CÁC VẤN ĐỀ MÔI TRƯỜNG TRONG QUÁ TRÌNH ĐÔ THỊ HOÁ – CÔNG NGHIỆP HOÁ Ở TP. ĐÀ NẴNG

Chia sẻ: Nguyen Minh Phung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:0

0
516
lượt xem
255
download

CÁC VẤN ĐỀ MÔI TRƯỜNG TRONG QUÁ TRÌNH ĐÔ THỊ HOÁ – CÔNG NGHIỆP HOÁ Ở TP. ĐÀ NẴNG

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Trên cơ sở phân tích đặc điểm điều kiện tự nhiên, đặc điểm kinh tế xã hội của quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa, cùng với kết quả khảo sát diễn biến chất lượng môi trường ở thành phố Đà Nẵng, bài báo đưa ra một số các giải pháp khống chế và giảm thiểu tác động tiêu cực của quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa ở thành phố Đà Nẵng.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: CÁC VẤN ĐỀ MÔI TRƯỜNG TRONG QUÁ TRÌNH ĐÔ THỊ HOÁ – CÔNG NGHIỆP HOÁ Ở TP. ĐÀ NẴNG

  1. TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 9,Moâi Tröôøng &Taøi Nguyeân -2006 CÁC VẤN ĐỀ MÔI TRƯỜNG TRONG QUÁ TRÌNH ĐÔ THỊ HOÁ – CÔNG NGHIỆP HOÁ Ở THÀNH PHỐ ĐÀ NẴNG Nguyễn Thế Tiến (1) Phùng Chí Sỹ (1) , Huỳnh Thị Minh Hằng (2) (1)Viện Kỹ thuật nhiệt đới và Bảo vệ môi trường (2) Viện Môi trường và Tài nguyên, ĐHQG-HCM TÓM TẮT: Trên cơ sở phân tích đặc điểm điều kiện tự nhiên, đặc điểm kinh tế xã hội của quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa, cùng với kết quả khảo sát diễn biến chất lượng môi trường ở thành phố Đà Nẵng, bài báo đưa ra một số các giải pháp khống chế và giảm thiểu tác động tiêu cực của quá trình đô thị hóa và công nghiệp hóa ở thành phố Đà Nẵng. 1. MỞ ĐẦU Đô thị hoá – công nghiệp hoá (ĐTH – CNH ) là xu hướng tất yếu của một nền kinh tế phát triển. Tuy nhiên, quá trình ĐTH – CNH luôn đồng nghĩa với quá trình làm biến đổi môi trường tự nhiên, ở cả hai khuynh hướng tích cực và tiêu cực; do vậy việc kiểm soát quá trình ĐTH – CNH luôn là vấn đề thách thức của các nước phát triển nhằm đạt được mục tiêu phát triển bền vững. Tại hội nghị “Sáu thành phố lớn trao đổi kinh nghiệm quản lý đô thị” tổ chức tại Hà Nội, trong hai ngày 6 và 7/4/2005, các vấn đề bức xúc về môi trường đô thị và công nghiệp ở Việt Nam đã được báo động. Nằm trong vùng Kinh tế trọng điểm miền Trung, thành phố Đà Nẵng là một trong những địa phương có quá trình ĐTH – CNH phát triển mạnh của Việt Nam. Bên cạnh những thành tựu trong phát triển kinh tế – xã hội đã đạt được, trong những năm qua thành phố Đà Nẵng đang phải đương đầu với những vấn đề bức xúc về sự suy giảm chất lượng môi trường sống, do vậy được chọn làm vùng nghiên cứu điển hình. Tổng diện tích đất tự nhiên của thành phố Đà Nẵng là 1.255,53 km2, trong đó: nội thành 213,00 km2, ngoại thành: 1.042,53 km2 và huyện đảo Hoàng Sa là 305 km2, được chia thành 5 quận (Hải Châu, Thanh Khê, Liên Chiểu, Sơn Trà, Ngũ Hành Sơn) và 2 huyện (Hòa Vang, Hoàng Sa) với 47 phường/xã. Là một bộ phận của dãy Trương Sơn, Đà Nẵng có địa hình núi cao và dốc tập trung ở phía Bắc ( đèo Hải Vân với độ cao trung bình trên 700 m) ở phía Tây và Tây Nam ( với nhiều ngọn núi cao trên 1.000 m); vùng đồng bằng ven biển hẹp, bị chia cắt bởi nhiều sông, suối ngắn và dốc, các con sông lớn là sông Hàn, sông Cu Đê và sông Phú Lộc. Quy hoạch sử dụng đất của thành phố Đà Nẵng đến năm 2010 đã xác định sẽ giảm 1.648,77 ha đất sản xuất nông nghiệp để chuyển sang đất chuyên dùng ( 911,63 ha), đất ở (700,80 ha) và đất phi nông nghiệp khác (36,34 ha). Trong nhóm đất chuyên dùng đất sản xuất kinh doanh quy hoạch tăng từ 1.699,23 ha lên đến 5.985,82 ha; đất khu công nghiệp tăng từ 796,77 ha lên đến 2.423,50 ha. Biến động cơ cấu sử dụng đất tại thành phố Đà Nẵng được minh họa trong Bản đồ 1 và Bản đồ 2 phần phụ lục. 2. HIỆN TRẠNG CHẤT LƯỢNG MÔI TRƯỜNG Ở TP ĐÀ NẴNG Theo thống kê đến năm 2004, thành phố Đà Nẵng có trên 4.277 cơ sở sản xuất công nghiệp và tiểu thủ công nghiệp, trong đó 214 cơ sở (chiếm5%) nằm trong các khu công nghiệp (KCN), số còn lại đều nằm xen kẽ rải rác trong các khu dân cư, tạo nên các vấn đề môi trường phức tạp trong các vùng dân cư . Chất lượng môi trường sống không chỉ bị tác động bởi các chất thải sinh hoạt mà còn bị tác động bởi các chất thải công nghiệp, trong đó có nhiều chất thải nguy hại, có độc tính cao, nhiều loại rất khó bị phân hủy sinh học. Đây là một vấn đề đáng quan tâm cho công tác quản lý môi trường. 2. 1. Chất lượng môi trường tại các KCN: Tại các KCN tập trung hầu hết các cơ sở chưa có đầu tư cho việc xử lý nước thải, khí thải và chất thải rắn. Điển hình là KCN Hoà Khánh, nơi tập trung chủ yếu các cơ sở sản xuất giấy Trang 75
  2. Science & Technology Development, Enviroment &Resources, Vol..9 - 2006 và cán kéo thép. Tổng lượng nước thải sản xuất của toàn KCN khoảng 4.000 m3/ngày.đêm, phần lớn nước thải chưa được xử lý hoặc xử lý không đạt tiêu chuẩn và được thải thẳng vào các sông, hồ trong khu vực (sông Cổ Cò, bàu Tràm, bàu Mạc) gây ô nhiễm nghiêm trọng nguồn nước mặt. Kết quả phân tích nước thải tại một số cơ sở gây ô nhiễm trong KCN Hoà Khánh được tổng hợp và minh họa tại Bảng 1 và Hình 1 dưới đây. Bảng 1. Kết quả phân tích nước thải tại một số cơ sở sản xuất giấy trong KCN Hoà Khánh Thải Nồng độ các chất ô nhiễm (mg/l) TT Tên cơ sở công nghiệp lượng BOD5 COD SS (m3/ng.đ) 1 Cơ sở giấy Thành Công 2 1.011 3,5 1.475 910 2 Cơ sở giấy Thanh Hùng 1.285 15,0 7.238 2.675 3 Công ty Wei Xern Sin 102 270 172 108 4 HTX giấy Đà Nẵng 215 5,7 456 87 5 HTX giấy Đồng Tâm 123 6,0 168 681 6 HTX giấy Hưng Việt 84 11,0 174 10 TCVN 5945 – 1995 (B) 50 100 100 Nguồn:Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài KC.08.03-Viện KTNĐ&BVMT 7/2004 80 70 60 Soá laàn vöôït 50 BOD5 TCV N 40 COD 30 SS 20 10 0 Cô sôû Cô sôû Coân g ty HTX giaáy HTX giaáy HTX giaáy giaáy giaáy Wei Xern Ñaø Naün g Ñoàn g Höng Thaøn h Thanh Sin Taâm Vieät Coân g 2 Huøn g Hình 1. So sánh với tiêu chuẩn TCVN 5945-1995 (B) Việc xử lý khí thải tại các cơ sở sản xuất cũng chưa được quan tâm đúng mức dẫn đến tính trạng gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng tại các KCN. Chất lượng không khí tại một số khu vực sản xuất trong KCN được trình bày trong Bảng 2 và Hình 2 . Bảng 2. Chất lượng không khí xung quanh tại khu vực sản xuất một số cơ sở cán kéo thép trong KCN Hoà Khánh Nồng độ các chất ô nhiễm (mg/m3) TT Tên cơ sở công nghiệp Bụi CO NO2 SO2 1 CS cán thép Văn Chi 12 7 0,45 0,57 2 CS cán thép Nam Dương 14 12 0,75 0,99 3 C.ty TNHH Quốc Tuấn 15 9 0,65 0,79 4 HTX cán thép Hoà Hiệp 6 4,33 0,11 0,159 5 NM thép Đà Nẵng 7,7 4,25 0,125 0,276 TCVN 5937–1995 (24h) 0,2 5 0,1 0,3 Nguồn:Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài KC.08.03-Viện KTNĐ&BVMT 7/2004 Trang 76
  3. TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 9,Moâi Tröôøng &Taøi Nguyeân -2006 80 70 60 Buïi Soá laàn vöôït 50 CO 40 NO2 30 SO2 20 10 0 CS caùn CS caùn C.ty HTX NM theùp theùp TNHH caùn theùp theùp Ñaø Vaên Chi Nam Quoác Hoaø Naün g Döông Tuaán Hieäp Hình 2. So sánh với tiêu chuẩn TCVN 5937–1995 2.2. Chất lượng môi trường tại khu vực đô thị: Chất lượng môi trường khu vực dân cư bị tác động bởi các hoạt động xây dựng chỉnh trang đô thị, hoạt động giao thông và hoạt động của các cơ sở sản xuất xen lẫn trong các khu dân cư. 2.2.1. Chất lượng môi trường không khí Nhóm thực hiện đề tài đã tiến hành quan trắc chất lượng môi trường không khí tại một số khu dân cư tập trung và các điểm nút giao thông chính của thành phố Đà Nẵng. Kết quả quan trắc được tóm tắt và được minh họa trong Bảng 3 và Hình 3 dưới đây. Bảng 3. Chất lượng môi trường không khí xung quanh tại khu vực nội thành TP.Đà Nẵng Bụi NO2 SO2 CO TT Vị trí lấy mẫu và đo đạc mg/m3 mg/m3 mg/m3 mg/m3 1 Khu dân cư phường Hòa Khánh 0,77 0,08 0,42 3,68 2 Khu dân cư phường Hòa Mỹ 0,81 0,09 0,41 2,17 3 Ngã 3 Huế 2,11 0,11 0,50 9,88 4 Trước công viên 29/3 0,65 0,05 0,06 1,52 5 Khu vực ga xe lửa 1,15 0,04 0,15 2,05 6 Trước nhà hát Trưng Vương 1,05 0,04 0,11 1,71 7 Bùng binh 2/9 1,21 0,08 0,21 2,02 8 Khu dân cư Phước Tường 1,18 0,10 0,42 3,21 9 Ngã 4 Hòa Cầm 1,21 0,14 0,57 9,73 10 Khu dân cư Miếu Bông 1,04 0,07 0,38 3,68 11 Ngã tư Ngô Quyền – Ng.V.Trỗi 1,27 0,05 0,10 1,28 TCVN 5937 – 1995 (TB 1 giờ) 0,3 0,4 0,5 40 Nguồn:Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài KC.08.03-Viện KTNĐ&BVMT 7/2004 OÂ nhieãm buïi 8 ,0 0 7 ,0 0 6 ,0 0 oálaàn 5 ,0 0 4 ,0 0 3 ,0 0 2 ,0 0 S 1 ,0 0 0 ,0 0 ng àm øng ùnh â g /3 9 yõ ue on V ûa øM á a öô 2/ öô ha 29 ng lö C H B oa nh øK T rö xe oøa eân õ3 áu H ùc oa bi ie H ga ô ùt T a vi M a G C hö H g N õ4 g D uøn P C C oân ga K B D D C C N D K K øh K ha N Hình 3. So sánh với TCVN 5937–1995 Trang 77
  4. Science & Technology Development, Enviroment &Resources, Vol..9 - 2006 2.2.2. Chất lượng nước mặt : Căn cứ vào kết quả quan trắc và phân tích môi trường của sở Tài Nguyên &Môi Trường thành phố và kết quả phân tích bổ sung của nhóm thực hiện đề tài, chất lượng nước mặt TP.Đà Nẵng được tổng hợp trong Bảng 4 và Hình 4 dưới đây. Bảng 4. Chất lượng nước mặt thành phố Đà Nẵng TT Vị trí lấy mẫu BOD5 COD SS NO-3 Dầu Tổng mg/l mg/l mg/l mg/l mỡ Coliform mg/l MPN/100ml I Chất lượng nước sông 1 Sông Cu Đê 21 27 36 0,29 0,37 900 2 Sông Phú Lộc 24 35 32 0,09 0,55 11.000 3 Cửa Sông Hàn 10 15 14 0,21 0,85 500 4 Cầu Sông Hàn 18 27 36 0,13 0,61 9.300 5 Sông Túy Loan 7 12 21 0,34 0,25 2.300 6 Sông Vĩnh Điện 15 23 25 0,42 0,45 1.100 7 Sông Đò Xu 10 15 33 0,31 0,49 4.300 II Chất lượng nước hồ 1 Bàu Tràm 221 300 79 0,05 0,89 2,1 x 106 2 Bàu Mạc 57 70 156 0,37 1,05 15.000 3 Công viên 29/3 47 56 32 3,30 0,31 11.000 4 Thạc Gián-Vĩnh Trung 77 90 29 0,13 0,55 1,1 x 106 5 Đầm Rong 103 120 36 3,50 0,62 40 x 106 TCVN 5942-1995 (B)
  5. TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 9,Moâi Tröôøng &Taøi Nguyeân -2006 Bảng 5. Kết quả phân tích nước thải của một số cơ sở sản xuất nằm xen kẽ trong các khu dân cư tại thành phố Đà Nẵng Thải Nồng độ các chất ô nhiễm TT Tên cơ sở công nghiệp lượng (mg/l) (m3/ng.đ) BOD5 COD SS 1 XN chế biến thuỷ sản Hoà Cường 50 237 275 72 2 Cơ sở sản xuất giấy Hoàng Long 5 630 1185 790 3 Xí nghiệp chế biến thuỷ sản F10 200 364 673 164 4 Cơ sở giấy Nguyễn Cao Thắng 5 651 740 190 5 Công ty dệt may 29/3 800 60 176 172 6 Cơ sở giấy Thành Công 1 5 1020 1790 690 TCVN 5945 – 1995 (B) 50 100 100 Nguồn:Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài KC.08.03-Viện KTNĐ&BVMT 7/2004 25 Soá laàn vöôït TCVN 20 BOD5 15 COD 10 5 SS 0 XN cheá Cô sôû saûn Xí nghieäp Cô sôû giaáy Coân g ty Cô sôû giaáy bieán thuyû xuaát giaáy cheá bieán Nguyeãn deät may Thaøn h saûn Hoaø Hoaøn g thuyû saûn Cao 29/3 Coân g 1 Cöôøn g Long F10 Thaén g Hình 5. So sánh với tiêu chuẩn TCVN 5945-1995(B) Tổng hợp hiện trạng chất lượng nước mặt thành phố Đà Nẵng được minh hoạ trong Bản đồ 3 phần phụ lục. 2.2.3. Vấn đề chất thải rắn: Theo số liệu điều tra của Sở TN&MT Đà Nẵng, tổng lượng chất thải rắn của thành phố năm 2004 khoảng 217.000 tấn. Tỷ lệ phát sinh rác thải vào khoảng 0,76 kg/người tương ứng với tỷ lệ phát sinh rác ở mức trung bình của các đô thị trên thế giới. Tổng lượng rác thải được thu gom năm 2004 là 185.000 tấn chiếm 85,25%. Trong đó, rác thải sinh hoạt chiếm 92,6%; rác công nghiệp 6,7%; rác thải y tế 0,67%. Việc thu gom và xử lý rác chưa đạt tiêu chuẩn qui định cụ thể như: rác sinh hoạt được thu gom chung với rác thải công nghiệp và rác thải y tế. Tại bãi rác Khánh Sơn (bãi rác duy nhất của thành phố hiện nay) không có lớp lót chống nước rác ngấm xuống nước ngầm, chưa có khu vực chôn lấp chất thải độc hại và rác bệnh viện, hệ thống xử lý nước rỉ từ bãi rác chưa hoàn chỉnh, không có hệ thống thu khí thoát từ bãi rác nên gây ra mùi hôi thối làm ô nhiễm môi trường xung quanh. 2.3. Các vấn đề liên quan đến biến động cơ cấu sử dụng dất Do bản chất của quá trình ĐTH-CNH là sự mở rộng các vùng đô thị và công nghiệp để đáp ứng các nhu cầu về phát triển kinh tế – xã hội, kết quả là những diện tích đất nông nghiệp màu mỡ và cả đất lâm nghiệp dần được biến thành những đô thị và những khu công nghiệp hoặc chuyển sang mục đích sử dụng khác Việc giảm diện tích đất nông, lâm nghiệp làm mất diện tích lớp phủ thực vật, kết quả làm cho các tác động tiêu cực của các quá trình tự nhiên như mưa, gió, lũ, lụt,… phát triển. Đối với TP.Đà Nẵng đáng chú ý nhất là sự gia tăng trong những năm gần đây các hiện tượng lũ lụt, lũ quyét và lũ ống dẫn đến xói mòn và rửa trôi ở các vùng đồi núi phía Bắc và phía Tây – Tây bắc. Trang 79
  6. Science & Technology Development, Enviroment &Resources, Vol..9 - 2006 3. MỘT SỐ GIẢI PHÁP NHẰM HẠN CHẾ CÁC TÁC ĐỘNG BẤT LỢI CỦA QUÁ TRÌNH ĐÔ THỊ HÓA – CÔNG NGHIỆP HOÁ Để giải quyết các vấn đề môi trường phát sinh trong quá trình phát triển kinh tế – xã hội của một đô thị nói chung và thành phố Đà Nẵng nói riêng cần triển khai những giải pháp đồng bộ mang tính tổng hợp, đồng thời phải có sự phối hợp của nhiều ngành, nhiều lĩnh vực và có sự thống nhất cao của các cấp chính quyền, cộng đồng và các doanh nghiệp. Đối với thành phố Đà Nẵng những giải pháp được đề xuất như sau: 3.1. Giải pháp quy hoạch - Quy họach di dời các cơ sở sản xuất gây ô nhiễm ra khỏi khu dân cư : Trước mắt khả thi nhất là mở rộng diện tích KCN Liên Chiểu và KCN Hoà Khánh; tiếp đến là xây dựng bổ sung một số KCN tập trung. Di dời các cảng xăng dầu, cảng tổng hợp ra ngoài khu vực sông Hàn. - Quy hoạch tách riêng hệ thống thoát nước mưa khỏi nước thải công nghiệp và nước thải sinh hoạt : Xây dựng hệ thống thoát nước mưa dọc bờ vịnh Thuận Phước đến Nam Ô, dọc bờ biển Đông từ Sơn Trà đến Điện Ngọc và hai bờ sông Hàn. Các trục chính tiêu thoát nước mưa là sông Hàn, sông Cu đê, kênh dẩn từ hồ Công viên 29/3, và từ hồ Thạc Gián ra vịnh Đà Nẵng và ra sông Hàn, đầm Rong và toàn bộ mạng lưới thoát nước hiện có. Cải tạo hệ thống hồ điều tiết nước mưa trong khu vực nội thành để tăng cường khả năng thoát nước, góp phần hạn chế tình trạng ngập úng khi mưa lớn. - Quy hoạch vị trí xây dựng các trạm xử lý nước thải đô thị và xây dựng các trạm xử lý nước thải tập trung của các khu công nghiệp . - Đóng cửa bãi rác Khánh Sơn cũ và xử lý các tồn tại vềà môi trường. Xây dựng bãi rác mới đảm bảo các yêu cầu kỹ thuật về xây dựng và vệ sinh môi trường theo qui định. - Quy hoạch hệ thống cây xanh đô thị, đảm bảo tỷ lệ lớp phủ thực vật thích hợp: Mục tiêu không chỉ để cải thiện chất lượng môi trường không khí và giảm thiểu xói mòn rửa trôi, mà còn tạo không gian phục vụ giải trí cho dân cư và phát triển du lịch. 3.2. Giải pháp quản lý Phát triển mạng lưới quan trắc và giám sát môi trường đất, nước và không khí. Phát triển công tác giáo dục nâng cao nhận thức môi trường bằng những hình thức thích hợp.Mục tiêu của giải pháp này là tuyên truyền giáo dục, xây dựng thói quen, nếp sống thân thiện với môi trường làm cơ sở cho việc vận động sự tham gia của cộng đồng vào các hoạt động bảo vệ môi trường. Đây là vấn đề có ý nghĩa quyết định cho việc thực hiện có hiệu qủa công tác bảo vệ môi trường. Các nội dung cơ bản của giải pháp này là : - Lồng ghép chương trình giáo dục về bảo vệ môi trường vào cấp mẫu giáo và tạo điều kiện triển khai trong các bậc học khác theo chương trình của Bộ Giáo dục và Đào tạo. - Xây dựng chương trình về bảo vệ môi trường trên các chương trình truyền thông ( phát thanh, truyền hình). Xây dựng các chính sách quản lý khuyến khích các cơ sở công nghiệp tham gia công tác quản lý môi trường: Bên cạnh việc thực hiệu kiên quyết việc thu phí nước thải, cần nên có những biện pháp khuyến khích các doanh nghiệp áp dụng tiêu chuẩn ISO 14000 trong hệ thống quản lý, cũng như chính sách thưởng đối với các cơ sở thực hiện tốt các biện pháp sản xuất sạch hơn , hoặc có áp dụng các biện pháp tái chế tái sử dụng chất thải . Huy động sự tham gia của cộng đồng trong công tác bảo vệ môi trường. Sự tham gia của cộng đồng giữ vai trò quan trọng trong công tác bảo vệ môi trường đô thị và công nghiệp. Huy động sự tham gia của cộng đồng có thể thực hiện theo các phương thức như sau : - Gắn kết các hoạt động tuyên truyền, tập huấn, quảng bá công tác bảo vệ môi trường với việc hoàn thiện các chính sách/quy định về sử dụng môi trường và tài nguyên liên quan trực tiếp đến cộng đồng. Gắn lợi ích kinh tế của cộng đồng với các hoạt động bảo vệ môi trường . Hỗ trợ cộng đồng trong việc tìm kiếm các cơ hội làm việc và kế sinh nhai, đặc biệt Trang 80
  7. TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 9,Moâi Tröôøng &Taøi Nguyeân -2006 khi có những yêu cầu thay đổi ngành nghề truyền thống do việc thực hiện quy hoạch/kế hoạch phát triển mới. - Xây dựng tổ nhân dân tự quản, gắn việc bảo vệ môi trường vào nội dung xây dựng cuộc sống mới ở khu dân cư ; xây dựng các phong trào quần chúng về bảo vệ môi trường như phong trào “Xanh - Sạch – Đẹp”; “Tuần lễ nước sạch và vệ sinh môi trường”; “Chiến dịch làm sạch thế giới”, “Gia đình văn hoá mới”… Sự thành công của các chương trình này phụ thuộc vào việc chọn lựa hình thức và phương pháp vận động phù hợp với từng nhóm đốùi tượng cộng đồng; do vậy cần phải có các nghiên cứu điều tra đánh giá tâm lý các nhóm cộng đồng. Các nội dung công tác tập trung vào việc phân loại rác thải tại nguồn, bảo vệ làm sạch bờ vịnh Đà Nẵng, ngăn ngừa, giảm thiểu và xử lý hậu quả môi trường do lũ lụt, sản xuất và sử dụng thực phẩm an toàn, … 3.3. Giải pháp công nghệ Đẩy mạnh công tác nghiên cứu ứng dụng các thành tựu trong lĩnh vực công nghệ môi trường, nhanh chóng làm chủ các công nghệ tiên tiến, phát huy tối đa các công nghệ truyền thống và tiến tới sáng tạo công nghệ mới theo các định hướng như sau: - Đa dạng hóa các loại hình công nghệ môi trường, ưu tiên nghiên cứu và ứng dụng công nghệ sinh học trong xử lý chất thải. - Nghiên cứu, phát triển và ứng dụng các loại vật liệu mới, ưu tiên sử dụng nguyên liệu trong nước phục vụ chế tạo trang thiết bị xử lý chất thải. - Nghiên cứu, phát triển công nghệ xử lý chất thải nguy hại và chất thải khó phân hủy sinh học. - Ưu tiên phát triển công nghệ thân thiện môi trường, SXSH và tái sử dụng, tái chế chất thải. 4. KẾT LUẬN Chính sách mở cửa thu hút đầu tư đã giúp cho kinh tế Việt Nam phát triển. Là hệ quả của quá trình phát triển kinh tế, quá trình đô thị hoá – công nghiệp hoá đã và đang diễn ra mạnh mẽ nhanh hơn năng lực của hệ thốùng quản lý. Đây là nguyên nhân gây nên những bất cập về môi trường ở các khu vực đô thị và khu vực công nghiệp Việt Nam, trong đó có thành phố Đà Nẵng, tạo nên những đe dọa tiềm ẩn cho sự phát triển bền vững Để đảm bảo cho sự phát triển bền vững của Việt Nam, việc nâng cao năng lực quản lý Nhà Nước trong quản lý môi trường đô thị và khu công nghiệp là một nhu cầu cấp bách. Công cụ phục vụ cho công tác quản lý phát triển đô thị và khu công nghiệp chính là bản đồ quy hoạch môi trường đô thị và khu công nghiệp. Trong các giải pháp quản lý, bên cạnh những biện pháp hành chính, việc động viên sự tham gia của cộng đồng trong các hoạt động bảo vệ môi trường sống đang giữ vai trò ngày càng quan trọng. Xác định các nhóm cộng đồng cùng với các đặc điểm tâm lý và tập quán là cơ sở để xây dựng các chương trình vận động sự tham gia của cộng đồng. Sự phát triển của các phương tiện truyền thông là sự hỗ trợ quan trọng trong các chương trình vận động cộng đồng. ENVIRONMENTAL CONCERNS IN URBANIZATION AND INDUSTRIALIZATION, CASE STUDY OF DA NANG CITY Nguyen The Tien(1), Phung Chi Sy(1), Huynh Thi Minh Hang(2) (1) Vietnam Institute for Tropical Technology & Environmental Protection (2) Institute for Enviroment and Resources, VNU-HCM ABSTRACT: As a case study, the natural features of Danang City, and the changes of its socio-economical and environment quality during the urbanization – industrialization are Trang 81
  8. Science & Technology Development, Enviroment &Resources, Vol..9 - 2006 analysed . From the initial result of research, the paper introduces some resolutions to control and minimise the negative impacts of the urbanization – industrialization in DaNang city. TÀI LIỆU THAM KHẢO [1]. Bộ Tài nguyên và Môi trường (2003), Hiện trạng môi trường năm 2003, Báo cáo trình Quốc hội khoá XI – kỳ họp thứ 4, Hà Nội. [2]. Bộ Xây dựng (1999), Chương trình khung tổ chức thực hiện định hướng quy hoạch tổng thể phát triển đô thị Việt Nam đến năm 2020, NXB XD, Hà Nội. [3]. FAO (1990), Land Evaluation for Development, Soil Bulletin 64. Rome. [4]. Hội Bảo vệ thiên nhiên và Môi trường Việt Nam (2004), Việt Nam Môi trường và cuộc sống, NXB Chính trị Quốc gia, Hà Nội. [5]. Huỳnh Thị Minh Hằng (2001), Địa chất môi trường, NXB ĐHQG TP.HCM. [6]. Phùng Chí Sỹ, Nguyễn Thế Tiến và nnk (2001), Nghiên cứu các biện pháp tổng hợp cải thiện điều kiện vệ sinh môi trường ngoại thành TP.HCM trong quá trình đô thị hoá – công nghiệp hoá, Báo cáo tổng hợp kết quả đề tài, Viện KTNĐ&BVMT, tháng 12/2001. [7]. Phùng Chí Sỹ, Nguyễn Thế Tiến và nnk (2004), Nghiên cứu xây dựng quy hoạch môi trường vùng Kinh tế trọng điểm miền Trung (thành phố Đà Nẵng, các tỉnh Thừa Thiên – Huế, Quảng Nam, Quảng Ngãi). Mã số KC.08.03, Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài. Viện KTNĐ&BVMT, tháng 7/2004. [8]. Phùng Chí Sỹ và nnk (2004), Phát triển công nghệ môi trường, Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài, Viện KTNĐ&BVMT, tháng 9/2004. [9]. Sở Tài nguyên và Môi trường Đà Nẵng (2004), Báo cáo hiện trạng môi trường thành phố Đà Nẵng năm 2004, TP.Đà Nẵng. [10]. UBND thành phố Đà Nẵng (2004), Báo cáo tóm tắt điều chỉnh quy hoạch sử dụng đất thành phố Đà Nẵng thời kỳ 2004 – 2010, TP.Đà Nẵng. Trang 82
  9. TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 9,Moâi Tröôøng &Taøi Nguyeân -2006 PHỤ LỤC CÁC BẢN ĐỒ Bản đồ 1. Bản đồ sử dụng đất đô thị và công nghiệp TP.Đà Nẵng năm 2000 Bi Ón §«ng 10’ ∗ P.HoμHiÖp PH H . oμ iÖp P.HoμHiÖp PH H . oμ iÖp B.§.S¬nTrμ B.§.S¬nTrμ . B.§ S¬nTrμ . B.§ S¬nTrμ LiªnCh Xu©nD−¬ng L CiÓu Xu©nD−¬ng iªn hiÓu Xu©nD n −¬ng Xu© D−¬ng S¬nTrμ ¬n rμ S T Mòi Mòi M Mòi òi Liªn VÞn §μN½n Vh§N g Þnh μ ½ng VÞnh V Þnh §μN §N½ § ½ μN½ §μN μ½ n n ªn Liªn V B·iNam B N ·i am B·iNam B N ·i am 5’ P.Hoμ P.HoμTh hkh PH PH oμ P H Tanhkª . oμ han hª .. oμ P.HoμTh hkh P H Tanhkª . oμ han hª Kh¸nh Minh Kh¸nh Minh Kh¸nh Minh Kh¸nh Minh X·HoμS¬n XH S · oμ ¬n H¶iCh H C©u ¶i h©u X.Hoμ X oμ . XH P.B¾cMüAn P B MA P ¾c ü n . Ph¸t Ph¸t Ph¸t Ph¸t P.Khuª P huª . PK Trung Trung Trung Trung C h u ù d a ãn X.HoμThä XH T . oμ hä X·H N oμ h¬n X.HoμThä XH T . oμ hä X.Hoμ X.Hoμ XH . oμ XH . oμ NgòHμn N Hh gò μnh B ·i r¸c Xu©n Xu©n 1 6 0N § Êt c © y x an h Xu©n Xu©n § Êt c « n g c é n g s¬n s¬n § Êt c « n g n g h iÖ p X.Hoμ P.Hoμ PH . oμ P.Hoμ PH . oμ X.Hoμ XH . oμ XH . oμ § Êt d uX·hH Phong X HoμP lÞc oμ hong · P.Hoμ PH . oμ P.Hoμ PH . oμ H¶i H¶i Ch©u Ch©u Ch©u Ch©u H¶i H¶i § Êt ë § Êt q u ©n s ù X.HoμTiÕn XH T X.HoμTiÕn . oμ iÕn . oμ iÕn XH T Quý Quý § Êt s ©n b ay X.Hoμ XH . oμ X.Hoμ XH . oμ § − ê n g g ia o th « n g B¾c B¾c 1 5 05 5 ’N § −êng s¾t X·HoμKh−¬ng X·HoμKh−¬ng XH K · oμ h−¬ng XH K · oμ h−¬ng 10805’E 10’ 15’ 20’ 0 2.5 5 Kilometers Nguồn: Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài KC.08.03 – Viện KTNĐ&BVMT 7/2004) Trang 83
  10. Science & Technology Development, Enviroment &Resources, Vol..9 - 2006 Bản đồ 2. Bản đồ quy hoạch sử dụng đất đô thị và công nghiệp TP.Đà Nẵng đến năm 2010 HnS nTr HnS nTr HnS¬ Tμ ß ¬n r ß μ HnS¬ Tμ ß ¬n r ß μ ∗ BiÓn § ng « ®®−ê ®−êê ® −ên ® êê ®ê ®ê ê ngh nggh ng h 10’ g hÇm g Çm Çmhh m hh¶ m h¶ P.Ho HiÖ P.Ho HiÖ PHμ Hp . oμ iÖp m h¶ m m ¶¶ m PHμ Hp . oμ iÖp ¶¶ivv ¶iivv© ¶ v©© i v©n ©n n c¶gliªnciÓu cngliª chu ¶n n hiÓ c¶gliªnciÓu cngliª chu ¶n n hiÓ lμnv¨nh¸k¬tu lμnv¨nh¸k¬tu lμg v¨ho k¬ ng n o¸ tu lμg v¨ho k¬ ng n o¸ tu B.§S¬ Tr B ..S¬nTμ .§ n r nμ B.§S¬ Tr B ..S¬nTμ L nCiÓ Xu©nD−¬ng iª h u Xu©nD−¬ng XunD n ©−g XunD n ©−g¬ ¬ c¶gtiªnsa cngtiª sa ¶n n c¶gtiªnsa cngtiª sa ¶n n SnTμ ¬ r M M M M X·HμLiª XHo Ln · oμ iªn X·HμLiª XHo Ln · oμ iªn V h§ Nn Þn μ ½ g VÞn Vh Þnh VÞn Vh Þnh § § h íc hí np −c c h− c B a B·Na BiiNa · m ·iNm · Nm ia unp −í u th Ëph uth Ë cÇuth n cÇthu B m 5’ hμv n o ag Thnhkª Tankh hah hª h P.Ho Tan kh P.Ho P.Ho PHμ . oμ PHμ . oμ P Hμ Tahkª P oμ hnhhª . Khnh K¸n h¸h Khnh K¸n h¸h Mh Mh Mh Mhin in in in X·HμNin X·HμS¬ X Ho Sn ·o XH μ ¬n · X Ho N h · oμ inh XHμ Nh · o in HiC© ¶ hu X.Ho X Hμ X oμ . P.B¾MAn PBc MA . ¾c ü n ü P.B¾MAn PBc MA . ¾c ü n ü Phtt P¸t h¸ Pht P¸ h¸ P.Khª PKuª . hu P.Khª PKuª . hu KDsuèm¬ KDsuèm¬ KL suiim DL è ¬ KL suiim DL è ¬ Trug T ng run Trug T ng run X·HμN¬ o hn X.Ho Th XHμ Tä XHμTä .. oμ hä o h X.Ho XHμ . oμ Xun X©n u© NòHn g μh nμ nμ nμ 1 6 0N nμ Chuû giaûi TTthdôthÓtho T thÓdcth tha T th dc ththo T Ó ôc Ó ao T Óô Ó a s¬n B·i r¸c cò P.Ho PHμ X.Ho X.Ho XHμ XHμ . oμ . oμ PHμ .. oμ o B·i r¸c míi X·HμPhng · o hn X·HμPon XHo Pog X oμ ho g · X·HμPh XHo Pó · Êt c©yhó Chu C©u h© P.Ho PHμ . oμ P.Ho PHμ . oμ H¶ Hii ¶ H¶ Hii ¶ · oμ hó § oμ xanh X·HμPh XHo Pó Chu C©u h© §lμnv¨céng tu Êtngvnhok¬tu c«ngnh¸ k¬ lμgv¨hok¬tu ¨nh¸ k¬ o¸ tu Qý Qý uu lμn vn o¸ lμg ¨ ng § c«ng nghiÖp Êt XHμ Tn XHμTn .. oμ iÕn o iÕ X.Ho TiÕ n Qý Qý uu lμn®h lμg ® ng h lμn®h lμg ® ng h § dulÞch Êt X.HokhuTMii § ë Êt kcnhμkh−ng kc ho kh¬n n oμ −¬g kcnhμkh−ng kc ho kh¬n n oμ −¬g X.HokhuTMii XHμkhTPM XHμkhTPM . oμ u P í . oμ u P í í í § lμng xãm Êt B¾ Bc ¾c B¾ Bc ¾c § lμng xãmquy hoach®«thÞ Êt Êt kdl®ågngÖ X·HμKh¬n kd ®ngnhÖ XHo Kh¬n l ån gh · oμ h−ng § nghÜa®Þa kdl®ågngÖ X·HμK−¬g kd ®ngnhÖ XHo K−¬g l ån gh · o h−ng μ § qu©nsù Êt § s©nbay Êt 1 5 05 5 ’N § giaoth«ng −êng § s¾t −êng NN 1080E 5’ 10 15 20 0 2.5 5 Kilometers Trang 84
  11. TAÏP CHÍ PHAÙT TRIEÅN KH&CN, TAÄP 9,Moâi Tröôøng &Taøi Nguyeân -2006 Bản đồ 3. Bản đồ tổng hợp hiện chất lượng nước mặt TP.Đà Nẵng năm 2004 Hß S¬nTμ Hn S¬ Tr ßn n rμ Hß S¬nTμ Hn S¬ Tr ßn n rμ ∗ BiÓn §«ng 10’ P.Ho HiÖ PHμ Hp . oμ iÖp P.Ho HiÖ PHμ Hp . oμ iÖp S.. Sg g S.. Sg g Cu § C ª u u ª Cu §ª C ª B.§S¬nTμ B ..S¬ Tr B n rμ .§ L CiÓu Xu©nD−¬ng L CiÓu Xu©nD−¬ng iªn h Xu©nD¬ng iªn h Xu©nD¬ng − − S¬ T SnT ¬ rμ rμ Mò Mi ò Mò Mii V h§ Nng V h μ ½n Þn μ ½g Þn §μNn §Nng½ μ ½g X·HμLiª XHo Ln · oμ iªn X·HμLiª XHo Ln · oμ iªn VÞn Vh Þnh VÞn Vh Þnh §μNn §Nng½ μ ½g · a B·Na BiiNm am m 5’ Bμ Trμ Bu T m μu rμm Bμ Trμ Bu T m μu rμm hμv n o ag P.Ho P. Hμ PHμ P oμ . o P.HocTan kh PHμ T ahkª . Lé T nh hª oμ h L oé h P.HocTan kh PHμ hahkª . Lμ hnh hª L Hμn Hμn Hμn Khnh K¸n h¸h Khnh K¸n h¸h Mh Mh Mh Minh in in in Phó Phó Phó S«ng S«ng S«ng X·HμS¬ X·HμS¬ XHo Sn · oμ ¬n · oμ ¬n g ng XHo Sn ng S«n X·HμNin XHo N h · o in X·HμNh o o S« S« HiiC©u ¶ h© hu X.Ho X.Ho XHμ XHμ . oμ . oμ P.B¾M An P.B¾M An PBc M A . ¾c ü n ü PBc M A . ¾c ü n ü Phtt P¸t h¸ Pht P¸ h¸ Sg H Ph−íc Sg H é Ph−íc P.Khª P. Kuª PKu Sg...Héi Ph−íc P hu . hª Trug T ng run Trug T ng run X·HμN¬ o hn éii X.Ho Th XHμ Tä . oμ hä X.Ho Th XHμ Tä . oμ hä X.Ho XHμ . oμ §á X.Ho NòHn § XHμ N Hn á . oμ g μ h §á g μh g uý SgTu S.. Tý g ý S.. u Sg T § 1 6 0N Xun X©n X©n u© Xun u© CÇu Cu Ç CÇu Cu Ç Lon Lan oa Lon Lan oa S.. g S .. Sg g S s¬n n ªªn ªn P.Ho PHμ . oμ n X.Ho XHμ . oμ X.Ho XHμ . oμ P.Ho PHμ . oμ n Bi i n B n Bi X·HμPhng XHo Pon · oμ hog X·HμPhng XHo Pon · oμ hog P.Ho PHμ . oμ Chu C©u h© P.Ho PHμ . oμ H¶ Hii ¶i H¶ ¶i X·HμPh XHo Ph X Hμ Pó · oμPó · oμ hó o hó Chu C©u h© Sg. CÇ Sg. CÇ g Qu Qý uý Sg. CÇ n X.Ho TiÕ XHo TiÕ .. Hμ Tn oμTn n iÕn gQu Qý uý Sg. Vn § iÖn n i¸n Sg. VÜÜÜn iiÖn X Hμ iÕ X oμ . i¸ Gi¸g Gng h §Ö i¸n u¸¸ h § g Yªªn Qu¸ Qu¸oμ g Yªn n QuHμ Q Y X.Ho . X.Ho XHμ X oμ . Sg... h C Ø sèIn exn íc h d − Sg §ng g «n Sg g§« g g§n Sg. Vn unn §«g «n B¾ Bc ¾c g L« g u« g SgLun S..Lu n B¾ Bc ¾c S«ng S«n g. L S«n S S XÊu X·HμKh¬n XHo K−¬g · oμ h−ng X·HμKh¬n XHo K−¬g · oμ h−ng Tnbh ru g ×n H §n Nh å åg gÖ Tt è 1 5 05 5 ’ 1080E N 5’ 10 15 20 0 2.5 5 K eters ilom Nguồn: Báo cáo tổng kết khoa học và kỹ thuật đề tài KC.08.03 – Viện KTNĐ&BVMT 7/2004 Trang 85

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản