Câu hỏi tự luận môn Kinh tế chính trị

Chia sẻ: Trần Hồng Nhật | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:41

0
606
lượt xem
365
download

Câu hỏi tự luận môn Kinh tế chính trị

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tổng hợp các câu hỏi – đáp án dành cho môn Kinh tế chính trị có các nội dung xoay quanh các nội dung về: giá trị thặng dư, quy luật giá trị, tư bản bất biến, quá trình sản xuất… Các bạn có thể tham khảo để hoàn thành tốt môn học của mình.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Câu hỏi tự luận môn Kinh tế chính trị

  1. http://sinhvienhongduc.net http://sinhvienhongduc.net
  2. http://sinhvienhongduc.net M C L C ÁP ÁN KINH T CHÍNH TR Câu 1: Phân tích vai trò n n s n xu t xã h i và các y u t cơ b n c a quá trình lao ng s n xu t. Ý nghĩa th c ti n c a vi c nghiên c u các y u t s n xu t cơ b n v i n n s n xu t nư c ta hi n nay...................... ........................... Trang 1 Câu 2: Phân tích i tư ng và ch c năng c a kinh t chính tr Mác - Lê nin?.......................................... ............................ Trang2. Câu 3: Trình b y phương pháp nghiên c u c a kinh t chính tr Mác Lênin. L yví d minh ho ?...................................................................... Trang3 Câu 4: Phân tích i u ki n l ch s xu t hi n tư tư ng kinh t cơ b n c a ch nghĩa tr ng thương và ý nghĩa c a vi c nghiên c u v n này?Trang3 Câu 5: Phân tích i u ki n l ch s xu t hi n, tư tư ng kinh t tư b n c a ch nghĩa tr ng nông và ý nghĩa c a vi c nghiên c u v n này? ................................ Câu 6: Trình b y quan ni m v giá tr , ti n t , l i nhu n, ti n lương, a tô c a Adam Smit (1723-1790) và nh n xét các quan ni m trên ..... Trang5 Câu 7: Trình b y quan ni m v giá tr , ti n t , l i nhu n, ti n lương, a tô c a D. Ri-cac- ô (1772-1823) và nh n xét các quan ni m trên ..... Trang6 Câu 8: Phân tích i u ki n l ch s xu t hi n và tư tư ng cơ b n c a h c thuy t Keynes (1883-1946). ý nghĩa th c ti n c a vi c nghiên c u v n này?. Trang6 Câu 9:Phân tích i u ki n ra i c a s n xu t hàng hoá và ưu th c a s n xu t hàng hoásov i kinh t t nhiên ................................... Trang7 Câu 10: Phân tích hai thu c tính c a hàng hoá và quan h c a hai thu c tính ó v i tính ch t hai m t c a lao ng s n xu t hàng hoá .... Trang8 Câu 11: Phân tích m t ch t, lư ng c a giá tr hàng hoá và các nhân t nh hư ng n lư ng giá tr hàng hoá ................................................... Trang9 Câu 12: Phân tích ngu n g c, b n ch t, ch c năng ti n t . Trang10 Câu 13: Phân tích n i dung, yêu c u, tác d ng c a quy lu t giá tr trong n n s n xu t hàng hoá. S bi u hi n hàng hoá c a quy lu t này trong các giai o n phát tri n c a ch nghĩa Tư b n như th nào?......................................... Trang11 http://sinhvienhongduc.net
  3. http://sinhvienhongduc.net Câu 14: Trình b y th trư ng và cơ ch th trư ng. Phân tích các ch c năng cơ b n c ath trư ng? .............................................................. Trang12 Câu 15: Phân tích quy lu t c nh tranh và quy lu t cung - c u trong n n kinh t th trư ng? ............................................................................ Trang13 Câu 16: Trình b y khái ni m, n i dung và m i quan h gi a giá c s n xu t, giá c th trư ng, giá c c quy n v i giá tr hàng hoá ?Trang13 Câu 17: Trình b y khái ni m tái s n xu t, tái s n xu t gi n ơn, tái s n xu t m r ng, tái s n xu t xã h i và n i dung c a nó ? ............... Trang14 Câu 18: Trình b y khái ni m tăng trư ng, phát tri n kinh t và các ch tiêu ánh giá hi u qu s n xu t xã h i. M i quan h gi a tăng trư ng kinh t và công b ng xã h i ............................................................................ Trang15 Câu 19: Trình b y công th c chung c a Tư b n và mâu thu n c a nó. Phân bi t ti n v i tư cách là ti n và ti n v i tư cách là Tư b n ? .... Trang16 Câu 20: Phân tích hàng hoá s c lao ng và m i quan h gi a ti n lương v i giá tr s c lao ng ................................................................... Trang17 Câu 21: Trình b y quá trình s n xu t giá tr th ng dư và phân tích hai phương pháp s n xu t giá tr th ng dư. Nêu ý nghĩa c a vi c nghiên c u v n này? Trang18 Câu 22: Phân tích n i dung, vai trò quy lu t giá tr th ng dư và s bi u hi n c a nó trong giai o n CNTB t do c nh tranh và CNTB c quy n ?. Trang19 Câu 23: Th nào là Tư b n b t bi n và Tư b n kh bi n. Tư b n c nh và Tư b n lưu ng. Phân tích căn c và ý nghĩa phân chia hai c p ph m trù ó? ..................................................................... Trang19 Câu 24: So sánh giá tr th ng dư v i l i nhu n, t su t giá tr th ng dư v i t su t l i nhu n. T c chu chuy n c a tư b n có quan h như th nào v i kh i lư ng giátr th ng dư ............................................................................ Trang20 Câu 25: Phân tích th c ch t c a tích lu tư b n và các nhân t nh hư ng n quy mô tích lu ? So sánh quá trình tích t và t p trung tư b n? Trang21 Câu 26: Th nào là tu n hoàn và chu chuy n tư b n ? Phân tích các nhân t nh hư ng n t c chu chuy n tư b n ? ý nghĩa c a vi c nghiên c u v n trên? Trang22 http://sinhvienhongduc.net
  4. http://sinhvienhongduc.net Câu 27: Th nào là l i nhu n, t su t l i nhu n. Phân tích s hình thành t su t l i nhu n bình quân và ý nghĩa c a nó? .......................... Trang22 Câu 28: Phân tích ngu n g c c a l i nhu n thương nghi p, l i t c Ngân hàng và l i nhu n Ngân hàng ......................................................... Trang23 Câu 29: Trình bày nh ng n i dung cơ b n v s hình thành công ty c ph n và th trư ng ch ng khoán ? ................................................... Trang24 Câu 30: Phân tích b n ch t a tô và các hình th c a tô ? Trang25 Câu 31: Phân tích nguyên nhân hình thành, các hình th c c a c quy n, b n ch t kinh t c a ch nghĩa tư b n c quy n ? .................... Trang26 Câu 32: Phân tích nguyên nhân hình thành CNTB c quy n Nhà nư c và vai trò kinh t c a Nhà nư c trong CNTB hi n i ............... Trang27 Câu 33: Phân tích tính t t y u c a vi c phát tri n n n kinh t nhi u thành ph n và xu hư ng v n ng c a chúng trong th i kỳ quá lên CNXH Vi t Nam. Trang27 Câu 34: Trình b y các thành ph n kinh t và m i quan h gi a các thành ph n kinh t nư c t28a hi n nay. Vì sao kinh t qu c doanh gi vai trò ch o?.................................................................... Trang28 Câu 35: Trình b y m c tiêu, quan i m cơ b n c a công nghi p hoá, hi n i hoá nư c ta ............................................................................ Trang29 Câu 36: Trình b y tính t t y u và tác d ng c a công nghi p hoá, hi n i hoá. .................................................................... Trang30 Câu 37: Phân tích n i dung cơ b n c a công nghi p hoá, hi n i hoá n n kinh t nư c ta ............................................................................ Trang31 Câu 38: Phân tích c i m s n xu t hàng hoá nư c ta hi n nay. Trang32 Câu 39: Phân tích các i u ki n và nh hư ng XHCN c a s phát tri n kinh t hàng hoá nư c ta hi n nay ................................................ Trang33 Câu 40: Phân tích b n ch t, vai trò c a l i ích kinh t - Ý nghĩa th c ti n. Trang.34 Câu 41: Phân tích v trí, n i dung c a quan h phân ph i trong quá trình s n xu t xã h i. trình b y sơ phân ph i t ng s n ph m c a Mác.Trang35 Câu 42: Phân tích các nguyên t c phân ph i cơ b n nư c ta hi n nay. Trang35 http://sinhvienhongduc.net
  5. http://sinhvienhongduc.net Câu 43: Trình b y các hình th c thu nh p trong th i kỳ quá nư c ta hi n nay ............................................................................ Trang36 Câu 44: Th nào là cơ ch th trư ng ? Vì sao trong cơ ch th trư ng c n có s qu n lý Nhà nư c ? Phân tích các công c ch y u th c hi n qu n lý kinh t vĩ mô nư c ta ? ............................................................................ Trang37 Câu 45: Phân tích cơ s khách quan và phương hư ng i m i n n kinh t nư c ta ............................................................................ Trang37 Câu 46: Phân tích b n ch t, ch c năng h th ng tài chính, tín d ng nư c ta hi n nay. ............................................................................ Trang38 Câu 47: Trình b y b n ch t, ch c năng và xu hư ng i m i ho t ng c a h th ng Ngân hàng nư c ta................................................... Trang38 Câu 48: Phân tích tính t t y u và vai trò c a vi c m r ng quan h kinh t i ngo i nư c ta. ....................................................................... Trang39 Câu 49: Trình b y các nguyên t c cơ b n và các hình th c c a quan h kinh t i ngo i nư c ta ............................................................... Trang40 Câu 50: Phân tích kh năng và nh ng gi i pháp ch y u m r ng kinh t i ngo i c a nư c ta. ....................................................................... Trang41 http://sinhvienhongduc.net
  6. http://sinhvienhongduc.net Câu 1: Phân tích vai trò n n s n xu t xã h i và các y u t cơ b n c a quá trình lao ng s n xu t. ý nghĩa th c ti n c a vi c nghiên c u các y u t s n xu t cơ b n v i n n s n xu t nư c ta hi n nay a- S n xu t ra c a c i v t ch t là cơ s c a i s ng xã h i i s ng xã h i loài ngư i có nhi u m t ho t ng chính tr , văn hoá ngh thu t, khoa h c k thu t, tôn giáo... Nhưng trư c khi ti n hành các ho t ng ó con ngư i ph i s ng. Mu n s ng ph i có th c ăn, m c, nhà và các tư li u sinh ho t khác. có nh ng th ó, con ngư i ph i lao ng s n xu t. Ph i s n xu t không ng ng v i qui mô ngày càng m r ng, t c ngày càng cao m i áp ng ư c yêu c u phát tri n c a xã h i. Vì v y, s n xu t c a c i v t ch t là cơ s c a i s ng xã h i và lao ng s n xu t là ho t ng cơ b n nh t c a loài ngư i, có vai trò quy t nh i v i các m t ho t ng khác. Ngày nay, m c dù ngành d ch v s n xu t và i s ng phát tri n nhanh chóng song chân lý trên v n còn nguyên giá tr . b- Các y u t cơ b n c a quá trình lao ng s n xu t B t kỳ n n s n xu t xã h i nào, k c n n s n xu t hi n i u có c trưng chung là có s k t h p c a 3 y u t cơ b n: s c lao ng c a con ngư i, i tư ng lao ng và tư li u lao ng. - S c lao ng là t ng h p toàn b th l c và trí l c t n t i trong cơ th s ng c a con ngư i, là kh năng lao ng c a con ngư i. Khi s c lao ng ư c tiêu dùng tr thành lao ng. Lao ng là ho t ng riêng c a loài ngư i, nó khác v cơ b n so v i ho t ng b n năng c a ng v t. - i tư ng lao ng là t t c nh ng v t mà lao ng tác ng vào bi n i nó phù h p v i nhu c u c a con ngư i. i tư ng lao ng có hai lo i: + Lo i có s n trong t nhiên, lo i này thư ng là i tư ng c a các ngành công nghi p khai thác. + Lo i ã có s tác ng c a lao ng g i là nguyên li u, lo i này thư ng là i tư ng c a công nghi p ch bi n. V i s phát tri n c a cách m ng khoa h c k thu t, con ngư i ngày càng t o ra nhi u i tư ng lao ng có ch t lư ng m i. - Tư li u lao ng là m t v t hay h th ng nh ng v t làm nhi m v truy n d n s tác ng c a con ngư i vào i tư ng lao ng, nh m bi n i i tư ng lao ng cho phù h p v i nhu c u c a mình. Tư li u lao ng g m: http://sinhvienhongduc.net
  7. http://sinhvienhongduc.net + Công c lao ng là b ph n quan tr ng nh t c a tư li u lao ng, tác ng tr c ti p vào i tư ng lao ng, quy t nh tr c ti p năng su t lao ng. Trình công c lao ng là cơ s phân bi t s khác nhau gi a các th i i kinh t . + H th ng y u t v t ch t ph c v quá trình s n xu t (như nhà xư ng, b n bãi, kho tàng, ng d n, băng chuy n, ư ng xá, các phương ti n giao thông v n t i, thông tin liên l c...) g i chung là k t c u h t ng c a s n xu t xã h i. N n s n xu t xã h i ngày càng hi n i òi h i k t c u h t ng càng phát tri n và hoàn thi n. i tư ng lao ng và tư li u lao ng k t h p l i thành tư li u s n xu t. S c lao ng k t h p v i tư li u s n xu t s n xu t ra c a c i v t ch t là lao ng s n xu t. S phát tri n c a n n s n xu t xã h i g n li n v i s phát tri n và hoàn thi n c a các y u t cơ b n c a s n xu t. T n n s n xu t nh sang n n s n xu t l n hi n i, vi c nghiên c u các y u t cơ b n c a n n s n xu t xã h i có ý nghĩa r t quan tr ng. Ba y u t cơ b n này nư c ta chưa áp ng ư c yêu c u c a s n xu t l n hi n i, c a cu c cách m ng khoa h c k thu t hi n nay. Vì v y, nư c ta s nghi p giáo d c và ào t o nh m nâng cao dân trí, b i dư ng lao ng, ào t o nhân tài ư c t thành qu c sách hàng u, cu c cách m ng khoa h c k thu t ư c g i là then ch t khai thác các tài nguyên như t ai, r ng, bi n, khoáng s n... v i t c cao và hi u qu . Câu 2: Phân tích i tư ng và ch c năng c a kinh t chính tr Mác - Lê nin? a. i tư ng c a kinh t chính tr Kinh t chính tr h c nghiên c u m i quan h gi a ngư i v i ngư i hình thành trong quá trình s n xu t, phân ph i, trao i và tiêu dùng c a c i v t ch t, t c là nghiên c u quan h s n xu t. - Nó không nghiên c u quan h s n xu t m t cách cô l p mà nghiên c u nó trong m i quan h tác ng qua l i v i l c lư ng s n xu t và ki n trúc thư ng t ng trong m t ch ng m c c n thi t nh m ph c v cho vi c nghiên c u quan h s n xu t. + Kinh t chính tr nghiên c u quan h s n xu t nhưng không ch nghiên c u các hi n tư ng b ngoài mà thông qua các hi n tư ng b ngoài nghiên c u b n ch t c a quan h s n xu t, v ch ra các quy lu t v n ng c a quan h s n xu t, các quy lu t kinh t . + Quy lu t kinh t ph n ánh nh ng m i quan h t t y u, b n ch t, thư ng xuyên l p i l p l i c a các hi n tư ng và quá trình kinh t . Ví d : Trong quá trình phát tri n c a n n s n xu t xã h i phát http://sinhvienhongduc.net
  8. http://sinhvienhongduc.net sinh ra m i liên h t t y u b n v ng gi a lư ng lao ng hao phí ngày càng gi m v i lư ng s n ph m làm ra ngày càng tăng, m i quan h t t y u này là quy lu t tăng năng su t lao ng xã h i. + Quy lu t kinh t ch có th phát sinh thông qua s ho t ng c a con ngư i. Trong m i phương th c s n xu t có 3 lo i quy lu t kinh t ho t ng ó là: + Quy lu t kinh t chung cho m i phương th c s n xu t ( quy lu t quan h s n xu t phù h p v i tính ch t và trình phát tri n c a l c lư ng s n xu t) + Quy lu t kinh t chung cho m t s phương th c s n xu t (quy lu t giá tr ) + Quy lu t kinh t c thù c a m i phương th c s n xu t trong ó có m t quy lu t kinh t cơ b n ph n ánh b n ch t chung c a phương th c s n xu t và quy nh xu hư ng v n ng c a phương th c s n xu t ó. Các phương th c s n xu t khác nhau b i các quy lu t kinh t c thù nhưng l i quan h v i nhau b i nh ng quy lu t kinh t chung. b- Ch c năng c a kinh t chính tr + Ch c năng nh n th c: Th c hi n ch c năng này kinh t chính tr h c nghiên c u và gi i thích các hi n tư ng và quá trình kinh t c a i s ng xã h i phát hi n b n ch t c a các hi n tư ng và các quy lu t chi ph i s v n ng c a chúng. + Ch c năng th c ti n: Kinh t chính tr h c không ch phát hi n các quy lu t kinh t mà còn nghiên c u cơ ch , các phương pháp và hình th c v n d ng chúng vào th c ti n phù h p v i hoàn c nh c th trong t ng th i kỳ nh t nh. Và cũng t th c ti n rút ra các lu n i m, k t lu n có tính khái quát làm cơ s khoa h c Nhà nư c xác nh ư ng l i, chính sách, bi n pháp kinh t . Cu c s ng là nơi ki m nghi m tính úng n c a các chính sách, bi n pháp kinh t và xa hơn n a là ki m nghi m nh ng k t lu n mà kinh t chính tr ã nh n th c trư c ó. + Ch c năng phương pháp lu n. Kinh t chính tr là cơ s lý lu n c a toàn b các khoa h c kinh t ngành (kinh t công nghi p, nông nghi p, giao thông, xây d ng...), các môn kinh t ch c năng (kinh t lao ng, k ho ch, tài chính, tín d ng...), các môn khoa h c có nhi u ki n th c liên quan như a lý kinh t , dân s h c, l ch s kinh t qu c dân, lý thuy t v qu n lý. + Ch c năng tư tư ng. Kinh t chính tr nghiên c u quan h s n xu t xã h i, t c nghiên c u nh ng v n liên quan thân thi t n l i ích kinh t c a m i ngư i, m i giai c p. M t quan i m kinh t nào ó ho c công khai, ho c n gi u nói lên l i ích c a m t giai c p xã h i nh t nh. Không có kinh t chính tr h c trung l p ho c ng trên các giai c p. http://sinhvienhongduc.net
  9. http://sinhvienhongduc.net Câu 3: Trình b y phương pháp nghiên c u c a kinh t chính tr Mác - Lê nin. L y ví d minh ho ? Phương pháp nghiên c u c a kinh t chính tr h c là phương pháp tr u tư ng hoá khoa h c. Tr u tư ng hoá khoa h c là t nh ng t n t i hi n th c phong phú c a quá trình và hi n tư ng kinh t , tách nh ng nhân t th y u có tính ch t t m th i, ng u nhiên, cá bi t l y nhân t i n hình, ph bi n nghiên c u trong tr ng thái thu n tuý c a nó. Ví d : Trong xã h i tư s n, ngoài giai c p tư s n và vô s n ra còn có các giai c p khác, nhưng khi nghiên c u l i gi nh xã h i tư s n ch có hai giai c p tư s n và vô s n làm cho quá trình nghiên c u ư c thu n l i. Tr u tư ng hoá khoa h c là quá trình i sâu vào i tư ng nghiên c u, xu t phát t tr c quan sinh ng n tư duy tr u tư ng mà k t qu c a quá trình ó là nh ng khái ni m, ph m trù kinh t ph n ánh m t này hay m t khác c a quan h s n xu t. Ví d : hàng hoá, giá tr , ti n t , giá tr th ng dư... n quy lu t kinh t . Các môn khoa h c khác ngoài phương pháp tr u tư ng hoá, ngư i ta còn có th dùng phương pháp thí nghi m trong phòng thí nghi m nhân t o, song v i kinh t chính tr h c không như v y ư c mà s c m nh ch y u là tr u tư ng hoá. Ngoài s tr u tư ng hoá còn có th k t h p ch t ch v i lôgic và l ch s , th ng kê. Câu 4: Phân tích i u ki n l ch s xu t hi n tư tư ng kinh t cơ b n c a ch nghĩa tr ng thương và ý nghĩa c a vi c nghiên c u v n này? a- i u ki n l ch s xu t hi n ch nghĩa tr ng thương - Cu i Th k XV n gi a th k XVII là th i kỳ tan rã c a ch phong ki n th i kỳ tích lu nguyên thu Tư b n Tây Âu. - Th i kỳ kinh t hàng hoá ã phát tri n m nh, th trư ng trong nư c m r ng, t ng l p thương nhân d n d n tr thành th l c bá ch xã h i. - Th i kỳ có nhi u phát ki n v a lý: Tìm ra ư ng bi n t Tây Âu sang n , phát hi n ra Châu M . Nh ng phát ki n ó ã t o kh năng m r ng th trư ng, làm cho m u d ch th gi i phát tri n, ti p ó là chi n tranh cư p bóc thu c a, chi n tranh thương m i, buôn bán ngư i nô l da en. - Th i kỳ có nhi u môn khoa h c t nhiên phát tri n (cơ h c, thiên văn, a lý...) http://sinhvienhongduc.net
  10. http://sinhvienhongduc.net - Th i kỳ xu t hi n phong trào ph c hưng ch ng l i tư tư ng th i trung c , ch nghĩa duy v t, ch ng l i ch nghĩa duy tâm c a nhà th . b- Tư tư ng kinh t cơ b n c a ch nghĩa tr ng thương - Coi ti n t là n i dung căn b n c a c a c i và làm th nào có nhi u ti n t (vàng, b c...). T tư tư ng này h nêu ra yêu c u m i ho t ng kinh t u ph i thu hút nhi u vàng, b c vào trong nư c. D a trên ý ni m qu c gia. Quy n l i c a qu c gia ph i t trên h t. Nhà nư c ph i can thi p vào n n kinh t . H cho r ng sáng ki n c a tư nhân v n t t, c n tôn tr ng song ph i có s hư ng d n, ph i h p c a Nhà nư c như Nhà nư c tr c ti p i u ti t lưu thông ti n t , c m xu t kh u vàng, b c. Sau khi bán hàng ph i mua vàng mang v nư c, khuy n khích s n xu t hàng xu t kh u, ph i xu t siêu hàng hoá, xây d ng hàng h i thu quân chi m thu c a, th c hành chi n tranh thương m i. H n ch c a ch nghĩa tr ng thương: Vi c gi i thích các v n còn ơn gi n, mô t b ngoài, cách nhìn còn phi n di n, d ng l i lĩnh v c lưu thông, chưa nghiên c u lĩnh v c s n xu t. c- ý nghĩa c a vi c nghiên c u tr ng thương - T ng l p thương nhân là m t l c lư ng nghiên c u u tiên phá v kinh t t nhiên, s n xu t hàng hoá nh , tích lu v n làm ti n cho kinh t t kém phát tri n sang kinh t phát tri n là khâu t phá u tiên phá v "vòng lu n qu n" c a s n xu t nh . - N n kinh t nư c ta ang trong quá trình chuy n t n n kinh t ang phát tri n sang n n kinh t phát tri n thì ngo i thương là m t nhân t quan tr ng, Nhà nư c c n khuy n khích s n xu t hàng xu t kh u, ti n t i xu t siêu m t m t s d ng ư c s c lao ng, tài nguyên thiên nhiên trong nư c m t cách hi u qu , m t khác xây d ng th trư ng nư c ngoài cũng có tác d ng s n xu t trong nư c phát tri n. Ngo i thương còn có tác d ng góp ph n tích lu v n ban u cho s nghi p công nghi p hoá và hi n i hoá t nư c. Trong giai o n hi n nay, nhà nư c cũng ph i tr c ti p i u ti t lưu thông ti n t , vàng, b c, ngo i t m nh ph i ư c t p trung vào cơ quan duy nh t là Ngân hàng Nhà nư c. Câu 5: Phân tích i u ki n l ch s xu t hi n, tư tư ng kinh t tư b n c a ch nghĩa tr ng nông và ý nghĩa c a vi c nghiên c u v n này? a- i u ki n l ch s xu t hi n ch nghĩa tr ng nông http://sinhvienhongduc.net
  11. http://sinhvienhongduc.net - Ch nghĩa tr ng nông xu t hi n vào cu i th k XVIII, t c là th i kỳ chuy n t ch nghĩa phong ki n sang ch nghĩa Tư b n. - Tây Ban Nha do nhi u vàng, b c, giá c tăng, i s ng nhân dân cơ c c nên nhi u ngư i không tin vào ch nghĩa tr ng thương. - Th i kỳ n n kinh t Pháp suy thoái, công ngh không tăng, giao thông khó khăn, kìm hãm thương nghi p, nông nghi p suy s p. - Th k XVIII Pháp có nhi u nhà Tri t h c n i ti ng như Rút-xô (Rousseau) và Von-te (Voltaire) phê phán tri t ch phong ki n, chu n b cách m ng tư s n. - Nhi u nhà kinh t cho r ng c i cách kinh t ph i b t u t nông nghi p. b- Tư tư ng kinh t ch y u c a ch nghĩa tr ng nông - cao nông nghi p. Ch nghĩa tr ng nông cho r ng c a c i c a m t qu c gia trư c h t là lương th c và th c ph m tho mãn các nhu c u c a i s ng hàng ngày. S lư ng nông s n càng nhi u thì i s ng càng t t, n u nông s n dư th a có th em bán nư c ngoài il ys n ph m mà trong nư c không s n xu t ư c. - Ca ng i thiên nhiên. H cho r ng, ch có nông nghi p m i ư c hư ng s tr giúp cl cc a thiên nhiên (mưa, n ng, th i ti t, m um c a t ai...). t ai còn nhi u, ch c n con ngư i ra công khai kh n, càng hư ng thêm s tr giúp c a thiên nhiên. Ch có s n xu t nông nghi p m i ư c coi là ngành s n xu t, vì ch có nông nghi p m i t o ra s n ph m th ng dư. - ng h t do, phê phán s can thi p c a nhà nư c vào kinh t . Trong thiên nhiên ã có s s p x p tr t t mà t o hoá ã s p t ( êm, ngày, b n mùa, sông bi n...) Con ngư i ph i tôn tr ng s s p x p ó thì m i t n hư ng ư c nh ng gì mà thiên nhiên ã dành s n cho. Chính quy n nên g t b nh ng gì do mình t ra tr ng i n s n xu t, nhà nư c nên hư ng d n dân chúng phương pháp canh tác ti n b , ngư i dân ư c t do l a ch n, t do trao i s n ph m do mình s n xu t ra. - i bi u xu t s c c a ch nghĩa tr ng nông là Ph -răng-xoa Kênê ngư i Pháp, mà tư tư ng kinh t bi u hi n t p trung "bi u kinh t " xu t b n năm 1758. Ch nghĩa tr ng nông ã t ư c nh ng thành t u trong lĩnh v c phát tri n tư tư ng kinh t khoa h c nhưng còn nh ng h n ch , công nghi p không t o ra s n ph m th ng dư mà ch có nông nghi p t o ra, chưa th y vai trò c a lưu thông, tuy nghiên c u b n ch t c a hi n tư ng kinh t nhưng chưa nghiên c u các khái ni m lý lu n cơ s . http://sinhvienhongduc.net
  12. http://sinhvienhongduc.net c- ý nghĩa c a vi c nghiên c u ch nghĩa tr ng nông Nư c ta là m t nư c mà n n kinh t nông nghi p là ch y u, nhưng t 1976 n 1985 nông nghi p cũng lâm vào tình tr ng suy gi m vì th c hi n cơ ch t p trung bao c p, nhà nư c can thi p quá nhi u vào s n xu t. n năm 1986 ng ta ã i m i, xoá b cơ ch ó chuy n sang cơ ch th trư ng có s qu n lý c a nhà nư c. Th c hi n khoán h trong nông nghi p, bi n m i h gia ình xã viên thành m t ơn v kinh t ch s n xu t kinh doanh, t do trao i s n ph m. Vì v y, t thi u lương th c n th a lương th c, xu t kh u g o và hàng hoá th ba trên th gi i. Câu 6: Trình b y quan ni m v giá tr , ti n t , l i nhu n, ti n lương, a tô c a Adam Smit (1723-1790) và nh n xét các quan ni m trên. + Quan ni m v giá tr : Phân bi t rõ giá tr s d ng và giá tr trao i, bác b quan i m giá tr s d ng quy t nh giá tr trao i. ã nh nghĩa úng giá tr v hàng hoá là do lao ng hao phí s n xu t ra nó quy t nh, nhưng l i có nh nghĩa v giá tr sai là: giá tr b ng s lư ng lao ng s ng mua ư c thông qua trao i hàng hoá. Cơ c u giá tr ch có ti n công và giá tr th ng dư mà không có hao phí tư li u s n xu t nên b t c khi phân tích tái s n xu t. + Quan ni m úng v ti n t . Trao i tr c ti p hàng l y hàng (H - H) g p khó khăn nên xu t hi n ti n t . Ti n t là môt hàng hoá c bi t ư c tách ra làm phương ti n lưu thông. Ông là ngư i u tiên khuyên nên dùng ti n gi y. + Quan ni m v l i nhu n: Ngày lao ng c a công nhân ư c chia làm hai ph n: 1 ph n bù l i ti n lương, ph n còn l i là l i nhu n. Nhưng l i k t lu n l i nhu n là do tư b n u tư sinh ra. C nh tranh bình quân hoá t su t l i nhu n. + Quan ni m v ti n lương. Ông ã có quan ni m úng v ti n lương: Ti n lương là thu nh p c a ngư i lao ng, là s ti n c n thi t ngư i lao ng s ng. Các y u t quy t nh ti n lương: giá tr các tư li u sinh ho t, trư c h t là lương th c, lư ng c u v lao ng, phân bi t ti n lương danh nghĩa và ti n lương th c t , ti n lương càng cao càng t t. S phân tích ti n lương ti n b hơn phái tr ng nông. phái tr ng nông, ti n lương và l i nhu n còn nh p làm m t, còn Smit, ti n lương và l i nhu n hình thành khác nhau. + Quan ni m v a tô. Ông quan ni m úng, r ng a tô là kho n kh u tr u tiên vào k t qu lao ng c a công nhân, a tô chênh l ch do t ai m u m và v trí xa g n quy t nh nhưng không nghiên c u a tô chênh l ch II và a tô tuy t i. Adam Smit là "cha c a kinh t chính tr h c", là nhà kinh t n i ti ng c a nư c Anh và th gi i. http://sinhvienhongduc.net
  13. http://sinhvienhongduc.net Câu 7: Trình b y quan ni m v giá tr , ti n t , l i nhu n, ti n lương, a tô c a D. Ri-cac- ô (1772-1823) và nh n xét các quan ni m trên. + Quan ni m v giá tr : Phân bi t rõ giá tr s d ng và giá tr trao i c a hàng hoá, ph nh n quan i m giá tr s d ng quy t nh giá tr trao i. nh nghĩa úng v giá tr hàng hoá là do s lư ng lao ng c n thi t s n xu t ra chúng quy t nh, nhưng l i có nh nghĩa không úng v giá tr : có m t lo i hàng hoá, giá tr c a chúng ch do s khan hi m c a nó quy t nh. Có quan i m úng năng su t lao ng tăng lên thì giá tr m t hàng hoá gi m xu ng. Cơ c u giá tr bao hàm c hao phí tư li u s n xu t. + Quan ni m v ti n t : Ông hi u rõ b n ch t hàng hoá c a ti n t , ti n t cũng là hàng hoá, vàng, b c cũng gi ng các hàng hoá khác. S lư ng ti n t trong nư c ph thu c vào giá tr c a chúng. Ti n t có ch c năng thư c o giá tr và phương ti n lưu thông. H n ch c a ông là không hi u rõ ngu n g c c a ti n t và ơn gi n hoá nh ng ch c năng c a nó. Lý lu n v ti n t là m t khâu y u nh t trong h th ng lý lu n kinh t c a ông. + Quan ni m v l i nhu n: Giá tr hàng hoá do công nhân t o ra luôn l n hơn ti n lương. L i nhu n là ph n giá tr th a ra ngoài ti n lương. Ông th y ư c mâu thu n gi a ti n lương và l i nhu n: ti n lương tăng thì l i nhu n gi m và ngư c l i, ti n lương gi m thì l i nhu n tăng, t c là gi a công nhân và tư s n có mâu thu n v l i ích. Nhưng h n ch c a Ri-các- ô là không phân bi t l i nhu n th ng dư. + Quan ni m v ti n lương: Ông chưa phân bi t ư c lao ng và s c lao ng nên cho r ng ti n lương là giá c c a lao ng. Ti n lương b ng giá c các tư li u sinh ho t duy trì cu c s ng c a ngư i công nhân và gia ình anh ta. Ti n lương cao hay th p còn ph thu c vào cung - c u v lao ng l ra nên coi là s c lao ng. Ông l i không úng khi cho r ng, ti n lương l c nào cũng m c th p vì lương cao, công nhân s nhi u làm cho cung v lao ng s l n hơn c u, ti n lương s gi m xu ng. + Quan ni m v a tô. Ông cho r ng a tô xu t hi n g n li n v i quy n tư h u v ru ng t và d a vào quy lu t giá tr nghiên c u a tô: giá tr nông ph m ư c hình thành khi kinh doanh trên ru ng t x u, nên kinh doanh trên ru ng t t t s thu ư c a tô chênh l ch. H n ch : Ông không nghiên c u a tô chênh l ch II và ph nh n a tô tuy t i, ông cũng nh t trí v i Kênê cho r ng a tô là t ng ph m c a nh ng l c lư ng t nhiên, ho c năng su t c bi t trong nông nghi p. http://sinhvienhongduc.net
  14. http://sinhvienhongduc.net David Ri-các- ô là nhà kinh t n i ti ng nư c Anh và th gi i, là ngư i ưa kinh t chính tr c i n n g n chân lý khoa h c nh t, ng th i cũng là ngư i k t thúc kinh t chính tr c i n. Câu 8: Phân tích i u ki n l ch s xu t hi n và tư tư ng cơ b n c a h c thuy t Keynes (1883-1946). ý nghĩa th c ti n c a vi c nghiên c u v n này? a- i u ki n l ch s xu t hi n h c thuy t Keynes Nh ng năm 30 c a th k XX, các t ch c c quy n ã th ng tr n n s n xu t xã h i, n n s n xu t ã xã h i hoá r t cao, s phân công lao ng xã h i phát tri n c chi u r ng và chi u sâu, các ngành kinh t , các vùng kinh t , các lĩnh v c kinh t quan h ch t ch v i nhau trong m t cơ th kinh t th ng nh t. Vì v y, ch c n m t ngành kinh t kh ng ho ng là c n n s n xu t xã h i kh ng ho ng d d i. Cu c kh ng ho ng kinh t Tư b n ch nghĩa th gi i 1929 - 1933 là m t ch ng minh Keynes cho r ng: thuy t "Bàn tay vô hình", cơ ch th trư ng t i u ti t n n s n xu t xã h i c a Smit không còn tác d ng n a, mà n n s n xu t xã h i hoá cao ó òi h i ph i có s i u ti t t m t trung tâm ó là nhà nư c t c là "bàn tay h u hình" i u ti t vĩ mô n n kinh t . b- Tư tư ng cơ b n c a h c thuy t Keynes + Lý thuy t v "s c cung t ng quát" và "s c c u t ng quát". Ông cho r ng i u ti t n n kinh t nên chú ý hai y u t cơ b n "s c cung t ng quát" và "s c c u t ng quát" t c là t ng s hàng hoá các nhà s n xu t ưa ra th trư ng bán và t ng s hàng hoá mà nh ng ngư i tiêu th mu n mua trên th trư ng. Gi a hai y u t này ít khi cân b ng và trong h u h t các trư ng h p "t ng c u" thư ng th p hơn "t ng cung", khi n cho "t ng cung" có xu hư ng gi m xu ng, d n n gi m vi c làm, th t nghi p, kh ng ho ng kinh t . Do ó v n then ch t là ph i tăng "t ng c u" c v tiêu th và u tư. N u "t ng c u" l n hơn "t ng cung" s làm tăng s c u tư, tăng vi c làm, tăng s n lư ng qu c gia, tránh ư c kh ng ho ng kinh t . Ngư i ta còn g i h c thuy t c a Keynes là thuy t "Tr ng c u" T ng c u ph thu c vào các y u t : thu nh p c a dân cư, trong ó m t ph n n p thu , m t ph n chi tiêu gia ình, m t ph n ti t ki m. Ph n ti t ki m là cơ s c a u tư. T ng c u = Chi tiêu gia ình+Chi tiêu c a Chính ph +Chi tiêu cho u tư + Thuy t b i s u tư. Theo Keynes vai trò c a u tư có tác d ng nhân b i i v i s n lư ng qu c gia. M t thay i nh n u tư cũng d n n thay i l n trong "t ng c u" và "t ng cung". Vì ngu n u tư ban u s có tác d ng m r ng thu nh p, m r ng chi tiêu và s n lư ng qu c gia. T ó ph i s d ng ngân sách Nhà nư c kích thích u tư c a tư nhân và nhà nư c. Nhà http://sinhvienhongduc.net
  15. http://sinhvienhongduc.net nư c th c hi n các ơn t hàng, tr c p tài chính, tín d ng mb o n nh l i nhu n và u tư. c- ý nghĩa th c ti n c a vi c nghiên c u v n này - N n kinh t nư c ta nh ng năm 80 c a Th k XX lâm vào tình tr ng suy thoái và l m phát. ch n hưng n n kinh t ph i chuy n t cơ ch t p trung quan liêu bao c p sang n n kinh t th trư ng có s qu n lý vĩ mô c a Nhà nư c. M t trong nh ng bi n pháp quan tr ng là Nhà nư c ã s d ng công c tài chính, tín d ng, lu t u tư trong nư c và lu t u tư nư c ngoài nên qua 5 năm i m i n n kinh t nư c ta ã thoát kh i tình tr ng suy thoái và l m phát. Câu 9: Phân tích i u ki n ra i c a s n xu t hàng hoá và ưu th c a s n xu t hàng hoá so v i kinh t t nhiên. a- i u ki n ra i c a s n xu t hàng hoá Trong l ch s phát tri n c a s n xu t xã h i có hai hình th c kinh t là kinh t t nhiên và kinh t hàng hoá. Kinh t t nhiên là hình th c kinh t mà s n ph m ch dùng tho mãn nhu c u c a ngư i s n xu t trong n i b ơn v kinh t . ó là ki u s n xu t t c p t túc. Kinh t hàng hoá là s n xu t ra s n ph m bán. S n xu t hàng hoá ra i trên hai i u ki n: - Có s phân công lao ng xã h i. Phân công lao ng xã h i là s chuyên môn hoá s n xu t, m i ngư i ch s n xu t ư c m t ho c m t s lo i s n ph m nh t nh; nhưng nhu c u cu c s ng l i c n nhi u lo i s n ph m. Vì v y, ngư i s n xu t này ph i trao i v i ngư i s n xu t khác. - Có ch tư h u ho c hình th c s h u khác nhau v tư li u s n xu t và s n ph m. i u này làm cho ngư i s n xu t hàng hoá c l p v i nhau có quy n em s n ph m c a mình trao iv i s n ph m c a ngư i khác Do v y, phân công lao ng xã h i làm cho nh ng s n xu t ph thu c vào nhau, còn ch tư h u làm h i l p v i nhau. ó là mâu thu n c a s n xu t hàng hoá, nó ch ư c gi i quy t thông qua trao i mua bán. b- Ưu th c a kinh t hàng hoá so v i kinh t t nhiên Thúc y s phát tri n c a l c lư ng s n xu t, tăng năng su t lao ng. Trong kinh t hàng hoá, do s tác ng c a quy lu t giá tr , quy lu t c nh tranh và quy lu t cung c u, bu c ngư i s n xu t http://sinhvienhongduc.net
  16. http://sinhvienhongduc.net ph i ra s c c i ti n k thu t, h p lý hoá s n xu t, tăng năng su t lao ng cho giá tr cá bi t hàng hoá th p hơn giá tr xã h i thu nhi u lãi. K t qu làm cho l c lư ng s n xu t phát tri n. - Thúc y quá trình xã h i hoá s n xu t nhanh chóng, phân công chuyên môn hoá s n xu t sâu r ng, h p tác hoá ch t ch , hình thành các m i quan h kinh t trong nư c, hình thành th trư ng trong nư c và th trư ng th gi i. - Thúc y quá trình tích t t p trung s n xu t. Bi u hi n c a quá trình ó là hình thành các xí nghi p, các công ty c ph n không ch trong nư c mà trên ph m vi qu c t . - Tuy có nh ng ưu th trên, nhưng s n xu t hàng hoá cũng có nh ng m t tiêu c c như kh ng ho ng, l m phát, th t nghi p, l a o, hàng gi , tr n l u thu ... Câu 10: Phân tích hai thu c tính c a hàng hoá và quan h c a hai thu c tính ó v i tính ch t hai m t c a lao ng s n xu t hàng hoá a- Hai thu c tính c a hàng hoá Hàng hoá là s n ph m c a lao ng có th tho mãn nhu c u nào ó c a con ngư i và em trao i, em bán. Hàng hoá có hai thu c tính là giá tr s d ng và giá tr (hay giá tr trao i) - Giá tr s d ng c a hàng hoá là công c c a v t ph m có th tho mãn nhu c u nào ó c a con ngư i (như lương th c ăn, qu n áo m c...). Giá tr s d ng c a hàng hoá do thu c tính t nhiên c a nó quy nh, nên nó là ph m trù vĩnh vi n. Giá tr s d ng c a hàng hoá là giá tr s d ng cho ngư i khác, cho xã h i ch không ph i cho ngư i s n xu t ra nó. Trong kinh t hàng hoá, giá tr s d ng ã mang giá tr thay i. - Giá tr hàng hoá: Mu n hi u giá tr ph i thông qua giá tr trao i. Giá tr trao i là bi u hi n quan h t l v lư ng trao i v i nhau gi a các giá tr s d ng khác nhau. Ch ng h n m t mét v i trao i l y 10 kg thóc, hai hàng hoá có giá tr s d ng khác nhau có th trao i ư cv i nhau theo m t t l nh t nh, vì chúng u là s n ph m c a lao ng, có cơ s chung là s hao phí lao ng chung c a con ngư i. V y giá tr hàng hoá là lao ng xã h i c a ngư i s n xu t hàng hoá k t tinh trong hàng hoá. Giá tr là cơ s c a giá tr trao i, còn giá tr trao i là hình th c bi u hi n c a giá tr . Giá tr c a hàng hoá bi u hi n m i quan h s n xu t gi a nh ng ngư i s n xu t hàng hoá và là m t ph m trù l ch s . Ch t n t i trong kinh t hàng hoá. b- Quan h c a hai thu c tính ó v i tính ch t hai m t c a lao ng s n xu t hàng hoá http://sinhvienhongduc.net
  17. http://sinhvienhongduc.net Hàng hoá có hai thu c tính là giá tr s d ng và giá tr , vì lao ng s n xu t hàng hoá có tính ch t hai m t là lao ng c th và lao ng tr u tư ng. Lao ng c th là lao ng có ích dư i m t hình th c c th c a nh ng ngh chuyên môn nh t nh. M i lao ng c th có m c ích riêng, phương pháp ho t ng riêng, công c lao ng riêng, i tư ng lao ng và k t qu lao ng riêng. Ví d : th m c dùng rìu, cưa, bào làm ra dùng b ng g như bàn, gh , t ...; th may dùng máy may, kéo, kim ch may qu n áo. K t qu c a lao ng c th t o ra giá tr s d ng c a hàng hoá. - Lao ng tr u tư ng là lao ng xã h i c a ngư i s n xu t hàng hoá, không k n hình th c c th c a nó. Các lo i lao ng c th có i m chung gi ng nhau là s hao phí s c óc, th n kinh và b p th t sau m t quá trình lao ng. ó là lao ng tr u tư ng nó t o ra giá tr c a hàng hoá. Trong n n s n xu t hàng hoá gi n ơn, tính ch t hai m t c a lao ng s n xu t hàng hoá là s bi u hi n c a mâu thu n gi a lao ng tư nhân và lao ng xã h i c a nh ng ngư i s n xu t hàng hoá. ó là mâu thu n cơ b n c a s n xu t hàng hoá gi n ơn. Mâu thu n này còn bi u hi n lao ng c th v i lao ng tr u tư ng, giá tr s d ng v i giá tr c a hàng hoá. Mác là ngư i u tiên phát hi n tính ch t hai m t c a lao ng s n xu t hàng hoá. Mác g i tính ch t hai m t là " i m m u ch t hi u bi t kinh t chính tr h c". Câu 11: Phân tích m t ch t, lư ng c a giá tr hàng hoá và các nhân t nh hư ng n lư ng giá tr hàng hoá. a- M t ch t c a giá tr hàng hoá Giá tr hàng hoá là hao phí lao ng c a con ngư i k t tinh trong hàng hoá. Vì v y, ch t c a giá tr hàng hoá là lao ng k t tinh trong hàng hoá. i u ó có nghĩa là: Ch t c a giá tr là lao ng c a con ngư i k t tinh thì b t c v t gì không ph i là s n ph m c a lao ng u không có giá tr . Như không khí r t có ích cho con ngư i nhưng không ph i là s n ph m c a lao ng nên không có giá tr . Qu d i, nư c su i là s n ph m c a thiên nhiên, ngư i ta dùng nó không ph i tr giá c nào nên cũng không có giá tr . Không ph i b t c lao ng nào c a con ngư i cũng là ch t c a giá tr , mà ch có lao ng c a con ngư i s n xu t hàng hoá m i là ch t c a giá tr . Trong công xã nguyên thu , ngư i ta cũng lao ng s n xu t ra s n ph m, nhưng lao ng ó không ph i là ch t c a giá tr vì s n ph m bây gi không coi như hàng hoá bán. Không ph i th lao ng nào c a con ngư i s n xu t hàng http://sinhvienhongduc.net
  18. http://sinhvienhongduc.net hoá cũng là ch t c a giá tr , cũng u t o ra giá tr . Ch ng h n m t ngư i th th công n u làm ra m t s n ph m không dùng ư c, s n ph m h ng thì lao ng c a h là vô ích, không có giá tr . N u giá tr s d ng thu c tính t nhiên c a hàng hoá thì giá tr là thu c tính xã h i c a hàng hoá. Ta không nhìn th y, không s th y giá tr c a hàng hoá, nó ch bi u hi n khi thông qua liên h xã h i, thông qua giá tr trao i. Giá tr bi u hi n quan h s n xu t c a ngư i s n xu t hàng hoá, nghĩa là giá tr ch sinh ra và t n t i trên cơ s c a quan h hàng hoá. N u không có s trao i hàng hoá thì không có giá tr . b- Lư ng giá tr hàng hoá và các nhân t nh hư ng n lư ng giá tr hàng hoá - Lư ng giá tr hàng hoá. N u ch t c a giá tr hàng hoá là lao ng xã h i k t tinh trong hàng hoá, thì lư ng giá tr hàng hoá là s lư ng lao ng xã h i hao phí s n xu t hàng hoá. Lư ng giá tr hàng hoá ư c o b ng th i gian lao ng. Lư ng giá tr l n hay nh không ph i do th i gian lao ng c a ngư i lao ng cá bi t quy t nh mà do th i gian lao ng xã h i c n thi t quy t nh. Th i gian lao ng xã h i c n thi t là th i gian c n thi t s n xu t m t hàng hoá trong i u ki n s n xu t bình thư ng c a xã h i v i trình k thu t trung bình, trình khéo léo trung bình và cư ng lao ng trung bình. Thông thư ng th i gian lao ng xã h i c n thi t g n sát v i th i gian lao ng cá bi t c a ngư i s n xu t hàng hoá nào chi m i b ph n hàng hoá ó trên th trư ng. Các nhân t nh hư ng n lư ng giá tr hàng hoá Năng su t lao ng nh hư ng n giá tr hàng hoá. Năng su t lao ng ư c o b ng s lư ng s n ph m t o ra trong m t ơn v th i gian ho c s lư ng th i gian s n xu t m t ơn v s n ph m. Giá tr hàng hoá thay i t l ngh ch v i năng su t lao ng, còn năng su t lao ng l i ph thu c vào các y u t : Trình k thu t c a ngư i lao ng, m c trang b k thu t cho ngư i lao ng, phương pháp t ch c lao ng và các i u ki n lao ng. C n phân bi t tăng năng su t lao ng v i tăng cư ng lao ng. Tăng năng su t lao ng, s lư ng s n ph m tăng lên, nhưng t ng giá tr c a s n ph m không i, còn giá tr m t s n ph m gi m xu ng. Tăng cư ng lao ng, s lư ng s n ph m tăng lên và t ng giá tr s n ph m cũng tăng lên nhưng giá tr m t s n ph m không i. - Lao ng c a ngư i s n xu t hàng hoá có trình thành th o khác nhau. Nó ư c chia thành hai lo i: lao ng gi n ơn và lao ng ph c t p. Lao ng gi n ơn là không ph i qua ào t o http://sinhvienhongduc.net
  19. http://sinhvienhongduc.net hu n luy n, lao ng ph c t p là lao ng ph i tr i qua ào t o, hu n luy n. Trong cùng m t ơn v th i gian, lao ng ph c t p t o ra nhi u giá tr hơn lao ng gi n ơn. Trong quá trình trao i hàng hoá, m i lao ng ph c t p u ư c quy thành b i s lao ng gi n ơn trung bình m t cách t phát trên th trư ng. Câu 12: Phân tích ngu n g c, b n ch t, ch c năng ti n t a- Ti n t xu t hi n là k t qu c a quá trình phát tri n lâu dài c a s n xu t và trao i hàng hoá, c a các hình thái giá tr hàng hoá. b- Các hình thái giá tr hàng hoá - Hình thái gi n ơn (hay ng u nhiên). hình thái này, hàng hoá th nh t bi u hi n giá tr c a nó hàng hoá th hai, còn hàng hoá th hai óng vai trò là v t ngang giá. - Hình thái giá tr m r ng. Khi s hàng hoá trao i trên th trư ng nhi u hơn, thì m t hàng hoá có th trao i v i nhi u hàng hoá khác. - Hình thái giá tr chung. Khi hàng hoá phát tri n hơn, trao i hàng hoá tr nên r ng rãi hơn, thì có m t hàng hoá ư c tách ra làm v t ngang giá chung. V t ngang giá chung có th trao iv i b t kỳ hàng hoá nào. V t ngang giá chung tr thành phương ti n trao i. M i a phương, m i dân t c thư ng có nh ng v t ngang giá chung khác nhau. - Hình thái ti n t . Khi s n xu t và trao i hàng hoá phát tri n cao hơn n a, v t ngang giá chung ư cc nh vàng và b c thì hình thái ti n t ra i. Khi ti n t ra i, th gi i hàng hoá chia ra hai c c: m t c c là các hàng hoá thông thư ng, m t c c là hàng hoá óng vai trò ti n t . V y ti n t là hàng hoá c bi t, óng vai trò và v t ngang giá chung cho t t c các hàng hoá khác. c- Ch c năng c a ti n t Kinh t hàng hoá phát tri n, ti n t có 5 ch c năng: - Thư c o giá tr : Giá tr c a m t hàng hoá ư c bi u hi n b ng m t s lư ng ti n nh t nh. S dĩ có th làm thư c o giá tr vì b n thân ti n cũng có giá tr . Giá tr c a hàng hoá bi u hi n b ng ti n là giá c . Do ó, giá tr là cơ s c a giá c . Giá c hàng hoá thay i lên xu ng xoay quanh giá tr tuỳ theo quan h cung - c u v hàng hoá, nhưng t ng s giá c luôn b ng t ng s giá tr hàng hoá. - Phương ti n lưu thông. Ti n t làm môi gi i trung gian trong trao i hàng hoá và ph i là ti n m t, vi c trao i hàng hoá v n ng theo công th c H-T-H http://sinhvienhongduc.net
  20. http://sinhvienhongduc.net - Phương ti n c t tr : Làm ch c năng này, ti n t ph i có giá tr như vàng, b c. - Phương ti n thanh toán. Kinh t hàng hoá phát tri n n m t trình nào ó s sinh ra vi c mua, bán ch u. Ti n t s là phương ti n thanh toán, th c hi n tr ti n mua, bán ch u, tr n ... Ch c năng này phát tri n làm tăng thêm s ph thu c l n nhau gi a nh ng ngư i s n xu t hàng hoá. - Ti n t th gi i. Khi quan h trao i, mua, bán hàng hoá vư t kh i biên gi i qu c gia và quan h bu n bán gi a các nư c hình thành, thì ch c năng này xu t hi n. Ti n t th gi i ph i là ti n có giá tr , t c là vàng, b c... Câu 13: Phân tích n i dung, yêu c u, tác d ng c a quy lu t giá tr trong n n s n xu t hàng hoá. S bi u hi n hàng hoá c a quy lu t này trong các giai o n phát tri n c a ch nghĩa Tư b n như th nào ? Quy lu t giá tr là quy lu t kinh t c a s n xu t hàng hoá. âu có s n xu t và trao i hàng hoá thì ó có quy lu t giá tr ho t ng. a- N i dung c a quy lu t giá tr yêu c u vi c s n xu t và trao i hàng hoá ph i d a trên cơ s hao phí lao ng xã h i c n thi t (t c giá tr ) Trong n n kinh t hàng hoá, giá c và giá tr thư ng chênh l ch, cung ít hơn c u giá c s cao hơn giá tr , cung quá c u giá c s th p hơn giá tr . M c dù giá c lên xu ng xoay quanh giá tr , nhưng xét n cùng, hàng hoá v n bán úng giá tr (vì giá c hàng hoá lúc lên bù lúc xu ng và ngư c l i). Giá c hàng hoá lên xu ng xoay quanh giá tr là bi u hi n ho t ng c a quy lu t giá tr . b- Tác d ng c a quy lu t giá tr - i u ti t s n xu t và lưu thông hàng hoá m t cách t phát Khi hàng hoá nào cung ít hơn c u làm cho giá c cao hơn giá tr , có ư c nhi u lãi s có nhi u lao ng và tư li u s n xu t d n vào ngành ó. Khi hàng hoá nào cung vư t quá c u làm cho giá c th p hơn giá tr s có m t b ph n lao ng và tư li u s n xu t ngành y chuy n sang ngành khác. Như v y s làm cho các ngành có th gi ư c m t t l nh t nh trong s n xu t. Quy lu t giá tr cũng i u ti t lưu thông hàng hoá. Hàng hoá bao gi cũng v n ng t nơi giá th p n nơi giá cao. Như v y, quy lu t giá tr có tác d ng phân ph i hàng hoá m t cách h p lý gi a các vùng trong n n kinh t qu c dân. - Thúc y c i ti n k thu t, y m nh l c lư ng s n xu t xã h i phát tri n http://sinhvienhongduc.net
Đồng bộ tài khoản