Cảm nhận về bài thơ Chiều tối

Chia sẻ: Ngữ Văn | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:11

0
44
lượt xem
5
download

Cảm nhận về bài thơ Chiều tối

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tài liệu "Cảm nhận về bài thơ Chiều tối " tổng hợp các bài văn mẫu về đề tài cảm nhận bài thơ Chiều Tối. Tài liệu sẽ rất bổ ích đối với các bạn đang chuẩn bị ôn thi tốt nghiệp phổ thông cũng như đại học. Qua tài liệu này, bạn đọc sẽ nắm bắt được nội dung chủ yếu của bài thơ cũng như cách cảm nhận những tâm tư, tình cảm của Bác đã gửi gắm. Từng câu chữ của bài thơ toát lên vẻ đẹp thiên nhiên, con người gợi cho người đọc một nỗi niềm thương mến và cảm phục một tâm hồn luôn lạc quan, tràn đầy nhựa sống của Bác Hồ kính yêu. Mời các bạn cùng tham khảo tài liệu để nắm bắt kiến thức chi tiết hơn.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Cảm nhận về bài thơ Chiều tối

Luyện thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017<br /> Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai<br /> <br /> VĂN MẪU LỚP 11: CHIỀU TỐI – HỒ CHÍ MINH<br /> 4 BÀI CẢM NHẬN “BÀI THƠ CHIỀU TỐI CỦA HỒ CHÍ<br /> MINH”<br /> <br /> BÀI MẪU SỐ 1:<br /> Nhắc đến thơ Hồ Chí Minh có lẽ ta sẽ nghĩ ngay đến những vần thơ đầy trăng của<br /> Bác nhưng đọc “Chiều tối” mới thấy, Bác không chỉ viết hay về những buổi đêm ngập<br /> tràn ánh trăng mà, dưới tư cách là một nhà thơ, Bác còn mang một phong cách “thơ<br /> chiều” vô cùng riêng biệt. “Chiều tối” là bài thơ thứ 31 trong tập “Nhật kí trong tù”, bài<br /> thơ ghi lại cảm xúc thiên nhiên và cuộc sống lúc ngày tàn của Hồ Chí Minh trên đường<br /> chuyển lao vào khoảng cuối thu năm 1942, hình ảnh người tù “tay bị trói giật cánh<br /> khuỷu, cổ mang xiềng xích” đã để cảm xúc trải ra cùng không gian bao la, làm nên<br /> những vần thơ tuyệt tác vừa cổ kính, vừa trữ tình. Qua bài thơ, ta cảm nhận được vẻ đẹp<br /> của Hồ Chí Minh với một tâm hồn yêu thiên nhiên, yêu cuộc sống, con người cùng với ý<br /> chí kiên cường và tinh thần thép của người Cộng sản.<br /> Mỗi bài thơ trong “Nhật kí trong tù” lại là một nét phác họa vẻ đẹp con người và<br /> tinh thần của Hồ Chí Minh: vẻ đẹp của trái tim, khối óc, vẻ đẹp của tinh thần, ý chí, nghị<br /> lực, của lòng khiêm tốn, đức hi sinh cao cả…. Được viết vào một hoàn cảnh đặc biệt: Bác<br /> bị chính quyền Tưởng Giới Thạch bắt giam vô cớ, bài thơ là sự tỏa sáng của tâm hồn,<br /> nghị lực và trí tuệ của Hồ Chí Minh trong hoàn cảnh ngục tù.<br /> “Chiều tối”, đúng như tiêu đề của nó, là một bức tranh thiên nhiên về cảnh chiều<br /> muộn ở nơi rừng núi được người tù Hồ Chí Minh ghi lại trên hành trình chuyển lao. Vì lẽ<br /> đó, vẻ đẹp tâm hồn Hồ Chí Minh thể hiện trong bài thơ trước hết là vẻ đẹp của một tâm<br /> hồn nghệ sĩ với những rung cảm tinh tế trước vẻ đẹp thiên nhiên và cuộc sống của con<br /> người:<br /> “Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ,<br /> Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng không ;”<br /> Bác nâng niu, trân trọng biểu hiện của sự sống, tinh hoa của thiên nhiên, bởi vậy, ta<br /> luôn cảm nhận được những hình ảnh thiên nhiên lúc nào cũng chiếm vị trí nổi bật trong<br /> thơ Bác. Thiên nhiên mở ra trước mắt người đọc với những hình ảnh quen thuộc của thi<br /> ca cổ điển: cánh chim – chòm mây – bầu trời cùng với chút ánh sáng cuối cùng còn sót<br /> lại của một ngày tàn chỉ có thể nhìn thấy nơi đỉnh trời đem lại cảm nhân về một không<br /> gian giống như các nhà thơ xưa, tạo ra sự đối lập giữa cánh chim, chòm mây với bầu trời<br /> rộng lớn. Dường như không gian được tạo ra từ sự đối lập như vậy cũng đã gợi sẵn một<br /> mỗi buồn trong cảnh, và ngay trong cách nhìn cảnh ta cảm thấy tâm hồn Hồ Chí Minh đã<br /> <br /> Truy cập website www.hoc247.vn để tham khảo thêm nhiều bài văn mẫu khác!<br /> <br /> Trang | 1<br /> <br /> Luyện thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017<br /> Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai<br /> <br /> thực sự hài hòa với thiên nhiên. Một cách rất tự nhiên, con mắt nhà thơ phải ngước lên<br /> cao để nhận ra một cánh chim mỏi mệt đi tìm chốn ngủ và một chòm mây cô đơn lặng lẽ<br /> trôi, nhìn cảnh như thế, dường như Bác đã xóa nhòa đi cái ranh giới giữa người tù và du<br /> khách tự do, để tâm hồn mình gắn liền với thiên nhiên, dễ dàng hòa nhập, quyến luyến.<br /> Có ai ngờ, ngay cả trong hoàn cảnh bị áp giải mà thiên nhiên lại vẫn hiện lên trong thơ<br /> Bác một cách tuyệt đẹp như thế.<br /> Không chỉ thiên nhiên mà cho dù là hoàn cảnh nào Bác cũng không quên nghĩ đến<br /> con người:<br /> “Cô em xóm núi xay ngô tối,<br /> Xay hết, lò than đã rực hồng.”<br /> Cô thiếu nữ mải miết xay ngô, ngọn lửa hồng reo vui trong bếp lửa gia đình, lòng<br /> Bác như cũng hòa với khung cảnh lao động bình dị ấy, như đang reo vui cùng với âm<br /> thanh than hồng cháy tí tách. Hai câu thơ sau còn thể hiện được cảm nhận tinh tế của Bác<br /> trước hành động của con người trong không gian chiều tối. Không giống như trong thơ<br /> cổ, con người không phải chịu sự chi phối của cảnh vật mà lại đem sức sống truyền vào<br /> thiên nhiên, khiến khung cảnh chiều tối vốn man mác buồn lại bỗng tràn ngập sinh khí,<br /> sự ấm cúng cùng với nhịp sống, lao động của con người. Chính vì tấm lòng Bác luôn<br /> hướng về con người, yêu mến con người nên ở đâu có sự xuất hiện của con người là<br /> Người lại tìm thấy được niềm vui. Bài thơ không khép lại cảm giác về bóng đêm đang<br /> dần xuống mà lại chan hòa ánh sáng, ánh sáng tạo nên cuộc sống đời thường giản dị, thân<br /> thuộc. Ánh sáng và niềm vui của sự sống con người hiện lên ở trung tâm của bức tranh đã<br /> tỏa hơi ấm ra xung quanh, xua tan đi cái cô quạnh, cái mệt mỏi, cái lụn tắt của cảnh chiều<br /> tối nơi núi rừng, khiến người tù cũng thoát khỏi xiềng xích mà quyện mình với cuộc sống<br /> hạnh phúc của con người nơi xóm núi nhỏ.<br /> Bên cạnh tình yêu, niềm say mê đối với thiên nhiên, con người, ở bài thơ, ta còn<br /> thấy nổi bật lên ý chí kiên cường, tinh thần sắt đá của Hồ Chí Minh.Ta bắt gặp một<br /> thoáng buồn bã, cô đơn, ảm đạm “rất người” của Bác khi nhìn vào hình ảnh “quyện điểu”<br /> và “cô vân” , thế nhưng, trước ngọn lửa hồng, Bác quên đi việc mình vẫn đang phải bước<br /> đi trên con đường đầy ải mà để lòng mình reo vui cùng ngọn lửa, để hình ảnh tỏa ấm<br /> trang thơ xua tan cái lạnh lẽo của lòng người và cảnh vật. Với lộ trình “năm mươi ba cây<br /> số một ngày”, nơi dừng chân có thể là một nhà lao mới hay một nhà kho ẩm ướt, nhưng<br /> thật kì diệu là trong hoàn cảnh như vậy, Người vẫn làm thơ, vẫn để cho tâm hồn mình<br /> bay bổng lên với một cánh chim, một chòm mây, một làn hương rừng, một cảnh “làng<br /> xóm ven sông đông đúc thế”…Thử hỏi, nếu không có một tinh thần thép, một bản lĩnh<br /> thép, thơ của người làm sao có thể “bay cánh hạc ung dung” như vậy. Đó thực sự là một<br /> cuộc vượt ngục tinh thần của Bác, Người đã hoàn toàn chủ động trước mọi hoàn cảnh, đó<br /> chính là vẻ đẹp của ý chí, nghị lực, là tinh thần thép của người Cộng sản Hồ Chí Minh.<br /> <br /> Truy cập website www.hoc247.vn để tham khảo thêm nhiều bài văn mẫu khác!<br /> <br /> Trang | 2<br /> <br /> Luyện thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017<br /> Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai<br /> <br /> Đan xen giữa những câu thơ như một mạch cảm xúc ngầm chính là khát vọng thầm<br /> kín và đầy tính nhân văn của Bác. Người tù Cách mạng dù kiên cường, dũng cảm đến đâu<br /> cũng luôn mơ ước, khát khao về một tổ ấm, quanh quần bên bếp lửa gia đìn. Hình ảnh<br /> cánh chim về rừng như đang tìm về tổ ấm của mình, cô thôn nữ xay ngô bên lò than rực<br /> hồng, tất cả làm hiện lên khung cảnh bình dị mà ấm cúng nơi quê hường, nơi mái nhà<br /> sum vầy, đoàn tụ. Nghĩ về những hình ảnh đời thường, yên bình ấy, ta có thể thấy được<br /> chất “người” vô cùng nhân bản trong Bác.<br /> Trong thơ của Hồ Chí Minh, từ tư tưởng đến hình tượng nghệ thuật đều vận động<br /> một cách rất tự nhiên, nhất quán, hướng về sự sống, về ánh sáng và tương lai. Ta thấy<br /> được một tâm hồn lạc quan, niềm tin mạnh mẽ vào Cách mạng, vào một tương lai tươi<br /> sáng, “Chiều tối” cũng không nằm ngoài quy luật đó:<br /> “Cô em xóm núi xay ngô tối,<br /> Xay hết lò than đã rực hồng.”<br /> Câu thơ kết thức bằng ngọn lửa hồng và cảnh bình minh mang lại cảm giác phấn<br /> chấn, lạc quan. Có thể nói , chữ “hồng” ở cuối bài thơ đã tạo ra một luồng sáng chói rọi<br /> ngược trở lại làm sáng rực bài thơ, làm mất đi sự mệt mỏi, uể oải, sự vội vã, nặng nề, cực<br /> nhọc nhất của cuộc đời. Những hình ảnh đối lập giữa niềm vui và nỗi cô đơn, buồn bã,<br /> giữa chiều tối và bình minh, mặt trời hồng đã thể hiện một phong cách thơ Hồ Chí Minh<br /> dầy tinh tế và nhạy cảm, một sứ kết hợp rất tự nhiên giữa màu sắc cổ điển và tinh thần<br /> thời đại.<br /> Chiều tối giống như bao bài thơ khác, thật nhỏ nhắn trong bố cục nhưng từng câu<br /> từng chữ đều như một nét phác họa bức chân dung con người, tinh thần Hồ Chí Minh:<br /> một tâm hồn nghệ sĩ dạt dào tình yêu với thiên nhiên, con người; một ý chí sắt đá vượt<br /> lên mọi hoàn cảnh, một tinh thần lạc quan, tin tưởng vào tương lai tươi sáng. Bức chân<br /> dung ấy là sự hòa hợp giữa chất thép và chất tình, thi sĩ và chiến sĩ, như trong bài “Đọc<br /> thơ Bác”, nhà thơ Hoàng Trung Thông đã viết: “Vần thơ của Bác, vần thơ thép/ Mà vẫn<br /> mênh mông bát ngát tình”.<br /> <br /> Truy cập website www.hoc247.vn để tham khảo thêm nhiều bài văn mẫu khác!<br /> <br /> Trang | 3<br /> <br /> Luyện thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017<br /> Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai<br /> <br /> BÀI MẪU SỐ 2:<br /> Thủ tướng Phạm Văn Đồng trong bài viết Hồ Chủ tịch – hình ảnh của dân tộc có<br /> nói đại ý: Hồ Chủ tịch là Người rất giàu tình cảm, và vì giàu tình cảm mà Người đi làm<br /> cách mạng. Trong thế giới tình cảm bao la của Người dành cho nhân dân cho các cháu<br /> nhỏ, cho bầu bạn gần xa, hẳn có một chỗ dành cho tình cảm gia đình. Bài Chiều tối có lẽ<br /> hé mở cho ta nhìn thấy một thoáng ước mơ thầm kín một mái nhà ấm, một chỗ dừng chân<br /> trên con đường dài muôn dặm.<br /> Cảm nhận về bài thơ Mộ trích Nhật kí trong tù của Hồ Chí Minh<br /> Cảm nhận về bài thơ Mộ trích Nhật kí trong tù của Hồ Chí Minh<br /> Chiều tối là bài thơ thứ ba mươi mốt trong tập Nhật kí trong tù, ghi lại cảm xúc<br /> của nhà thơ trên đường bị giải đi qua hết nhà lao này đến nhà lao khác. Trên con đường<br /> khổ ải ấy, một chiều kia. Người chợt nhận thấy cánh chim chiều.<br /> Chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ<br /> Câu thơ không giản đơn chỉ tái hiện cảnh vật mà còn bộc lộ cảm nhận của nhà<br /> thơ. Làm sao biết rõ được là chim đang mỏi, và làm sao nói chắc được mục đích của<br /> chim là về rừng tìm chốn ngủ, như thế ở trong lòng chim mà ra? Câu thơ chỉ là tín hiệu<br /> cho thấy là trời đã chiều, mọi vật hoạt động ban ngày đã mệt, đã đến lúc tìm chốn nghỉ<br /> ngơi. Câu thơ tương phản với hình ảnh chòm mây cô đơn ở dưới:<br /> Chòm mây trôi nhẹ giữa tầng không<br /> Câu thơ dịch tuy đẹp nhưng ý thơ có phần nhẹ hơn so với nguyên tác Hán. Nó bỏ<br /> mất chữ cô trong cô vân, nghĩa là chòm mây cô đơn, trơ trọi rất có ý nghĩa. Hai từ trôi<br /> nhẹ cũng không lột tả được ý của mấy chữ mạn mạn độ. Bới vì độ là hoạt động nhằm đi<br /> từ bờ này sang bờ kia, ví như độ thuyền đi từ thuyền sang sông, độ nhật ở cho qua ngày,<br /> độ thiên không là chuyển dịch từ chân trời này sang chân trời kia, con đường của mây<br /> mới xa vời và vô hạn biết chừng nào! Còn mạn mạn là dáng vẻ trì hoãn, chậm chạp.<br /> Chòm mây cô đơn đi từ chân trời này sang chân trời kia, mà lại còn chậm chạp, trì hoãn<br /> nữa thì không biết bao giờ mới tới nơi? Và hiển nhiên khi trời tối nó vẫn còn lửng lơ bay<br /> giữa tầng không, là hình ảnh ẩn dụ về người tù đang bị giải đi trên đường xa vạn dặm,<br /> chưa biết đâu là điểm đừng! Trong hình ảnh ấy hẳn còn gửi gắm tình cảm thương mình<br /> cô đơn sốt ruột và khao khát có một mái nhà. Chỉ hai câu thơ mà vừa tả cảnh vật, vừa tả<br /> cảnh người, tả tình người. Đó là cái hàm súc, dư ba của thơ cổ điển.<br /> Nếu hai dòng đầu đã nói tới chim mỏi về rừng tìm chốn ngủ và chòm mây cô đơn<br /> chưa biết dừng nơi nào, thì hai câu thơ của bài thơ sau hiện diện một chon ngủ của con<br /> người:<br /> Cô em xóm núi xay ngô tối<br /> Xay hết lò than đã rực hồng.<br /> <br /> Truy cập website www.hoc247.vn để tham khảo thêm nhiều bài văn mẫu khác!<br /> <br /> Trang | 4<br /> <br /> Luyện thi THPT Quốc gia môn Ngữ văn năm 2017<br /> Vững vàng nền tảng, Khai sáng tương lai<br /> <br /> Trong bản dịch, người dịch đã đưa vào chữ tối lộ liễu trong khi thi pháp thơ cổ<br /> chỉ muốn người đọc tự cảm thấy chiều tối phủ xuống mà không cần một sự thông báo<br /> trực tiếp nào. Điều đó làm lộ tứ thơ. Nhưng đó là cái khó của người dịch. Điều đáng chú<br /> ý là một cảnh lao động gia đình, rất đỗi bình thường, dân dã: Cô em xóm núi xay ngô hạt,<br /> ngô hạt xay xong, bếp đã hồng. Cô em, bếp lửa, tượng trưng cho cảnh gia đình. Ngô hạt<br /> xay xong, bếp đỏ hồng lại tượng trưng . Cho công việc và nghỉ ngơi. Một không khí ấm<br /> cúng đối với người lữ thứ. Điều chú ý thứ hai là trong nguyên tác chữ hồng là ấm, nóng<br /> chứ không phải là đỏ, càng chứng tỏ điều nhà thơ nghĩa đến là sức ấm nóng, chứ không<br /> phải sáng hồng. Bếp lạnh, tro tàn là tượng trưng cho sự cô quạnh, lẻ loi. Điều chú ý thứ<br /> ba là nhà thơ đứng ở núi như thế, y như thể đứng gần gũi bên cạnh. Lại nữa, nhà thơ phải<br /> đứng rất lâu mới thấy được cảnh thời gian trôi trong câu: Cô em xóm núi xay ngô hạt –<br /> Ngô hạt say xong bếp đã hồng? Đây chỉ là bài thơ trên đường. Vậy đó chỉ là cảnh tưởng<br /> tượng trong tâm tưởng, trước xóm núi bên đường xuất hiện như là biểu trưng của mái ấm<br /> gia đình, nơi đoàn tụ của những người thân thuộc. Cái kết này tuy không sáng bừng lên<br /> màu hồng lạc quan của cách mạng như ái đó hiểu, cũng vẫn ấm áp tình người làm cho nỗi<br /> lòng người vơi bớt nỗi cô đơn. tĩnh mịch. Cùng với hình ảnh ấy, một ước mơ thầm kín về<br /> mái ấm gia đình thấp thoáng đâu đó. Nếu ta chú ý tới bài thơ trước này là bài Đi đường<br /> Đi đường mới biết gian lao<br /> Núi cao rồi lại núi cao trập trùng.<br /> Một con đường vô tận, và bài sau đó là bài Đêm ngủ ở Long Tuyền:<br /> Đôi ngựa ngày đi chẳng nghỉ chân. Món Gà năm vị : tối thường ăn, thừa cỏ rét,<br /> rệp xông vào đánh, oanh sớm, mừng nghe hót xóm gần. Thì ta sẽ thấy sự xuất hiện khung<br /> cảnh gia đình kia là rất dễ hiểu. Nó chứng tỏ trái tim của nhà cách mạng vẫn đập theo<br /> những nhịp của con người bình thường gần gũi với mọi người.<br /> Nghệ thuật của bài thơ là một nghệ thuật gián tiếp cể điển, nói cảnh để nói tình.<br /> Hình ảnh trong thơ cũng là tâm cảnh. Nếu chỉ phẩn tích nó như một bức ranh hiện thực<br /> đơn giản, chắc chắn ta sẽ rời xa thế giới nội tâm phong phú của nhà thơ.<br /> <br /> Truy cập website www.hoc247.vn để tham khảo thêm nhiều bài văn mẫu khác!<br /> <br /> Trang | 5<br /> <br />
Đồng bộ tài khoản