Chuẩn mực kiểm toán - Đợt 7

Chia sẻ: Nguyen Nhi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:55

0
129
lượt xem
63
download

Chuẩn mực kiểm toán - Đợt 7

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tham khảo tài liệu 'chuẩn mực kiểm toán - đợt 7', tài chính - ngân hàng, kế toán - kiểm toán phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Chuẩn mực kiểm toán - Đợt 7

  1. Cung c p b i kiemtoan.com.vn B TÀI CHÍNH C NG HOÀ XÃ H I CH NGHĨA VI T NAM ð c l p - T do - H nh phúc S : 101/2005/Qð-BTC Hà N i, ngày 29 tháng 12 năm 2005 QUY T ð NH V vi c ban hành và công b b n chu n m c ki m toán Vi t Nam (ñ t 7) B TRƯ NG B TÀI CHÍNH - Căn c Ngh ñ nh s 77/2003/Nð-CP ngày 1/7/2003 c a Chính ph qui ñ nh ch c năng, nhi m v , quy n h n và cơ c u t ch c c a B Tài chính; - Căn c Ngh ñ nh s 105/2004/Nð-CP ngày 30/3/2004 c a Chính ph v Ki m toán ñ c l p; Theo ñ ngh c a V trư ng V Ch ñ k toán và Ki m toán, Chánh Văn phòng B , QUY T ð NH: ði u 1: Ban hành b n (04) chu n m c ki m toán Vi t Nam (ñ t 7) có s hi u và tên g i sau ñây: 1. Chu n m c 260 - Trao ñ i các v n ñ quan tr ng phát sinh khi ki m toán v i Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán; 2. Chu n m c 330 - Th t c ki m toán trên cơ s ñánh giá r i ro; 3. Chu n m c 505 - Thông tin xác nh n t bên ngoài; 4. Chu n m c 545 - Ki m toán vi c xác ñ nh và trình bày giá tr h p lý. ði u 2: Chu n m c ki m toán Vi t Nam ñư c ban hành kèm theo Quy t ñ nh này áp d ng ñ i v i d ch v ki m toán ñ c l p báo cáo tài chính. D ch v ki m toán các thông tin tài chính khác và d ch v liên quan c a Công ty ki m toán ñư c áp d ng theo quy ñ nh c th c a t ng chu n m c. 1
  2. Cung c p b i kiemtoan.com.vn ði u 3: Quy t ñ nh này có hi u l c thi hành sau 15 ngày, k t ngày ñăng công báo. ði u 4: Ki m toán viên và công ty ki m toán ho t ñ ng h p pháp t i Vi t Nam có trách nhi m tri n khai th c hi n các chu n m c ki m toán Vi t Nam ban hành t i Quy t ñ nh này trong ho t ñ ng c a m i công ty. V trư ng V Ch ñ k toán và Ki m toán, Chánh văn phòng B và Th trư ng các ñơn v liên quan thu c B Tài chính có trách nhi m hư ng d n, ki m tra và thi hành Quy t ñ nh này./. Nơi nh n: KT. B TRƯ NG - Th tư ng, Phó Th tư ng Chính ph (ñ báo cáo) TH TRƯ NG - Văn phòng TW ð ng - Văn phòng Ch t ch nư c - Văn phòng Qu c h i - Văn phòng Chính ph (ñã ký) - Tòa án NDTC t i cao - Vi n Ki m sát NDTC t i cao - C c Ki m tra văn b n (B Tư pháp) - S Tài chính, C c thu các t nh, thành ph Tr n Văn Tá tr c thu c TW - Các công ty ki m toán - Các Trư ng ðH KTQD, Kinh t TP.HCM - H i K toán và Ki m toán Vi t Nam - H i Ki m toán viên hành ngh Vi t Nam - V Pháp ch (B Tài chính) - Các ñơn v thu c B Tài chính - Công báo - Lưu: VT, V CðKT. 2
  3. Cung c p b i kiemtoan.com.vn H TH NG CHU N M C KI M TOÁN VI T NAM CHU N M C S 260 TRAO ð I CÁC V N ð QUAN TR NG PHÁT SINH KHI KI M TOÁN V I BAN LÃNH ð O ðƠN V ðƯ C KI M TOÁN (Ban hành theo Quy t ñ nh s 101/2005/Qð-BTC ngày 29 tháng 12 năm 2005 c a B trư ng B Tài chính) QUY ð NH CHUNG 01. M c ñích c a chu n m c này là quy ñ nh các nguyên t c, th t c cơ b n và hư ng d n th th c áp d ng các nguyên t c và th t c cơ b n trong vi c trao ñ i các v n ñ phát sinh khi ki m toán gi a ki m toán viên và công ty ki m toán v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. 02. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i trao ñ i các v n ñ quan tr ng trong ñó có v n ñ v qu n tr ñơn v phát sinh khi ki m toán báo cáo tài chính v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. 03. Chu n m c này áp d ng cho vi c trao ñ i các v n ñ quan tr ng phát sinh khi ki m toán báo cáo tài chính gi a ki m toán viên và công ty ki m toán v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. Chu n m c này không quy ñ nh cách th c c a ki m toán viên khi trao ñ i thông tin v i các ñ i tư ng bên ngoài ñơn v ñư c ki m toán. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i tuân th nh ng qui ñ nh c a chu n m c này trong quá trình th c hi n ki m toán và cung c p d ch v liên quan. ðơn v ñư c ki m toán (khách hàng) và các bên s d ng k t qu ki m toán ph i có nh ng hi u bi t c n thi t v các nguyên t c và th t c quy ñ nh trong chu n m c này ñ th c hi n trách nhi m c a mình và ñ ph i h p công vi c v i ki m toán viên và công ty ki m toán gi i quy t các m i quan h trong quá trình ki m toán. Các thu t ng trong chu n m c này ñư c hi u như sau: 04. Ban lãnh ñ o: Là nh ng ngư i th c hi n nhi m v ch ñ o, ñi u hành, giám sát, ki m soát, ñưa ra quy t ñ nh ñ xây d ng và phát tri n ñơn v ñư c ki m toán như nh ng ngư i trong H i ñ ng qu n tr , Ban Giám ñ c, Ban ki m soát, ngư i ph trách qu n tr t ng lĩnh v c. 3
  4. Cung c p b i kiemtoan.com.vn 05 Qu n tr : Là mô t công vi c c a nh ng ngư i ñư c giao nhi m v ch ñ o, ñi u hành, giám sát, ki m soát m t lĩnh v c nào ñó ho c ch ñ o, ñi u hành m t pháp nhân. Ban lãnh ñ o ch u trách nhi m ñ m b o cho ñơn v ho t ñ ng có hi u qu , ñ t ñư c m c tiêu mà ñơn v ñ ra, giám sát ho c cung c p báo cáo tài chính cho các bên h u quan. 06. Các v n ñ quan tr ng v qu n tr ñơn v : Là nh ng v n ñ phát sinh trong quá trình ki m toán báo cáo tài chính mà ki m toán viên và công ty ki m toán cho là quan tr ng có liên quan ñ n công tác qu n tr c a Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán trong vi c giám sát quá trình l p và công khai báo cáo tài chính. Ki m toán viên không có trách nhi m ph i phát hi n và báo cáo v i Ban lãnh ñ o ñơn v t t c các v n ñ quan tr ng v qu n tr c a ñơn v ñư c ki m toán. N I DUNG CHU N M C 07. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i xác ñ nh nh ng ngư i liên quan ñ n Ban lãnh ñ o và nh ng ngư i s trao ñ i các v n ñ quan tr ng, trong ñó có v n ñ v qu n tr ñơn v phát sinh khi ki m toán ñơn v ñư c ki m toán. 08. Ki m toán viên ph i xác ñ nh cơ c u qu n tr và các nguyên t c qu n tr c a t ng ñơn v như ch c năng giám sát (Ban ki m soát) và ch c năng ñi u hành c a Ban Giám ñ c và c a H i ñ ng qu n tr . 09. Trong quá trình ki m toán, ki m toán viên ph i xác ñ nh ai là ngư i trong Ban lãnh ñ o và ai là ngư i c n trao ñ i các v n ñ quan tr ng phát sinh khi ki m toán. 10. Trư ng h p cơ c u qu n tr c a ñơn v không ñư c xác ñ nh rõ ràng ho c không xác ñ nh h t ñư c ai là ngư i trong Ban lãnh ñ o thì ki m toán viên ph i th a thu n v i ñơn v ñó v ngư i s ñư c trao ñ i thông tin quan tr ng liên quan ñ n cu c ki m toán. 11. ð tránh hi u l m, trong h p ñ ng ki m toán ph i nêu rõ ki m toán viên ch trao ñ i thông tin quan tr ng v qu n tr c a ñơn v ñư c ki m toán phát sinh trong quá trình th c hi n ki m toán, ki m toán viên không ñư c yêu c u ph i thi t k các th t c riêng bi t nh m xác ñ nh các v n ñ quan tr ng v qu n tr ñơn v . H p ñ ng ki m toán có th mô t các v n ñ sau: - Xác ñ nh nh ng ngư i liên quan s th c hi n trao ñ i thông tin; và - Xác ñ nh m t cách c th v n ñ quan tr ng nào v qu n tr c n ñư c trao ñ i. 12. Hi u qu c a vi c trao ñ i thông tin ñư c tăng cư ng b ng vi c phát tri n m i quan h làm vi c có tính xây d ng gi a ki m toán viên và nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. M i quan h này ñư c phát tri n trong khi v n ph i ñ m b o tính ñ c l p chuyên môn và tính khách quan. 4
  5. Cung c p b i kiemtoan.com.vn Nh ng v n ñ quan tr ng phát sinh khi ki m toán s ñư c trao ñ i 13. Ki m toán viên ph i xem xét nh ng v n ñ quan tr ng, trong ñó có v n ñ v qu n tr ñơn v phát sinh t cu c ki m toán báo cáo tài chính và trao ñ i nh ng v n ñ này v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. Thông thư ng nh ng v n ñ này bao g m: a) Phương pháp ti p c n t ng quát và toàn b ph m vi ki m toán, bao g m c gi i h n d ki n ho c nh ng yêu c u b sung; b) Nh ng thay ñ i ho c vi c l a ch n chính sách và thông l k toán quan tr ng có tác ñ ng ho c có th có tác ñ ng ñáng k ñ n báo cáo tài chính c a ñơn v ñư c ki m toán; c) Tác ñ ng ti m tàng c a nh ng r i ro quan tr ng ñ i v i báo cáo tài chính, như m t v ki n chưa x lý yêu c u ph i ñư c trình bày trong báo cáo tài chính; d) Nh ng bút toán ñi u ch nh theo ý ki n c a ki m toán viên, cho dù ñơn v ñư c ki m toán có th c hi n hay không, có th tác ñ ng quan tr ng ñ n báo cáo tài chính c a ñơn v ; e) Nh ng y u t không ch c ch n ñáng k liên quan ñ n nh ng s ki n và ñi u ki n t o ra s nghi ng v kh năng ho t ñ ng liên t c c a ñơn v ; f) Các ý ki n b t ñ ng v i Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán v nh ng v n ñ mang tính nghi p v hay nguyên t c có nh hư ng ñáng k t i báo cáo tài chính ho c báo cáo ki m toán c a ñơn v ñư c ki m toán; g) D ng báo cáo ki m toán; h) Nh ng v n ñ khác ñòi h i s quan tâm c a nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o như nh ng ñi m y u l n trong h th ng ki m soát n i b , nh ng câu h i v tính chính tr c, liêm khi t và s gian l n trong qu n lý liên quan ñ n Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán; i) B t kỳ v n ñ nào khác ñư c tho thu n trong h p ñ ng ki m toán. 14. Nh ng v n ñ quan tr ng v qu n tr ñơn v s ñư c ki m toán viên trao ñ i và thông báo cho nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán c n bi t: a) Thông báo c a ki m toán viên v k t qu c a cu c ki m toán; và b) Vi c ki m toán báo cáo tài chính không nh m ñ xác ñ nh t t c nh ng v n ñ liên quan ñ n nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. Do ñó, thông thư ng ki m toán viên và công ty ki m toán không xác ñ nh ñư c t t c nh ng v n ñ có liên quan ñ n công vi c qu n tr . Th i gian trao ñ i thông tin 15. Ki m toán viên ph i k p th i trao ñ i nh ng v n ñ quan tr ng trong ñó có v n ñ v qu n tr ñơn v phát sinh trong quá trình ki m toán ñ giúp ngư i 5
  6. Cung c p b i kiemtoan.com.vn trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán có bi n pháp hành ñ ng k p th i và thích h p. 16. ð có th trao ñ i thông tin k p th i, ki m toán viên ph i th o lu n v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o v cơ s và th i gian trao ñ i thông tin. Trong m t s trư ng h p nh t ñ nh, do tính ch t c a v n ñ , ki m toán viên có th trao ñ i v n ñ ñó s m hơn th i gian ñã th a thu n trư c. Hình th c trao ñ i thông tin 17. Ki m toán viên có th trao ñ i v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán b ng l i ho c b ng văn b n. Quy t ñ nh c a ki m toán viên và công ty ki m toán trong vi c trao ñ i b ng l i hay b ng văn b n ph thu c vào nh ng y u t sau: a) Quy mô, cơ c u ho t ñ ng, t ch c qu n lý và quy trình trao ñ i thông tin c a ñơn v ñư c ki m toán; b) Tính ch t, tính nh y c m và t m quan tr ng c a nh ng v n ñ quan tr ng v qu n tr ñơn v phát sinh khi ki m toán s ñư c trao ñ i; c) Nh ng th a thu n ñư c th c hi n liên quan ñ n nh ng bu i h p ho c báo cáo ñ nh kỳ ho t ñ ng v các v n ñ quan tr ng trong ñó có v n ñ v qu n tr ñơn v phát sinh trong quá trình ki m toán; d) Lư ng thông tin liên l c và cu c ñ i tho i thư ng xuyên mà ki m toán viên th c hi n v i Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. 18. Khi các v n ñ quan tr ng v qu n tr ñư c trao ñ i b ng l i, ki m toán viên ph i l p thành văn b n nh ng v n ñ ñã trao ñ i, k c các thông tin ph n h i. Văn b n này có th dư i hình th c b n sao biên b n th o lu n c a ki m toán viên v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o. Trong m t s trư ng h p, tùy vào tính ch t, m c ñ nh y c m và t m quan tr ng c a v n ñ c n trao ñ i, ki m toán viên và công ty ki m toán ph i có xác nh n b ng văn b n v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. 19. Ki m toán viên thư ng th o lu n các v n ñ quan tr ng v qu n tr ñơn v phát sinh trong quá trình ki m toán v i Ban Giám ñ c ñơn v ñư c ki m toán, tr trư ng h p nh ng v n ñ ñó liên quan ñ n nh ng câu h i v năng l c và tính trung th c c a Ban Giám ñ c. Nh ng cu c th o lu n này giúp ki m toán viên thu nh n ñư c nhi u thông tin t ki m toán. N u Ban Giám ñ c ñơn v ñư c ki m toán ñ ng ý trao ñ i m t v n ñ nào ñó v công tác qu n tr v i nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o, ki m toán viên có th không l p l i nh ng thông tin trao ñ i, v i ñi u ki n ki m toán viên hài lòng r ng nh ng thông tin trao ñ i ñó ñã ñư c th c hi n m t cách hi u qu và phù h p. 6
  7. Cung c p b i kiemtoan.com.vn Trư ng h p ki m toán viên ñã hài lòng v i các thông tin có ñư c sau khi trao ñ i v i Ban Giám ñ c ñơn v ñư c ki m toán thì không c n trao ñ i v i ngư i khác trong Ban lãnh ñ o n a. Nh ng v n ñ khác 20. N u ki m toán viên xét th y vi c s a ñ i Báo cáo ki m toán v báo cáo tài chính là c n thi t như quy ñ nh trong Chu n m c ki m toán s 700 “Báo cáo ki m toán v báo cáo tài chính” thì vi c trao ñ i thông tin gi a ki m toán viên và nh ng ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán v n th c hi n theo chu n m c này và không ñư c coi là bi n pháp thay th th t c ki m toán quy ñ nh t i Chu n m c ki m toán s 700. 21. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i xem xét li u nh ng v n ñ quan tr ng v qu n tr ñơn v phát sinh khi ki m toán ñã ñư c trao ñ i trư c ñây có th có tác ñ ng ñ n báo cáo tài chính c a năm hi n t i. Ki m toán viên c n cân nh c xem v n ñ ñó có còn quan tr ng v qu n tr ñơn v và có c n ti p t c trao ñ i l i v n ñ ñó v i Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. B om t 22. Trư ng h p các văn b n pháp lu t có quy ñ nh v b o m t làm h n ch vi c trao ñ i thông tin nh ng v n ñ quan tr ng v m t qu n tr phát sinh trong cu c ki m toán thì ki m toán viên và công ty ki m toán ph i xem xét các quy ñ nh ñó trư c khi trao ñ i v i ngư i trong Ban lãnh ñ o ñơn v ñư c ki m toán. Trư ng h p nh ng quy ñ nh này có mâu thu n v i ch c năng, nhi m v và ñ o ñ c ngh nghi p c a ki m toán viên thì ki m toán viên có th yêu c u s tr giúp c a chuyên gia tư v n pháp lu t. Lu t ñ nh 23. N u văn b n pháp lu t có quy ñ nh yêu c u ki m toán viên và công ty ki m toán trao ñ i nh ng thông tin liên quan ñ n qu n tr mà không ñư c quy ñ nh trong chu n m c này thì v n ph i th c hi n theo yêu c u c a văn b n pháp lu t ñó. * * * 7
  8. Cung c p b i kiemtoan.com.vn H TH NG CHU N M C KI M TOÁN VI T NAM CHU N M C S 330 TH T C KI M TOÁN TRÊN CƠ S ðÁNH GIÁ R I RO (Ban hành theo Quy t ñ nh s 101/2005/Qð-BTC ngày 29 tháng 12 năm 2005 c a B trư ng B Tài chính) QUY ð NH CHUNG 01. M c ñích c a chu n m c này là quy ñ nh các nguyên t c, th t c cơ b n và hư ng d n th th c áp d ng các nguyên t c và th t c cơ b n v vi c ñưa ra và th c hi n các th t c ki m toán trên cơ s ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong báo cáo tài chính và các cơ s d n li u trong ki m toán báo cáo tài chính. 02. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i có ñ hi u bi t v ñơn v ñư c ki m toán cũng như môi trư ng kinh doanh c a ñơn v , trong ñó có h th ng ki m soát n i b ñ ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u làm cơ s ñ ra các th t c ki m toán. 03. Chu n m c này áp d ng cho ki m toán báo cáo tài chính và ñư c v n d ng cho ki m toán thông tin tài chính khác và các d ch v liên quan c a công ty ki m toán. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i tuân th các quy ñ nh c a chu n m c này trong quá trình th c hi n ki m toán báo cáo tài chính. ðơn v ñư c ki m toán (khách hàng) và các bên s d ng k t qu ki m toán ph i có nh ng hi u bi t c n thi t v nh ng quy ñ nh trong chu n m c này ñ ph i h p công vi c v i ki m toán viên và công ty ki m toán, cũng như x lý các quan h liên quan ñ n các thông tin ñã ñư c ki m toán. 04. Các yêu c u t ng quát c a chu n m c này g m: Phương pháp ti p c n t ng quát: Yêu c u ki m toán viên và công ty ki m toán ñưa ra phương pháp ti p c n t ng quát ñ ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong báo cáo tài chính và hư ng d n n i dung c a các phương pháp ti p c n t ng quát ñó. Th t c ki m toán trên cơ s ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u: Yêu c u ki m toán viên ph i thi t k và th c hi n các th t c ki m toán b sung bao g m th c hi n ki m tra tính hi u qu c a các ho t ñ ng ki m soát liên quan ho c theo yêu c u và các th nghi m cơ b n mà n i dung, l ch trình và m c ñ th nghi m ph thu c vào k t qu ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong các 8
  9. Cung c p b i kiemtoan.com.vn cơ s d n li u. Yêu c u này cũng ñòi h i ki m toán viên và công ty ki m toán ph i cân nh c khi xác ñ nh n i dung, l ch trình và ph m vi c a các th t c ki m toán ñó. ðánh giá m c ñ ñ y ñ và thích h p c a b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c: Yêu c u ki m toán viên xác ñ nh xem vi c ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u có còn phù h p hay không và k t lu n li u các b ng ch ng ki m toán thích h p ñã ñư c thu th p ñ y ñ hay không. H sơ ki m toán: Yêu c u n i dung và tài li u trình bày trong h sơ ki m toán ph i ñ y ñ các thông tin liên quan ñ n cơ s ñánh giá r i ro. 05. ð gi m r i ro ki m toán xu ng m c th p nh t có th ch p nh n ñư c, ki m toán viên và công ty ki m toán ph i ñưa ra phương pháp ti p c n t ng quát trên cơ s ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong báo cáo tài chính; ph i thi t k và th c hi n các th t c ki m toán ñ x lý các r i ro có sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u. Phương pháp ti p c n t ng quát, n i dung, l ch trình và ph m vi c a các th t c ki m toán b sung ph thu c vào xét ñoán chuyên môn c a ki m toán viên. Bên c nh các yêu c u c a chu n m c này, ki m toán viên và công ty ki m toán cũng c n ph i tuân th các quy ñ nh trong Chu n m c ki m toán s 240 “Gian l n và sai sót” ñ x lý r i ro có sai sót tr ng y u do gian l n. N I DUNG CHU N M C Phương pháp ti p c n t ng quát 06. Ki m toán viên và công ty ki m toán c n ñưa ra phương pháp ti p c n t ng quát ñ xác ñ nh r i ro có sai sót tr ng y u trong báo cáo tài chính. Phương pháp ti p c n t ng quát ñòi h i ki m toán viên c n gi thái ñ hoài nghi ngh nghi p trong quá trình thu th p và ñánh giá b ng ch ng ki m toán, b nhi m ki m toán viên có nhi u kinh nghi m ho c có các k năng chuyên môn ñ c bi t, s d ng các chuyên gia, giám sát nhi u hơn ho c k t h p các y u t b sung cho các v n ñ không th d ñoán trư c khi l a ch n th c hi n các th t c ki m toán b sung. Ki m toán viên và công ty ki m toán có th thay ñ i n i dung, l ch trình và ph m vi c a các th t c ki m toán. Ví d : Vi c th c hi n các th nghi m cơ b n vào giai ño n cu i kỳ thay vì vào giai ño n gi a kỳ. 07. Hi u bi t c a ki m toán viên v môi trư ng ki m soát c a ñơn v ñư c ki m toán có nh hư ng ñ n vi c ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong báo cáo tài chính. Môi trư ng ki m soát hi u qu giúp ki m toán viên tin tư ng hơn vào h th ng ki m soát n i b và ñ tin c y c a b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c trong n i b ñơn v ñư c ki m toán, t ñó cho phép ki m toán viên ti n hành m t s th t c ki m toán giai ño n gi a kỳ thay vì vào giai ño n cu i kỳ. N u phát hi n th y nh ng ñi m y u trong môi trư ng ki m soát c a ñơn v , ki m toán viên s ti n hành thêm các th t c ki m toán vào giai ño n cu i kỳ ch không ph i vào giai ño n gi a kỳ. Ki m toán viên c n thu th p thêm b ng ch ng ki m toán t th nghi m cơ b n, thay ñ i n i dung các th t c ki m toán nh m thu th p thêm b ng 9
  10. Cung c p b i kiemtoan.com.vn ch ng ki m toán có s c thuy t ph c cao, ho c m r ng ph m vi công vi c ki m toán. 08. Nh ng xem xét trên có nh hư ng quan tr ng ñ n phương pháp ki m toán chung c a ki m toán viên. Ví d : T p trung th c hi n th nghi m cơ b n (phương pháp cơ b n), ho c k t h p th nghi m ki m soát v i th nghi m cơ b n (phương pháp k t h p). Th t c ki m toán b sung áp d ng ñ i v i r i ro có sai sót tr ng y u trong cơ s d n li u 09. Ki m toán viên và công ty ki m toán ph i thi t k và th c hi n thêm các th t c ki m toán b sung mà n i dung, l ch trình và ph m vi c a các th t c này ph thu c vào k t qu ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u nh m th hi n s liên h rõ ràng gi a n i dung, l ch trình và ph m vi các th t c ki m toán v i vi c ñánh giá r i ro. Khi thi t k các th t c ki m toán, ki m toán viên và công ty ki m toán c n cân nh c các v n ñ sau: a) M c ñ quan tr ng c a r i ro; b) Kh năng có th x y ra sai sót tr ng y u; c) ð c trưng c a lo i nghi p v , s dư kho n m c ho c các gi i trình liên quan; d) N i dung ho t ñ ng ki m soát c th mà ñơn v ñư c ki m toán s d ng, ñ c bi t là ho t ñ ng ki m soát này ñư c th c hi n th công hay t ñ ng; e) Ki m toán viên có kỳ v ng thu th p ñư c b ng ch ng ki m toán ñ xác ñ nh li u các ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v có hi u qu trong vi c ngăn ch n, phát hi n và s a ch a các sai sót tr ng y u hay không. 10. ðánh giá c a ki m toán viên v các r i ro trong cơ s d n li u ch ra cơ s ñ l a ch n m t phương pháp ki m toán thích h p khi thi t k và th c hi n các th t c ki m toán. Trong m t s trư ng h p, ki m toán viên có th quy t ñ nh ch c n th c hi n các th nghi m ki m soát là ñ ñ có th ñưa ra ñư c ý ki n có hi u qu ñ i v i r i ro có sai sót tr ng y u trong cơ s d n li u nào ñó. Trong nh ng trư ng h p khác, ki m toán viên có th ch th c hi n các th nghi m cơ b n m i phù h p v i cơ s d n li u c th và như v y, ki m toán viên b qua nh hư ng c a ho t ñ ng ki m soát khi ñánh giá r i ro liên quan. ði u này x y ra khi các th t c ñánh giá r i ro c a ki m toán viên không xác ñ nh ñư c b t kỳ ho t ñ ng ki m soát hi u qu nào liên quan ñ n cơ s d n li u, ho c vi c ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát s b h n ch . Tuy nhiên, ki m toán viên hi u r ng ch th c hi n các th nghi m cơ b n ñ i v i cơ s d n li u m i ñ t ñư c hi u qu trong vi c làm gi m r i ro có sai sót tr ng y u xu ng m c có th ch p nh n ñư c. Thông thư ng, ki m toán viên có th s d ng phương pháp k t h p c ki m tra tính hi u qu c a các th nghi m ki m soát v i các th nghi m cơ b n. Cho dù l a ch n phương pháp nào thì ki m toán viên v n ph i thi t k và th c hi n các th nghi m cơ b n 10
  11. Cung c p b i kiemtoan.com.vn v i t ng lo i nghi p v tr ng y u, s dư kho n m c ho c các gi i trình như quy ñ nh ño n 51. 11. Trư ng h p ñơn v ñư c ki m toán có quy mô ho t ñ ng r t nh , không có nhi u ho t ñ ng ki m soát ñ ki m toán viên có th ki m tra thì các th t c ki m toán mà ki m toán viên ñ ra ch y u s là các th nghi m cơ b n. Trư ng h p này, ngoài các v n ñ ñư c quy ñ nh ño n 10, ki m toán viên và công ty ki m toán c n cân nh c xem trong trư ng h p ñơn v không có nhi u ho t ñ ng ki m soát thì có th thu th p ñư c ñ y ñ b ng ch ng ki m toán thích h p hay không. Xem xét n i dung, l ch trình và ph m vi các th t c ki m toán b sung N i dung 12. N i dung các th t c ki m toán ph n ánh m c tiêu c a các th t c ñó (th nghi m ki m soát ho c th nghi m cơ b n) và phương pháp thu th p b ng ch ng ki m toán, như ki m tra, quan sát, ñi u tra, xác nh n, tính toán, quy trình phân tích. M t s th t c ki m toán c th có th thích h p ñ i v i cơ s d n li u này hơn ñ i v i cơ s d n li u khác. Ví d : Liên quan t i doanh thu, các th nghi m ki m soát có th thích h p hơn ñ phát hi n r i ro sai sót v tính ñ y ñ , trong khi các th nghi m cơ b n l i thích h p hơn ñ phát hi n r i ro sai sót v s phát sinh. 13. Vi c l a ch n các th t c ki m toán c a ki m toán viên c n căn c vào vi c ñánh giá r i ro. Ki m toán viên ñánh giá r i ro càng cao thì b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các th nghi m cơ b n càng ph i ñáng tin c y và phù h p hơn. ði u này có th nh hư ng ñ n c hai lo i th t c ki m toán s ñư c th c hi n và m c ñ k t h p c a chúng. Ví d : Ki m toán viên có th xác nh n m c ñ ñ y ñ v các ñi u kho n trong m t h p ñ ng v i m t bên th ba, bên c nh vi c ki m tra tài li u. 14. Khi xác ñ nh các th t c ki m toán s ñư c th c hi n, ki m toán viên c n cân nh c cơ s ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u ñ i v i t ng lo i nghi p v , s dư kho n m c ho c các gi i trình liên quan. Vi c này bao g m xem xét tính ch t c th c a t ng lo i nghi p v , s dư kho n m c ho c các gi i trình liên quan (r i ro ti m tàng) và xem xét li u vi c ñánh giá r i ro c a ki m toán viên có tính ñ n các ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v hay không (r i ro ki m soát). Ví d : N u ki m toán viên xét th y r i ro có sai sót tr ng y u là th p do ñ c trưng riêng c a lo i nghi p v này không c n ho t ñ ng ki m soát liên quan, thì ki m toán viên có th quy t ñ nh ch c n th c hi n th t c phân tích cơ b n cũng có th cung c p ñ y ñ b ng ch ng ki m toán thích h p. N u ki m toán viên ñánh giá r i ro có sai sót tr ng y u là th p vì ñơn v ñã có ho t ñ ng ki m soát hi u qu và ki m toán viên d ñ nh s thi t k các th nghi m cơ b n căn c vào hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát này thì ki m toán viên s th c hi n các th nghi m ki m soát nh m thu th p ñư c các b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát này. Ví d cho trư ng h p này là các lo i nghi p v tương ñ i ñ ng 11
  12. Cung c p b i kiemtoan.com.vn nh t, không ph c t p, ñư c x lý thư ng xuyên và ñư c ki m soát b i h th ng thông tin c a ñơn v . 15. Ki m toán viên c n thu th p b ng ch ng ki m toán v tính chính xác và ñ y ñ c a thông tin do h th ng thông tin c a ñơn v cung c p n u nh ng thông tin này ñư c ki m toán viên s d ng ñ th c hi n các th t c ki m toán. Ví d : N u ki m toán viên s d ng các thông tin phi tài chính ho c d li u d toán do h th ng thông tin c a ñơn v cung c p ñ th c hi n các th t c ki m toán, như các th t c phân tích cơ b n hay các th nghi m ki m soát thì ki m toán viên c n thu th p b ng ch ng ki m toán v m c ñ chính xác và ñ y ñ c a nh ng thông tin này theo quy ñ nh. L ch trình 16. L ch trình là trình t th i gian ti n hành các th t c ki m toán, các giai ño n ki m toán ho c th i ñi m c a b ng ch ng ki m toán. 17. Ki m toán viên có th th c hi n th nghi m ki m soát ho c th nghi m cơ b n th i ñi m ki m toán gi a kỳ hay cu i kỳ. R i ro có sai sót tr ng y u càng cao thì ki m toán viên càng c n ph i th c hi n các th nghi m cơ b n g n th i ñi m cu i kỳ hơn là vào th i ñi m gi a kỳ, ho c th c hi n các th t c ki m toán mà không c n thông báo trư c v n i dung và th i gian (Ví d : Th c hi n các th t c ki m toán v i m t s v trí ñư c ch n mà không thông báo trư c). Vi c th c hi n các th t c ki m toán vào th i ñi m trư c khi k t thúc kỳ k toán có th giúp ki m toán viên phát hi n ñư c s m các v n ñ quan tr ng. V n ñ này có th ñư c gi i quy t v i s giúp ñ c a Ban Giám ñ c ñơn v ñư c ki m toán ho c do ki m toán viên thi t k phương pháp ki m toán hi u qu . N u ki m toán viên th c hi n các th nghi m ki m soát ho c các th nghi m cơ b n trư c khi k t thúc kỳ k toán thì c n cân nh c b ng ch ng ki m toán b sung c n thi t giai ño n còn l i theo quy ñ nh t i các ño n 39-40 và 58-63. 18. ð quy t ñ nh th i ñi m th c hi n các th t c ki m toán, ki m toán viên c n cân nh c các v n ñ sau: a) Môi trư ng ki m soát; b) Khi nào có thông tin thích h p (Ví d : Th t c quan sát có th ch th c hi n trong th i gian c th nào ñó); c) B n ch t c a r i ro (Ví d : N u có r i ro v vi c doanh thu b khai tăng lên b ng cách t o ra nh ng h p ñ ng bán hàng gi m o, ki m toán viên có th ñ ngh ki m tra các h p ñ ng hi n có vào th i ñi m k t thúc kỳ k toán); d) Giai ño n ho c th i ñi m liên quan ñ n b ng ch ng ki m toán. 19. M t s th t c ki m toán có th ch ñư c th c hi n vào giai ño n cu i kỳ ho c sau giai ño n cu i kỳ. Ví d : Vi c ñ i chi u s li u trên báo cáo tài chính v i s k toán và vi c ki m tra các kho n m c ñư c ñi u ch nh th c hi n trong quá trình l p báo cáo tài chính. N u x y ra r i ro là ñơn v ñư c ki m toán có nh ng h p ñ ng 12
  13. Cung c p b i kiemtoan.com.vn kinh t không minh b ch ho c các giao d ch không ñư c quy t toán vào giai ño n cu i kỳ thì ki m toán viên th c hi n các th t c ki m toán thích h p ñ x lý r i ro c th này. Ví d : N u giá tr c a t ng giao d ch là tr ng y u ho c sai sót x y ra vào lúc khóa s k toán có th d n ñ n sai sót tr ng y u, thông thư ng ki m toán viên s ki m tra các giao d ch phát sinh g n th i ñi m cu i kỳ. Ph m vi 20. Ph m vi các th t c ki m toán là s lư ng th t c ki m toán c th c n th c hi n. Ví d : C c a m t m u ho c s lư ng các quan sát ñ i v i m t ho t ñ ng ki m soát. Ph m vi c a th t c ki m toán ñư c ki m toán viên xác ñ nh d a vào xét ñoán chuyên môn c a mình sau khi cân nh c ñ n m c ñ tr ng y u, các r i ro ñư c ñánh giá và m c ñ ñ m b o mà ki m toán viên d ki n c n thu th p ñư c. Ki m toán viên c n m r ng ph m vi các th t c ki m toán n u r i ro x y ra sai sót tr ng y u tăng lên. Tuy nhiên, vi c m r ng ph m vi các th t c ki m toán ch th c s có hi u qu n u b n thân th t c ki m toán phù h p v i r i ro ñ c thù này. Do ñó, n i dung c a th t c ki m toán ñư c coi là y u t quan tr ng nh t. 21. Vi c s d ng các k thu t ki m toán b ng máy tính có th giúp cho vi c ki m tra nhi u nghi p v k toán và các t p tin dư i d ng ñi n t . Các k thu t này có th ñư c s d ng ñ ch n các m u t các t p tin dư i d ng ñi n t chính ñ phân lo i chúng thành các nghi p v v i tiêu chu n ñ c thù ho c ki m tra toàn b thay vì ki m tra m u. 22. Thông thư ng ki m toán viên có th ñưa ra k t lu n phù h p trên cơ s s d ng phương pháp ch n m u. Tuy nhiên, n u s lư ng m u ñư c l a ch n t t ng th quá ít thì phương pháp l y m u s không phù h p ñ th a mãn m t m c tiêu ki m toán c th . N u các trư ng h p ngo i l không ñư c theo dõi m t cách phù h p s d n ñ n r i ro không th ch p nh n ñư c là k t lu n c a ki m toán viên ñưa ra ch d a trên cơ s m t s m u ki m toán làm cho k t lu n này có th khác v i k t lu n ñư c rút ra n u th c hi n th t c ki m toán d a trên cơ s toàn b t ng th . Chu n m c ki m toán s 530 “L y m u ki m toán và các th t c l a ch n khác” hư ng d n phương pháp l y m u ki m toán. 23. Chu n m c này hư ng d n vi c s d ng k t h p các phương pháp ki m toán khác nhau, ñây cũng là m t ph n n i dung ki m tra trình bày trên. Tuy nhiên, ki m toán viên c n cân nh c li u ph m vi ki m tra có phù h p không khi s d ng k t h p các th t c ki m toán khác nhau. Các th nghi m ki m soát 24. Ki m toán viên yêu c u ph i th c hi n các th nghi m ki m soát n u vi c ñánh giá r i ro c a ki m toán viên bao g m c kỳ v ng v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m 13
  14. Cung c p b i kiemtoan.com.vn soát ho c n u ch th c hi n các th nghi m cơ b n không cung c p ñ y ñ b ng ch ng ki m toán thích h p ñ i v i cơ s d n li u. 25. N u ki m toán viên ñánh giá có sai sót tr ng y u trong cơ s d n li u, k c khi r t kỳ v ng v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát thì ki m toán viên và công ty ki m toán v n ph i th c hi n các th nghi m ki m soát nh m thu th p ñư c b ng ch ng ki m toán ñ y ñ và thích h p v s v n hành có hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát t i các th i ñi m liên quan trong su t quá trình ki m toán. ðo n 41-46 quy ñ nh v vi c s d ng các b ng ch ng ki m toán liên quan ñ n tính hi u qu c a các th nghi m ki m soát thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây. 26. Trư ng h p ki m toán viên ñánh giá có sai sót tr ng y u trong cơ s d n li u, k c khi r t kỳ v ng v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát thì ki m toán viên v n ph i th c hi n các th nghi m ki m soát nh m thu th p ñư c b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát ñó. Vi c ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát ch ñư c th c hi n ñ i v i ho t ñ ng ki m soát mà ki m toán viên cho r ng chúng ñư c thi t k hoàn toàn phù h p ñ ngăn ng a, phát hi n và s a ch a sai sót tr ng y u m t cơ s d n li u. 27. N u ki m toán viên cho r ng vi c gi m r i ro sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u t i m c có th ch p nh n ñư c là không th th c hi n ñư c ho c s là không th c t n u ch d a trên cơ s b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các th nghi m cơ b n thì ki m toán viên ph i th c hi n các th nghi m ki m soát phù h p nh m thu th p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát ñó. Ví d : Ki m toán viên có th cho r ng là không th th c hi n ñư c các th nghi m cơ b n m t cách có hi u qu có th cung c p ñ y ñ b ng ch ng ki m toán thích h p trong trư ng h p ñơn v s d ng công ngh thông tin nhưng tài li u liên quan ñ n các nghi p v kinh doanh l i không ñư c in ra ho c lưu l i bên ngoài h th ng công ngh thông tin. 28. Vi c ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát khác v i vi c thu th p b ng ch ng ki m toán v vi c các ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c th c hi n. Khi thu th p b ng ch ng ki m toán v vi c th c hi n c a ho t ñ ng ki m soát b ng cách th c hi n các th t c ñánh giá r i ro, ki m toán viên c n xác ñ nh các ho t ñ ng ki m soát liên quan ñang ñư c ñơn v ñư c ki m toán áp d ng. Khi ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát, ki m toán viên c n thu th p b ng ch ng ki m toán v s v n hành hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát này trong su t th i kỳ ki m toán. Th nghi m này bao g m vi c thu th p b ng ch ng ki m toán v ho t ñ ng ki m soát t i các th i ñi m liên quan trong su t giai ño n ki m toán; m c ñ nh t quán v i ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c v n d ng, ho t ñ ng ki m soát do ai th c hi n và ñư c th c hi n như th nào. N u các ho t ñ ng ki m soát khác nhau ñư c v n d ng t i các th i ñi m khác nhau trong giai ño n ki m toán, ki m toán viên c n xem xét riêng t ng lo i ki m soát. Ki m toán viên có th ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát, ñ ng th i v i vi c ñánh giá v thi t k c a ho t ñ ng 14
  15. Cung c p b i kiemtoan.com.vn ki m soát và thu th p b ng ch ng ki m toán v hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát này. 29. M c dù m t s th t c ñánh giá r i ro mà ki m toán viên th c hi n ñ ñánh giá vi c thi t k c a ho t ñ ng ki m soát và ñ xác ñ nh r ng ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c th c hi n có th không ñư c c th như th nghi m ki m soát, nhưng n u các th t c này cung c p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát nên có th ñư c coi là th nghi m ki m soát. Ví d : Ki m toán viên có th h i v k ho ch s n xu t, kinh doanh c a Ban Giám ñ c; ki m tra các báo cáo; so sánh chi phí th c t hàng tháng v i k ho ch s n xu t, kinh doanh và ki m tra các báo cáo ñ phát hi n bi n ñ ng gi a s li u th c t so v i k ho ch s n xu t, kinh doanh. Các th t c ki m toán này cung c p nh ng hi u bi t v công tác l p k ho ch s n xu t, kinh doanh c a ñơn v , và li u k ho ch này có ñư c th c hi n hay không. Các th t c này cũng có th ñưa ra b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a quy trình l p k ho ch s n xu t, kinh doanh trong vi c ngăn ng a ho c phát hi n các sai sót tr ng y u trong phân lo i chi phí. Trư ng h p này, ki m toán viên c n cân nh c li u b ng ch ng ki m toán thu th p t các th t c ki m toán này có ñ y ñ hay không. N i dung các th nghi m ki m soát 30. Ki m toán viên l a ch n các th t c ki m toán ñ có ñư c s ñ m b o v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát. M c ñ ñ m b o d ki n ñ t ñư c càng cao thì ki m toán viên ph i thu th p nhi u b ng ch ng ki m toán tin c y hơn. Vi c l a ch n phương pháp ki m toán ch y u bao g m các th nghi m ki m soát, ñ c bi t là ñ i v i các r i ro mà n u ch th c hi n các th nghi m cơ b n s không th thu th p ñư c các b ng ch ng ki m toán ñ y ñ và thích h p thì ki m toán viên ph i th c hi n các th nghi m ki m soát nh m thu th p ñư c ñ y ñ b ng ch ng ki m toán thích h p ñ ñ t ñư c m c ñ ñ m b o cao hơn v tính hi u qu c a các ho t ñ ng ki m soát. 31. Ki m toán viên ph i th c hi n các th t c ki m toán b sung k t h p v i ph ng v n ñ ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát. M c dù khác v i vi c tìm hi u v thi t k và v n hành c a ho t ñ ng ki m soát, vi c ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng này có chung các th t c ki m toán ñ ñánh giá vi c thi t k và th c hi n c a ho t ñ ng ki m soát và có th bao g m c vi c ki m toán viên th c hi n l i ho t ñ ng ki m soát này. Ngoài th t c ph ng v n, ki m toán viên c n s d ng k t h p các th t c ki m toán nh m thu th p ñư c ñ y ñ b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát. Ho t ñ ng ki m soát ñư c th nghi m b ng cách ph ng v n k t h p v i ki m tra và th c hi n l i thông thư ng có m c ñ ñ m b o cao hơn so v i ho t ñ ng ki m soát mà b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c ch ñơn thu n t vi c ph ng v n và quan sát. Ví d : Ki m toán viên có th ph ng v n và quan sát các th t c c a ñơn v v vi c x lý nghi p v nh n ti n m t ñ th nghi m tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát nghi p v nh n ti n m t 15
  16. Cung c p b i kiemtoan.com.vn c a ñơn v . Do vi c quan sát ch thích h p t i th i ñi m di n ra nghi p v ñó, nên thông thư ng bên c nh vi c quan sát, ki m toán viên c n th c hi n ph ng v n ñ i v i nhân viên và ki m tra tài li u c a ñơn v v ho t ñ ng ki m soát này t i nh ng th i ñi m khác nhau trong su t giai ño n ki m toán ñ thu th p ñư c ñ y ñ b ng ch ng ki m toán thích h p. 32. B n ch t c a m t ho t ñ ng ki m soát c th nh hư ng ñ n lo i th t c ki m toán c n thi t ñ thu th p b ng ch ng ki m toán xem li u ho t ñ ng ki m soát có ñư c v n hành m t cách hi u qu không t i các th i ñi m liên quan trong su t giai ño n ki m toán. Tính hi u qu c a m t s lo i ho t ñ ng ki m soát có th ñư c ch ng minh dư i hình th c văn b n. Trong trư ng h p này, ki m toán viên có th ki m tra tài li u c a ñơn v nh m thu th p ñư c b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu . Tuy nhiên, trong m t s trư ng h p khác, tính hi u qu c a các ho t ñ ng ki m soát có th không ñư c lưu tr l i dư i hình th c văn b n. Ví d : Có th không có tài li u ho c lưu l i v ho t ñ ng c a m t s y u t c a môi trư ng ki m soát, như vi c giao quy n, phân công trách nhi m, ho c m t s ho t ñ ng ki m soát ñư c x lý b ng máy tính. Trư ng h p này, b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu có th thu th p ñư c b ng cách ph ng v n k t h p v i các th t c ki m toán khác như quan sát ho c s d ng nghi p v ki m toán ñư c th c hi n b ng máy tính. 33. Khi thi t k các th nghi m ki m soát, ki m toán viên c n cân nh c s c n thi t ph i thu th p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát có liên quan tr c ti p ñ n các cơ s d n li u ñang xem xét cũng như ho t ñ ng ki m soát liên quan gián ti p khác mà ho t ñ ng ki m soát này ph thu c vào. Ví d , ki m toán viên có th coi vi c m t ngư i soát xét báo cáo, ñ c bi t v s ti n cho vay so v i h n m c ñư c vay c a khách hàng như là ho t ñ ng ki m soát tr c ti p liên quan ñ n m t cơ s d n li u. Trư ng h p này, ki m toán viên c n cân nh c tính hi u qu c a vi c soát xét báo cáo này cũng như ho t ñ ng ki m soát liên quan ñ n m c ñ chính xác c a thông tin trong báo cáo. 34. Trư ng h p ho t ñ ng ki m soát ñư c th c hi n t ñ ng, do s ñ ng b c a vi c x lý b ng công ngh thông tin, b ng ch ng ki m toán v ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c th c hi n t i th i ñi m ñánh giá cùng v i b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v nói chung có th ñưa ra b ng ch ng ki m toán quan tr ng v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát trong giai ño n phù h p. 35. D a trên k t qu c a vi c ñánh giá r i ro, ki m toán viên có th th c hi n th nghi m ki m soát cùng v i th nghi m cơ b n cho cùng m t nghi p v . M c tiêu c a th nghi m ki m soát nh m ñánh giá xem ho t ñ ng ki m soát có hi u qu hay không. M c tiêu c a th nghi m cơ b n là nh m phát hi n các sai sót tr ng y u trong cơ s d n li u. M c dù có m c tiêu khác nhau nhưng c hai lo i th nghi m này có th ñư c th c hi n cùng m t lúc b ng cách th c hi n m t th nghi m ki m soát và m t th nghi m cơ b n ñ i v i cùng m t giao d ch (th nghi m kép). Ví d : Ki m toán viên có th ki m tra m t hóa ñơn và xác ñ nh li u hóa ñơn này ñã 16
  17. Cung c p b i kiemtoan.com.vn ñư c phê duy t ñ y ñ hay chưa, ñ ng th i có th ñưa ra m t b ng ch ng ki m toán khác v nghi p v này. Ki m toán viên c n cân nh c m t cách th n tr ng vi c t ch c và ñánh giá các th nghi m này ñ ñ t ñư c c 2 m c tiêu ki m toán nêu trên. 36. Vi c m t th nghi m cơ b n không phát hi n th y có sai sót, không cung c p b ng ch ng ki m toán v vi c các ho t ñ ng ki m soát liên quan ñ n m t cơ s d n li u ñã ñư c ki m tra là có hi u qu . Tuy nhiên, các sai sót ñư c ki m toán viên phát hi n t vi c th c hi n th nghi m cơ b n c n ñư c cân nh c khi ki m toán viên ñánh giá tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát. Sai sót tr ng y u ñư c ki m toán viên phát hi n mà không ph i do ñơn v phát hi n th hi n khi m khuy t quan tr ng trong h th ng ki m soát n i b c a ñơn v , ki m toán viên s trao ñ i v i Ban Giám ñ c ñơn v ñư c ki m toán v n i dung này. L ch trình các th nghi m ki m soát 37. L ch trình các th nghi m ki m soát ph thu c vào m c tiêu c a ki m toán viên và xác ñ nh th i gian tin c y c a ho t ñ ng ki m soát. N u th nghi m ho t ñ ng ki m soát t i m t th i ñi m c th thì ki m toán viên ch c n thu th p b ng ch ng ki m toán v ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c v n hành m t cách hi u qu vào th i ñi m ñó. Tuy nhiên, n u th nghi m ki m soát ñư c ti n hành trong m t giai ño n thì ki m toán viên có th thu th p ñư c b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát trong su t giai ño n ñó. 38. M t b ng ch ng ki m toán ch liên quan ñ n m t th i ñi m v n có th là ñ y ñ ñ i v i m t m c tiêu c th c a ki m toán viên, như: Vi c ki m kê hàng t n kho th c t c a ñơn v vào giai ño n cu i kỳ. M t khác, n u ki m toán viên yêu c u b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát trong m t giai ño n thì b ng ch ng ki m toán ch liên quan ñ n m t th i ñi m có th là chưa ñ y ñ và ki m toán viên c n b sung thêm các bư c ki m tra và các th nghi m ki m soát khác ñ có th thu th p ñư c b ng ch ng ki m toán v ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c v n hành m t cách có hi u qu vào các th i ñi m liên quan trong su t giai ño n ki m toán. Các th nghi m khác ñó có th bao g m c th nghi m v s giám sát ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v ñư c ki m toán. 39. Khi ki m toán viên thu th p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát trong su t giai ño n gi a kỳ, ki m toán viên s ph i xác ñ nh b ng ch ng ki m toán b sung nào c n thu th p cho giai ño n còn l i. Khi xác ñ nh b ng ch ng ki m toán b sung, ki m toán viên c n xem xét ñ n m c ñ quan tr ng c a các sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u; ho t ñ ng ki m soát c th ñã ñư c th c hi n trong giai ño n gi a kỳ; m c ñ tin c y c a b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a các ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c thu th p; ñ dài c a giai ño n còn l i. Căn c vào m c ñ tin c y c a các ho t ñ ng ki m soát và môi trư ng ki m soát mà ki m toán viên d ñ nh gi m b t ph m vi c a các th nghi m cơ b n. Ki m toán viên thu th p b ng ch ng ki m toán v n i dung và ph m vi c a 17
  18. Cung c p b i kiemtoan.com.vn b t c thay ñ i quan tr ng nào trong h th ng ki m soát n i b , k c các thay ñ i c a h th ng thông tin, quy trình x lý và nhân s x y ra sau giai ño n ki m toán gi a kỳ. 40. Ví d , có th ph i thu th p thêm b ng ch ng ki m toán b sung b ng cách ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát giai ño n còn l i hay ki m tra công tác giám sát ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v ñư c ki m toán. 41. N u ki m toán viên có k ho ch s d ng b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñó, ki m toán viên c n thu th p b ng ch ng ki m toán v vi c các ho t ñ ng ki m soát c th ñó li u có thay ñ i sau cu c ki m toán trư c ñó hay không. ð thu th p b ng ch ng ki m toán v các thay ñ i này, ki m toán viên ph i th c hi n th t c ph ng v n k t h p v i quan sát ho c ñi u tra ñ xác nh n hi u bi t c a mình v các ho t ñ ng ki m soát c th này. Chu n m c ki m toán s 500 “B ng ch ng ki m toán” yêu c u ki m toán viên ph i th c hi n các th t c ki m toán ñ xây d ng m i quan h liên t c v i b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các giai ño n trư c ñó n u ki m toán viên d ñ nh s d ng các b ng ch ng ki m toán trong giai ño n hi n t i. Ví d : Khi ti n hành ki m toán giai ño n trư c ñó, n u m t ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v ñư c th c hi n t ñ ng thì ki m toán viên c n thu th p b ng ch ng ki m toán ñ xác ñ nh li u có s thay ñ i nào v ho t ñ ng ki m soát t ñ ng này hay không và n u có thì nó có nh hư ng ñ n hi u qu ho t ñ ng ki m soát hay không. ð làm ñư c vi c này, ki m toán viên c n ph ng v n Ban Giám ñ c và ki m tra các s theo dõi ñ xác ñ nh li u có ho t ñ ng ki m soát nào ñã b thay ñ i. B ng ch ng ki m toán v nh ng thay ñ i này s giúp ki m toán viên quy t ñ nh tăng hay gi m b ng ch ng ki m toán c n ph i thu th p trong giai ño n hi n t i ñ ñánh giá tính hi u qu c a các ho t ñ ng ki m soát. 42. N u ki m toán viên tin c y vào các ho t ñ ng ki m soát ñã ñư c thay ñ i sau khi ñư c ki m tra giai ño n trư c ñây, ki m toán viên s ph i ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát này trong giai ño n hi n t i. Các thay ñ i này có th có nh hư ng ñ n tính phù h p c a b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các giai ño n trư c, th m chí t i m c không còn có cơ s ñ ki m toán viên ti p t c tin c y. Ví d : Nh ng thay ñ i v h th ng thu th p báo cáo c a ñơn v có th không có nh hư ng ñ n tính phù h p c a b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c giai ño n trư c ñó. Tuy nhiên, n u có s thay ñ i làm cho cơ s d li u c a ñơn v ñư c c ng lu k ho c ñư c tính toán theo m t cách khác thì s nh hư ng th c s ñ n ho t ñ ng ki m soát. 43. N u ki m toán viên tin c y vào các ho t ñ ng ki m soát không b thay ñ i k t khi ñư c ki m tra giai ño n trư c ñây, ki m toán viên s ph i ki m tra tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát này ít nh t m t l n trong 3 ñ t ki m toán sau. ðo n 42 và 46 quy ñ nh b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñó có th không làm ki m toán viên tin c y trong trư ng h p các ho t ñ ng ki m soát có th ñã thay ñ i 18
  19. Cung c p b i kiemtoan.com.vn k t khi ñư c ki m tra giai ño n trư c ñó ho c ñ i v i các ki m soát ch nh m gi m b t r i ro tr ng y u. Vi c quy t ñ nh có tin c y vào b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây hay không tuỳ thu c vào xét ñoán chuyên môn c a ki m toán viên. Ngoài ra, kho ng th i gian ki m tra l i ho t ñ ng ki m soát này cũng tuỳ thu c vào xét ñoán chuyên môn c a ki m toán viên, nhưng không ñư c kéo dài quá hai năm. 44. Khi xem xét tính phù h p c a vi c s d ng b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây, n u s s d ng, kho ng th i gian thích h p trư c khi th c hi n ki m tra l i m t ho t ñ ng ki m soát, ki m toán viên c n cân nh c: a) M c ñ hi u qu c a các y u t khác trong h th ng ki m soát n i b , k c môi trư ng ki m soát, công tác giám sát các ho t ñ ng ki m soát và quy trình ñánh giá r i ro c a ñơn v ; b) Các r i ro do tính ch t c a ki m soát, k c ho t ñ ng ki m soát th công và t ñ ng; c) Tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát h th ng tin h c nói chung; d) Tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát và vi c th c hi n ki m soát c a ñơn v , k c n i dung và ph m vi c a các thay ñ i trong vi c th c hi n ki m soát so v i vi c ki m tra v tính hi u qu trong các cu c ki m toán trư c ñây; e) R i ro có sai sót tr ng y u và m c ñ tin c y vào ho t ñ ng ki m soát. R i ro có sai sót tr ng y u càng l n ho c m c ñ tin c y c a ho t ñ ng ki m soát càng cao thì th i gian ki m tra (n u có) càng ng n. Các y u t thông thư ng làm gi m th i gian ki m tra l i m t ho t ñ ng ki m soát ho c làm cho ki m toán viên quy t ñ nh không tin c y vào b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây g m: - Môi trư ng ki m soát y u; - S y u kém c a công tác giám sát ho t ñ ng ki m soát; - Các ho t ñ ng ki m soát có m t y u t quan tr ng ñư c th c hi n th công; - Thay ñ i nhân s nh hư ng quan tr ng ñ n ho t ñ ng ki m soát; - Tình hình thay ñ i d n ñ n vi c c n thi t thay ñ i ho t ñ ng ki m soát; - Ho t ñ ng ki m soát h th ng tin h c nói chung là y u. 45. N u có m t s ho t ñ ng ki m soát mà ki m toán viên xác ñ nh r ng vi c s d ng b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây là phù h p, ki m toán viên s ph i ki m tra tính hi u qu c a nh ng ho t ñ ng ki m soát này t ng cu c ki m toán. Yêu c u này nh m tránh kh năng ki m toán viên có th s d ng phương pháp ki m toán trình bày ño n 43 v i toàn b 19
  20. Cung c p b i kiemtoan.com.vn ho t ñ ng ki m soát mà ki m toán viên d ki n tin c y, nhưng ch ki m tra ho t ñ ng ki m soát này m t giai ño n ki m toán riêng r mà không ki m tra ho t ñ ng ki m soát này trong hai giai ño n ki m toán sau ñó. Bên c nh vi c cung c p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát ñư c ki m tra cu c ki m toán hi n t i, vi c th c hi n các th nghi m này cung c p thêm b ng ch ng b sung v tính hi u qu c a môi trư ng ki m soát. T ñó giúp ki m toán viên quy t ñ nh s tin c y vào b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây. Như v y, n u ki m toán viên th c hi n theo quy ñ nh t i các ño n 41-44 n u cho r ng vi c s d ng b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây là phù h p v i m t s lo i ho t ñ ng ki m soát, khi ñó ki m toán viên s l p k ho ch ki m tra m t ph n ñ y ñ c a ho t ñ ng ki m soát t m u t ng th trong t ng giai ño n ki m toán, m i ho t ñ ng ki m soát ph i ñư c ki m tra ít nh t m t l n trong 3 ñ t ki m toán. 46. Khi ki m toán viên ñã xác ñ nh ñư c r i ro có sai sót tr ng y u trong cơ s d n li u là r i ro quan tr ng và ki m toán viên d ñ nh tin c y vào tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát nh m gi m b t r i ro có sai sót tr ng y u này thì ki m toán viên s ph i thu th p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát t các th nghi m ki m soát ñư c th c hi n trong giai ño n hi n t i. R i ro có sai sót tr ng y u càng l n thì ki m toán viên càng ph i thu th p nhi u b ng ch ng ki m toán v s v n hành có hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát liên quan. Do ñó, m c dù ki m toán viên thư ng xem xét thông tin thu th p ñư c t các cu c ki m toán trư c ñây ñ thi t k các th nghi m ki m soát nh m gi m b t r i ro có sai sót tr ng y u, nhưng ki m toán viên không tin c y vào b ng ch ng ki m toán thu th p ñư c t cu c ki m toán trư c ñây v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát ñ i v i các r i ro này. Do ñó, ki m toán viên s thu th p b ng ch ng ki m toán v tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát ñ i v i r i ro trong giai ño n hi n t i. Ph m vi các th nghi m ki m soát 47. Ki m toán viên ph i thi t k các th nghi m ki m soát nh m thu th p ñư c các b ng ch ng ki m toán ñ y ñ và thích h p v s v n hành m t cách có hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát trong su t giai ño n ki m tra. Khi xác ñ nh ph m vi c a các th nghi m ki m soát, ki m toán viên có th xem xét các v n ñ sau: a) T n su t th c hi n ho t ñ ng ki m soát c a ñơn v trong su t giai ño n; b) Kho ng th i gian trong giai ño n ki m toán mà ki m toán viên tin c y vào tính hi u qu c a ho t ñ ng ki m soát; c) Tính phù h p và m c ñ tin c y c a b ng ch ng ki m toán c n thu th p ñư c v vi c ho t ñ ng ki m soát ñã ngăn ng a, phát hi n và s a ch a các sai sót tr ng y u trong các cơ s d n li u; 20

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản