Đánh giá tình trạng dinh dưỡng

Chia sẻ: truongthiuyen13

Tài liệu tham khào dành cho giáo viên, sinh viên cao đẳng, đại học chuyên ngành y học - Giáo trình, bài giảng chuẩn đoán bệnh chuyên ngành dinh dưỡng học.

Bạn đang xem 10 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Đánh giá tình trạng dinh dưỡng

P h­¬ ph¸p ® gi¸
ng ¸nh
t× tr¹ng dinh d­ìng
nh

PGS. TS. Lª ThÞ Hîp
§Þnh nghÜa t×nh tr¹ng DD

Ñònh nghóa: Tình traïng DD laø taäp


hôïp caùc ñaëc ñieåm caáu truùc,
chöùc phaän vaø hoùa sinh phaûn
aùnh möùc ñaùp öùng nhu caàu DD
cuûa cô theå.

§Æc ®iÓm: TTDD ph¶n ¸nh t×nh


h ×nh ë mé t thê i ®iÓm nhÊt ®Þnh
Bối cảnh mới
về dinh dưỡng
ở Việt Nam
Ñaùnh giaù TTDD

Ñaùnh giaù TTDD laø quaù trình


thu thaäp vaø phaân tích thoâng
tin, soá lieäu veà TTDD vaø
nhaän ñònh tình hình treân cô
sôû caùc thoâng tin soá lieäu ñoù.
C¸c ph­¬ng ph¸p NC
Ph­¬ ph¸p ®
ng Þnh l­îng
1.
(nh© tr¾c, pháng vÊn...)
n
Ph­¬ ph¸p ®
ng Þnh
2.

tÝnh (FGD, pháng vÊn s©u,
quan s¸t cã tham gia...)
Ph¹m vi NC cña dÞch tÔ häc DD

X¸c ®Þnh
VÊn ® søc khoÎ vµ DD chÝnh trong
Ò
1.
céng ®ång nµy?
Ph© bè
n
Sè tr­êng hîp (%) m¾c bÖnh, SDD?
2.

Khi nµo x¶y ra?
3.

ë ® u?
©
4.

Ai m¾c?
5.
Ph¹m vi NC cña dÞch tÔ häc DD


P h© tÝch
n
T¹i sao bÖnh/ vÊn ® DD ® l¹i x¶y ra?
Ò ã
6.


Gi¶i ph¸p
Cã nh÷ lo¹i gi¶i ph¸p nµo cã thÓ gi¶i
ng
7.
quyÕt ® vÊn ® DD/ch÷ ®
­îc Ò a ­îc
bÖnh/?
KÕt qu¶ cña c¸c gi¶i ph¸p/can thiÖp DD?
8.

Cßn cã thÓ lµm g×kh¸c ?
9.
DÞch tÔ häc dinh d­ìng

Nghiªn cøu mèi liªn quan gi÷ thùc
a
phÈm vµ TTDD & søc khoÎ


T× hiÓu
m
§¸nh g i¸
NC khÈu
TTS K vµ mèi liªn
phÇn ¨n
TTDD quan
C¸c ph­¬ng ph¸p ®¸nh gi¸ TTDD

1. Nh©n tr¾c häc
2. Ñieàu tra khaåu phaàn vaø taäp quaùn aên
uoáng.
3. Khaùm thöïc theå/daáu hieäu laâm saøng
4. Caùc kieåm nghieäm chöùc phaän
5. Caùc xeùt nghieäm caän laâm saøng (hoùa
sinh)
6. Ñieàu tra tyû leä beänh taät vaø töû vong
Nh©n tr¾c häc

Nh©n tr¾c häc : p h­¬ng ph¸p ®o c ¸c
kÝc h th­íc c ña c ¬ thÓ
C¸c kÝc h th­íc nh©n tr¾c :
- C©n nÆng
- ChiÒu c ao /c hiÒu dµi n»m
- Vßng c ¸nh tay
- B Ò dÇy nÕp g Êp da (líp mì d­íi
d a)...
­u ®iÓm c ña nh©n tr¾c häc

§ôn giaûn, an toaøn



Coù theå ñieàu tra treân moät maãu lôùn.



Trang thieát bò khoâng ñaét, deã vaän

chuyeån.
Coù theå ñaùnh giaù ñöôïc TTDD trong

quaù khöù
Xaùc ñònh ñöôïc möùc ñoä SDD.



Te s t s µng läc c ho c ¸c c an thiÖp

Nh­îc ®iÓm c ña nh©n tr¾c
h äc


Khoâng ñaùnh giaù ñöôïc söï


thay ñoåi veà TTDD trong giai
ñoaïn ngaén.
Khoâng nhaïy ñeå xaùc ñònh


caùc thieáu huït dinh döôõng
ñaëc hieäu.
Kh¸i niÖm vÒ SDD
Malnutrition
Malnutrition (­) Malnutrition (+)
(SDD thÓ thiÕu) (Thõa c© BP)
n
P h© lo¹i SDD cña WHO
n
(TE SDD rÊt nÆng (®é


III)
C C/T vµ CN/CC:
 SDD võa
SDD nÆng

P h© lo¹i SDD cña (WHO,
n
1995)
(TE< 5 tuæ i)


2 . SDD thÓ thõa
Thõa c©n:
† 
- CN/CC >+ Z-Scores (NCHS)
2
BÐo ph×:
C¸ thÓ: CN/CC >+ Z-Scores vµ tû lÖ
2
-

mì / SFT
QuÇn thÓ: CN/CC >+ Z-Scores
2
-
C¸ch tÝnh Z-Scores

CN cña trÎ – TV (NCHS)
Z-Scores =--------------------------
† 
1SD
TÝnh Z-Scores:
TrÎ nam 10 th¸ng tuæi cã CN = kg
8,0
-

TrÎ n÷15 th¸ng tuæi cã CN =11,8 kg
-

TrÎ nam 11 th¸ng tuæi cã CN=14,6 kg
-
Mét sè ph­¬ ph¸p ®
ng ¸nh
gi¸ TC vµ BP (3)
TrÎ 5 – 9 tuæ i (WHO, 1995)
Thõ a c ©n vµ bÐo † 
ph×:
- CN/CC > +2 Z­S c o re s

- NCHS
§ ¸nh g i¸ TTDD
trÎ vÞ thµnh niªn
Ph©n lo ¹i TTDD TE vÞ thµnh
n iªn
(10­19 tuæ i)


B MI the o tuoåi v µ giíi:
Döôùi 5 percentile ñöôïc söû duïng


ñeå phaân loaïi treû gaày hoaëc
thieáu DD.
≥ 85 Percentile: thöøa caân


≥ 85 Percentile, beà daøy LMDD cô


tam ñaàu vaø döôùi xöông baû vai ≥
90 Percentile: laø beùo treä
Mét sè ph­¬ ph¸p ®
ng ¸nh
gi¸ TC vµ BP (4)
TrÎ em tuæi vÞ thµnh niªn (10-19 t)
n: BMI/T ≥ 85 percentiles
Thõa c©


: 1. BMI/T ≥ 85
 BÐo ph×

percentiles &
TRSKT/T ≥ 90 percentiles
&
S SKT/T ≥ 90 percentiles
BMI/T ≥ 95 percentiles
2.
Mét sè ph­¬ ph¸p ®
ng ¸nh
gi¸ TC vµ BP (5)
TrÎ em tuæi vÞ thµnh niªn (2)
Tû lÖ (%) mì (Tanita Scale)


BÐo ph× : Nam > 25%


N÷ > 30%
TÝnh % mì c¬thÓ tõ BMI (Deurenberg et al.,


1991)
TÝnh % mì c¬thÓ tõ SKT (Slaughter et al.,


1988)
TÝnh % mì tõ tû träng c¬thÓ (Westrate &

P h©n lo¹i TTDD ng­ê i tr­ëng
thµnh
(WHO)


Ng­ê i tr­ë ng thµnh (20­69 tuæ i),
k h«ng c ã thai:
TTDD b×nh th­ê ng: 18,5 ­ 24,9



ThiÕu NL tr­ê ng diÔn: 25%
B Ðo ph×:
N÷ >30%
WHR: Nam >1,0


N÷ >0,85
Nam ≥ 90 cm
Waist Circ:


N÷ ≥ 80 cm (WHO,1998)
Mét sè ph­¬ ph¸p ®
ng ¸nh
gi¸ TC vµ BP
Ng­êi tr­ëng thµnh (20-69 tuæi)
Ph© lo¹ i
n W HO, 1998 I DI & WPRO, 2000

T hõa c©n BM I ≥ 25.0 BM I ≥ 23.0

T iÒ BP
n
- 25.0- 29.9 23.0 – 24.9
BP I
- 30.0-34.9 25.0 - 29.9
BP I I
- 35.0-39.9 ≥ 30.0
BP I I I
- ≥ 40.0
Khaùm thöïc theå/daáu
hieäu laâm saøng
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

Theo tiÓu ban DD (WHO):
B Ðo ph× do nguyªn nh©n dinh d­ìng:
 C© nÆng qu¸ cao so víi chiÒu cao
n
 Líp mì d­íi da t¨ng qu¸ møc,

 Vßng bông qu¸ to so víi lång ngùc ...
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

Theo tiÓu ban DD (WHO):
S uy dinh d­ìng do thiÕu ¨n :
 C© nÆng thÊp,
n
 Líp mì d­íi da gi¶m,

 C¸c ® Çu x­¬ låi to ra so víi b× th­
ng nh
êng,
 Da mÊt chun gi·n

 Tinh thÇn thÓ chÊt mÖt mái, uÓ o¶i.
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng
S uy dinh d­ìng do thiÕu prote in­NL:
(Maras m us & Kwas hiokor)
 Phï, c¸c c¬ bÞ teo, c© nÆng thÊp,
n
 Rèi lo¹n tinh thÇn vËn ® éng,
 Tãc biÕn mµu dÔ nhæ hoÆc máng vµ

th­a,
 MÆt h× nh mÆt tr¨ng,
 Viªm da vµ da mÊt mµu r¶i r¸c.
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

Theo tiÓu ban DD (WHO):
T hiÕu Vitam in A
 Da bÞ kh«, t¨ng sõng hãa nang l«ng

 Tr­êng hîp thiÕu nÆng cã thÓ bÞ kh«

kÕt m¹c-mÒm gi¸c m¹c hoÆc cã vÖt
Bitot.
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

Theo tiÓu ban DD (WHO):
ThiÕu m ¸u do thiÕu s ¾t (Fe )
 Niªm m¹c nhît nh¹t (lËt mÝ m¾t, hèc

miÖng, m«i),
 Hoa m¾t chãng mÆt,

 Da xanh xao vµ mãng tay h× nh th×a...
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

ThiÕu vitam in B2 (riboflavin):
 Viªm mÐp, sÑo mÐp, viªm m«i,

 L­ìi ® sÉm, teo c¸c gai phÇn gi÷ l­ìi,
á a
 Rèi lo¹n tiÕt b· ë r·nh mòi mÐp,

 Viªm ® u«i mi m¾t,
 T­íi m¸u gi¸c m¹c...
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng
T hiÕu vitam in B1 (hay thiam in)
 MÊt ph¶n x¹ g© gãt,
n
 MÊt ph¶n x¹ g© b¸nh chÌ,
n
 MÊt c¶m gi¸c vµ vËn ® éng yÕu ít,
 T¨ng c¶m gi¸c c¬ b¾p ch© n,
 Rèi lo¹n chøc phËn tim m¹ch vµ phï...
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

T hiÕu niacin:
 Khi bÞ thiÕu niacin, da bÞ viªm

“pelagr¬ ”,
 L­ìi ® th« vµ cã r·nh, gai l­ìi bÞ mÊt
á,
 Cã vÖt sÉm da ë m¸ vµ trªn hè m¾t.
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng

T hiÕu vitam in C:
 Lîi bÞ s­ng vµ ch¶y m¸u,

 §èm xuÊt huyÕt hoÆc bÇm m¸u.

 Khi bÞ thiÕu nÆng cã thÓ xuÊt hiÖn

bäc m¸u trong c¬vµ quanh x­¬ hoÆc
ng,
® x­¬ s­ng to vµ ®
Çu ng au.
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng
ThiÕu vitam in D
- Cß i x­¬ng ®ang tiÕn triÓn: C ¸c ® Çu x­
¬ to nh­ng kh«ng ® chuçi h¹t s­ên
ng au,
vµ nhuyÔn sä (d­íi 1 tuæi)
C ß i x­¬ng ®· khái (ë trÎ e m vµ ng­ê i lín):
-

Låi tr¸n vµ th¸i d­¬ ch© vßng kiÒng
ng, n
hay cong vµ cã biÓu hiÖn biÕn d¹ng
lång ngùc.
Mét sè biÓu hiÖn l© sµng ®
m Æc
hiÖu vµ rèi lo¹n vÒ dinh d­ìng


T hiÕu iod: cã biÓu hiÖn to tuyÕn gi¸p
tr¹ng.
Thõa fluor (fluoros is ): Cã c ¸c vÖt mê ë
men r¨ng, c¸c giai ® äan sím khã ph© n
biÖt víi men r¨ng gi¶m s¶n.
C¸c ph­¬ ph¸p
ng
® iÒu tra khÈu
phÇn
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản