Chương IV: Nguyên nhân của tội phạm

Chia sẻ: nguyenhaohung1988

Khái niệm nguyên nhân của tội phạm Khái niệm: Nguyên nhân là những yếu tố trực tiếp làm phát sinh tội phạm Điều kiện là những yếu tố tuy không trực tiếp làm phát sinh tội phạm nhưng lại tạo điều kiện cho tội phạm xảy ra được thuận lợi. Nguyên nhân bao giờ cũng chứa đựng nội dung bên trong có thể là phẩm chất cá nhân tiêu cực

Bạn đang xem 10 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Chương IV: Nguyên nhân của tội phạm

 

  1. CHƯƠNG IV NGUYÊN NHÂN CỦA TỘI PHẠM I. KHÁI NIỆM NGUYÊN NHÂN CỦA TỘI PHẠM 1. KHÁI NIỆM     
  2.  PHÂN BIỆT:  Nguyên nhân và điều kiện của  tình hình tội phạm  Nguyên nhân của tội phạm    
  3. Tiếng  Causes of  Situation of the  Anh crime crime Tiếng  Ursachen der  Situation der  Đức Kriminalität Kriminalität Tiếng  Causes de la  Situation de la  Pháp criminalité criminalité Tiếng  Причина  Положение о  Nga преступления преступлении    
  4.  Nguyên nhân là những yếu tố  trực tiếp làm phát sinh tội phạm   Điều kiện là những yếu tố tuy  không trực tiếp làm phát sinh  tội phạm nhưng lại tạo điều  kiện cho tội phạm xảy ra được  thuận lợi     
  5. Nguyên nhân bao giờ cũng  chứa đựng nội dung bên trong  có thể là phẩm chất cá nhân  tiêu cực, còn điều kiện là hoàn  cảnh xã hội nói chung (Giáo trinh Tội phạm học, khoa luật  ĐHQGHN, 1999, Tr. 167.)    
  6. Rất nhiều hoàn cảnh xã hội nói  chung lại là nguyên nhân của  tội phạm (trực tiếp làm phát  sinh tội phạm) chứ không phải  là điều kiện     
  7. “Sự thiếu hoàn thiện của hệ   thống pháp luật, sự sơ hở trong  quản lí tài sản chính là điều  kiện của các tội phạm tham  nhũng” (Giáo trình tội phạm học, Khoa  luật, ĐHQGHN 1999)  Đây chính là các nguyên nhân  của tội phạm chứ không phải là  điều kiện của tội phạm     
  8.  Điều kiện, với nghĩa không trực  tiếp làm phát sinh ý định phạm  tội, không trực tiếp tham dự vào  việc quyết định thực hiện hành  vi phạm tội, theo chúng tôi chỉ  có thể có trong những trường  hợp phạm tội cụ thể     
  9. Ví dụ: A hình thành ý định trộm cắp nhà B.   Sau khi điều tra kĩ lưỡng, lên kế hoạch bẻ  khoá đột nhâp vào nhà B. Đúng hôm A thực  hiện hành vi trộm cắp thì là hôm B phải làm  việc quá sức, về nhà quên khoá cửa và ngủ  rất say. Khi A đến nhà B định phá khoá của,  A mới phát hiện cửa nhà B không khoá. Việc  quên khoá cửa và ngủ say của B chính là  điều kiện tốt cho A thực hiện hành vi phạm  tội.  Chỉ trong trường hợp cụ thể này, hành vi   quên khoá cửa của B mới là điều kiện, còn  trong trường hợp cụ thể khác thì nó lại là  nguyên nhân     
  10. Ví du: C là người nghiên ma tuý. Để có   tiền mua ma tuý, B thường đi lang thang  xem co ai sơ hở tài sản để trộm cắp. Đi  qua nhà D lúc 3 giờ sang, C thấy cửa  nhà D không khoá nên đột nhập vào để  trộm cắp. Trong trường hợp này, hành vi  không khoá cửa của D là nguyên nhân  thúc đẩy D quyết định thực hiện hành vi  phạm tội chứ không phải là điều kiện.  Nếu D khoá cửa cẩn thận thì C sẽ không  quyết định thực hiện hành vi trộm cắp.    
  11. Việc phân biệt nguyên nhân và điều kiện của tội  phạm là không cần thiết, vì: Việc phân biệt giữa nguyên nhân và điều kiện của   một trường hợp phạm tội cụ thể đã là rất khó, việc  phân biệt nguyên nhân và điều kiện của nhóm, loại  tội cụ thể là không thể.  Trong các sách báo nước ngoài, họ không bao giờ   phân biệt giữa nguyên nhân và điều kiện của tội  phạm.  Nghiên cứu nguyên nhân và điều kiện của tội   phạm chỉ nhằm mục đích xây dựng hệ thống biện  pháp phòng ngừa tội phạm hữu hiệu, việc phân  biệt nguyên nhân và điều kiện của tội phạm sẽ  không có ý nghĩa nhiều đối với hoạt động này.     
  12.  Vậy nguyên nhân của tội phạm  là gì?    
  13.  Nguyên nhân của tội phạm là sự  tác động qua lại giữa các yếu tố  bên trong của người phạm tội  (yếu tố tâm lí, khí chất con  người) với các yếu tố bên ngoài  của môi trường sống (kinh tế, xã  hội, gia đình, trường học...) làm  phát sinh tội phạm.    
  14. Các  Các yếu  yếu tố  tố bên  Nguyên  bên  ngoài  nhân của  trong  của môi  tội phạm = + của  trường  người  sống  phạm  tội     
  15.   Sự tác động qua lại giữa các yếu tố bên  trong của người phạm tội với các yếu  tố bên ngoài của môi trường sống là  một quá trình phức tạp:   Quá trình hình thành phẩm chất tâm lí  tiêu cực của cá nhân   Quá trình hình thành ý định phạm tội   Quyết định thực hiện hành vi phạm tội  Thực hiện hành vi phạm tội.     
  16. 1.1. QÚA TRÌNH HÌNH THÀNH PHẨM CHẤT  TÂM LÍ TIÊU CỰC Phẩm chất tâm lí tiêu cực được hiểu là  hậu quả tâm lí của những thiếu sót  trong quá trình xã hội hoá cá nhân. Đó  là những  phẩm chất như cẩu thả, ích  kỉ, tham lam, lừa dối, ham chơi bời, đua  đòi, coi thường các chuẩn mực xã hội,  coi thường pháp luật…    
  17. Phẩm chất tâm lí tiêu cực của  chủ thể hình thành do:   Yếu tố di truyền (khí chất  nóng, tính cách lì lợm…)   Yếu tố tiêu cực trong môi  trường sống mà người đó sinh  sống (môi trường gia đình, nhà  trường, bạn bè và xã hội) tác  động đến sự hình thành nhân  cách của chủ thể     
  18. Cơ chế hình thành phẩm chất    tâm lí tiêu cực: Quá trình diễn ra các yếu tố  tiêu cực của môi trường sống  được lặp đi lặp lại sẽ tác động  đến tâm sinh lí của chủ thể để  hình thành các phẩm chất tâm  lí tiêu cực     
  19. Lưu ý: 3 lưu ý (1) Không phải ai hình thành “phẩm chất tâm   lí tiêu cực” cũng đều dẫn đến việc hình thành  tội phạm. Việc phát sinh tội phạm là sự kết  hợp của nhiều nguyên nhân khác nhau.  (2) Tuy nhiên trong cùng một tình huống tiêu   cực có vấn đề, những người có “phẩm chất  tâm lí tiêu cực” sẽ khó có thể vượt qua những  tác động xấu của môi trường, khó vượt qua  sự cám dỗ, khó kiềm chế bản thân hơn  những người khác (những người không có  “phẩm chất tâm lí tiêu cực”)     
  20. (3) Có những người vốn có bản tính   hiền lành, được giáo dục cẩn thận  (không hình thành nhân cách xấu,  phẩm chất tâm lí tiêu cực) nhưng trong  một tình huống tiêu cực cụ thể, người  này vẫn thực hiện hành vi phạm tội.  Điều này giải thích tại sao “con đường  phạm tội” không trừ một ai (ai cũng có  khả năng trở thành nạn nhân của tội  phạm).    
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản