Đề tài " Phân tích mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với lạm phát "

Chia sẻ: Nguyen Nhi | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:8

1
693
lượt xem
308
download

Đề tài " Phân tích mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với lạm phát "

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Cơ cấu bài viết : 1. Vấn đề lựa chọn : Bội chi ngân sách và lạm phát. 2. Tên đề tài : Phân tích mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với lạm phát 3. Mục tiêu của bài viết : nhằm tìm ra một lời giải nhỏ trong lời giải tổng thể cho kiềm chề lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô của nền kinh tế. 4. Phạm vi nghiên cứu : Xem xét trường hợp Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.5. ...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Đề tài " Phân tích mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với lạm phát "

  1. TIỂU LUẬN KINH TẾ VĨ MÔ Học viên : Nguyễn Văn A Lớp : Cao học - Đêm AB - K18 Bộ môn : Kinh tế vĩ mô GVHD : Châu Văn Thành Nội dung yêu cầu : Thiết kế một bài tiểu luận/nghiên cứu chuyên ngành. Cơ cấu bài viết : 1. Vấn đề lựa chọn : Bội chi ngân sách và lạm phát. 2. Tên đề tài : Phân tích mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với lạm phát 3. Mục tiêu của bài viết : nhằm tìm ra một lời giải nhỏ trong lời giải tổng thể cho kiềm chề lạm phát và ổn định kinh tế vĩ mô của nền kinh tế. 4. Phạm vi nghiên cứu : Xem xét trường hợp Việt Nam trong giai đoạn hiện nay.
  2. 5. Các câu hỏi nghiên cứu đặt ra cần giải quyết : Giữa lạm phát và bội chi ngân sách có mối quan hệ tác động như thế nào?. Liệu bội chi ngân sách có phải là yếu tố quan trọng dẫn đến lạm phát ?. Liệu có kiểm soát được bội chi và kiếm chề lạm phát trong thời gian ?. 6. Phương pháp nghiên cứu : Phương pháp tổng hợp. 7. Nội dung nghiên cứu trong bài viết này, cần phải nêu bật những vấn đề sau : 7.1.Khái niệm lạm phát là gì ?.Nguyên nhân chủ yếu của tình trạng lạm phát ở Việt Nam trong thời gian qua. Lạm phát là một sự gia tăng liên tục và kéo dài của mức giá chung ( P ) hoặc là quá trình đồng tiền liên tục giảm giá. Nguyên nhân chủ yếu của tình trạng lạm phát ở Việt Nam trong thời gian qua. • Do chi phí đẩy (giá dầu tăng cao, nhập siêu lớn trong điều kiện tỷ giá biến động, chi phí sử dụng vốn tăng, tác động của các chính sách vĩ mô...); • Do cầu kéo ( khủng hoảng lương thực thế giới, dịch bệnh triền miên... làm lượng nhiều loại hàng hóa bị suy giảm, tuy nhiên tổng lượng cầu hàng hóa vẫn có xu hướng gia tăng); • Do tác động của chính sách tiền tệ : (riêng năm 2007, cung tiền M2 tăng trưởng với tốc độ kỷ lục trong vòng 5 năm trở lại đây, với con số 35%, vốn đầu tư nước ngoài vào Việt Nam tương đối lớn, sự thiếu kiên quyết , thiếu nhất quán của NHNN trong việc thực thi chính sách thắt chặt tiền tệ trong những tháng đầu quí II/2008..).
  3. • Do yếu tố tâm lý (người tiêu dùng chạy theo các tin đồn từ đó làm tăng lượng cầu đột biến, không chuyển tiền của mình sang đầu tư sản xuất - kinh doanh mà mua vàng, kim loại quý...). 7.2. Bội chi ngân sách là gì ?. Nguyên nhân bội chi ngân sách ?. Bội chi NSNN trong một thời kỳ (1 năm, 1 chu kỳ kinh tế) là số chênh lệch giữa chi lớn hơn thu của thời kỳ đó. Nguyên nhân bội chi ngân sách có thể chia làm 2 nhóm cơ bản • Nhóm thứ nhất là tác động của chu kỳ kinh doanh : Khủng hoảng làm cho thu nhập của Nhà nước co lại, nhưng nhu cầu chi lại tăng lên, để giải quyết những khó khăn mới về kinh tế và xã hội. Điều đó làm cho mức bội chi NSNN tăng lên. ở giai đoạn kinh tế phồn thịnh, thu của Nhà nước sẽ tăng lên, trong khi chi không phải tăng tương ứng. Điều đó làm giảm mức bội chi NSNN • Nhóm thứ hai là tác động của chính sách cơ cấu thu chi của Nhà nước : Khi Nhà nước thực hiện chính sách đẩy mạnh đầu tư, kích thích tiêu dùng sẽ làm tăng mức bội chi NSNN. Ngược lại, thực hiện chính sách giảm đầu tư và tiêu dùng của Nhà nước thì mức bội chi NSNN sẽ giảm bớt. Mức bội chi do tác động của chính sách cơ cấu thu chi gây ra được gọi là bội chi cơ cấu. 7.3. Lạm phát nhìn từ góc độ thu, chi ngân sách : Xét về mặt thu ngân sách : Thất thu ngân sách hằng năm dẫn đến một lượng tiền không nhỏ chưa được thu vào ngân sách nhà nước để đáp ứng chi ngân sách, làm mất cân đối thu, chi ngân sách, tức là bội chi ngân sách. Bội chi ngân sách làm tăng số nợ của Chính phủ (nếu Chính phủ phải vay trong nước và vay nước ngoài để bù đắp) hoặc phải phát hành tiền. Lượng tiền không
  4. nhỏ còn thất thu ở trên cộng với lượng tiền mới đưa ra lưu thông sẽ tạo sức ép đối với lạm phát. Xét về mặt chi ngân sách : có một số tiền không nhỏ đã bị lãng phí, thất thoát thông qua việc đầu tư công, thông qua việc chi tiêu của các cơ quan nhà nước, thông qua việc làm ăn kém hiệu quả của các doanh nghiệp nhà nước. Đầu tư, chi tiêu kém hiệu quả góp phần làm bội chi ngân sách, làm tăng nợ nần của Chính phủ và tạo sức ép lạm phát. Xét về bội chi ngân sách : tỷ lệ bội chi so với GDP hằng năm vẫn còn cao, chiếm trên dưới 5%. Việc xử lý số thu vượt dự toán cần được dành cho việc trả nợ, dành cho việc giảm bội chi ngân sách, dành cho việc tăng số dự phòng, quỹ dự trữ của quốc gia; trong khi số chi thường xuyên thường vượt dự toán cao hơn cũng tạo sức ép lạm phát. 7.4. Thực trạng bội chi gân sách nhà nước với lạm phát ở Việt Nam : Giai đoạn từ năm 1986 – 1990 : bội chi ngân sách là một yếu tố quan trọng gây nên lạm phát cao trong thập kỷ này trong đó có việc bù đắp thâm hụt ngân sách bằng sự phát hành tiền : 59,7% mức thâm hụt trong thời gian 5 năm được thanh toán bằng cách phát hành tiền : 9,3 tỷ đồng năm 1985; 22,9 tỷ đồng năm 1986; 89,1 tỷ đồng năm 1987; 450 tỷ đồng năm 1988; 1.655 tỷ đồng năm 1989 và 1.200 tỷ đồng năm 1990…. Giai đoạn từ năm 1991 – 1995 : tình trạng thâm hụt ngân sách có xu hướng giảm qua các năm nhưng lạm phát vẫn còn cao, và được bù đắp bằng vay của dân và vay nước ngoài. Tỷ lệ bội chi ngân sách bình quân giai đoạn này so với GDP chỉ ở mức 2,63 %. Giai đoạn từ năm 1996 – 2000 : tỷ lệ bội chi bình quân 3,87% GDP, đây là thời kỳ suy thoái do tác động của cuộc khủng hoảng tài chính ở các nước Đông Nam Á, mức bội chi ngân sách không tác động gây ra lạm phát.
  5. Giai đoạn 2001 – nay : bội chi ngân sách về cơ bản được cân đối ở mức 5% GDP. Tốc độ tăng bội chi khá cao, ở mức 17 – 18 %/năm. Tốc độ này nếu loại bỏ đi yếu tố tăng trưởng thì còn cao hơn tỷ lệ lạm phát hàng năm ( 0,2% năm 2001; 9,7% năm 2003; 9% năm 2005; 11,1 % năm 2006; 7,8% năm 2007; và dự kiến đến cuối năm 2008 trên 20% ). ⇒ Bội chi ngân sách tăng cao thể hiện chính sách tài khoá lỏng lẻo, nói lên sự chi tiêu của chính phủ cho đầu tư và thường xuyên vượt quá mức có thể của nền kinh tế. 7.5. Một số giải pháp kiểm soát bội chi ngân sách và kiếm chế lạm phát trong thời gian tới: Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đang có những biến động lớn như khủng hoảng tài chính tại Mỹ, dấu hiệu suy thoái đang lan rộng từ các nước Châu Âu ( Anh, Pháp, Ý, Đức… ) cho đến Nhật Bản, Hàn Quốc…, vấn đề kiềm chế lạm phát đang trở nên cấp bách không chỉ riêng Việt Nam. Một số giải pháp đề xuất chủ yếu cho trường hợp Việt Nam như sau : Tiếp tục rà soát lại toàn bộ dự án, công trình có vốn đầu tư từ ngân sách nhà nước, kiên quyết xử lí, đình chỉ thậm chí rút giấy phép xây dựng đối với các công trình, dự án kéo dài, kém hiệu quả hoặc chưa thực sự cấp bách. Tránh tình trạng đầu tư dàn trãi, lãng phí trong khi nguồn lực có hạn. Tập trung, ưu tiên vào những công trình có tính cấp bách mang lại hiệu quả kinh tế xã hội cao như : đầu tư hoàn thiện cơ sở hạ tầng kinh tế – kỹ thuật… Tăng cường và đẩy mạnh hơn nữa công tác quản lý và giám sát chặt chẽ trong việc phân bổ ngân sách Trung ương đến các địa phương, tránh tình trạng bội ngân sách địa phương trở thành gánh nặng nợ cho ngân sách TW, triệt để thực hiện chính sách có thu mới có chi. Về chi thường xuyên, tiếp tục rà soát, tổ chức lại tất cả các khâu hoạt động của bộ máy vận hành quốc gia, đẩy mạnh công tác cổ phần hoá doanh nghiệp
  6. có vốn nhà nước, giải thể những đơn vị làm ăn không có hiệu quả, lên lộ trình cắt giảm các khoản chi chưa cần thiết để tập trung nguồn lực cho công tác khác quan trọng và cấp thiết hơn. 7.6. Kết luận : Qua các nội dung nêu trên, mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với lạm phát được rút ra như sau : Ngân sách có mối quan hệ nhân quả với lạm phát. Lạm phát sẽ xảy ra nếu việc thâm hụt ngân sách quá lớn được bù đắp từ việc phát hành tiền. Tuy vào liều lượng của chi tiêu ngân sách ở mức ngân sách cho phép nhằm đẩy đầu tư phát triển tăng lên và tiếp theo là đưa tăng trưởng kinh tế lên cao mà không kéo theo lạm phát cao. Tăng chi ngân sách để kích thích tiêu dùng và tăng cầu tiêu dùng -> kích thích đầu tư phát triển -> tăng trưởng kinh tế. Tăng chi quá mức -> thâm hụt ngân sách -> gánh nặng nợ do bù đắp thâm hụt bằng việc đi vay nợ quá lớn. Kết quả là đưa đến kích cầu quá mức thì ở chu kỳ sau sẽ kéo theo lạm phát, mà lạm phát cao -> giảm đầu tư phát triển - > giảm tăng trưởng. 8. Phần tóm tắt 02 tài liệu nghiên cứu phục vụ đề tài trên . 8.1. “ Lê Quốc Lý ( 2008), Bội chi ngân sách nhà nước trong mối quan hệ với lạm phát ở Việt Nam, Nghiên cứu – Trao đổi, Số 10 năm 2008.” Nội dung tóm tắt : “ Bài viết này đi vào phân tích mối quan hệ giữa bội chi ngân sách với tình hình lạm phát ở Việt Nam. Thông qua bài viết chúng ta sẽ nắm bắt được khái niệm về lạm phát và nguyên nhân gây ra lạm phát ở Việt Nam. Bằng số liệu minh chứng từ năm 1986 đến năm 2007 , tác giả đã phân tích và chỉ rõ ra nhân
  7. tố bội chi ngân sách có mối quan hệ nhân quả với lạm phát, bội chi ngân sách càng lớn sẽ trực tiếp tác động gây ra lạm phát nếu như việc bù đắp bội chi bằng phát hành thêm tiền, và gián tiếp tác động gây ra lạm phát nếu như việc bù đắp bội chi bằng nguồn huy động từ vay nợ cả trong và ngoài nước. Bên cạnh đó, tác giả bài viết cũng đưa ra một số giải pháp nhằm kiểm soát bội chi ngân sách và kiềm chế lạm phát trong giai đoạn sắp tới./. ” 8.2. “Trần Văn Giao ( 2008 ), Xử lý bội chi ngân sách nhà nước nhằm kiềm chế lạm phát hiện nay, Nghiên cứu – Trao đổi, Số 18 năm 2008.” Nội dung tóm tắt : “ Tiếp cận nội dung bài viết này, người đọc sẽ nắm bắt được cấu thành thu - chi ngân sách, những nhóm nguyên nhân cơ bản dẫn đến tình trạng bội chi ngân sách và giới thiệu các nhóm giải pháp cơ bản thường được các quốc gia sử dụng chủ yếu nhằm xử lý bội chi ngân sách như thế nào. Tác giả bài viết còn đề cập đến tình hình lạm phát đang xảy ra ở Việt Nam và chỉ ra được 5 nguyên nhân chủ yếu gây nên tình trạng lạm phát trong thời gian vừa qua. Cuối cùng để kiểm chế lạm phát, tác giả cũng nêu lên những vấn đề sẽ gặp phải khi xử lý bội chi ngân sách cũng như đưa ra những giải pháp có thể áp dụng vào thực tế trường hợp Việt Nam.” ./.

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản