CÁC CÔNG THỨC GIẢI NHANH HÓA HỌC

Chia sẻ: nguyenquangvietsn

Tham khảo sách 'các công thức giải nhanh hóa học', tài liệu phổ thông, hóa học phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Nội dung Text: CÁC CÔNG THỨC GIẢI NHANH HÓA HỌC

C AÙ C COÂ NG TH ÖÙ C GIA ÛI NHANH

Vieäc naém caùc coâng thöùc naøy seõ giuùp giaûi nhanh caùc baøi
toaùn. Ñaây laø caùc baøi toaùn thöôøng gaëp trong caùc kyø thi Ñaïi hoïc,
maø neáu giaûi theo caùch thoâng thöôøng seõ laøm thí sinh maát nhieàu
thôøi gian.

1) Tính löôïng keát tuûa xuaát hieän khi haáp thuï heát moät  
löôïng CO2 vaøo dung dòch Ca(OH)2 hoaëc Ba(OH)2

Coâng thöùc: n− =nOH− −nCO
2




Ví duï 1: Haáp thuï heát 7,84 lít CO2 (ñkc) vaøo 300ml dung dòch Ba(OH)2 1M.
Tính khoái löôïng keát tuûa thu ñöôïc

Giaûi 

nCO = 035mol n
=
� nn = 0,6 − 0,35 = 0,25mol

2


= 0,3mol =
nBa(OH)
2




� mm = 197.0,35 = 49,25gam


** Löu yù: ÔÛ ñaây nn = 0,25mol < nCO2 = 0,35mol , neân keát quaû treân phuø
hôïp. Ta caàn phaûi kieåm tra laïi vì neáu Ba(OH)2 duøng dö thì khi ñoù
nn = nCO maø khoâng phuï thuoäc vaøo nOH− . Toùm laïi, khi söû duïng coâng
2


thöùc treân, caàn nhôù ñieàu kieän raøng buoäc giöõa nn vaø nCO2 laø nn n nCO2 .

2) Tính löôïng keát tuûa xuaát hieän khi haáp thuï heát moät  
löôïng CO2 vaøo dung dòch chöùa hoãn hôïp goàm NaOH vaø Ca(OH)2 
hoaëc Ba(OH)2 

roài so saùnh vôùi nCa2+ hoaëc nBa2+ ñeå
Coâng thöùc: Tính nCO2− = nOH− −nCO
2
3




xem chaát naøo phaûn öùng heát.

Ví duï 2: Haáp thuï heát 6,72 lít CO2 (ñkc) vaøo 300ml dung dòch hoãn hôïp
goàm NaOH 0,1M vaø Ba(OH)2 0,6M. Tính khoái löôïng keát tuûa thu ñöôïc

Giaûi


nCO = 0,3mol
=
2
=
nNaOH = 0,03mol � nCO2− = 0,39 − 0,3 = 0,09mol

� 3

nBa(OH) = 0,18mol =
2




Maø nBa2+ = 0,18mol neân nn = 0,09mol.
Vaäy mm = 0,09.197 = 17,73gam .

** Löu yù: Töông töï nhö coâng thöùc ôû treân, trong tröôøng hôïp naøy
cuõng coù ñieàu kieän raøng buoäc giöõa nCO2− vaø nCO laø nCO2− − nCO .
2 2
3 3




3) Tính theå tích CO2 caàn haáp thuï heát vaøo moät dung dòch  
Ca(OH)2 hoaëc Ba(OH)2 ñeå thu ñöôïc moät löôïng keát tuûa theo yeâu  
caàu

Daïng naøy phaûi coù hai keát quaû.

−nCO = n−
=2
Coâng thöùc:
=nCO2 = nOH− − n−
=


Ví duï 3: Haáp thuï heát V lít CO (ñkc) vaøo 300ml dung dòch Ba(OH)2 1M
ñöôïc 19,7 gam keát tuûa. Tìm V

Giaûi

−nCO = n− = 0,1mol � V = 2,24l� t
�2
�CO2 = nOH− − n− = 0,6 − 0,1= 0,5mol � V = 11 t
n ,2l�


4) Tính theå tích dung dòch NaOH caàn cho vaøo dung dòch Al3+ ñeå  
xuaát hieän moät löôïng keát tuûa theo yeâu caàu

Daïng naøy phaûi coù hai keát quaû

−nOH− = 3.n−
Coâng thöùc: =
=nOH− = 4.nAl3+ − n−
=


Ví duï 4: Caàn cho bao nhieâu lít dung dòch NaOH 1M vaøo dung dòch chöùa
0,5 mol AlCl3 ñeå ñöôïc 31,2 gam keát tuûa.

Giaûi

−nOH− = 3.n− = 3.0,4mol � V = 1 t ,2l�

�OH− = 4.nAl3+ − n− = 2 − 0,4 = 1,6mol � V = 1 t
n ,6l�


Ví duï 5: Caàn cho moät theå tích dung dòch NaOH 1M lôùn nhaát laø bao
nhieâu vaøo dung dòch chöùa ñoàng thôøi 0,6mol AlCl3 vaø 0,2mol HCl ñeå
xuaát hieän 39gam keát tuûa.

Giaûi
Löu yù raèng tröôøng hôïp naøy caàn theâm moät löôïng NaOH ñeå trung hoaø
HCl. Maët khaùc, ñeå tính theå tích dung dòch NaOH lôùn nhaát neân chæ
caàn xeùt giaù trò nOH− (max) = 4nAl3+ − n−

� nOH− (ca� = nHCl + (4.nAl3+ − n− ) = 0,2 + (2,4 − 0,5) = 2,1mol
n)



V = 2,1 lít.

5) Tính theå tích dung dòch HCl caàn cho vaøo dung dòch  
Na[Al(OH)4] (hoaëc NaAlO2) ñeå xuaát hieän moät löôïng keát tuûa  
theo yeâu caàu

Daïng naøy phaûi coù hai keát quaû

+nH+ = n+
=
Coâng thöùc:
=nH+ = 4.n[Al(OH)4 ]− − 3.n+
=


Ví duï 6: Caàn cho bao nhieâu lít dung dòch HCl 1M vaøo dung dòch chöùa
0,7mol Na[Al(OH)4] ñeå thu ñöôïc 39 gam keát tuûa?

Giaûi

+nH+ = n+ = 0,5mol � V = 0,5l� t

�H+ = 4.n[Al(OH)4 ]− − 3.n+ = 1,3mol � V = 1 t
n ,3l�


Ví duï 7: Theå tích dung dòch HCl 1M cöïc ñaïi caàn cho vaøo dung dòch
chöùa ñoàng thôøi 0,1mol NaOH vaø 0,3mol Na[Al(OH)4] laø bao nhieâu ñeå
xuaát hieän 15,6gam keát tuûa?

Giaûi

Töông töï nhö ví duï 5, ta coù:

nH+ (ca� = nNaOH + (4.n[Al(OH) − 3.n+ ) = 0,7mol V = 0,7 lít.

n) 4]




6) Tính khoái löôïng muoái nitrat thu ñöôïc khi cho hoãn hôïp caùc  
kim loaïi taùc duïng vôùi HNO3 (khoâng coù söï taïo thaønh NH4NO3)

Coâng thöùc: m =m +2 + + .n +0
6 .(3.n n 8 1 .n )
Muo�
i K im loai
� NO NO2 N2O N2



(khoâng taïo khí naøo thì soá mol khí ñoù baèng khoâng)

Ví duï 8: Hoaø tan 10 gam raén X goàm Al, Mg, Zn baèng HNO3 vöøa ñuû
ñöôïc dung dòch chöùa m gam muoái vaø 5,6 lít NO (ñkc) laø saûn phaåm khöû
duy nhaát. Tìm m.

Giaûi
5,6
mMuo�= 10 + 62.3. = 56,5gam
i
22,4

7) Tính khoái löôïng muoái sunfat thu ñöôïc khi cho hoãn hôïp caùc  
kim loaïi taùc duïng vôùi H2SO4 ñaëc, noùng giaûi phoùng khí SO2.

Coâng thöùc: mMuo�=mK im loa�+96.nSO
i i 2




Ví duï 9: Hoaø tan heát 10gam raén X goàm Al, Mg, Cu baèng H2SO4 ñaëc,
noùng vöøa ñuû, ñöôïc dung dòch chöùa m gam muoái vaø 10,08 lít SO2 (ñkc).
Tìm m.

Giaûi

10,08
mMuo�= 10 + 96. = 53,2gam
i
22,4

8) Tính löôïng muoái thu ñöôïc khi cho hoãn hôïp saét vaø caùc  
oxit saét taùc duïng vôùi HNO3 dö giaûi phoùng khí NO.

242
Coâng thöùc: mMuo�= (mho�h� + 24.nNO )
i n �p
80


Ví duï 10: Hoaø tan heát 12 gam raé X goàm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 trong
HNO3 loaõng dö ñöôïc dung dòch chöùa m gam muoái vaø 2,24 lít NO (ñkc).
Tìm m.

Giaûi

242 2,24
mMuo�= (12 + 24. ) = 43,56gam
i
80 22,4

** Löu yù: Vôùi daïng naøy, cho duø hoãn hôïp ñaàu laø bao nhieáu chaát trong
soá caùc chaát (Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4) cuõng ñeàu cho keát quaû nhö nhau.
Thaät vaây.

Ví duï 11: Nung m gam boät saét trong oxi dö ñöôïc 3 gam hoãn hôïp raén X.
Hoaø tan heát X trong HNO3 loaõng dö ñöôïc 0,448 lít NO (ñkc). Coâ caïn dung
dòch sau phaûn öùng ñöôïc bao nhieâu gam raén khan?

Giaûi

Duø X laø bao nhieâu chaát, ta luoân coù:

242 0,448
mMuo�= (3+ 24. ) = 10,527gam
i
80 22,4

9) Tính khoái löôïng muoái thu ñöôïc khi hoaø tan heát hoãn hôïp  
goàm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 baèng HNO3 ñaëc, noùng dö giaûi phoùng  
khí NO2.
Töông töï nhö vaán ñeà ñaõ xeùt ôû treân, hoãn hôïp ñaõ cho khoâng
nhaát thieát phaûi laø 4 chaát, maø chæ laø 2 hoaëc 3 trong 4 chaát treân thì
khoái löôïng muoái vaãn ñöôïc tính theo coâng thöùc:

242
mMuo�= (mho�h� + 8.nNO )
i n �
p
80 2




Ví duï 12: Hoaø tan heát 6 gam raén X goàm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 trong
HNO3 ñaëc, noùng dö ñöôïc 3,36 lít NO2 (ñkc). Coâ caïn dung dòch sau phaûn
öùng ñöôïc bao nhieâu gam muoái khan?

Giaûi

242 3,36
mMuo�= (6 + 8. ) = 21,78gam
i
80 22,4

Ví duï 13: Daãn moät luoàng CO qua oáng ñöïng Fe2O3 nung noùng thu ñöôïc
9 gam raén X. Hoaø tan heát X trong HNO3 ñaëc, noùng dö ñöôïc 3,92 lít NO2
(ñkc). Coâ caïn dung dòch sau phaûn öùng ñöôïc bao nhieâu gam muoái khan?

Giaûi

242 3,92
Duø X laø bao nhieâu chaát, ta luoân coù: mMuo�= (9 + 8. ) = 31,46gam .
i
80 22,4

** Löu yù:

- Vôùi daïng toaùn naøy, HNO3 phaûi dö ñeå muoái thu ñöôïc toaøn laø
muoái Fe(III). Khoâng ñöôïc noùi “HNO3 vöøa ñuû”, vì coù theå phaùt
sinh khaû naêng saét coøn dö do HNO3 ñaõ heát seõ tieáp tuïc tan heát
do khöû Fe(III) veà Fe(II). Khi ñoù ñeà seõ khoâng coøn chính xaùc nöõa.
- Neáu giaûi phoùng hoãn hôïp NO vaø NO2, coâng thöùc tính muoái laø

242
mMuo�= (mho�h� + 24.nNO + 8.nNO )
i n �p
80 2




10) Tính khoái löôïng muoái thu ñöôïc khi hoaø tan heát hoãn hôïp  
goàm Fe, FeO, Fe2O3, Fe3O4 baèng H2SO4 ñaëc, noùng dö giaûi phoùng  
khí SO2

Töông töï ôû treân, hoãn hôïp ñaõ xeùt ôû ñaây khoâng nhaát thieát phaûi ñuû
4 chaát.

400
Coâng thöùc: mMuo�= (mho�h� +16.nSO )
i n �p
160 2




Ví duï 14: Hoaø tan 30 gam raén X goàn FeO, Fe2O3, Fe3O4 baèng H2SO4
ñaëc, noùng dö ñöôïc 11,2 lít SO2 (ñkc). Coâ caïn dung dòch sau phaûn öùng
ñöôïc bao nhieâu gam muoái khan?

Giaûi
400 11,2
mMuo�= (30 + 16. ) = 95gam
i
160 22,4

11) Tính khoái löôïng saét ñaõ duøng ban ñaàu, bieát oxi hoaù  
löôïng saét naøy baèng oxi ñöôïc hoãn hôïp raén X. Hoaø tan heát  
raén X trong HNO3 loaõng dö ñöôïc NO.

Thöïc ra, daïng naøy döïa vaøo coâng thöùc ôû (8)

242 1
mMuo�= (mho�h� + 24.nNO ) nFe(NO ) = (m n �+ 24.nNO )
i n� p
80 ho�h�p
80 33




1
� nFe = nFe(NO ) = (m n �+ 24.nNO )
80 ho�h�p
33




56
�mFe = (mho�h� + 24.nNO )
n �p
80


Ví duï 15: Ñoát m gam saét trong oxi ñöôïc 3 gam hoãn hôïp raén X. Hoaø
tan heát X trong HNO3 loaõng dö ñöôïc 0,56 lít NO (ñkc). Tìm m.

Giaûi

56 0,56
mFe = (3+ 24. ) = 2,52gam
80 22,4

Ví duï 16: Chia 12 gam raén X goàm Fe, FeO, Fe2O3 vaø Fe3O4 laøm 2 phaàn
baèng nhau.

- Daãn moät luoàng CO dö qua phaàn nung noùng ñöôïc m gam saét.
- Hoaø tan heát phaàn 2 trong HNO3 loaõng dö ñöôïc 1,12 lít NO (ñkc).

Tìm m.

Giaûi

56 1,12
mFe = (6 + 24. ) = 5,04gam
80 22,4



** Trong khuoân khoå coù haïn, chuùng toâi chæ neâu moät soá coâng thöùc
ñaëc tröng thöôøng gaëp trong caùc baøi taäp tuyeån sinh ñaïi hoïc. Hoïc sinh
coù theå vaän duïng theâm caùc ñònh luaät (baûo toaøn khoái löôïng, baûo
toaøn electron…) ñeå töï trang bò theâm caùc coâng thöùc cho rieâng mình.
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản