t¸c chiÕn lù¬c gi÷a c¸c ng©n hµng víi nhau. Cho ®Õn nay vÉn ch­a cã mét c¬ quan chøc n¨ng nµo cña ng©n hµng hay NHNN chÞu tr¸ch nhiÖm lµ ng­êi tæ chøc, vËn hµnh vµ qu¶n lý thÞ tr­êng liªn ng©n hµng, ch­a kiÓm so¸t ®­îc c¸c giao dÞch vµ can thiÖp kÞp thêi mäi t×nh huèng. HÖ thèng th«ng tin ch­a hoµn thiÖn, thiÕu th«ng tin vµ th«ng tin kh«ng chÝnh x¸c lµ mét trong nh÷ng rµo c¶n kh¶ n¨ng ®iÒu tiÕt thÞ tr­êng cña NHNN. 2). Bèn ng©n hµng th­¬ng m¹i nhµ n­íc lµ nh÷ng ng©n hµng lín, chiÕm tíi 70% thÞ tr­êng tÝn dông cña ViÖt Nam víi hÖ thèng c¸c chi nh¸nh ho¹t ®éng trªn toµn bé ph¹m vi l·nh thæ nh­ng l¹i h¹ch to¸n phô thuéc víi nhau nªn viÖc mua ban vèn dï cã ®Çu ra nh­ng còng kh«ng cã ý nghÜa g×. Tr¸i l¹i khèi c¸c ng©n hµng th­¬ng m¹i cæ phÇn vµ c¸c ng©n hµng liªn doanh, chi nh¸nh c¸c ng©n hµng n­íc ngoµi l¹i chØ cã quy m« vµ thÞ phÇn rÊt nhá( trªn d­íi
  11. 25%), tÝnh chÊt “®Þa h¹t” ®­îc thÓ hiÖn râ rÖt, häat ®éng mua b¸n vèn míi chØ ®­îc thùc hiÖn gi÷a c¸c tæ chøc tÝn dông trong n­íc( trõ mét vµi tr­êng hîp nh­ Standard charter bank vµ citi bank cã mét vµi mãn cho vay th«ng qua ng©n hµng ViÖt Nam trong thêi gian gÇn ®©y) ®Æc biÖt lµ ch­a cã sù mua b¸n vèn víi c¸c tæ chøc tÝn dông ë c¸c n­íc kh¸c trong khu vùc vµ quèc tÕ. Do vËy ho¹t ®éng cña thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng kh«ng thÓ tr¸nh khái tÝnh chÊt “chî phiªn” vµ “buån tΔ . 3). C«ng cô ho¹t ®éng trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng cßn nghÌo nµn c¶ vÒ chñng lo¹i vµ thêi h¹n. Nh­ chóng ta cã thÓ thÊy l·i suÊt trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng ®­îc niªm yÕt víi thêi h¹n tõ 1 tuÇn-2tuÇn-1th¸ng-3th¸ng-6th¸ng-12 th¸ng. Nã míi chØ gi¶i quyÕt ®­îc phÇn nµo yªu cÇu vÒ kh¶ n¨ng thanh to¸n mµ ch­a ®¸p øng ®­îc nhu cÇu vÒ nguån vµ sö dông vèn nãi chung cña c¸c tæ chøc tÝn dông. C¸c giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng cßn phæ biÕn d­íi h×nh thøc tÝn chÊp hoÆc b»ng tiÒn göi ®èi øng t¹i ng©n hµng cho vay. V× vËy phÇn nhiÒu ho¹t ®éng cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng chñ yÕu tËp trung gi÷a nh÷ng ng©n hµng th­¬ng m¹i cã uy tÝn vµ quan hÖ th­êng xuyªn víi nhau. 4). HÖ thèng thanh to¸n trong néi bé tõng ng©n hµng vµ hÖ thèng thanh to¸n liªn ng©n hµng dï ®ang ®­îc hiÖn ®¹i ho¸ song vÉn trong t×nh tr¹ng manh món, f©n t¸n riªng rÏ trong mçi ng©n hµng hoÆc trong tõng nhãm nhá mµ vÉn ch­a hoµ m¹ng thèng nhÊt, thËm chÝ ch­a liªn kÕt thèng nhÊt gi÷a c¸c trung t©m trong n­íc,®iÒu nµy còng lµ mét nguyªn nh©n quan träng dÉn ®Õn t×nh tr¹ng ph©n ®o¹n thÞ tr­êng vµ kh¶ n¨ng ®iÒu chØnh vèn gi÷a c¸c tæ chøc tÝn dông kÐm hiÖu qu¶ IV. Giải pháp phát triển thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam. Nhận thức được vai trò của thị trường liên ngân hàng đối với sự phát triển của thị trường tài chính- tiền tệ nói riêng và nền kinh tế nói chung, sau khi phân tích diễn biến của thị trường liên ngân hàng trong thời gian gần đây, phần tiếp theo của bài viết sẽ trình bày một số giải pháp, đề xuất, kiến nghị nhằm góp phần khắc phục những yếu kém và từng bước củng cố, hoàn thiện và phát triển thị trường tiền tệ liên ngân hàng như sau:
  12. Giải pháp Một là: Tổ chức lại các ngân hàng thương mại Nhà nước. Trước hết, thay đổi cơ chế tài chính trong các ngân hàng này theo hướng hạch toán độc lập giữa các chi nhánh với nhau và với Hội sở chính. Tiếp theo đó, tiến hành cổ phần hoá các ngân hàng thương mại Nhà nước. Với giải pháp này thì số lượng các chủ thể tham gia trên thị trường sẽ không chỉ tăng lên về mặt số lượng mà còn khẳng định ý nghĩa thực sự của các giao dịch. Sau khi các chi nhánh của các ngân hàng thương mại được hạch toán kinh doanh độc lập, sẽ không còn trông chờ vào nguồn vốn điều chuyển từ Hội sở chính mà sẽ mua bán với bất cứ chủ thể nào có lợi nhất. Như vậy, mỗi địa phương (tỉnh hoặc thành phố) sẽ trở thành những trung tâm mua bán vốn của những chi nhánh của các ngân hàng thương mại Nhà nước khác nhau với nhau. Hai là: Đa dạng và chuẩn hoá các công cụ trên thị trường. Bên cạnh những công cụ sẵn có, cần được chuẩn hoá theo những khuôn khổ pháp lý thống nhất, cần sớm đưa vào thị trường các công cụ giao dịch khác như các công cụ chứng khoán phái sinh, các loại thương phiếu, các bảo lãnh của ngân hàng (bank acceptances), kỳ phiếu ngân hàng, v.v… Những công cụ này không chỉ góp phần đa dạng hoá dịch vụ ngân hàng - tài chính mà còn tạo điều kiện cho các chủ thể tham gia có cơ hội lựa chọn nhằm đáp ứng cao nhất nhu cầu về nguồn và sử dụng nguồn khi tham gia thị trường. Ba là: Khuyến khích các tổ chức tín dụng Việt Nam tham gia vào hoạt động thị trường tiền tệ trong khu vực và trên thế giới, trước hết là thị trường Hongkong và Singapore. Hiện nay, mới chỉ có Ngân hàng Ngoại thương Việt Nam thực hiện được hoạt động này và đạt được một thành công góp phần sử dụng nguồn vốn một cách có hiệu quả, nhất là nguồn tiết kiệm ngoại tệ huy động từ trong nước. Để thúc đẩy các tổ chức tín dụng tham gia hoạt động thị trường tiền tệ quốc tế, Ngân nhà Nhà nước cũng cần thay đổi một số những quy định pháp lý về quản lý ngoại hối và sự di chuyển của những luồng vốn. Song, quan trọng hơn, các tổ chức tín dụng vẫn phải tích cực và chủ động trong việc vươn ra thị trường nước ngoài, tranh thủ sự cộng tác với các
  13. ngân hàng có uy tín của nước ngoài thông qua những quan hệ như là quan hệ ngân hàng đại lý, uỷ thác, trung gian giải ngân. Bốn là: Nâng cao trình độ công nghệ của ngân hàng thương mại và các tổ chức tín dụng trong nước. Chất lượng hoạt động của các ngân hàng thương mại là điều kiện nhằm đem lại sự ổn định cho thị trường. Các ngân hàng cần có hệ thống thông tin với khả năng thu thập và xử lý và cung cấp thông tin hiệu quả cho hoạt động quản lý nguồn vốn, chất lượng sử dụng vốn và dự báo chính xác diễn biến của thị trường. Trên thực tế, để thực hiện được các nghiệp vụ phái sinh nhằm hạn chế rủi ro và lợi ích của ngân hàng cũng như tham gia các hoạt động khác của thị trường tiền tệ là rất phức tạp, đòi hỏi các ngân hàng phải không ngừng đổi mới công nghệ, hiện đại hoá hệ thống thanh toán mà còn phải đào tạo đội ngũ nhân lực và học tập những bài học kinh nghiệm của các ngân hàng hiện đại trên thế giới. Năm là: Nâng cao năng lực tổ chức, điều hành thị trường liên ngân hàng của Ngân hàng Nhà nước . Đổi mới cơ chế hoạt động của Ngân hàng Nhà nước trên thị trường tiền tệ sao cho Ngân hàng Nhà nước trở thành là ngân hàng bán buôn lớn nhất trên thị trường tiền tệ. Ngân hàng Nhà nước cần sớm xây dựng quy chế hoạt động đối với các thành viên tham gia hoạt động thị trường liên ngân hàng phù hợp với thông lệ quốc tế, nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động của thị trường. Thiết lập quy chế về thông tin: cơ quan kiểm duyệt thông tin, đội ngũ cán bộ xử lý, cung cấp thông tin phù hợp, cơ chế phối hợp thông tin với các cơ quan chức năng, v.v…. nhằm tránh tình trạng chồng chéo thông tin, bóp méo thông tin. Đầu tư cho các điều kiện về cơ sở vật chất và kỹ thuật đáp ứng yêu cầu tổng hợp, cập nhật thông tin, dự báo diễn biến thị trường, vốn khả dụng, trình độ quản trị kinh doanh, rủi ro, khả năng quản lý vốn khả dụng của Ngân hàng Nhà nước từng bước gắn kết thị trường tiền tệ trong nước với thị trường tài chính quốc tế. Bên cạnh đó, thường xuyên bồi dưỡng, nâng cao năng lực cán bộ về kỹ thuật xử lý giao dịch phát
  14. sinh trên thị trường, các kỹ thuật vận hành hệ thống thanh toán điện tử liên ngân hàng. Sáu là: Hoàn thiện cơ chế xác định lãi suất của thị trường. Lãi suất – giá bao giờ cũng là yếu tố quan trọng nhất đối với bất kỳ thị trường nào. Ngân hàng Nhà nước cần sớm ban hành và tổ chức thực hiện cơ chế xác định giá theo hướng khớp lệnh hoặc đấu giá, trước hết tại các trung tâm tài chính lớn như Hà Nội, Đà Nẵng, thành phố Hồ Chí Minh. Lãi suất được xác định ở những trung tâm này sẽ làm cơ sở tham chiếu cho các địa phương còn lại trong cả nước. Đồng thời, các tổ chức tín dụng sẽ căn cứ vào lãi suất nói trên để xác định lãi suất của thị trường bán lẻ – huy động hoặc cho vay vốn đối với nền kinh tế. Nói cách khác, các tổ chức tín dụng có thể chủ động thoả thuận lãi suất với các đối tượng khách hàng mà không phải mò mẫm hay bám dựa vào lãi suất “chỉ đạo” của Ngân hàng Nhà nước hay lãi suất của thị trường tiền tệ nước ngoài SIBOR hay LIBOR, v.v… Mặt khác, việc hình thành lãi suất như trên sẽ tạo điều kiện gắn kết thị trường tiền tệ trong nước với thị trường các nước trong khu vực và quốc tế, góp phần cho các tổ chức tín dụng chủ động tham gia hoạt động trên thị trường và với các ngân hàng nước ngoài. Bảy là: Thống nhất thị trường liên ngân hàng. Thị trường liên ngân hàng hiện nay gồm có thị trường nội tệ liên ngân hàng và thị trường ngoại tệ liên ngân hàng. Sự phân tách thị trường đã tạo ra những bất cập trong việc quản lý dòng vốn. Ngoài ra, trong điều kiện hệ thống thông tin chưa hoàn chỉnh, dẫn đến việc truyền tải và quản lý thông tin thiếu chính xác. Điều này gây khó khăn khi thị trường mở rộng quy mô. Do vậy, cần thống nhất thị trường liên ngân hàng và có quy chế hoạt động phù hợp. Một số đề xuất và kiến nghị  Đối với Nhà nước Đề nghị giao cho các cơ quan có trách nhiệm và thẩm quyền tiến hành nghiên cứu và sớm ban hành đầy đủ các văn bản pháp lý rõ ràng và trực tiếp điều chỉnh quan hệ liên kết kinh tế giữa các ngân hàng với nhau trên thị trường liên ngân hàng
  15.  Đối với Ngân hàng Nhà nước Cần phải có chính sách tiền tệ hợp lý, tránh gây ra những cú sốc cho thị trường khi đột ngột đẩy lãi suất lên cao. Ví dụ như việc hút một lượng lớn tiền từ các NHTM về NHTW một cách quá đột ngột và ồ ạt như đầu năm 2008 dẫn đến tình trạng thiếu vốn và thiếu thanh khoản trầm trọng cho các ngân hàng, đẩy các NHTM vào tình thế bắt buộc phải đi vay trên thị trường liên ngân hàng với lãi suất “ cắt cổ” có lúc tới hơn 40% mà có khi vẫn không vay được Về dài hạn thì lãi suất liên ngân hàng nên để hình thành trên quan hệ cung – cầu về vốn trên thị trường. Việc khống chế về trần lãi suất sẽ khiến NHNN mất đi một tín hiệu đánh giá thị trường khi không thể căn cứ vào lãi suất trên thị trường liên ngân hàng để đánh giá mức độ thiếu vốn của hệ thống ngân hàng như trước. Mặt khác, sẽ khó cho NHNN trong việc kiểm soát nếu như các ngân hàng thoả thuận với nhau vay vốn vượt quá mức lãi suất trần nhằm thoả mãn cả hai bên vay và cho vay khi xảy ra tình trạng căng thẳng về vốn khả dụng. Tuy nhiên trong giai đoạn với nhiều biến động khó lường như từ đầu năm đến bây giờ thì chính sách điều hành lãi suất trên thị trường liên ngân hàng thông qua công cụ lãi suất cơ bản ( ấn định lãi suất huy động và lãi suất cho vay trên thị trường liên ngân hàng không vượt quá 150% lãi suất cơ bản hiện đang là 14%) là một giải pháp khả thi và cần tiếp tục áp dụng. Bởi nó hỗ trợ các ngân hàng trong vấn đề thanh khoản, không phải vay với lãi suất quá cao, và như vậy góp phần ổn định hoạt động của toàn bộ hệ thống, tránh rủi ro cho hoạt động ngân hàng.
  16. MỤC LỤC LỜI MỞ ĐẦU: ..................................................................................................... 1 I-Tæng quan vÒ thÞ tr­êng tiÒn tÖ: ....................................................................... 2 1. Công cụ của TTTT: .......................................................................................... 2 1.1 Tín phiếu kho bạc:.......................................................................................... 2 1.2 Chứng chỉ tiền gửi ngân hàng: ..................................................................... 2 1.3 Thương phiếu: ................................................................................................ 2 1.4 Giấy chấp nhận thanh toán của ngân hàng: ................................................ 3 1.5 Hợp đồng mua lại: ......................................................................................... 3 2. Đặc điểm : ......................................................................................................... 3 4. Chøc n¨ng: ....................................................................................................... 3 3. §Æc tr­ng: ......................................................................................................... 3 II-ThÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng:................................................................... 3 1. Kh¸i qu¸t vÒ thÞ tr­êng tiÒn tÖ liªn ng©n hµng ViÖt Nam: ............................. 3 1.1 Thị trường nội tệ liên ngân hàng: .................................................................. 4 1.2 Thị trường ngoại tệ liên ngân hàng: .............................................................. 5 2. Ho¹t ®éng cña thÞ tr­êng liªn ng©n hµng trong thêi gian qua: ..................... 5 2.1 Doanh sè giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng: ..................................... 5 2.2. H×nh thøc vµ thêi h¹n cña giao dÞch trªn thÞ tr­êng liªn ng©n hµng:......... 5 2.3 Giá cả giao dịch trên thị trường liên ngân hàng:.......................................... 6 2.4 Môi trường pháp lý cho hoạt động của thị trường liên ngân hàng ngày càng được hoàn thiện: .......................................................................................... 6 2.5 Lãi suất trên thị trường liên ngân hàng: ....................................................... 7 III. Hạn chế và tồn tại: ........................................................................................ 7 IV. Giải pháp phát triển thị trường liên ngân hàng ở Việt Nam: ...................... 9

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản