Đề cương môn học tư tưởng HCM

Chia sẻ: Nguyen Minh Huong | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:23

0
189
lượt xem
107
download

Đề cương môn học tư tưởng HCM

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Dựa trên định hướng cơ bản của văn kiện Đại hội toàn quốc lần thứ IX các nhà khoa học đã đưa ra một định nghĩa hàm xúc, ngắn gọn về tư tưởng HCM: “tư tưởng HCM là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của CM Việt Nam, từ CM dân tộc dân chủ nhân dân đến CM XHCN; là kết quả của sự vận dụng sáng tạo và phát triển CN Mac- Lê nin và điều kiện cụ thể của nước ta, đồng thời là sự kết tinh tinh...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Đề cương môn học tư tưởng HCM

  1. Tư tưởng Hồ Chí Minh ĐỀ CƯƠNG TƯ TƯỞNG HỒ CHÍ MINH Câu hỏi 5 điểm Câu 2.Anh (chị) hãy nêu Khái niệm Tư tưởng HCM và trình bày quá trình hình thành tư tưởng HCM từ trước 1911 đến 1920 a.Khái niệm Dựa trên định hướng cơ bản của văn kiện Đại hội toàn quốc lần thứ IX các nhà khoa học đã đưa ra một định nghĩa hàm xúc, ngắn gọn về tư tưởng HCM: “tư tưởng HCM là một hệ thống quan điểm toàn diện và sâu sắc về những vấn đề cơ bản của CM Việt Nam, từ CM dân tộc dân chủ nhân dân đến CM XHCN; là kết quả của sự vận dụng sáng tạo và phát triển CN Mac- Lê nin và điều kiện cụ thể của nước ta, đồng thời là sự kết tinh tinh hoa dân tộc và trí tuệ thời đại nhằm giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp và giải phóng con người Phân tích thêm: -Tư tưởng HCM ko phải là tập hợp những tư tưởng, suy nghĩ ,ý kiến cụ thể, trới rạc của HCM mà là một hệ thống toàn diện,sâu sắc những quan điểm, quan niệm về con đường CM Việt Nam - Tư tưởng HCM là sự kế thừa truyền thống dân tộc,tinh hoa văn hóa nhân loại, vận dụng sáng tạo và phát triển CN Mác- Lê nin vào điều kiện cụ thể nước ta và thời đại - Tư tưởng HCM soi sáng con đường của nd ta trong công cuộc đấu tranh giành độc lập và tiến lên CNXH góp phần vào sự phát triển của lịch sử thế giới b.Quá trình hình thành • Thời kỳ trước năm 1911:Hình thành tư tưởng yêu nước và chí hướng CM - Tiếp thu truyền thống tốt đẹp của quê hương và gia đinh +Nghệ an _vùng đất địa linh nhân kiệt, giàu truyền thống yêu nước,lắm nhân tài và anh hùng yêu nước nôi tiếng trong lịch sử dân tộc. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 1
  2. Tư tưởng Hồ Chí Minh +Sinh ra trong một gia đình nhà nho thanh bạch: cha của Người_cụ Nguyễn Sinh Sắc,đỗ phó bảng, một túc nho ,trí thức yêu nước,giáo dục các con tư tưởng thương dân - Nguyễn Tất Thành sớm tham gia các hoạt động yêu nước +Tham gia phong trào chống Thuế ở Trung Kỳ năm 1908 + Dạy học ở trường Dục Thanh(Phan Thiết 1910).Tại đây Nguyễn Tất Thành thường cổ vũ tinh thần yêu nước trong học sinh +Khâm phục các nhà yêu nước tiền bối ,song phê phán,ko tán thành các con đường cứu nước theo khuynh hướng tư tưởng phong kiến, dân chủ tư sản… +Muốn tìm hiểu những gì ẩn giấu sau sức mạnh của kẻ thù và học hỏi kinh nghiệm CM trên thế giới để giải phóng dân tộc +Ngày 5/6/1911 xuất dương với hai bàn tay trắng sang phương Tây tìm đường cứu nước cứu dân khỏi ách nô lệ • Thời kỳ 1911-1920: tìm kiếm con đường cứu nước - Từ 1911-1917 đi qua và sống ở nhiều nước trên thế giới ,tìm hiểu thời cuộc.Hiểu biết sâu sắc tội ác của CN thực dân và tình cảnh người dân các thuộc địa +Người đến các nước Pháp, Italia, Tây Ban Nha, Bồ Đào Nha, Angieri, Tuynidi, Đahômây, Xenegan,Mỹ ,Anh,..Năm 1917 trở về Pháp - Tham gia phong trào công nhân,bước đầu đấu tranh chống chủ nghĩa thực dân +Năm 1919 Người gia nhập Đảng xã hội Pháp +Ngày 18/6/1919 Người gửi Yêu sáh của nd An Nam tới hội nghị hòa bình Vecxaay - Tìm thấy con đường cứu nước +7/1920 Người đọc sơ thảo lần thứ nhất những luận cương của lê nin về vấn đề dân tộc và thuộc địa ,tìm thấy chân lý của CN Mác- Lênin +12/1920 Người trở thành Người cộng sản VN đầu tiên và tham gia sáng lập Đảng cộng sản Pháp, xác định muốn cứu nước, giải phóng dân tộc phải đi theo con đường CM vô sản. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 2
  3. Tư tưởng Hồ Chí Minh Câu 5.Anh (chị) hãy trình bày Tư tưởng HCM về mối quan hệ giữa vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp • Vấn đề dân tộc và vấn đề giai cấp có quan hệ chặt chẽ với nhau - HCM rất coi trọng vấn đề dân tộc ,đề cao sức mạnh của CN yêu nước, nhưng Người luôn đứng trên quan điểm giai cấp để nhận thức và giải quyết vấn đề dân tộc.Sự kết hợp nhuần nhuyễn vấn đề giai cấp và vấn đề dân tộc cảu HCM thể hiện: khẳng định vai trò lịch sử của giai cấp công nhân và quyền lãnh đạo duy nhất của Đảng cộng sản trong quá trình CM Việt Nam; chủ trương đại đoàn kết dân tộc rộng rãi trên nền tảng liên minh công – nông- trí dưới sự lãnh đạo của Đảng; sử dụng bạo lực CM của quần chúng để chống lại bảo lực phản CM của kẻ thù ;thiết lập chính quyền nhà nước của dân, do dân, vì dân; gắn mục tiêu độc lập dân tộc với CNXH - Ngay từ khi gặp luận cương về vấn đề dân tộc và thuộc địa của Lê nin, HCM từng bước hình thành đường lối cứu nước, giải phóng dân tộc theo con đường CM vô sản.HCM đã có sự gắn bó thống nhât giữa dân tộc và giai cấp, dân tộc và quốc tế , độc lập dân tộc và CNXH.Thể hiện trong bài viết của Người đầu những năm 20 của thế kỷ XX,như: “Cuộc kháng chiến”nêu rõ mối quan hệ chặt chẽ giữ sự nghiệp giải phóng dân tộc với sự nghiệp giải phóng giai cấp vô sản. “chỉ có giải phóng giai cấp vô sản thì mới giải phóng được dân tộc. • Giải phóng dân tộc là vấn đề trên hết trước hết, độc lập dân tộc gắn liền với CNXH - HCM cho rằng, các dân tộc bị các nước thực dân xâm lược, áp bức , bóc lột thì khát vọng lớn nhất là giành lại độc lập tự do _tiến hành cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc. Là cơ sở tiền đề giải quyết các vấn đề khác như: giải phóng giai cấp, giải phóng XH, giải phóng con người, mở đường quá độ đi lên CNXH(con đường cứu nước của HCM là độc lập gắn liền với phương hướng XHCN) - Năm 1920 ngay khi quyết định phương hướng giải phóng và phát triển dân tộc theo con đường của CM vô sản,HCM đã gắn bó thống nhất giữa dân tộc và giai cấp,dân tộc và quốc tế, độc lập dân tộc và CNXH - Tư tưởng HCM vừa phản ánh quy luật khách quan của sự nghiệp giải phóng dân tộc trong thời đại CN đế quốc, vừa phản ánh mối quan hệ Nguyễn Thị Thoa.C5C3 3
  4. Tư tưởng Hồ Chí Minh khăng khít giữa mục tiêu giải phóng dân tộc với mục tiêu giải phóng giai cấp và giải phóng con người.Chỉ có xóa bỏ tận gốc tình trạng áp bức, bóc lột , thiết lập l nhà nước thực sự của dân do dân,vì dân mới bảo đảm cho người lao động có quyền làm chủ , mới thực hiện được sự phát triển hài hòa giữa cá nhân và XH, giữa độc lập dân tộc với tự do hạnh phúc của con người.Sau khi giành độc lập phải tiến hành xây dựng CNXH,làm dân giàu ,nước mạnh ,mọi người sung sướng, tự do. • Giải phóng dân tộc tạo tiền đề để giải phóng giai cấp - HCM giải quyết vấn đề dân tộc theo quan điểm giai cấp, nhưng đồng thời đặt vấn đề giai cấp trong vấn đề dân tộc.Giải phóng dân tộc khỏi ách thống trị của CN thực dân là điều kiện để giải phóng giai cấp.Vì thể lợi ích của giai cấp phải phục tùng lợi ích dân tộc - 5/1941.Người cùng Trung ương Đảng chuyển hướng chiến lược nêu cao ngọn cờ giải phóng dân tộc là nhiệm vụ hàng đầu và khẳng định “ Trong lúc này quyền lợi của bộ phận, của giai cấp phải đặt dưới sự sinh tử, tồn vong của quốc gia dân tộc.Trong lúc này nếu ko giải quyết được vấn đề dân tộc giải phóng ko đòi được độc lập, tự do cho toàn thể dân tộc, thì chẳng những quốc gia dân tộc còn chịu mãi kiếp ngựa trâu mà quyền lợi của bộ phận, của giai cấp đến vạn năm cũng ko đòi lại được” • Giữ vững độc lập của dân tộc mình đồng thời tôn trọng độc lập của các dân tộc khác. - Là chiến sĩ quốc tế chân chính HCM ko chỉ đấu tranh cho độc lập của dân tộc mình mà còn đấu tranh cho độc lập của tất cả các dân tộc bị áp bước.Ở HCM ,CN yêu nước chân chính, luôn thông nhất với chủ nghĩa đế quốc trong sáng. Nêu cao tinh thần độc lập tự chủ, thực hiện nguyên tắc về quyền dân tộc tự quyết, nhưng HCM ko quên nghĩa vụ quốc tế trong việc ủng hộ các cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc trên thế giới - Năm 1914 trên đất Anh , Người đã ủng hộ quỹ kháng chiến của Anh và nói: “chúng ta phải tranh đáu cho tự do , độc lập của các dân tộc khác như là đấu tranh cho dân tộc ta vậy”.Những năm 30 đến những năm 50 của thế ký XX , Người tích cực ủng hộ cuộc kháng chiến chống Nhật của nhân dân Trung Quốc, cuộc kháng chiếng chống Pháp của nhân dân Lào và Campuchia với khẩu hiệu: “Giúp bạn là tự giúp mình”. Và chủ trương phải Nguyễn Thị Thoa.C5C3 4
  5. Tư tưởng Hồ Chí Minh bằng thắng lợi của CM mỗi nước mà đóng góp vào thắng lợi chung của CM thế giới →Tư tưởng HCM về dân tộc vừa mang tính khoa học đúng đắn, vừa có tính chất CM sâu sắc thể hiện sự kết hợp nhuần nhuyễn giữa dân tộc và giai cấp, độc lập dân tộc gắn liền với CNXH, chủ nghĩa yêu nước chân chính với CN quốc tế trong sáng, độc lập cho dân tộc mình đồng thời độc lập cho tất cả các dân tộc.Điều đó hoàn toàn phù hợp với nhận định của Ph.Awngghen: “những tư tưởng dân tộc chân chính trong phong trào công nhân bao giời cũng là những tư tưởng quốc tế chân chính” Câu 7.Anh(chị) hãy trình bày tư tưởng HCM về đặc trưng của chủ nghĩa xã hội Việt Nam • Cách tiếp cận của HCM về CNXH HCM tiếp cần CNXH theo quan điểm Mác – Lê nin từ lập trường của một người yêu nước đi tìm con được giải phóng dân tộc để xây dựng một xã hội tốt đẹp .Người tiếp thu quan điểm của những nhà sáng lập CNXH- KH đồng thời có bổ sung cách tiếp cận mới về CNXH - HCM tiếp thu lí luận về CNXH- KH của học thuyết Mác- Lê nin trước hết từ khát vọng giải phóng dân tộc Việt Nam.Người tìm thấy trong lí luận Mác- Lê nin sự thống nhất biện chứng của sự giải phóng: giải phóng dân tộc, giải phóng XH(có giải phóng giai cấp) , giải phóng con người.Đó là mục tiêu cuối cùng của CN cộng sản theo đúng bản chất của CN Mác- Lê nin - HCM tiếp cận CNXH ở một phương diện đạo đức ,hướng tới giá trị nhân đạo, nhân văn mac xít, giải quyết tốt mối quan hệ giữa cá nhân với XH theo quan điểm C.Mác và Ph.Aawngghen trong “tuyên ngôn của Đảng cộng sản” mà 2 ông đã công bố 2/1848 : sự tự do của mỗi người là điều kiện cho sự phát triển tự do của tất cả mọi người - Bao trùm lên tất cả là HCM tiếp cận từ văn hóa.VH trong XH ở VN có quan hệ biện chứng với kinh tế , chính trị.Quá trình xây dựng XHXHCN ở VN cũng là quá trình xây dựng một nền VH mới trong đó kết tinh, kế thừa và phát triển những giá trị truyền thống VH tốt đẹp hàng nghìn năm của dân tộc VN,tiếp thu tinh hoa VH thế giới , kết hợp truyền thống với hiện đại, dân tộc và quốc tế. • Bản chất và đặc trưng của CNXH ở Việt Nam Nguyễn Thị Thoa.C5C3 5
  6. Tư tưởng Hồ Chí Minh - CNXH là một chế độ xã hội ưu việt HCM quan niệm về CNXH ở nước ta bằng cách nhấn mạnh mục tiêu vì lợi ích của tổ quốc , của nhân dân,là “làm sao cho dân giàu nước mạnh”,là “làm cho tổ quốc giàu mạnh,đồng bào sung sướng”,là nhằm nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của nhân dân”, là làm cho mọi người được ăn no ,mặc ấm, được sung sướng, tự do”,là “nước ta được hoàn toàn độc lập,dân ta hoàn toàn được tự do, đồng bào ai cũng có cơm ăn,áo mặc,ai cũng được học hành” Xây dựng CNXH là trách nhiệm , nghĩa vụ và quyền lợi động lực của toàn dân tộc.Với động lực xây dựng CNXH ở VN sức mạnh tổng hợp được sử dụng và phát huy là sức mạnh toàn dân tộc kết hợp sức mạnh thời đại. - Bản chất và đặc trưng tổng quát của CNXH Bản chất của CNXH : nhân dân làm chủ,đoàn kết có nề chính trị dân chủ,nền kt,văn hóa ,xã hội con người phát triển; có mối quan hệ hữu nghị ,bình đẳng hòa bình, hợp tác với các quốc gia trên thế giới Đặc trưng tổng quát của CNXH ở VN theo HCM trên cơ sở lý luận của CN Mác- Lê nin : + Về chế độ chính trị: do nhân dân làm chủ CNXH có chế độ chính trị dân chủ, nhân dân lao động là chủ , làm chủ,nhà nước là của dân,do dân,vì dân,dựa trên khối đại đoàn kết toàn dân mà nòng cốt là liên minh công- nông- trí , do Đảng CS lãnh đạo Mọi quyền lực XH đều tập trung trong tay nhân dân.Nhân dân đoàn kết thành một khối thống nhất để làm chủ nước nhà.Nhân dân là người quyết định vận mệnh cũng như sự phát triển của đất nước dưới chết độ XHCN.HCM coi nhân dân có vị trí tối thượng trong mọi cấu tạo quyền lực.CNXH chính là sự nghiệp của chính bản thân nhân dân, dựa vào sức mạnh toàn dân để đưa lại quyền lợi cho nhân dân. + Về kinh tế: CNXH là một chế độ XH có nền KT phát triển cao, gắn liền với sự phát triển của KH- KT.Đó là xã hội có một nền KT phát triển dựa trên cơ sở năng suất lao động Xh cao, sức sản xuất luôn luôn phát triển với nền tảng phát triển KH- KT , ứng dụng có hiệu quả những thành tựu KH- KT của nhân loại. + CNXH là chế độ ko còn người bóc lột người Nguyễn Thị Thoa.C5C3 6
  7. Tư tưởng Hồ Chí Minh Đây là vấn đề được hiểu là chế độ XH hoàn chỉnh, đạt đến trình độ chín muồi.Trong CNXH ko còn bóc lột, áp bức bất công, thực hiện chế độ sở hữu XH về tư liệu sản xuất và thực hiện nguyên tắc phân phối theo lao động.Đó là XH được xây dựng trên nguyên tắc công bằng , hợp lí + CNXH là một XH phát triển cao về văn hóa, đạo đức Đó là hệ thống quan hệ XH lành mạnh, công bằng, bình đẳng, ko còn áp bức, bóc lột,bất công, ko còn sự đối lập giữa lao động chân chính và lao động trí óc, giữa thành thị và nông thôn, con người được giải phóng ,có điều kiện phát triển toàn diện có sự hài lòng trong phát triển của XH và tự nhiên. Câu 8.Anh (chị) hãy trình bày tư tưởng HCM về sự ra đời của Đảng Cộng sản Việt Nam - Khái quát về sự hình thành ĐCS VN: Đề cập các yếu tối cho sự ra đời của Đảng CS xuất phát từ hoàn cảnh cụ thể của nước Nga và của phong trào công nhân châu Âu,Lê nin nêu lên 2 yếu tố đó là sự kết hợp CN Mác với phong trào công nhân. Khi đề cập sự hình thành Đảng CS VN bên cạnh hai yếu tố của CN Mác – Lê nin và phong trào công nhân, xuất phát từ điều kiện lịch sử - XH VN HCM còn bổ sung yếu tố thứ ba nữa,đó là phong trào yêu nước.Trong bài “thường thức chính trị” viết năm 1953 HCM cho rằng, Đảng kết hợp phong trào CM VN với CN Mác – Lê nin .Năm 1960 nhân dịp kỷ niệm 30 năm thành lập Đảng ,HCM viết bài: “Ba mươi năm hoạt động của Đảng” trong đó chỉ rõ: “CN Mác – Lê nin kết hợp với phong trào công nhân và phong trào yêu nước dẫn đến việc thành lập Đảng Cộng sản Đông Dương vào năm 1930”.Đây chính là 1 quan điểm quan trọng của HCM về sự hình thành ĐCS VN, là sự phát triển sáng tạo CN Mác – Lê nin trên cơ sở tổng kết thực tiễn VN. Đó là 1 sáng tạo lớn của HCM về yếu tố phong trào yêu nước. Điều này thể hiện 2 mặt gắn bó với nhau rất chặt chẽ: một là phải nắm vững quan điểm của CN Mác- Lê nin , hai là phải xuất phát từ đặc điểm VN hiểu rõ phong trào CM VN để vận dụng sáng tạo, hơn nữa còn bổ sung và phát triển rõ CN Mác – Lê nin. - Sự kết hợp CN Mác – Lê nin với phong trào công nhân, kết hợp CN Mác Lê nin với phong trào yêu nước: Nguyễn Thị Thoa.C5C3 7
  8. Tư tưởng Hồ Chí Minh HCM thấy rõ vai trò to lớn của CN Mác- Lê nin đối với CM VN và đối với quá trình hình thành ĐCS VN .Đồng thời , Người cũng đánh giá cao vị trí, vai trò lãnh đạo của giai cấp công nhân VN trong sắp xếp lực lượng CM.Số lượng giai cấp công nhân VN tuy ít, nhưng theo HCM vai trò lãnh đạo CM ko phải do số lượng ,lực lượng quyết định.HCM chỉ rõ đặc điểm của giai cấp công nhân VN là : kiên quyết , triệt để, tập thể, có tổ chức, có kỉ luật.là gia cấp tiên tiến nhất trong sức sản xuất, gánh trách nhiệm đánh đổ CNTB và đế quốc, để gây dựng 1 XH mới g/c công nhân thể hiện thấm nhuần một tư tưởng CM (CN Mác – Lê nin).Đồng thời tinh thần đấu tranh của họ ảnh hưởng và giáo dục các tầng lớp khác.HCM chỉ ra rằng: sở dĩ g/c công nhân VN giữ vai trò lãnh đạo CM VN còn là vì: g/c công nhân có chủ nghĩa Mac- Lê nin .Trên nền tảng đấu tranh họ xây dựng nên Đảng theo CN Mác- lê nin… Đảng đề ra chủ trương, đường lối, khẩu hiệu CM , lôi cuốn g/c công nhân và tiểu tư sản vào đấu tranh , bồi dưỡng họ thành những phần tử tiên tiến. HCM thêm yếu tố phong trào yêu nước coi đó là 1 trong ba yếu tố kết hợp dẫn đến việc hình thành ĐCS VN là do: + Một là,phong trào yêu nước có vị trí, vai trò cực kỳ to lớn trong quá trình phát triển của dân tộc VN . CN yêu nước là giá trị tinh thần trường tồn trong lịch sử dân tộc VN và là nhân tố chủ đạo quyết định sự nghiệp chống ngoại xâm của dân tộc ta. Phong trào yêu nước có trước phong trào công nhân. Chỉ tính riêng hơn 80 năm bị thực dân Pháp đô hộ, phong trào yêu nước của nhân dân ta dâng lên mạnh mẽ như những lớp sóng cồn nối tiếp nhau. Phong trào yêu nước liên tục bền bỉ trong hàng nghìn năm dựng nước và giữ nước đã kết thành CN yêu nước và nó đã trở thành giá trị VH tốt đẹp nhất của dân tộc VN + Hai là , phong trào công nhân kết hợp với phong trào yêu nước vì 2 phong trào đó đều có mục tiêu chung. Khi giai cấp công nhân VN ra đời và có phong trào đấu tranh, kể cả lúc đầu là đấu tranh kinh tế, sau đó là đấu tranh chính trị thì phong trào công nhân kết hợp được ngay từ đầu và kết hợp liên tục với phong trào yêu nước.Cơ sở của vấn đề kết hợp liên tục , chặt chẽ giữa 2 phong trào là do XH nước ta tồn tại mâu thuẫn cơ bản giữa toàn thể dân tộc VN với bọn đế quốc và tay sai.Vì vậy giữa 2 phong trào này đều có mục tiêu chung : giải phóng dân tộc,làm cho nước ta hoàn toàn độc lập, xây dựng đất nước VN hùng cường. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 8
  9. Tư tưởng Hồ Chí Minh + Ba là, phong trào nông dân kết hợp phong trào công nhâ. Nói đến phong trào yêu nước VN, phải kể đến phong trào nông dân. Đầu thể kỉ XIX nông dân VN chiếm tới khoảng hơn 90% dân số.G/c nông dân là bạn đồng minh tự nhiên của g/c công nhân.Đầu thế kỷ XX ở VN do điều kiện lịch sở chi phối,ko có công nhân nhiều mà phần lớn là xuất thân trực tiếp từ những người nông dân nghèo.Do đó giữa phong trào công nhân và phong trào yêu nước có mối quan hệ chặt chẽ với nhau.G/c công nhân và g/c nông dân hợp thành đội quân chủ lực của CM + Bốn là.phong trào yêu nước của trí thức VN là nhân tố quan trọng thúc đẩy sự kết hợp các yếu tố ra đời của Đảng CSVN. Phong trào yêu nước VN những thập niên đầu thế kỉ XX ghi dấu ấn đậm nét bởi vai trò của trí thức, tuy số lượng ko nhiều nhưng lại là những ngòi nổ cho các phong trào yêu nước bùng lên chống thực dân Pháp xâm lược và bọn tay sai cũng như thúc đẩy sự canh tân và chấn hưng đất nước. Trong lịch sử VN đầu thế kỷ XX một trong những nét nổi bật nhất là sự bùng phát của các tổ chức yêu nước mà thành viên và những người lãnh đạo tuyệt đại đa số là trí thức. Với một bầu nhiệt huyết ,yêu nước thương nòi căm dận bọn cướp nước và bán nước họ rất nhạy cảm với thời cuộc do vậy họ chủ động và có cơ hội đón những luồng gió mới về tư tưởng của tất cả các trào lưu trên thế giới dội vào VN. Câu 10.Anh(chị )hãy trình bày tư tưởng HCM về nội dung đại đoàn kết dân tộc. a. Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân - Đại đoàn kết dân tộc là đại đoàn kết toàn dân Đứng trên lập trường g/c công nhân và quan điểm quần chúng thì trong tư tưởng HCM các khái niệm Dân, Nhân dân, có nội hàm rất rộng. Người dùng các khái niệm này để chỉ “mọi con dân nước VN”, “mỗi một con rồng cháu tiên”, “ko phân biệt già trẻ, gái trai, giàu nghèo, quý tộc”.Như vậy dân và nhân dân trong tư tưởng HCM vừa là tập hợp đông đảo quần chúng , vừa được hiểu mỗi con người VN cụ thể, với những mối quan hệ liên hệ cả quá khứ và hiện tại,họ là chủ của đại đoàn kết dân tộc và đại đoàn kết dân tộc thực chất là đại đoàn kết toàn dân - Đại đoàn kết dân tộc là phải tập hợp được tất cả mọi người dân vào một khối trong cuộc đấu tranh chung.Nó bao hàm nhiều tầng nấc, nhiều cấp Nguyễn Thị Thoa.C5C3 9
  10. Tư tưởng Hồ Chí Minh độ các quan hệ liên kết qua lại giữa các thành viên , các bộ phận , các lực lượng Xh của dân tộc từ nhỏ đến lớn, từ thấp đến cao, từ trong ra ngoài, từ trên xuống dưới,…HCM nói: Ta đoàn kết là để đấu tranh cho thống nhất và độc lập của tổ quốc, ta còn phải đoàn kết xây dựng đất nước. “Ta” là chủ thể, là Đảng CSVN nói riêng ,là mọi người dân VN nói chung HCM chỉ rõ:Trong quá trình xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân phải đứng vững trên lập trường g/c công nhân, giải quyết hài hòa mối quan hệ g/c – dân tộc để tập hợp lực lượng ,ko được phép bỏ sót một lực lượng nào,miễn là lực lượng đó có lòng trung thành và sẵn sàng phục vụ tổ quốc, ko là việt gian, ko phản bội lại quyền lợi dân tộc của chúng ta là được.Với tinh thần đoàn kết rộng rãi ,HCM đã định hướng cho ta việc xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc trong suốt tiến trình CM VN từ cách mạng giải phóng dân tộc tới CM dân chủ nhân dân và đi đến CM XHCN b.Thực hiện đại đoàn kết toàn dân phải kế thừa truyền thống yêu nước – nhân nghĩa – đoàn kết của dân tộc; đồng thời phải có lòng khoan dung,độ lượng , tin vào nhân dân, tin vào con người. • Để xây dựng khối đại đoàn kết dân tộc kế thừa truyền thống yêu nước- nhân nghĩa – đoàn kết của dân tộc . Truyền thống này được hình thành củng cố và phát triển trong suốt quá trình dựng nước và giữ nước hàng nghìn năm của cả dân tộc, trở thành giá trị bền vững , thấm sâu vào tư tưởng ,tình cảm, tâm hồn của mỗi con người VN,được lưu truyền từ thời các vua Hùng dựng nước tới Hai Bà Trưng , Bà Triệu, Trần Hưng Đạo…..Truyền thống đó là cội nguồn sức mạnh vô địch để cả dân tộc chiến đấu và chiến thắng mọi thiên tai, dịch họa, làm cho đất nước trường tồn, bản sắc dân tộc được giữ vững. • Phải có lòng khoan dung, độ lượng với con người. HCM chỉ rõ: trong mỗi cá nhân cũng như mỗi cộng đồng đều có những ưu điểm, nhược điểm, mặt tốt, mặt xấu…cho nên vì lợi ích của CM phải có lòng khoan dung , độ lượng trân trọng cái phần thiện dù là nhỏ nhất ở mỗi con người mới có thể tập hợp , quy tụ rộng rãi mọi lực lượng . Người đã viết “ sông to, biển rộng thì bao nhiêu nước cũng chứa được vì độ lượng nó sâu.Cái chén nhỏ, cái đĩa cạn, thì một chút nước tràn đấy , vì lượng nó hẹp nhỏ.Người mà tự kiêu , tự mãn , cũng như cái đĩa cạn”.Người đã lấy hình tượng 5 ngón tay có ngón dài ngón ngắn nhưng cả năm ngón đều thuộc về Nguyễn Thị Thoa.C5C3 10
  11. Tư tưởng Hồ Chí Minh một bàn tay để nói len sự cần thiết phải thực hiện đại đoàn kết.Theo HCM “trong mấy triệu người cũng có người thế này , thế khác nhưng thế này hay thế khác đều là dòng dõi của tổ tiên ta.Vậy nên ta phải khoan hồng, đại độ, ta phải nhận rằng là con lạc cháu Hồng thì ai cũng ít hay nhiều lòng ái quốc.Đối với mỗi đồng bào lạc lối lầm đường ta phải dung tình thân ái mà cảm hóa họ.có như thế mới thành đoàn kết,có đại đoàn kết thì tương lai chắc chắn sẽ vẻ vang”.Lòng khoan dung độ lượng của HCM ko phải là một sách lượng nhất thời , một thủ đoạn chính trị mà là sự tiếp nối và phát triển truyền thống nhân ái, bao dung của dân tộc từ chính mục tiêu của CM mà suốt đời Người theo đuổi.Đó là một tư tưởng nhất quán được thể hiện trong đường lối , chính sách của Đảng đối với những người làm việc dưới chế độ cũ và những người nhất thời lầm lạc biết hối cải. Người tha thiết kêu gọi tất cả những ai có lòng yêu nước ko phân biệt tầng lớp , tín ngưỡng,chính kiến và trước đây đã từng đứng về phe nào , hãy cùng nhau đoàn kết vì nước vì dân.Để thực hiện được đoàn kết cần xóa bỏ hết mọi thành kiến cần phải thật thà hợp tác và giúp đỡ lẫn nhau cùng tiến bộ. Người cho rằng trong mỗi con người VN “ai cũng có ít hay nhiều tấm lòng yêu nước”tiềm ẩn bên trong. Với niềm tin vào sự hướng thiện của con người vì lợi ích tối cao của dân tộc HCM đã chân thành vận động, thuyết phục , tập hợp được chung quanh mình nhiều người trước đây vốn là quan đại thần của Nam triều cũ, như Thượng thư Bùi Bằng Đoàn …..vào khối đại đoàn kết toàn dân ,tạo điều kiện để họ có đóng góp vào sự nghiệp kháng chiến, kiến quốc của dân tộc. HCM thấy rõ vai trò sức mạnh to lớn của đại đoàn kết dân tộc tin tưởng vào tiềm năng CM của quần chúng nhân dân,là lực lượng vĩ đạilàm nên lịch sử.Để thực hành đoàn kết rộng rãi cần có niềm tin vào nhân dân. Với HCM yêu dân tin dân , dựa vào dân , sống và đấu tranh vì hạnh phúc của nhân dân là nguyên tắc tối cao.Nguyên tắc này là sự tiếp nối truyền thống dân tộc “nước lấy dân làm gốc”, “chở thuyền và lật thuyền cũng là dân”,đồng thời cũng là sự quán triệt sâu sắc nguyên lí CN Mác – Lê nin “CM là sự nghiệp của quần chúng”.Theo HCM Dân là chỗ dựa vững chắc của Đảng , là nguồn sức mạnh vô tận và vô địch của khối đại đoàn kết , quyết định thẳng lợi của CM , là nền , gốc và chủ thể của Mặt trận.Trong bài “Nói chuyện tại Hội nghị đại biểu Mặt trận liên đoàn toàn quốc 1/1955 Người chỉ rõ; “Đại đoàn kết tức là trước hết phải đoàn kết đại đa số nhân dân, mà đại đa số nhân dân là Nguyễn Thị Thoa.C5C3 11
  12. Tư tưởng Hồ Chí Minh công nhân , nông dân và các tầng lớp nhân dân lao động khác.Đó là nền gốc của đại đoàn kết.Nó cũng như cái nền của nhà, gốc của cây.Nhưng có nền vững, gốc tốt còn phải điều khiển các tầng lớp nhân dân khác. “Lực lượng chủ yếu của khối đại đoàn kết là công nông, cho nên liên minh công nông là nền tảng dân tộc, thống nhất”.Về sau người nêu rõ thêm: lấy liên minh công- nông- trí làm nền tảng cho khối đại đoàn kết toàn dân. Câu 3 điểm Câu 31.Anh(chị )hãy làm rõ sự vận dụng tư tưởng HCM về xây dựng con người mới hiện nay. • Quan điểm có tính phương pháp luận: - Con người ai cũng có cái tốt cái xấu.Cái tốt cái xấu trong mỗi con người ko phải là bất biến mà luôn thay đổi ,biến hóa.Vì vậy xen xét đánh giá con người ko nên chấp nhất,sử dụng con người phải khéo nâng chỗ tốt,khéo sửa chỗ xấu.Người dạy: “mỗi con người đếu có thiện và ác trong lòng, ta phải làm cho phần tốt ở mỗi con người nảy nở như hoa mùa xuân và phần xấu bị mất dần đi, đó là thái độ của người cách mạng.” - Con người ta dù tốt xấu đều có tình, vì vậy khi đánh giá con người ko thể chỉ dùng lý mà phải có tình,phải nhìn thấy nhân bản của mỗi con người ngay khi họ có khuyết điểm sai lầm - Con người ta ai cũng có khuyết điểm chỉ có ko làm việc mới ko có sai lầm,nhưg ko phải vì khuyết điểm sai lầm nhất thời mà đánh giá họ là người xấu , người bỏ đi,phải có lòng tin vào cái thiện vào tương lai tốt đẹp - Con người luôn gắn liền với tập thể với xã hội vì vậy đánh giá từng con người phải gắn liền với đánh giá tập thể,phải đặt trong môi trường nhất định và xuất phát từ yêu cầu của tập thể,cộng đồng và xã hội mà họ sống và hoạt động.Người chỉ rõ: “sinh trưởng trong xã hội cũ, chúng ta ai cũng mang trong mình hoặc nhiều hoặc ít vết tích xấu xa của xã hội đó về tư tưởng , thói quen.”.Đánh giá con người phải thông qua quá trình rèn luyện thử thách trong hoạt động thực tiễn “qua hoạn nạn mới rõ người trung” • Xây dựng con người mới(XHCN) Nguyễn Thị Thoa.C5C3 12
  13. Tư tưởng Hồ Chí Minh - Bồi dưỡng con người về trí tuệ Con người phải có trí tuệ cao, có kiến thức sâu sắc và toàn diện về nhiều lĩnh vực.Người chỉ rõ: “Lý luận như cái kim chỉ nam nó chỉ phương hướng cho chúng ta trong công thực tế.Không có lý luận thì lúng túng như nhắm mắt mà đi .” Cùng với nâng cao trình độ lý luận chính trị,phải nâng cao trình độ văn hóa,khoa học kỹ thuật của con người mới .Không học tập văn hóa, không có trình độ văn hóa thì ko có khả năng tiếp thu những kiến thức khoa học ,kỹ thuật và do đó ko theo kịp yêu cầu phát triển của sự nghiệp xây dựng CNXH - Bồi dưỡng đạo đực cách mạng Với HCM , đạo đức CM luôn là cái gốc của con người mới XHCN,là nguồn nuôi dưỡng và phát triển con người “cũng như sông thì phải có nguồn mới có nước,không có nguồn thì sông cạn.Cây phải có gốc, ko có gốc thì cây héo.Người CM phải có đạo đức ,ko có đạo đức thì tài giỏi mấy cũng ko lãnh đạo được nhân dân”.Người cho rằng:có đạo đức cách mạng thì gặp khó khăn,gian khổ ,thất bại cũng ko sợ sệt,rụt rè,lùi bước,….Khi gặp thuận lợi và thành công cũng vẫn giữ vững tinh thần khiêm tốn,lo hoàn thành nhiệm vụ cho tốt chứ ko kèn cựa về mặt hưởng thụ,ko công thần, quan liêu,kiêu ngạo ,hủ hóa. - Xây dựng mục đích và lối sống. Con người sống có lý trí ,có bản lĩnh ,dù khó khăn gian khổ , thiếu thốn đến đâu cũng ko từ bỏ lý tưởng cộng sản chủ nghĩa,ko lùi bước, thắng ko kiêu,bại ko nản.Lối sống của con người mới là lối sống dân chủ ,phấn đấu để trở thành người chủ xã hội và vì quyền dân chủ của nhân dân,là mình vì mọi người ,yêu tự do,lạc quan cách mạng,tin tưởng ở tương lại. Câu 33.Anh(chị) hãy vận dụng tư tưởng HCM về dân chủ, về nhà nước của dân, do dân, vì dân vào công cuộc đổi mới đất nước hiện nay? • Kiên định mục tiêu độc lập dân tộc và CNXH ,CN yêu nước gắn với lý tưởng XHCN - Công cuộc đổi mới ở VN đang tiến hành trong tình hình KT thế giới và khu vực vẫn chứa dựng nhiều yếu tố phức tạp khó lường, tranh chấp, xung đột, khủng bố quốc tế có thể gây mất ổn định chính trị ở khu vực và nhiều nơi trên thế giới.Các nước lớn vì lợi ích KT đang tìm cách áp đặt rào cản trong thương mại đối với nước nghèo và đang phát triển.Vấn đề toàn cầu Nguyễn Thị Thoa.C5C3 13
  14. Tư tưởng Hồ Chí Minh :dịch bệnh, ô nhiễm môi trường,…cang trở lên gay gắt .VN là một quốc gia đang phát triển ko nằm ngoài những tác động đó. - Đối với nước ta , CN đế quốc và các thế lực thù địch tiếp tục đẩy mạnh chiến lược “Diễn biến hòa bình” kết hợp với bạo loạn lật đổ nhằm xóa bỏ CNXH bằng nhiều thủ đoạn thâm hiểm như : kích động hận thù dân tộc, phá hoại về chính trị, tư tưởng; lợi dụng con đường ngoại giao , viện trợ,giúp đỡ về kinh tế để ép ta về chính trị….Trong khi đó nguy cơ tụt hậu về KT đối với các nước trong khu vực và trên thế giới chưa được khắc phục; một bộ phận , cán bộ , đảng viên và nhân dân phai nhạt lý tưởng XHCN - Sự nghiệp công nghiệp hóa hiện đại hóa đang tiến hành trong điều kiện toàn cầu hóa và hội nhập KT quốc tế với nhiều cơ hội lớn,song cũng ko ít những khó khăn, thách thức.Để đẩy lùi nguy cơ, vượt qua thách thức, đưa công cuộc đổi mới tiến lên đòi hỏi phải thực hiện đoàn kết dân tộc, nêu cao tinh thần yêu nước và tinh thần độc lập dân tộc kết hợp với bồi dưỡng lý tưởng XHCN tạo nguồn lực mới để xây dựng bảo vệ tổ quốc • Sự nghiệp CM là của dân, do dân, vì dân - Để đưa công cuộc đổi mới thắng lợi cần quán triệt sâu sắc quan điểm lấy dân làm gốc của HCM.Vì đây là động lực, sức mạnh to lớn của CM .Thời cơ, vận hội lớn được tận dụng tốt khi Đảng có đường lối đúng, sáng tạo và phát huy được sức mạnh của khối đại đoàn kết dân tộc, nguồn lực trong nước và ngoài nước , quốc gia và quốc tế, tạo thành sức mạnh tổng hợp đưa sự nghiệp CM phát triển. - Để phát huy sức mạnh to lớn của nhân dân, cần thực hiện tốt một số nội dụng cơ bản sau: +Mọi chủ trương, đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước phải vì lợi ích của nhân dân + Thường xuyên chăm lo đến phát triển nguồn lực con người + Đẩy mạnh thực hiện dân chủ hóa XHCN, phát huy quyền làm chủ của nhân dân trên mọi lĩnh vực đời sống XH để xây dựng và bảo vệ tổ quốc. • Ko ngừng củng cố và mở rộng khối đại đoàn kết toàn dân tộc - Sự phát triển của nền KT thị trường định hướng XHCN chứa đựng hai mặt của nó.Bên cạnh những mặt tích cực được phát huy, nền KT thị Nguyễn Thị Thoa.C5C3 14
  15. Tư tưởng Hồ Chí Minh trường còn tạo ra sự phân hóa giàu nghèo, tâm lý chạy theo đồng tiền, cạnh tranh thiếu lành mạnh, lối sống ích kỷ,….. làm phai nhạt truyền thống tình nghĩa trong cộng đồng dân tộc. - Tệ quan liêu, tham nhũng , cửa quyền, xa dân, vi phạm quyền làm chủ của nhân dân,….làm giảm uy tín đối với Đảng và nhà nước. - CN đế quốc và các thế lực thù địch đang lợi dụng vấn đề tôn giáo, dân tộc…..để chia rẽ khối đại đoàn kết toàn dân Thực tiễn trên đòi hỏi phải đẩy mạnh phát triển KT, VH, XH chăm lo đời sống vật chất, tinh thần cho mọi tầng lớp nhân dân, nhất là vùng xa, vùng sâu, miền núi,hải đảo là yêu cầu khách quan và cần thiết. • Nâng cao năng lực và sức chiến đấu của Đảng , hiệu lực quản lý của Nhà nước – nhân tố quyết định thắng lợi sự nghiệp đổi mới. - Tiếp thu hoàn thiện cơ chế Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý nhân dân làm chủ - Nâng cao năng lực tổ chức thực hiện đường lối của Đảng thành hiện thực , đưa KT, VH, XH phát triển - Tiếp tục cải cách hành chính bộ máy nhà nước và thực hiện tốt công tác kiểm tra – quan sát - Phát huy vai trò của quần chúng nhân dân trong công tác xây dựng Đảng, xây dựng nhà nước của dân,do dân và vì dân. Câu 36.Anh(chị) hãy làm rõ sự vận dụng về việc học tập và làm theo tấm gương đạo đức HCM về tình thương yêu đối với con người. Kế thừa truyền thống nhân nghĩa của dân tộc, kết hợp với chủ nghĩa nhân đạo cộng sản, tiếp thu tinh thần nhân văn của nhân loại qua nhiều thế kỷ cùng với việc thể nghiệm của chính bản thân mình qua hoạt động cách mạng thực tiễn, Hồ Chí Minh đã xác định: Yêu thương con người là một trong những phẩm chất đạo đức cao đẹp nhất. + Yêu thương con người là một tình cảm rộng lớn, trước hết là dành cho người cùng khổ, những người lao động bị áp bức bóc lột. Tình yêu thương đó thể hiện ham muốn tột bậc của Hồ Chí Minh là: Làm cho đất nước được độc lập, nhân dân được tự do, ai cũng có cơm ăn áo mặc, ai cũng được học hành. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 15
  16. Tư tưởng Hồ Chí Minh + Yêu thương con người còn thể hiện trong mối quan hệ bạn bè, đồng chí, và mọi người trong sinh hoạt thường ngày. Tình cảm này đòi hỏi mỗi người phải luôn chặt chẽ, nghiêm khắc với mình, độ lượng với người khác, phải có thái độ tôn trọng con người. + Tình thương yêu con người trong Tư tưởng Hồ Chí Minh còn được thể hiện đối với những người có sai lầm khuyết điểm nhưng đã nhận rõ khuyết điểm sai lầm và cố gắng sửa chữa, kể cả những người lầm đường lạc lối đã hối cải, kể cả đối với kẻ thù đã bị thương, bị bắt hoặc đã quy hàng. Trong Di chúc thiêng liêng, Người căn dặn Đảng phải có tình đồng chí thương yêu lẫn nhau. Đây chính là điều nhắc nhở cán bộ, đảng viên phải luôn chú ý đến phẩm chất yêu thương con người. Đây là tình yêu trên nguyên tắc tự phê bình và phê bình một cách chân thành, nghiêm túc giữa những người cùng lý tưởng, cùng phấn đấu cho một sự nghiệp chung. Nó hoàn toàn xa lạ với thái độ ''dĩ hòa vi quý'', bao che sai lầm khuyết điểm cho nhau, càng xa lạ với thái độ yêu ghét chủ quan cảm tính, các hiện tượng kéo bè, kéo cánh, phường hội có thể đưa đến những tổn thất lớn cho Đảng, cho cách mạng Câu 38.Anh(chị)hãy trình bày sự vận dụng tư tưởng HCM về học tập , xây dựng nền văn hóa mới trong giai đoạn hiện nay? Vận dụng tthcm về văn hóa, trong nhiều nghị quyết của Đảng và nhà nước, nhiều lần đã chỉ rõ: phải chú trọng xây dựng và phát triển nền văn hóa VN tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc và xây dựng con người mới XHCN. Xây dựng nền văn hóa mới, con người mới theo tư tưởng HCM trong giai đoạn hiện nay là: - Giáo dục tinh thần yêu nước và yêu CNXH, có ý chí phấn đấu vươn lên làm cho đất nước thoát khỏi tình trạng kt nghèo nàn lạc hậu, làm cho đất nước VN trở thành một quốc gia dân giàu, nước mạnh, xh công bằng dân chủ và văn minh, sánh vai cùng các quốc gia tiên tiến trên TG. - Bồi dưỡng TG quan, phương pháp luận của CNMLN và tthcm. - Giáo dục tư tưởng đạo đức, lối sống cao đẹp, có nhân phẩm, lương tâm, danh dự, giản dị, tiết kiệm. Sống và làm việc theo p/luật. - Về nhân văn: bồi dưỡng tinh thần nhân ái, khoan dung, đoàn kết, tương thân tương ái, chân thành giúp đỡ lẫn nhau. - Về văn hóa: có thói quen tự học chủ động sáng tạo; biết tự rèn luyện mình, nâng cao trình độ dân trí về mọi mặt, phù hợp với tri thức thời đại; vươn lên chiếm lĩnh các thành tựu về khoa học kỹ thuật tiên tiến trên TG; biết giữ gìn Nguyễn Thị Thoa.C5C3 16
  17. Tư tưởng Hồ Chí Minh và phát triển bản sắc văn hóa dt trong quá trình hội nhập. - Dũng cảm đấu tranh chống và xóa bỏ từng bước các tệ nạn và tiêu cực xh, làm cho môi trường XH ngày càng trong sạch lành mạnh... Câu 39.Theo anh(chi) vì sao học tập và làm theo tấm gương đạo đức HCM cần phải kiên trì, bền bỉ, thường xuyên? "Không có viêc gì khó ̣ Chỉ sợ long không bên ̀ ̀ Đao nui và lâp biên ̀ ́ ́ ̉ Quyêt chí ăt lam nên" ́ ́ ̀ Câu 2 điểm Câu 18.Anh(chị) hãy phân tích nhân tố chủ quan về phẩm chất tiêu biểu của HCM • HCM có tư duy độc lập , tự chủ và sáng tạo với tinh thần phê phán, sáng suốt trong nghiên cứu ,tìm hiểu - Nhờ có tư duy độc lập , tự chủ và sáng tạo , HCM sớm nhận thức và đánh giá đúng đắn các phong trào yêu nước ở VN trước năm 1930 như phong trào yêu nước theo hệ tư tưởng phong kiến và phong trào yêu nước theo hệ tư tưởng tư sản .Tuy khâm phục tinh thần đấu tranh của các bậc tiền bối nhưng Người ko tán thành con đường và phương pháp đấu tranh của họ. - HCM quyết định đi về Phương Tây để nghiên cứu, học tập CM của các nước , tìm hiểu bản chất của kẻ thù đang đô hộ trên nước mình.Đồng thời tổng hợp so sánh giữa CM Anh ,Pháp, Mỹ và CM Nga , Người đã rút ra kết luận khoa học về con đường CM giải phóng dân tộc. - Tư duy độc lập ,tự chủ, sáng tạo giúp HCM thấu hiểu cuộc sống của người dân nô lệ và nhanh chóng tiếp cận ánh sáng CM tháng 10 Nga , nắm bản chất CN Mác- Lê nin và vận dụng phù hợp vào điều kiện cụ thể của VN, xác định đường lối, phương pháp CM đúng đắn từng bước đưa CM đến thắng lợi. • Với tinh thần nỗ lực học tập,nghiên cứu ,HCM đã chiếm lĩnh vốn tri thức phong phú của thời đại , kinh nghiệm đấu tranh của phong trào giải phóng dân tộc, phong trào công nhân quốc tế. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 17
  18. Tư tưởng Hồ Chí Minh - Đối với HCM ,phẩm chất ham học hỏi, hàm tìm tòi, nghiên cứu là cơ sở quan trọng để tiếp thu và chuyển hóa truyền thống VH dân tộc, tiếp thu tinh hoa VH nhân loại, làm giàu tri thức cho mình.Ngay từ thời niên thiếu ,Người đã tiếp xúc với các tác phẩm nổi tiếng của VH Pháp và tiếp thu những nhân tố tích cực của Nho giáo ,Phật giáo. - Suốt quá trình đi tìm đường cứu nước giải phóng dân tộc , HCM vừa hoạt động CM , vừa tìm tòi ,nghiên cứu CM của nhiều nước.Người đã phân tích,tổng hợp, khái quát, tìm ra bản chất của CN đế quốc, CN thực dân, chỉ ra kẻ thù của dân tộc VN,đồng thời nhận thức nhân dân các dân tộc thuộc địa đều là bạn của nhau. - Tinh thần ham học hỏi,giúp cho HCM sớm tiếp cận với CN Mác- Lê nin , chuyển từ lập trường yêu nước sang lập trường cộng sản và tìm ra con đường cứu nước đúng đắn ,gắn liền CM giải phóng dân tộc với CM XHCN • HCM có ý chí của một người yêu nước,một chiến sĩ cộng sản nhiệt thành CM,yêu nước ,thương dân, thương những người cùng khổ, chịu đựng mọi hy sinh để thực hiện mục tiêu : vì độc lập tự do của tổ quốc, vì hạnh phúc của nhân dân. Câu 20.Anh(chị) hãy phân tích quan điểm của HCM về “cách mạng giải phóng dân tộc trong thời đại mới phải do Đảng cộng sản lãnh đạo” Nguyễn Ái Quốc khẳng định, muốn giải phóng dân tộc thành công “trước hết phải có đảng cách mệnh... đảng có vững cách mệnh mới thành công”... “Cách mệnh phải làm cho dân giác ngộ”, “Phải giảng giải lý luận và chủ nghĩa cho dân hiểu”, “sức cách mệnh phải tập trung, muốn tập trung phải có đảng cách mệnh”. Cách mạng giải phóng dân tộc phải có đảng của giai cấp công nhân lãnh đạo theo nguyên tắc đảng kiểu mới của Lênin. Chỉ có cuộc cách mạng do chính đảng của giai cấp vô sản lãnh đạo mới thực hiện được sự thống nhất giữa giải phóng dân tộc, giải phóng giai cấp, giải phóng con người. Bác cho rằng các tổ chức cách mạng theo kiểu cũ không thể đưa cách mạng đến thành công vì nó thiếu một đường lối chính trị đúng đắn và phương pháp cách mạng khoa học. Các lãnh tụ yêu nước tiền bối tuy đã ý thức được tầm quan trọng của chính đảng cách mạng và một đường lối chính trị đúng đắn, song họ chưa làm được. Tháng 2/1930, Nguyễn Ái Quốc đã sáng lập Đảng Cộng sản Việt Nam, chính đảng của phong trào cách mạng nước ta. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 18
  19. Tư tưởng Hồ Chí Minh Đảng đảm nhiệm vai trò là “đội tiên phong dũng cảm và là bộ tham mưu sáng suốt” của giai cấp công nhân và của dân tộc Việt Nam, xứng đáng vừa là người lãnh đạo, vừa là đầy tớ trung thành của nhân dân qua các giai đoạn phát triển c ủa cách mạng Việt Nam. Đảng Cộng sản Việt Nam trở thành Đảng duy nhất lãnh đạo cách mạng Việt Nam từ năm 1930 đến nay. Trách nhiệm, vinh dự đó của Đảng không phải do ý muốn của một ai, cũng không phải là sự xếp đặt chủ quan của một giai cấp, một lực lượng nào, mà trước hết vì Đảng đã đáp ứng được yêu cầu khách quan của sự phát triển cách mạng và được quần chúng công nhận. Đảng Cộng sản Việt Nam là Đảng của giai cấp công nhân, đồng thời là Đảng của dân tộc Việt Nam. Từ khi thành lập đến nay, Đảng Cộng sản Việt Nam luôn luôn mang trong mình tính thống nhất giữa yếu tố giai cấp và yếu tố dân tộc. Đảng là người đại biểu cho lợi ích của giai cấp công nhân, nhân dân lao động và của cả dân tộc. Trên ý nghĩa đó, Đảng Cộng sản Việt Nam cũng là Đảng của dân tộc Việt Nam. Trong cuộc đấu tranh giải phóng dân tộc thống nhất đất nước mười nghìn ngày từ 1945 đến 1975, Đảng đã lãnh đạo toàn dân giành thắng lợi, Đảng đã tìm nguồn sức mạnh không chỉ ở giai cấp công nhân mà cả ở toàn thể dân tộc Việt Nam. Chính vì sức mạnh ấy mà dân tộc ta đã lập nên kỳ tích huyền thoại giữa thế kỷ XX, là “một nước nhỏ mà đã đánh thắng hai đế quốc to là Pháp và Mỹ”, đưa “Việt Nam, Hồ Chí Minh” và ngôn ngữ các dân tộc đồng nghĩa với “Không có gì quý hơn độc lập tự do” và phẩm giá con người. Câu 25.Anh(chị) hãy phân tích quan điểm HCM về “lực lượng của CM giải phóng dân tộc bao gồm toàn dân tộc” “Đoàn kết , đoàn kết , đại đoàn kết Thành công, thành công, đại thành công” Cách mạng giải phóng dân tộc là “việc chung của cả dân chúng chứ không phải việc một hai người”, phải đoàn kết toàn dân “dân tộc cách mệnh chưa phân giai cấp, nghĩa là sĩ, nông, công, thương đều nhất trí chống lại cường quyền”. Trong lực lượng đó “công - nông là chủ cách mạng” ... “công - nông là gốc của cách mạng”, “còn học trò, nhà buôn nhỏ, điền chủ nhỏ cũng bị tư bản áp bức song không cực khổ bằng công nông; ba hạng ấy chỉ là bầu bạn cách mệnh của công nông thôi”. Nguyễn Thị Thoa.C5C3 19
  20. Tư tưởng Hồ Chí Minh Mục tiêu của cách mạng giải phóng dân tộc là đánh đổ Đế quốc Pháp và đại địa chủ phong kiến giành độc lập dân tộc. Hồ Chí Minh cho rằng cần vận động tập hợp rộng rãi các tầng lớp nhân dân Việt Nam đang bị mất nước. Thành lập mặt trận dân tộc thống nhất, để huy động sức mạnh của đại đoàn kết toàn dân. Công nông là gốc, liên minh với các giai tầng khác phải chú ý đến lợi ích của giai cấp công- nông và của dân tộc. Trong Sách lược vắn tắt, Hồ Chí Minh nêu rõ: “Đảng phải tập hợp đại bộ giai cấp công nhân, tập hợp đại bộ phận nông dân và phải dựa vào hạng dân cày nghèo, lãnh đạo nông dân làm cách mạng ruộng đất; lôi kéo tiểu tư sản, trí thức, trung nông... đi về phe vô sản giai cấp; đối với bọn phú nông, trung tiểu địa chủ và tư bản An-nam mà chưa rõ mặt phản cách mạng thì phải lợi dụng, chí ít là làm cho họ đứng trung lập. Bộ phận nào đã ra mặt phản cách mạng (như Đảng Lập hiến) thì phải đánh đổ”. Chủ trương tập hợp lực lượng của Hồ Chí Minh phản ánh tư tưởng đại đoàn kết dân tộc của Người. Năm 1942, Người chủ trương già, trẻ, gái, trai, dân, lính đều tham gia đánh giặc. Năm 1944, Người viết: “cuộc kháng chiến của ta là cuộc kháng chiến toàn dân, vũ trang toàn dân”…Kháng chiến chống Mỹ: “cứu nước là nhiệm vụ thiêng liêng của mọi người Việt Nam yêu nước”. “31 triệu đồng bào ta…là 31 triệu chiến sĩ anh dũng diệt Mỹ, cứu nước, quyết giành thắng lợi cuối cùng”. Đây là tư tưởng có ý nghĩa chiến lược về tập hợp sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân của Hồ Chí Minh. “Bất kỳ đàn ông, đàn bà, bất kỳ người già, người trẻ, không chia tôn giáo, đảng phái, dân tộc. Hễ là người Việt Nam thì phải đứng lên đánh thực dân Pháp để cứu Tổ quốc.Ai có súng dùng súng. Ai có gươm dùng gươm, không có gươm thì dùng cuốc, thuổng, gậy gộc. Ai cũng phải ra sức chống thực dân Pháp cứu nước”. Xuất phát từ tương quan lực lượng lấy nhỏ đánh lớn, lấy ít địch nhiều, Hồ Chí Minh phát động chiến tranh nhân dân. “Không dùng toàn lực của nhân dân về đủ mọi mặt để ứng phó, không thể nào thắng được”. Quân sự là chính, kết hợp đấu tranh ngoại giao, thêm bạn bớt thù, phân hoá, cô lập kẻ thù. Đấu tranh kinh tế chống lại sự phá hoại của địch. Đấu tranh văn hoá, tư tưởng cũng quan trọng. Song Hồ Chí Minh vẫn nhấn mạnh: “Trong khi liên lạc giai cấp, phải cẩn thận, không khi nào nhượng một chút lợi ích gì của công- nông mà đi vào thảo hiệp”. Câu 28.Anh(chị) hãy phân tích những giá trị to lớn của tư tưởng HCM Nguyễn Thị Thoa.C5C3 20
Đồng bộ tài khoản