Chủ đề 14: Axít-Este

Chia sẻ: Phùng Thanh Huyền | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:4

0
187
lượt xem
117
download

Chủ đề 14: Axít-Este

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tham khảo tài liệu 'chủ đề 14: axít-este', tài liệu phổ thông, ôn thi đh-cđ phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Chủ đề 14: Axít-Este

  1. Chủ đề 14: Axít-Este A. AXÍT: - Khi đốt cháy acid, este mà ta có n CO2 = n H 2 O ⇔ Acid hoặc este no đơn chức, mạch hở. - Acid fomic(HCHO) tham gia được phản ứng tráng gương, acid acrylic(CH2=CH-COOH) tham gia được phản ứng cộng và làm mất màu nâu đỏ dung dịch brom và dung dịch KMnO4. - Khi acid cacboxylic tác dụng với kiềm thì: R(COOH)x+x NaOH + R(COONa)x+ xH2O * Nếu đề cho hỗn hợp gồm 2 acidcacboxylic tác dụng với NaOH hoặc KOH mà nNaOH > n2 acid 2 Phải có ít nhất một acid là đa chức. * Vì khối lượng 1 mol muối Na hơn 1 mol acid là : 23-1=22g nên ta có: m − macid nNaOH (phản ứng)= mu uu 22 nOH − + số nhóm chức của acid = nacidcacboxylic + Dung dịch sau phản ứng đem cô cạn thì : mchất rắn=mmuối+ mkiềm dư - Khi một acid cacboxylic tác dụng với kim loại hoạt động mạnh mà: 1 nH 2 = 2 nacid ⇔ Acid đơn chức. B. ESTE: - Este và acid là đồng phân khác chức của nhau có CTC là: CnH2nO2(đơn chức, mạch hở) - Khi thủy phân a(mol) este có n chức trong môi trường kiềm (phản ứng xà phòng hóa) nếu thu được a mol muối của acid suy ra đó cũng là acid n chức, còn nếu thu được a mol rượu thì đó là rượu n chức. - Este Vinyl: Khi thủy phân este (hoặc xà phòng hóa este) nếu có sự tạo thành rượu không bền thì rượu này sẽ chuyển thành anđêhit hoặc xeton hoặc acid (trong trường hợp tạo acid thì acid này lại phản ứng với kiềm tạo thành muối) Ví dụ: HCOOCH=CH2 + NaOH HCOONa + CH3CHO - Este phenyl: Trong trường hợp đặc biệt gốc R’ trong este là (C6H5-) hoặc vòng benzen có nhóm thế khi đó phản ứng xà phòng hóa sẽ tạo phenol, do có tính acid phenol lại tiếp tục phản ứng với kiềm để tạo muối. Ví dụ: CH3COOC6H5 +2NaOH CH3COONa + C6H5ONa + H2O Nếu ta có neste:nNaOH =1:2 mà đề cho este đơn chức thì ta có thể suy ra có 1 nhóm C6H5- trong este - Este fomiat cho được phản ứng tráng gương. Ví dụ: HCOOCH3 + Ag2O OCO2 + CH3OH+2Ag - Este đơn chức vòng khi thủy phân cho 1 sản phẩm duy nhất. CH2 CH2 + NaOH NaOOC-CH2-CH2-CH2OH CH2 COO Ví dụ: - Các este không no thể hiện đầy đủ tính chất của hydrocacbon không no: cộng, trùng hợp, oxi hóa. - Chú ý cách đặt công thức của este: + Este no đơn chức, mạch hở : CnH2nO2(n ≥ 2) hoặc R-COO-R’ (R ≥ 1 và R’ ≥ 15)hoặc CnH2n+1COOCmH2m+1 (n ≥ 0; m ≥ 1) tùy theo bài toán. + Este tạo từ acid n chức (R-(COOH)n) và rượu m chức (R’(OH)m) thì este có công thức là: Rm(COO)n.mR’n. Ta thay các gía trị của các nhóm chức tương ứng vào theo dữ kiện đề cho hoặc khi ta đã biện luận được. C. BÀI TẬP: Câu 1: Để trung hòa 6,72g acid cacboxylic Y (no, đơn chức) cần dùng 200g dung dịch NaOH 2,24%. Công thức của Y là? A. C2H5COOH B. CH3COOHC. C3H7COOH D. HCOOH Gv: Thiều Quang Khải 84 Tài liệu luyện thi Đại học năm 2009
  2. Chủ đề 14: Axít-Este Câu 2: Đốt cháy hòan toàn a mol acid hữu cơ Y được 2a mol CO2. Mặt khác để trung hòa a mol Y cần vừa đủ 2a mol NaOH. Công thức cấu tạo thu gọn của Y là? A. HOOC-CH2-CH2-COOHB. C2H5-COOH C. CH3COOH D. HOOC-COOH Câu 3: Hỗn hợp X gồm acid HCOOH và acid CH3COOH (tỉ lệ mol 1:1). Lấy 5,3g hỗn hợp X tác dụng với 5,75g C2H5OH(xúc tác H2SO4 đặc) thu được m gam hỗn hợp este (hiệu suất của các phản ứng este hóa đều đạt 80%). Gía trị của m là? A. 8,1g B. 10,12g C. 16,2g D. 6,48g Câu 4: Muốn trung hòa dung dịch chứa 0,9047g một acid cacboxylic A cần 54,5 ml dung dịch NaOH 0,2M. A không làm mất màu dung dịch brom. Công thức cấu tạo của A là? A. C6H4(COOH)2 B. C6H3(COOH)3 C. CH3C6H3(COOH)2 D. CH3CH2COOH Câu 5: Chia a gam acid hữu cơ A thành hai phần bằng nhau. Đốt cháy hòan toàn phần 1 thu được 0,88g CO2 và 0,36g H2O. Phần thứ 2 trung hòa vừa đủ với 10ml dd NaOH 1M. Giá trị của a là? A. 2,96g B. 1,2g C. 2,4g D. 3,6g Câu 6: Cho 5,76g acid hữu cơ X đơn chức, mạch hở tác dụng với CaCO3 thu được 7,28g muối của acid hữu cơ. Công thức cấu tạo thu gọn của X là? A. CH2=CH-COOH B. CH3COOH C. C2H5COOH D. C3H7COOH Câu 7: Đốt cháy hoàn toàn 0,1mol một acid cacboxylic đơn chức cần vừa đủ V(lít) O2(đktc) thu được 0,3mol CO2 và 0,2mol H2O. Gía trị của V là? A. 11,2 B. 6,72 C. 8,96 D. 4,48 Câu 8: Trung hòa 250g dung dịch 3,7% của một acid đơn chức X cần 100ml dung dịch NaOH 1,25M. Xác định CTPT của X? A. C4H8O B. C2H4O2 C. C3H6O2 D. C4H8O2 Câu 9: Chia hỗn hợp X gồm 3 acid đơn chức thành hai phần bằng nhau. Phần I tác dụng hết với Na thu được 2,24 lít H2(đktc). Phần 2 trung hòa vừa đủ với V lít dd NaOH 2M. thể tích V là? A. 0,2lít B. 2 lít C. 0,5lít D. 0,1lít Câu 10: Hòa tan 26,8g hỗn hợp gồm hai acid cacboxylic no đơn chức vào nước. Chia dd thành hai phần bằng nhau. Cho phần 1 phản ứng hoàn toàn với bạc oxit (dư) trong dd NH3 thu được 21,6g bạc kim loại. Phần 2 được trung hòa bởi 200ml dd NaOH 1M. Xác định CTPT các acid? A. HCOOH, CH3COOH B. HCOOH, C2H5COOH C. CH3COOH, C2H5COOH D. HCOOH, C3H7COOH Câu 11: Cho 10,9 g hỗn hợp gồm acid acrylic và acid propionic phản ứng hòan toàn với Na thu được 1,68 lít khí(đktc). Người ta thực hiện phản ứng cộng H2 vào acid acrylic có trong hỗn hợp để chuyển toàn bộ hỗn hợp thành acid propionic. Thể tích H2 (đktc) cần dùng là? A. 1,12lít B. 11,2lít C. 2,24 lít D. 22,4 lít Câu 12: 3,15g hỗn hợp gồm acid acrylic, acidpropionic, acid axetic vừa đủ để làm mất màu hoàn toàn dung dịch chứa 3,2g brom. Để trung hòa 3,15 g hỗn hợp trên cần 90 ml dung dịch NaOH 0,5M. Khối lượng acid axetic trong hỗn hợp là? A. 0,6g B. 6g C. 1,2g D. 12g Câu 13: A là acid cacboxylic có %C và %H (theo khối lượng) lần lượt là 40,68% và 5,08%. Chỉ ra phát biểu đúng về A? A. A là acid chưa no B. A không phải là acid cacboxylic đơn chức C. A có thể có 3 công thức cấu tạo D. A chứa 2 liên kết π trong phân tử. Câu 14: Trung hòa 7,3g acid cacboxylic không phân nhánh A bằng NaOH vừa đủ rồi cô cạn được 9,5g muối khan. A có công thức phân tử là? A. C4H6O2 B. C5H8O2 C. C6H10O4 D. C7H6O2 Câu 15: Cho tất cả các đồng phân đơn chức mạch hở có cùng công thức phân tử C2H4O2 lần lượt tác dụng với Na, NaOH, NaHCO3. Số phản ứng xảy ra là? A. 2 B. 5 C. 4 D. 3 Gv: Thiều Quang Khải 85 Tài liệu luyện thi Đại học năm 2009
  3. Chủ đề 14: Axít-Este Câu 16: X là một este no đơn chức có tỉ khối hơi đối với CH4 là 5,5. Nếu đem đun 2,2g este X với dung dịch NaOH dư thu được 2,05g muối. Công thức cấu tạo thu gọn của X là? A. HCOOCH2CH2CH3 B. C2H5COOCH3 C. CH3COOC2H5 D. HCOOCH(CH3)2 Câu 17: Hai este đơn chức X và Y là đồng phân của nhau. Khi hóa hơi 1,85g X thu được thể tích hơi bằng thể tích của 0,7g N2(đo ở cùng điều kiện). Công thức cấu tạo thu gọn của X và Y là? A. HCOOC2H5 và CH3COOCH3 B. C2H3COOC2H5 và C2H5COOC2H3 C. C2H5COOCH3 và HCOOCH(CH3)2 D. HCOOCH2CH2CH3 và CH3COOC2H5 Câu 18: Thủy phân este X có công thức phân tử C4H8O2 (với xúc tác acid), thu được 2 sản phẩm hữu cơ X và Y. Từ X có thể điều chế trực tiếp ra Y. Vậy chất X là? A. Rượu metylic B. Etylaxetat C. Axitfomic D. Rượu etylic Câu 19: Khi đốt cháy hòan toàn 4,4g chất hữu cơ X đơn chức thu được sản phẩm cháy chỉ gồm 4,48lít CO2(đktc) và 3,6g H2O. Nếu cho 4,4g hợp chất X tác dụng với dd NaOH vừa đủ đến khi phản ứng hoàn toàn thu được 4,8g muối của acid hữu cơ Y và chất hữu cơ Z, tên của X là? A. etyl propionat B. metyl propionat C. isopropyl axetat D. etyl axetat Câu 20: Số hợp chất đơn chức đồng phân cấu tạo của nhau có cùng công thức phân tử C4H8O2, đều tác dụng được với dung dịch NaOH là? A. 5 B. 3 C. 6 D. 4 Câu 21: Este X không no mạch hở có tỉ khối so với oxi bằng 3,125 và khi tham gia phản ứng xà phòng hóa tạo ra một anđêhit và một muối acid hữu cơ. Có bao nhiêu CTCT phù hợp với X? A. 2 B. 5 C. 3 D. 4 Câu 22: Đun 12 g axit axetic với 13,8g etanol (có H2SO4 làm xúc tác) đến khi phản ứng đạt tới trạng thái cân bằng thu được 11g este. Hiệu suất của phản ứng este hóa là? A. 55% B. 50% C. 62,5% D. 75% Câu 23: Hợp chất hữu cơ X (phân tử có vòng bezen) có công thức phân tử là C7H8O2, tác dụng được với Na và với NaOH. Biết rằng khi cho X tác dụng với Na dư số mol H2 thu được bằng số mol X tham gia phản ứng và X chỉ tác dụng với NaOH theo tỉ lệ mol 1:1. Công thức cấu tạo thu gọn của X là? A. C6H5CH(OH)2 B. HOC6H4CH2OH C. CH3C6H3(OH)2 D. CH3OC6H4OH Câu 24: Hóa hơi 5,1g este đơn chức E được thể tích hơi bằng với thể tích của 1,6g O2(đktc). E có thể có bao nhiêu công thức cấu tạo dưới đây? A. 4 B. 6 C. 8 D. 9 Câu 25: Đốt cháy 1 mol este đơn chức mạch hở X cần 3 mol O2. Điều nào dưới đây đúng khi nói về X? A. X là este chưa no B. Không thể điều chế X bằng phản ứng giữa acid và rượu. C. Có nhiệt độ sôi cao hơn acid acrylic D. X còn 2 đồng phân cùng chức. D. BÀI TẬP THAM KHẢO THÊM: Câu 26: Đốt cháy hoàn toàn t mol một acidcacboxylic A được p mol CO2 và q mol H2O. Biết p- q=t. Hãy tìm công thức phân tử của A? A. CH2=CH-COOH B. HOOC-CH2-COOH C. CH3COOH D. cả A và B Câu 27: E là chất hữu cơ đơn chức, công thức phân tử là C3H4O2. E có thể có bao nhiêu đồng phân cấu tạo dưới đây? A. 1 B. 2 C. 3 D. 4 Câu 28: Để trung hòa 0,58g acid cacboxylic A cần dùng 10ml dung dịch NaOH 1M. Xác định CTCT của A biết MA
  4. Chủ đề 14: Axít-Este A. C2H2O2 và C3H4O2 B. C3H4O2 và C5H8O2 C. C3H6O2 và C4H8O2 D. C5H8O2 và C6H10O2 Câu 30: Trung hòa 3,88g hỗn hợp 2 acid cacboxylic no đơn chức bằng một dung dịch NaOH vừa đủ. Sau đó cô cạn dung dịch thu được 5,2g muối khan. Tính tổng số mol 2 acid trong hỗn hợp. A. 0,02mol B. 0,04mol C. 0,06mol D. 0,08mol Câu 31: Cho 6 gam acid axetic tác dụng với rượu etylic với xúc tác H2SO4đặc. Khối lượng este thu được là bao nhiêu biết hiệu suất phản ứng là 80%? A. 7,04g B. 70,4g C. 35,2g D. 3,52g Câu 32: Cho m gam hỗn hợp 2 acid cacboxylic no đơn chức, kế tiếp nhau trong dãy đồng đẳng (A), (B) tác dụng với 75ml dung dịch NaOH 0,2M. Sau đó phải dùng 25ml dung dịch HCl 0,2M để trung hòa NaOH còn dư. Đem cô cạn dung dịch nhận đựơc sau trung hòa đến khô thu được 1,0425g hỗn hợp các muối khan. Xác định CTPT của 2 acid? A. CH2O2 và C2H4O2 B. C3H4O2 và C5H8O2 C. C3H6O2 và C4H8O2 D. C5H8O2 và C6H10O2 Câu 33: Hóa hơi 1,2g este no đơn chức X thì thể tích hơi thu được bằng với thê tích của 0,64g O2 trong cùng điều kiện. Xác định CTCT của X? A. CH3COOCH3 B. HCOOCH3 C. CH3CH2COOCH3 D. HCOOCH2CH3 Câu 34: Xà phòng hóa 22,2g hỗn hợp gồm HCOOC2H5 và CH3COOCH3 với NaOH vừa đủ. Khối lượng NaOH tham gia phản ứng là? A. 6g B. 12g C. 18g D. 22g Câu 35: Thủy phân 3,52g este tạo bởi acid no đơn chức mạch hở và rượu no đơn chức mạch hở vừa đủ với 40ml NaOH 1M tạo chất A và B. Đốt cháy hòan toàn 0,6g chất B bằng oxi vừa đủ thu được 1,32g CO2 và 0,72g H2O, biết dB / =30. B oxi hóa thành anđêhit. Xác định CTPT chất H2 A? A. HCOONa B. CH3COONa C. CH2=CHCOONa D. CH3CH2COONa Câu 36: Hai este A và B là đồng phân của nhau và đều do các acid cacboxylic no đơn chức và rượu no đơn chức tạo thành. Đun 33,3g hỗn hợp A, B là 2 este đồng phân cần 450ml NaOH 1M thu được 32,7g muối. Xác định CTPT của A và B? A. CH3COOC2H5 và CH3COOCH3 B. HCOOC2H5 và CH3COOCH3 C. C2H5COOCH3 và CH3COOCH3 D. C2H5COOC2H5 và C2H5COOCH3 Câu 37: Cho 8,6g este X bay hơi được 2,24 lít hơi (ở đktc). Cho 8,6g X tác dụng với NaOH thu được 8,2g muối. Xác định CTCT của X? A. CH3COOCH=CH2 B. HCOOCH3 C. CH3COOCH3 D. HCOOCH2CH=CH2 Câu 38: Xà phòng hóa 8,8g etyl axetat cần 200ml dung dịch NaOH 0,2M. Khối lượng rắn sau phản ứng thu được là? A. 0,328g B. 32,8g C. 3,28g D. 328g Câu 39: Cho 3,38g hỗn hợp Y gồm CH3OH, CH3COOH, C6H5OH tác dụng vừa đủ với Na thấy thoát ra 672ml khí (ở đktc) và dung dịch. Cô cạn dung dịch thu được hỗn hợp rắn Y1. Khối lượng Y1 là? A. 3,61g B. 4,7g C. 4,76g D. 4,04g Câu 40: Hỗn hợp X gồm rượu no đơn chức A và 1 acid no đơn chức B. Chia thành 2 phần bằng nhau. Phần 1: Bị đốt cháy hoàn toàn thấy tạo ra 2,24lít khí CO2(đktc). Phần 2: Được este hóa hoàn toàn vừa đủ thu đựợc 1 este. Khi đốt cháy este này thì lượng nước sinh ra là? A. 1,8g B. 3,6g C. 19,8g D. 2,2g Câu 41: Thủy phân 0,01 mol este của một rượu đa chức với một acid đơn chức tiêu tốn hết 1,2g NaOH. Mặt khác khi thủy phân 6,35g este đó thì tiêu tốn hết 3g NaOH và thu được 7,05g muối. CTCT của este là? A. (CH3COO)3C3H5 B. (C2H3COO)3C3H5 C. C3H5(COOCH3)3 D. C3H5(COOC2H3)3 Gv: Thiều Quang Khải 87 Tài liệu luyện thi Đại học năm 2009
Đồng bộ tài khoản