Đồ án môn học Cấu tạo ô tô

Chia sẻ: thongauto

Trong đời sống hiện nay phương tiện giao thông vận tải là một phần không thể thiếu. Đi kèm theo đó là ngành công nghiệp ô tô đang ngày càng phát triển chứng tỏ vai trò quan trọng của mình. Đến nay hầu hết các nước trên thế giới đều đã có ngành công nghiệp ô tô.

Bạn đang xem 10 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Đồ án môn học Cấu tạo ô tô

 

  1. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM ------ - - ----- MỞ ĐẦU ------ - - ----- Trong đời sống hiện nay phương tiện giao thông vận tải là một phần không thể thiếu. Đi kèm theo đó là ngành công nghiệp ô tô đang ngày càng phát triển chứng tỏ vai trò quan trọng của mình. Đến nay hầu hết các nước trên thế giới đều đã có ngành công nghiệp ô tô. Các thế hệ ô tô lần lượt ra đời đánh dấu các giai đoạn phát triển ngày càng hoàn thiện nhằm đạt được các mục tiêu về kinh tế, động lưc và tiêu chuẩn về môi trường. Vì vậy ngành học Công Nghệ ô tô là ngành học hứa hẹn nhiều tương lai. Đồ án môn học là đề tài thiêt thực. Không nhưng giúp sinh viên nắm vững cấu tạo, nguyên lý hoạt động của hệ thống, bảo dưỡng sủa chữa các bộ phạn tuộc phạm vi chuyên ngành mà còn giúp cho sinh viên mở rộng tầm hiểu biết của mình về chuyên môn. Là sinh viên lớp CK Ô TÔ 11 Trường ĐH SPKT Nam Định. Em được giao đề tài: Phân tích kết cấu cua ly hợp ma sát một đĩa dẫn đông thủy lực trên ô tô. Qua thời gian học tập lý thuyết cũng như thưc hành. Nay em đã hoàn thành đồ án dựa trên những kiến thức mình đã được học kết hợp với tài liệu và sự giúp đỡ của các thầy trong bộ môn Cơ Khí Động Lực. Đặc biệt là nhận được sự quan tâm giúp đỡ tận tình của thầy Trần Thanh Tâm đã tạo điều kiện để em hoàn thành tốt đê tài của mình đúng thời hạn. Do kiến thức của em còn hạn chế không thể tránh khỏi những thiếu sót. Vây em mong nhận đươc sự góp ý của các thầy cô và các bạn. Em xin chân thành cảm ơn ! Nam Định, ngày tháng năm 2011. Sinh viên thực hiện Đinh Lệnh Thông SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 1
  2. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM NỘI DUNG CHƯƠNG I. Nhiệm vụ, yêu cầu, cấu tạo và hoạt động của ly hợp ma sát một đĩa dẫn động thủy lực trên ô tô. 1. Nhiệm vụ, phân loại, yêu cầu 1.1 Nhiệm vụ của ly hợp - Ly hợp dùng để truyền hoặc ngắt mô men quay từ động cơ đến hệ thống truyền lực. Tách dứt khoát và nối êm dịu từ động cơ với hệ thống truyền lực khi vào hoặc chuyển số - Là bộ phận đảm bảo an toàn cho hệ thống truyền lực khi bị quá tải như khi phanh xe đột ngột mà không đạp ly hợp. 1.2 Phân loại ly hợp 1.2.1 Theo cách truyền mô men chia ra: - Ly hợp ma sát: Mô men truyền qua ly hợp nhờ các bề mặt ma sát - Ly hợp thuỷ lực: Mô men truyền nhờ động năng của dòng chất lỏng - Ly hợp điện từ: Mô men truyền dựa trên từ trường của nam châm điện. - Ly hợp liên hợp: Là sự kết hợp của hai hoặc nhiều loại ly hợp nói trên. 1.2.2 Theo hình dạng và số đĩa ma sát chia ra: - Ly hợp ma sát dạng đĩa: + Ly hợp một đĩa ma sát + Ly hợp nhiều đĩa ma sát - Ly hợp hình nón - Ly hợp hình trống 1.2.3 Theo phương pháp tạo ra lực ép chia ra: - Ly hợp lò xo: Loại dùng lò xo trụ và loại dùng lò xo màng. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 2
  3. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM - Ly hợp ly tâm: Lực ép sinh ra do lực ly tâm cửa trọng khối phụ ép vào. - Ly hợp nửa ly tâm: Loại này kết hợp cả hai loại kể trên. 1.2.4 Theo kết cấu của cơ cấu điều khiển ly hợp chia ra: - Ly hợp thường đóng - Ly hợp thường mở Hiện nay, loại ly hợp thường đóng dùng lò xo trụ hay được sử dụng trên các loại xe du lịch và xe tải nhẹ vì nó có kết cấu đơn giản, gọn nhẹ và dễ sửa chữa. 1.3 Yêu cầu đối với ly hợp: - Truyền được mô men quay lớn nhất của động cơ mà không bị trượt trong mọi điều kiện sử dụng. Vì vậy mô men ma sát của ly hợp phải bằng hoặc lớn hớn mô men quay cực đại của động cơ. - Khi đóng ly hợp phải êm dịu, không gây va đập giữa các bánh răng và các chi tiết của hệ thống truyền lực. - Khi mở ly hợp phải nhanh và dứt khoát để việc chuyển số được dễ dàng và êm dịu. - Mô men quán tính của các bộ phận bị động bên trong ly hợp phải nhỏ để giảm tải trọng va đập lên các bánh răng của hộp số khi sang số. - Điều khiển ly hợp phải dễ dàng, lực tác dụng lên bàn đạp ly hợp nhỏ. - Các bề mặt ma sát của ly hợp phải thoát nhiệt tốt, tránh cho ly hợp bị quá nhiệt gây cháy hỏng bề mặt ma sát. - Kết cấu đơn giản, dễ điều chỉnh và sửa chữa. - Ly hợp phải làm nhiêm vụ của bộ phận an toàn cho hê thống truyền lực khi bị quá tải. do đó hệ số dự trữ mômen phải nằm trong giới hạn cho phép thích hợp với từng loại ôtô. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 3
  4. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM 2. Cấu tạo và nguyên lý hoạt động của ly hợp ma sát 2.1 Cấu tạo chung của ly hợp ma sát một * Ly hợp ma sát một đĩa bao gồm các bộ phận sau: - Bộ phận dẫn động ly hợp: Bao gồm các chi tiết như bàn đạp ly hợp, cơ cấu dẫn động từ bàn đạp đến ly hợp, càng cua, đòn mở, vòng bi phân ly, các lò xo hồi vị. Cơ cấu dẫn động ly hợp thủy lực. - Bộ phận tạo lực ép: bao gồm vỏ đĩa ép, lò xo ép (loại trụ hoặc loại màng). Lò xo ép luôn ở trạng thái chịu nén nên gây ra lực ép làm cho đĩa ép ép chặt đĩa ma sát với bánh đà. - Phần chủ động: bao gồm bánh đà và cụm đĩa ép. Cụm đĩa ép được lắp vào bánh đà bằng các bu lông. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 4
  5. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM - Phần bị động: là đĩa ma sát, nó nhận mô men quay từ đĩa ép và bánh đà nhờ lực ma sát khi ly hợp đóng. Đĩa ma sát truyền mô men xoắn cho trục sơ cấp của hộp số nhờ lắp ghép bằng then hoa. 2.2 Nguyên lý làm việc Trên ô tô, ly hợp nằm giữa động cơ và hộp số. Nó truyền mô men xoắn của động cơ cho trục sơ cấp của hộp số khi ly hợp ở trạng thái đóng và không truyền mô men này khi ly hợp ở trạng thái mở. 2.2.1 Trạng thái đóng: Đây là trạng thái làm việc thường xuyên của ly hợp. Khi không tác dụng lực vào bàn đạp ly hợp, vỏ ly hợp và cụm đĩa ép được bắt chặt với bánh đà bằng các bu lông nên nó quay cùng bánh đà. Dưới tác dụng của các lò xo ép, đĩa ma sát được ép chặt vào bánh đà. Lúc đó bánh đà, cụm đĩa ép, đĩa ma sát tạo thành một khối. Khi trục khuỷu động cơ quay thì bánh đà, đĩa ép và đĩa ma sát quay theo. Moayơ đĩa ma sát dược lắp trượt trên trục sơ cấp hộp số bằng các rãnh then hoa. Do đó mô men của động cơ được truyền qua các bề mặt ma sát tới trục sơ cấp của hộp số. 2.2.2 Trạng thái mở SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 5
  6. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM Đây là trạng thái làm việc không thường xuyên của ly hợp. Khi người lái tác động một lực vào bàn đạp ly hợp, thông qua cơ cấu dẫn động thủy lực làm quay càng cua, đầu càng cua gạt khớp trượt (vòng bi phân ly) chuyển động tịnh tiến về phía đòn mở (hoặc lò xo đĩa). Khớp trượt tỳ vào đầu đòn mở làm đòn mở quay xung quanh chốt của nó. Khi đó đĩa ép chuyển động nén lò xo ép lại, tách các bề mặt ma sát ra không tiếp xúc với nhau. Lúc đó cụm đĩa ép vẫn quay cùng bánh đà còn đĩa ma sát ở trạng thái tự do, nó không truyền mô men quay cho trục sơ cấp của hộp số. Khi người lái buông bàn đạp ly hợp ra, ly hợp lại trở về trạng thái đóng nhờ lực ép của các lò xo ép. Trong quá trình đóng và mở ly hợp, lực ép của lò xo luôn thay đổi gây nên hiện tượng trượt giữa các bề mặt ma sát. Hiện tượng trượt tuy xảy ra trong thời gian ngắn nhưng cũng sinh nhiệt gây mài mòn, cháy bề mặt ma sát. Tuy nhiên hiện tượng trượt giúp cho ly hợp đóng êm dịu hơn. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 6
  7. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM 3. Cấu tạo các bộ phận của ly hợp: 3.1 Bánh đà: Bánh đà có bề mặt phẳng tiếp xúc với đĩa ma sát và có các lỗ ren để bắt vỏ đĩa ép bằng các bu lông. Bề mặt ma sát được gia công phẳng với độ phẳng cao để đảm bảo diện tích tiếp xúc lớn nhất. 3.2 Đĩa ma sát: SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 7
  8. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM Đĩa ma sát ly hợp tiếp xúc một cách đồng đều với về mặt ma sát của đĩa ép và bánh đà để truyền công suất được êm. Nó cũng giúp làm giảm sự va đập khi bắt đầu đóng ly hợp. Đĩa ma sát bao gồm: - Moay ơ có rãnh then hoa ăn khớp với then hoa trên trục sơ cấp của hộp số để truyền mô men xoắn. Điều này làm cho trục sơ cấp và đĩa ma sát quay cùng với nhau. Tuy nhiên đĩa ma sát có thể trượt trên trục về phía trước hoặc phía sau. Trên moayơ có những lỗchữ nhật để lắp lò xo giẳm chấn. - Xương đĩa bằng thép mỏng có dạng hình tròn trên đó có gắn các tấm ma sát. Xương đĩa được chia thành nhưng hình rẻ quạt đều nhau giúp giảm độ cứng, tăng độ đàn hồi iarm khối lượng , hạn chế cong vênh khi đĩa bị quá nóng. Có những loại xương đĩa có lắp lò xo tạo gợn sóng giữa xương đĩa và tầm ma sát. - Các tấm ma sát được gắn trên xương thép bằng cách tán đinh hoặc dán bằng loại keo đặc biệt. Các đinh tán thường bằng đồng hoặc nhôm, sau khi tán xong các đầu đinh tán phải tụt sâu so vơi bề mặt tấm ma sát từ 1đến 2mm. Tấm ma sát được chế tạo bằng amiang chịu lực cao, sợi cotton và dây đồng đỏ ép lại hoặc đúc lien kết vơi nhau hoăc làm bằng thép với kim loại sứ. Tấm ma sát phải có hệ số ma sát cao và ổn định với nhiệt, phải chịu được nhiệt và truyền nhiệt tốt. Để tăng khả năng truyền nhiệt của tấm ma sát, trên bề mặt ma sát được xẻ các rãnh chéo tản nhiệt và thoát một phần vật liệu bị mài mòn. - Các lò xo giảm chấn (hoặc cao su chống xoắn) nằm trên đĩa ma sát, nó làm giảm sự rung động khi ly hợp bắt đầu tiếp hợp. Khi ly hợp vào ăn khớp, đĩa ép sẽ ép chặt đĩa ma sát vào với bánh đà đang quay, các bề mặt ma sát bắt đầu tiếp xúc thì các lò xo này bị nén lại làm giảm sự rung giật cho ly hợp khi đĩa băt đầu quay cùng với bánh đà (ly hợp tiếp xúc một cách êm dịu). SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 8
  9. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM - Tấm đệm: là các tấm lò xo lá dạng lượn sóng, nó nằm giữa hai tấm ma sát ở khoảng hở của xương thép. Tấm đệm có tác dụng làm giảm lực ma sát khi ly hợp bắt đầu tiếp xúc, điều này làm cho quá trình vào ăn khớp êm dịu. 3.3 Đĩa ép ly hợp: Đĩa ép thường được làm bằng vật liệu chịu tải. Bề mặt ma sát của đĩa ép có độ phẳng cao. Đĩa ép được điều khiển để đóng hoặc mở ly hợp, nó luôn chịu lực ép của lò xo nén. Đĩa ép thường được chế tạo bằng gang hoặc thép. Bề mặt sau của đĩa ép có các lỗ và đòn bẩy được gắn với quang treo. Trong suốt quá trình hoạt động của ly hợp, đĩa ép di chuyển tịnh tiến theo chiều trục bên trong vỏ ly hợp. 3.4 Lò xo ép: 3.4.1 Lò xo ép dạng trụ:(coil spring) Lò xo ép nằm giữa đĩa ép và vỏ ly hợp, nó tạo ra lực ép của ly hợp. Có hai Vỏ ly hợp Lò xo ép Vòng bi phân ly Đòn mở Lò xo giảm chấn Ốc điều chỉnh Bu lông treo Đĩa ép loại lò xo ép:Bao gồm nhiều lò xo bố trí xung quanh đĩa ép. Là những lò xo trụ nhỏ tương tự như lò xo xupáp. Mỗi lò xo có một đầu lồng vào vấu trên đĩa ép, đầu còn lại lồng vào vấu trên vỏ ly hợp. Nó tạo ra lực ép để ép chặt đĩa ép, đĩa ma sát với bánh đà. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 9
  10. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM 3.4.1 Lò xo màng ( Diaphragm spring): Còn gọi là lò xo mặt trời Lò xo màng có dạng hình nón cụt, nó không phải là tấm liền mà được cắt theo đường sinh thành nhiều phần. Lò xo màng được gắn chặt lên đĩa ép bằng đinh tán. Một vòng thép gắn trên lò xo để lò xo được ổn định trong quá trình làm việc đồng thời để liên kết với vỏ ly hợp. Lò xo màng ngoài nhiệm vụ tạo ra lực ép như lò xo trụ còn thực hiện nhiệm vụ của đòn mở. Khi khớp trượt (vòng bi phân ly) bị đẩy về phía động cơ tỳ lên phần trung tâm của lò xo, cạnh ngoài của nó bị kéo ra xa bánh đà làm tách các bề mặt ma sát. Các dải băng được lắp theo chiều tiếp tuyến để truyền mônen quay. Khi khớp trượt không tiếp xúc vào đầu trong của lò xo thì lò xo sẽ trở lại trạng thái bình thường của nó. Lúc đó cạnh ngoài của đĩa lò xo mặt trời sẽ đẩy đĩa ép ép chặt vào đĩa ma sát vào bánh đà. 3.4.2 Đặc tính của lò xo ép: SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 10
  11. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM Đồ thị ở hình trên trình bày sự dịch chuyển của đĩa ép ly hợp dọc theo trục hoành và lực ép lên đĩa ép ly hợp dọc theo trục tung. Đường nét liền chỉ các đặc tính của lò xo đĩa, và đường nét đứt chỉ các đặc tính của lò xo trụ. a. Ở điều kiện bình thường, ly hợp hoàn toàn mới: Khi đặt vào đĩa ép ly hợp một lực ép (P0) như nhau đối với cả hai loại: loại lò xo trụ và loại lò xo đĩa, khi ấn hết cỡ bàn đạp ly hợp, mỗi sức ép trở thành P2 và P’2. Điều này có nghĩa là đối với loại lò xo đĩa, lực cần phải ấn vào bàn đạp ly hợp nhỏ hơn đối với lò xo trụ với mức chênh lệch được thể hiện bằng “a”. b. Khi ly hợp bị mòn bề mặt ma sát quá giới hạn cho phép Lực ép của lò xo lên đĩa ép ly hợp của loại lò xo trụ giảm đến P’ 1 và lực ép của lò xo lên đĩa ép ly hợp của loại lò xo đĩa là P1, cũng bằng P0. Điều đó có nghĩa là, khả năng truyền công suất của ly hợp kiểu lò xo đĩa không bị giảm cho tới giới hạn mòn của đĩa. Ngược lại, lực ép đặt lên đĩa ép ly hợp của loại lò xo trụ giảm xuống P’1. Do đó, khả năng truyền công suất giảm xuống, làm cho ly hợp bị trượt. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 11
  12. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM 3.5 Vòng bi phân ly: Là một dạng vòng bi đặc biệt có gắn với giá trượt. Trên giá trượt có rãnh để lắp đầu càng cua. Khi làm việc, vòng bi phân ly chuyển động tịnh tiến trên trục sơ cấp của hộp số. Một lò xo giúp cho vòng bi phân ly trở về vị trí ban đầu khi ly hợp đóng. 3.6 Đòn mở. Đòn mở ly được lắp bên trong dĩa ép, nó quay xung quanh chốt khi vòng bi phân ly tì vào đầu bên trong, khi đó đầu ngoài sẽ dịch chuyển kéo đĩa ép ra xa bánh đà. Các lò xo hình trụ nằm chung quanh mâm ép xen giữa những cần đẩy để giữ chúng từ vị trí tự do về vị trí làm việc. 3.7 Vỏ ly hợp Được dập bằng thép, nó liên kết đĩa ép, lò xo ép, đòn mở với bánh đà. Vỏ ly hợp có các lỗ để bắt chặt vào bánh đà. 3.8 Trục ly hợp. Thông thường trục ly hợp là trục sơ cấp của hộp số, trừ một số xe hộp số đặt cách xa ly hợp thì trục ly hợp với trục sơ cấp hộp số nối với nhau qua trục các-đăng Trục ly hợp phải có độ cứng vững cao, không bị cong, xoắn khi làm việc. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 12
  13. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM 3.9 Cơ cấu dẫn động ly hợp (Dẫn động thủy lực) Cơ cấu dẫn động ly hợp có tác dụng điều khiển ly hợp gồm có các chi tiết: Bàn đạp ly hợp, xi lanh chính của ly hợp, xi lanh con (xi lanh cắt ly hợp), đường ống dẫn dầu, thanh nối, lò xo hồi vị, bộ phận điều chỉnh hành trình tự do của bàn đạp ly hợp. Loại này được sử dụng phổ biến trên các xe ô tô hiện nay. - Xi lanh chính làm nhiệm vụ cung cấp dầu có áp suất cao cho cơ cấu dẫn động. Bên trong xi lanh có pittông, hai đầu pittông có cúppen bằng cao su để bao kín giữa pittong với xilanh. Phía trên xi lanh có bình chứa dầu bằng nhựa cung cấp dầu cho cơ cấu điều khiển. Một lò xo có xu hướng đẩy pittông về vị trí ban đầu khi chưa tác động vào bàn đạp ly hợp. Một van nạp để điều tiết dầu lưu thông giữa xi lanh và bình chứa. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 13
  14. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM - Xilanh con (xilanh cắt ly hợp): gồm có pittông nối với càng gạt bằng thanh đòn có cơ cấu điều chỉnh. Trên pittông có cúppen bao kín giữa xilanh và pittông không cho dầu chảy ra ngoài. Khi dầu được đẩy từ xi lanh chính tới với áp suất nhất định thì pittông được đẩy tịnh tiến trong xilanh làm dịch chuyển càng gạt thông qua thanh đòn điều chỉnh, ly hợp mở. Một lò xo kéo pittông trở về khi không có áp suất dầu tác dụng. Trên một số ô tô hiện nay sử dụng bộ phận tự điều chỉnh hành trình tự do của bàn đạp ly hợp (xilanh cắt ly hợp tự điều chỉnh): Lò xo côn trong xilanh cắt ly hợp luôn luôn ép cần đẩy vào càng cắt bằng lực lò xo để giữ hành trình tự do của bàn đạp ly hợp không thay đổi. ♦Hoạt động của cơ cấu dẫn động thuỷ lực: - Khi đạp lên bàn đạp li hợp, píttông bị cần đẩy dịch chuyển về bên trái. Dầu phanh trong xilanh chảy qua van nạp đến bình chứa và đồng thời đến xilanh cắt ly hợp. Khi píttông dịch chuyển tiếp về bên trái, thanh nối sẽ tách khỏi SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 14
  15. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM bộ phận hãm lò xo, và van nạp đóng đường dầu đi vào bình chứa bằng lò xo côn, do đó tạo thành áp suất trong buồng A và áp suất này truyền đến pittông của xilanh cắt ly hợp. Đạp bàn đạp ly hợp - Khi thả bàn đạp ly hợp, lò xo nén đẩy pittông trở về bên phải và áp suất thuỷ lực giảm xuống. Khi pít tông trở lại hoàn toàn, bộ phận hãm lò xo đẩy thanh nối về bên phải. Như vậy van nạp mở đường đi vào bình chứa và nối với buồng A và B. Nhả bàn đạp ly hợp Chú ý: SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 15
  16. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM - Nếu không khí xâm nhập vào đường dẫn dầu sẽ không tạo ra được đủ áp suất dầu làm mở ly hợp. Khi đó tác dụng của ly hợp sẽ kém đi và không thể chuyển số được. - Cơ cấu dẫn động thuỷ lực có thể được cường hoá bằng cách chế tạo xi lanh con có đường kính lớn hơn xilanh chính. Khi đó lực đạp vào bàn đạp ly hợp sẽ giảm đi 3.10 Hành trình tự do của bàn đạp ly hợp Hành trình tự do của bàn đạp ly hợp là khoảng cách mà bàn đạp có thể dịch chuyển cho đến khi vòng bi phân ly ép vào lò xo đĩa. Khi đĩa ly hợp bị mòn, hành trình tự do này giảm đi. Nếu đĩa tiếp tục mòn và bàn đạp không có hành trình tự do, thì sẽ làm cho ly hợp bị trượt. Do đó, cần phải điều chỉnh chiều dài của cần đẩy xilanh cắt ly hợp, và duy trì hành trình tự do này không đổi. Trong các kiểu xe hiện nay, người ta sử dụng các xilanh cắt ly hợp tự điều chỉnh, do đó hành trình tự do của bàn đạp ly hợp không thay đổi. Điều chỉnh độ cao của bàn đạp ly hợp bằng bu lông chặn bàn đạp, và điều chỉnh hành trình tự do của bàn đạp bằng độ dài của cần đẩy. Khi hành trình SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 16
  17. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM tự do của bàn đạp ly hợp không đúng quy định thì điều chỉnh bằng cách thay đổi chiều dài của cần đẩy giữa píttông của xi lanh cắt ly hợp và càng gạt. CHƯƠNG II. Các biện pháp nâng cao tuổi thọ của ly hợp ma sát một đĩa trong sử dụng và bảo dưỡng sửa chữa. 1. Hiện tượng, nguyên nhân hư hỏng của bộ ly hợp ma sát. 1.1 Li hợp bị trượt * Hiện tượng: - Có mùi khét - Khi chạy tăng ga nhưng xe vẫn chạy chậm * Nguyên nhân: - Tấm ma sát mòn, bề mặt bị chai cứng - Bề mặt ma sát bị dính dầu mỡ - Đĩa chủ động mòn làm giảm lực ép - Hành trình tự do của bàn đạp nhỏ hoặc không có - Lò so ép hình trụ hoặc lò xo lá bị yếu, gãy - Điều chỉnh chiều cao đầu đòn mở không đúng và không bằng nhau * Tác hại:- Làm đĩa ép, đĩa ma sát và bánh đà mòn nhanh - Phát sinh ra nhiệt độ cao làm cháy các bề mặt ma sát, các đĩa bị rạn nứt, cong vênh, các lò xo bị giảm đàn tính. - Không truyền hết mômen ra phía sau 1.2. Ly hợp ngắt không hoàn toàn ( dính côn) * Hiện tượng: - Khi đạp bàn đạp hết hành trình, trục ly hợp vẫn quay theo bánh đà làm cho quá trình vào số khó khăn và gây va đập. Nguyên nhân: - Hành trình tự do quá lớn - Đĩa ma sát bị cong vênh SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 17
  18. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM - Đĩa ép bị vênh - Chiều cao các đòn mở không bằng nhau - Khi ngắt li hợp có vật cớng rơi vào - Moay ở đĩa ma sát bị kẹt trên trục ly hợp - Điều chỉnh không đúng đối với ly hợp kép * Tác hại: Gây ra các va đập ở bánh trăng hộp số và vào số khó khăn. 1.3. Ly hợp bị rung giật khi nối động lực ( khi nhả ly hợp từ từ ) * Nguyên nhân: - Rãnh then hoa trục ly hợp và moay ơ đĩa ma sát bị mòn - Đinh tán giữa tấm ma sát và đĩa thép bị rơ lỏng - Lò xo giảm chấn đĩa ma sát bị yếu, gẫy. - Đĩa ép bị vênh, đảo. * Tác hại: Làm tăng tốc độ mòn của các chi tiết và người lái xe mệt mỏi. 1.4. Ly hợp làm việc có tiếng kêu Tiếng kêu thường thấy ở hai trường hợp: a. Khi ly hợp ở trạng thái đóng * Nguyên nhân: - Lò xo ép gị gẫy - Lò xo giảm chấn bị gẫy - Đòn mở ly hợp bị gẫy - Các bulông bắt không chặt. b. Khi ly hợp ở trạng thái mở * Nguyên nhân: - Vòng bi đỡ trục bị mòn, vỡ. - Vòng bi tỳ mòn, dơ, lỏng, khô dầu mỡ. - Trục ly hợp không trùng tâm với trục khuỷu. - Đối với ly hợp kép còn có tiếng kêu do va đập giữa chốt với đĩa ép trung SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 18
  19. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM gian * Tác hại: Làm hư hỏng các chi tiết do va đập. 1.5 Bàn đạp ly hợp rung. * Nguyên nhân: - Động cơ và hộp số lặp ghép không thẳng hàng - Bánh đà bị đảo, bị lệch tâm - Động cơ và hộp số bị lệch tâm 1.6 Đĩa ma sát chóng mòn. * Nguyên nhân: - Lò xo đĩa ép yếu hoặc gãy - Đĩa ép, đĩa ma sát bị vênh - Không có hành trình tư do của bàn đạp ly hợp làm cho ly hợp bị trượt khi có tải 1.7 Bàn đạp ly hợp nặng. * Nguyên nhân: - Cơ cấu điều khiển thiếu dầu mỡ bôi trơn - Bàn đạp ly hợp bị cong, vênh tì sát xuống sàn xe - Cần liên kết bị cong. 2. Phương pháp kiểm tra, bảo dưỡng, sửa chữa bộ ly hợp ma sát. 2.1 Vỏ ly hợp. - Các sai hỏng và nguyên nhân của nó: Vỏ nứt, sứt, biến dạng (do va đập mạnh) - Phương pháp kiểm tra: Chủ yếu là dùng mắt quan sát - Sửa chữa: + Nếu nứt hoặc sứt thì hàn lại đảm bảo yêu cầu kỹ thuật. SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 19
  20. Đồ án môn học Cấu tạo ô tô GVHD: Ths. TRẦN THANH TÂM + Nếu vỡ, biến dạng lớn thì thay thế bằng vỏ ly hợp mới theo đúng chủng loại. 2.2 Trục ly hợp. - Các sai hỏng và nguyên nhân: + Trục ly hợp bị mòn chỡ lắp ghép vòng bido tháo lắp nhiều lần không đúng kỹ thuật. + Rãnh then hoa bị mòn do làm việc lâu ngày, bảo dưỡng không đúng định kỳ. - Kiểm tra: + Băng phương pháp quan sát và dùng dụng cụ đo. + Dùng Panme đo đường kính chỗ lắp vòng bi. + Dùng dưỡng để kiểm tra then hoa. - Sửa chữa: + Nếu cổ trục ly hợp bị mòn chỗ lắp vòng bi thì dùng phương pahps phun kim loại. + Then hoa trục ly hợp bị sứt mẻ ta phải hàn lai, sau đó gia công theo đúng kích thước ban đầu. 2.3 Đĩa ma sát. - Sai hỏng và nguyên nhân: + Bề mặt đĩa ma sát bị mòn, bị cào xước, cong vênh, trai cứng. + Các đinh tán giữa đĩa và moayơ bị lỏng, đinh tán cửa tấm ma sát long ra hoặc trồi lên mặt đĩa. + Các lò xo giảm chấn bị yếu hoặc gãy (do tác động nhiệt). + Các rãnh then hoa bị mòn hoặc sứt mẻ (do đĩa ma sát làm việc lâu ngày, bảo dưỡng không đúng kỹ thuật). - Kiểm tra và sửa chữa: SV: Đinh Lệnh Thông Lớp CK _Ô TÔ 11 20
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản