Giáo án điện tử môn sinh học: Sinh học lớp 12- Công nghệ lai tế bào Soma- Thi GVG

Chia sẻ: tengteng12

Tham khảo tài liệu 'giáo án điện tử môn sinh học: sinh học lớp 12- công nghệ lai tế bào soma- thi gvg', tài liệu phổ thông, sinh học phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Bạn đang xem 10 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Giáo án điện tử môn sinh học: Sinh học lớp 12- Công nghệ lai tế bào Soma- Thi GVG

Phan Thị Thái
Phan
Lê Thị Thu Quý
Trần Thị Mộng Trúc
Lê Thị Phương Thao
Trương Thị Hòa
Đào Thị Thanh Hiền
Nguyễn Thị Đầu
Hoàng Thị Hồng Gấm
Sinh :2B
Sinh
Lai tế bào soma




   
1.Khái niệm
Tế bào soma là loại tế bào sinh dưỡng 


đã biệt hóa cao đảm nhiệm 1 chức năng 
nhất định của cơ thể
Sự kết hợp của 2 tế bào soma mang 


những đặc tính của 2 loài lai gọi là lai tế 
bào soma.
2.Đặc điểm:




Lai khác loài chi, họ ,bộ,...
­

Áp dụng đồng thời công nghệ nuôi cấy 
­

tế bào và dung hợp tế bào trần.
3.So sánh

Lai tế bào soma
Lai hữu tính 


Nhanh, tiết kiệm 
Thời gian dài, thực hiện  

thời gian
lâu
Khác loài
Cùng loài


Năng suất cao

Năng suất thấp

Phức tạp

Đơn giản

Chi phí cao

Chi phí thấp Công nghệ hiện 


Thủ công đại


Chất lượng cao


Tạo ra được nhiều 

4.Nội dung
Khái quát chung: 

­ Vì tế bào thực vật có thành tế bào cellulo nên 
phải tách bỏ thành tế bào để có thể lai tế bào 
soma(lai tế bào trần) một cách dễ dàng.
­ Nhờ công nghệ nuôi cấy tế bào và lai tế bào 
trần đã cho phép các nhà tạo giống tạo nên 
những tế bào lai khác loài,chi,họ,bô,....những tế 
bào lai này được gọi là tế bào soma. Từ tế bào 
lai tạo này tạo nên mô sẹo và sẽ tái sinh nên 
cây lai soma mang đặc điểm di truyền của cả 
bố và mẹ chẳng khác gì lai hữu tính.
Tạo tế bào trần




Dung hợp tế bào trần
Quy trình

Nuôi cấy tế bào trần



Tái sinh cây từ tế bào trần
Quá trình lai soma
Cây trưởng thành


Mô sẹo


Tế bào lai


Tế bào trần
5.Quy trình
5.1) Tạo tế bào trần
    
a) Phương pháp cơ học
- Cho miếng mô vào dung dịch ưu trương để 
khối tế bào chất cùng màng sinh chất tách 
khỏi vỏ cellulose.
­  Kim nhọn,dao phẩu tích để cắt các mô cùng 
lớp vỏ.
­ Ngâm vào môi trường nuôi cấy pha loãng, tế 

bào sẽ phồng to và tách khỏi vỏ cellulose ra 
ngoài tạo thành các protoplast tự do.
­ Năng suất thấp. 
b) Phương pháp sử dụng enzim 
­ Sử dụng enzim để phân hủy lớp vỏ tạo 

tế bào trần 
­ Hiệu quả cao hơn so với pp cơ học.

 
5.2) Dung hợp tế bào trần
    a) Dung hợp protoplast
       ­ xử lý bằng NaNO3 :
+ Phương pháp này cho hiệu quả thấp vì     
NaNO3 không thích hợp với tế bào bị không 
bào hóa mạnh như protoplast từ nhu mô lá.
       ­ xử lý bằng PEG: 
Xử lý PEG cùng với pH/Ca2+ có hiệu quả tăng 
tần số dung hợp và khả năng sống sót của 
protoplast. PEG có 2 tác dụng:
      ­ cung cấp cầu nối để Ca2+ có thể liên kết 
các bề mặt màng vơi nhau.
      ­ dẫn đến sự rối loạn diện tích bề mặt màng.
b) Dung hợp bằng điện
+ phương pháp này đơn giản, nhanh, 
hiệu quả hơn dung hợp bằng hóa 
chất,không gây độc đối với tế bào hoặc 
thể dị nhân như được xử lý bằng PEG. 
Lá được cắt từ cây




X ử lí  e n zim   đ ể h ò a  
ta n  m à n g  tế  b à o




Kí c h  th í c h  b ằ ng   đ iệ n 
p ro to p la s t
h a y h ó a  c h ấ t

Du n g  h ợ p  tế  b à o


Du n g  h ợ p  n h â n
Dung hợp tế bào
5.3) Nuôi cấy tế bào
trần(protoplast)
a) môi trường nuôi cấy
Thành phần dinh dưỡng: B5,MS,Ca, 


sucrose(3­5%).....
Áp lực thẩm thấu của môi trường


Mật độ dàn trải protoplast: tối ưu là 


1.104 – 1.105/mL.
5.4) Tái sinh cây từ  tế bào
trần(protoplast)

a) Tạo vách tế bào
   Quá trình hình thành vách tế bào có thể 
hoàn chỉnh trong vòng 2­ vài ngày mặc 
dù các protoplast trong nuôi cấy thường 
bắt đầu tái sinh vách tế bào sau khi 
phân lập một vài giờ. Các protoplast 
phát triển vách kém thường phân chia tế 
bào cũng rất kém.
     b) Phát triển cây hoàn chỉnh (callus)
 
 ­ Sau khi tạo vách tế bào chung quanh, các tế 
bào được tái cấu trúc đã tăng kích thước và 
sau 1 tuần xuất hiện sự phân chia đầu tiên
 ­ Sau 2 – 3 tuần , các khuẩn lạc tế bào có kích 
thước lớn được tạo thành và có thể cấy 
chuyển chúng lên môi trường không có sự 
điều chỉnh áp lực thẩm thấu để phát triển 
thành cây hoàn chỉnh, các cây hoàn chỉnh 
này được cảm ứng để phân hóa cơ quan, 
hoặc tái sinh thành cây hoàn chỉnh.
6) Chọn lọc các tế bào lai
a) Chọn lọc các thể lai soma
Phương pháp mẫn với dược phẩm
-

Các đột biến khuyết dưỡng
-

Chọn lọc bổ sung di truyền
-

Sử dụng các đột biến bạch tạng có các gene không
-

allele cho chọn lọc bộc bổ sung di truyền
b) Chọn lọc tế bào lai
c) Con lai do sự dung hợp nhân
d) Con lai do sự dung hợp tế bào chất
Sản phẩm của quá trình dung hợp
Tái sinh cây từ tế bào trần(protoplast)
Cây hoàn chỉnh
Quá trình lai tế bào soma
7) Một số thành tựu của kỹ thuật 
này trên thế giới và ở Việt Nam

 ­ Từ những năm 70 của thế kỷ XX, 
người ta đã tạo ra được tế bào lai 
soma từ 2 loài thuốc lá và tái sinh 
được cây thuốc lá lai toàn vẹn.
- sau đây là một số thành tựu:
 
a)Dùng kỹ thuật lai 
soma để lai tế bào 
khoai tây với tế bào 
cà chua, đã tạo nên 
cây lai, mang đặc 
tính của khoai tây và 
cà chua, có tính 
kháng bệnh cao.
+
b) Ở chi cải 
-

Brassica, nhờ 
dung hợp 
protoplast, đã 
tổng hợp được 
loài  Brassica 
napus từ hai loài 
B. oleracea và 
loài B. 
Campestris.
+


loài B. oleracea loài B. Campestris




loài Brassica napus
c) Ở thuốc lá, loài 
Nicotiana tabacum dễ 
lây nhiễm vi khuẩn gây 
bệnh đốm lửa,nấm đen. 
- Trong khi đó, loài N. 
Rustica chống được các 
bệnh trên. Con lai hữu 
tính giữa hai loài này bất 
thụ, nhưng con lai soma 
giữa chúng lại hữu thụ 
và có khẳ năng kháng 
lại những bệnh trên.
+


loài N. Rustica
loài Nicotiana tabacum
d) Cây họ đậu, bằng 
-

kỹ thuật dung hợp 
protoplast, người ta 
đã tạo ra được con 
lai soma giữa cỏ ba 
lá với  cây Medi, và 
sử dụng chúng trong 
việc sản xuất chất 
tanin từ lá.
+



Cỏ ba lá Cây medi
e ) cây lúa, trong 
-
chương trình hợp tác 
giữa IRIR với trướng 
đại học Nottingham, 
nhờ sử dụng kỹ 
thuật protoplast, 
người ta đã tạo ra 
một số giống lúa có 
tính bất dục tế bào 
chất nhưng có khả 
năng chống chịu 
sâu bệnh và nhiệt 
độ thấp.
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản