Giáo trình công nghệ tạo phôi nâng cao chương 3

Chia sẻ: Luuvan Qui | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:7

0
118
lượt xem
55
download

Giáo trình công nghệ tạo phôi nâng cao chương 3

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tham khảo tài liệu 'giáo trình công nghệ tạo phôi nâng cao chương 3', kỹ thuật - công nghệ, cơ khí - chế tạo máy phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Giáo trình công nghệ tạo phôi nâng cao chương 3

  1. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 30 Ch−¬ng 3 Tæng quan vÒ qu¸ tr×nh s¶n xuÊt c¸n 3.1. S¶n phÈm c¸n S¶n phÈm c¸n ®−îc sö dông rÊt réng r·i trong tÊt c¶ c¸c ngµnh kinh tÕ quèc d©n nh−: ChÕ t¹o m¸y, cÇu ®−êng, c«ng nghiÖp «t«, m¸y ®iÖn, x©y dùng, quèc phßng v.v... bao gåm kim lo¹i ®en vµ kim lo¹i mµu. S¶n phÈm c¸n cã nhiÒu c¸ch ph©n lo¹i nh− ph©n lo¹i theo thµnh phÇn ho¸ häc, c«ng dông cña s¶n phÈm, theo m¸c vËt liÖu... Tuy nhiªn chñ yÕu ng−êi ta dùa vµo h×nh d¸ng, tiÕt diÖn ngang cña s¶n phÈm mµ ph©n lo¹i vµ chóng ®−îc chia thµnh 4 lo¹i chÝnh sau: 3.1.1. ThÐp h×nh: lµ lo¹i thÐp ®a h×nh ®−îc sö dông rÊt nhiÒu trong ngµnh chÕ t¹o m¸y, x©y dùng, cÇu ®−êng ...vµ ®−îc ph©n thµnh 2 nhãm a/ ThÐp h×nh cã tiÕt diÖn ®¬n gi¶n: bao gåm thÐp cã tiÕt diÖn trßn, vu«ng, chö nhËt, dÑt, lôc l¨ng, tam gi¸c, thÐp gãc ... • ThÐp trßn cã ®−êng kÝnh φ = 8 ÷ 200 mm, cã khi ®Õn 350 mm. • ThÐp d©y cã ®−êng kÝnh φ = 5 ÷ 9 mm vµ ®−îc gäi lµ d©y thÐp, s¶n phÈm ®−îc cuén thµnh tõng cuén. • ThÐp vu«ng cã c¹nh a = 5 ÷ 250 mm. • ThÐp dÑt cã c¹nh cña tiÕt diÖn: h x b = (4 ÷ 60) x (12 ÷ 200) mm2. • ThÐp tam gi¸c cã 2 lo¹i: c¹nh ®Òu vµ kh«ng ®Òu: - Lo¹i c¹nh ®Òu: (20 x20 x 20) ÷ (200 x 200 x 200). - Lo¹i c¹nh kh«ng ®Òu: (30 x 20 x 20) x (200 x 150 x 150) b/ ThÐp h×nh cã tiÕt diÖn phøc t¹p: ®ã lµ c¸c lo¹i thÐp cã h×nh ch÷ I, U, T, thÐp ®−êng ray, thÐp h×nh ®Æc biÖt. 3.1.2. ThÐp tÊm: ®−îc øng dông nhiÒu trong c¸c ngµnh chÕ t¹o tµu thuû, « t«, m¸y kÐo, chÕ t¹o m¸y bay, trong ngµy d©n dông. Chóng ®−îc chia thµnh 3 nhãm: a/ ThÐp tÊm dµy: S = 4 ÷ 60mm; B = 600 ÷ 5.000mm; L = 4000 ÷ 12.000 mm b/ ThÐp tÊm máng: S = 0,2 ÷ 4 mm; B = 600 ÷ 2.200 mm. c/ ThÐp tÊm rÊt máng (thÐp l¸ cuén): S = 0,001 ÷ 0,2mm; B = 200 ÷ 1.500 mm; L = 4000 ÷ 60.000 mm. 3.1.3. ThÐp èng: ®−îc sö dông nhiÒu trong c¸c ngµnh c«ng nghiÖp dÇu khÝ, thuû lîi, x©y dùng... Chóng ®−îc chia thµnh 2 nhãm: Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng
  2. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 31 a/ èng kh«ng hµn: lµ lo¹i èng ®−îc c¸n ra tõ ph«i thái ban ®Çu cã ®−êng kÝnh φ = 200 ÷ 350 mm; chiÒu dµi L = 2.000 ÷ 4.000 mm. b/ èng c¸n cã hµn: ®−îc chÕ t¹o b»ng c¸ch cuèn tÊm thµnh èng sau ®ã c¸n ®Ó hµn gi¸p mèi víi nhau. Lo¹i nµy ®−êng kÝnh ®¹t ®Õn 4.000 ÷ 8.000 mm; chiÒu dµy ®¹t ®Õn 14 mm. 3.1.4. Lo¹i thÐp cã h×nh d¸ng ®Æc biÖt ThÐp cã h×nh d¸ng ®Æc biÖt ®−îc c¸n theo ph−¬ng ph¸p ®Æc biÖt: c¸n bi, c¸n b¸nh xe löa, c¸n vá « t« vµ c¸c lo¹i cã tiÕt diÖn thay ®æi theo chu kú. 3.2. M¸y c¸n 3.2.1. C¸c bé phËn chÝnh cña m¸y c¸n M¸y c¸n gåm 3 bé phËn chÝnh dïng ®Ó thùc hiÖn qu¸ tr×nh c«ng nghÖ c¸n. a/ Gi¸ c¸n: lµ n¬i tiÕn hµnh qu¸ tr×nh c¸n bao gåm: c¸c trôc c¸n, gèi, æ ®ì trôc c¸n, hÖ thèng n©ng h¹ trôc, hÖ thèng c©n b»ng trôc, th©n m¸y, hÖ thèng dÉn ph«i, c¬ cÊu lËt trë ph«i ... b/ HÖ thèng truyÒn ®éng: lµ n¬i truyÒn m«men cho trôc c¸n, bao gåm hép gi¶m tèc, khíp nèi, trôc nèi, b¸nh ®µ, hép ph©n lùc. c/ Nguån n¨ng l−îng: lµ n¬i cung cÊp n¨ng l−îng cho m¸y, th−êng dïng c¸c lo¹i ®éng c¬ ®iÖn mét chiÒu vµ xoay chiÒu hoÆc c¸c m¸y ph¸t ®iÖn. Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng
  3. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 32 3.2.2. Ph©n lo¹i m¸y c¸n C¸c lo¹i m¸y c¸n ®−îc ph©n lo¹i theo c«ng dông, theo sè l−îng vµ bè trÝ trôc c¸n, theo vÞ trÝ trôc c¸n. a/ Ph©n lo¹i theo c«ng dông: cã c¸c lo¹i sau - M¸y c¸n ph¸: dïng ®Ó c¸n ph¸ tõ thái thÐp ®óc gåm cã m¸y c¸n ph«i thái Blumin vµ m¸y c¸n ph«i tÊm Slabin. - M¸y c¸n ph«i: ®Æt sau m¸y c¸n ph¸ vµ cung cÊp ph«i cho m¸y c¸n h×nh vµ m¸y c¸n kh¸c. - M¸y c¸n h×nh cì lín: gåm cã m¸y c¸n ray-dÇm vµ m¸y c¸n h×nh cì lín. - M¸y c¸n h×nh cì trung. - M¸y c¸n h×nh cì nhá (bao gåm c¶ m¸y c¸n d©y thÐp). - M¸y c¸n tÊm (c¸n nãng vµ c¸n nguéi). - M¸y c¸n èng. - M¸y c¸n ®Æc biÖt. b/ Ph©n lo¹i theo c¸ch bè trÝ gi¸ c¸n a b. c e d g a-m¸y c¸n ®¬n, b-m¸y c¸n mét hµng, c-m¸y c¸n hai cÊp, d-m¸y c¸n nhiÒu cÊp, e-m¸y c¸n b¸n liªn tôc, g-m¸y c¸n liªn tôc. - M¸y cã mét gi¸ c¸n (m¸y c¸n ®¬n a): lo¹i nµy chñ yÕu lµ m¸y c¸n ph«i thái Blumin hoÆc m¸y c¸n ph«i 2 hoÆc 3 trôc. - M¸y c¸n bè trÝ mét hµng (b) ®−îc bè trÝ nhiÒu lç h×nh h¬n. - M¸y c¸n bè trÝ 2 hay nhiÒu hµng (c, d) cã −u ®iÓm lµ cã thÓ t¨ng dÇn tèc ®é c¸n ë c¸c gi¸ sau cïng víi sù t¨ng chiÒu dµi cña vËt c¸n. - M¸y c¸n b¸n liªn tôc (e): nhãm gi¸ c¸n th« ®−îc bè trÝ liªn tôc, nhãm gi¸ c¸n tinh ®−îc bè trÝ theo hµng. Lo¹i nµy th«ng dông khi c¸n thÐp h×nh cì nhá. - M¸y c¸n liªn tôc (g): c¸c gi¸ c¸n ®−îc bè trÝ liªn tôc, mçi gi¸ chØ thùc hiÖn mét lÇn c¸n. §©y lµ lo¹i m¸y cã hiÖu suÊt rÊt cao vµ ngµy cµng ®−îc sö dông réng r·i. Bé truyÒn ®éng cña m¸y cã thÓ tËp trung, tõng nhãm hay riªng lÎ. Trong m¸y c¸n liªn tôc ph¶i lu«n lu«n ®¶m b¶o mèi quan hÖ: F1.v1 = F2.v2 = F3.v3 = F4.v4 .... = Fn.vn trong ®ã F, v lµ tiÕt diÖn cña vËt c¸n vµ vËn tèc c¸n cña c¸c gi¸ c¸n t−¬ng øng. Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng
  4. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 33 c/ Ph©n lo¹i theo sè l−îng vµ sù bè trÝ trôc c¸n - M¸y c¸n 2 trôc ®¶o chiÒu: lµ lo¹i m¸y c¸n sau mét lÇn c¸n th× chiÒu quay cña trôc l¹i ®−îc quay ng−îc l¹i. Lo¹i nµy th−êng dïng khi c¸n ph¸, c¸n ph«i, c¸n tÊm dµy. - M¸y c¸n 2 trôc kh«ng ®¶o chiÒu: dïng trong c¸n liªn tôc, c¸n tÊm máng. - M¸y c¸n 3 trôc: cã lo¹i 3 trôc c¸n cã ®−êng kÝnh b»ng nhau vµ lo¹i 3 trôc th× 2 trôc b»ng nhau cßn trôc gi÷a nhá h¬n gäi lµ m¸y c¸n Layma. - M¸y c¸n 4 trôc: gåm 2 trôc nhá lµm viÖc vµ 2 trôc lín dÉn ®éng ®−îc dïng nhiÒu khi c¸n tÊm nãng vµ nguéi. - M¸y c¸n nhiÒu trôc: Dïng ®Ó c¸n ra c¸c lo¹i thÐp tÊm máng vµ cùc máng. M¸y cã 6 trôc, 12 trôc, 20 trôc v.v... cã nh÷ng m¸y ®−êng kÝnh c«ng t¸c nhá ®Õn 3,5 mm ®Ó c¸n ra thÐp máng ®Õn 0,001 mm. - M¸y c¸n hµnh tinh: Lo¹i nµy cã nhiÒu trôc nhá tùa vµo 2 trôc to ®Ó lµm biÕn d¹ng kim lo¹i. M¸y nµy cã c«ng dông lµ c¸n ra thµnh phÈm cã chiÒu dµy rÊt máng tõ ph«i dµy; Mçi mét cÆp trôc nhá sau mçi lÇn quay lµm chiÒu dµy vËt c¸n máng h¬n mét tý. VËt c¸n ®i qua nhiÒu cÆp trôc nhá th× chiÒu dµy máng ®i rÊt nhiÒu. Ph«i ban ®Çu cã kÝch th−íc dµy S = 50 ÷ 125 mm, sau khi qua m¸y c¸n hµnh tinh th× chiÒu dµy s¶n phÈm cã thÓ ®¹t tíi 1 ÷ 2 mm. Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng
  5. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 34 - M¸y c¸n v¹n n¨ng: lo¹i nµy trôc c¸n võa bè trÝ th¼ng ®øng võa n»m ngang. M¸y dïng khi c¸n dÇm ch÷ I, m¸y c¸n ph«i tÊm ... - M¸y c¸n trôc nghiªng: dïng khi c¸n èng kh«ng hµn vµ m¸y Ðp ®Òu èng. 3.3. Quy tr×nh chung cña qu¸ tr×nh s¶n xuÊt c¸n Quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt c¸n phô thuéc vµo nhiÒu yÕu tè: h×nh d¸ng s¶n phÈm, m¸c thÐp, ®iÒu kiÖn kü thuËt vµ nh÷ng ®Æc tr−ng riªng cña m¸y c¸n; ngoµi ra cßn phô thuéc vµo träng l−îng cña thái thÐp ®óc, thiÕt bÞ hiÖn cã cña ph©n x−ëng c¸n v.v... Quy tr×nh c«ng nghÖ c¸n thÐp c¸c bon vµ thÐp hîp kim thÊp Thái ®óc Nung nãng thái ®óc a/ Lµm nguéi Lµm ®iÒu nhiÖt C¾t ®Çu rãt, lµm s¹ch bavia C¸n ph¸ hoÆc c¸n ph«i b/ Nung thái ®óc tÊm C¸n ph«i C¸n trªn m¸y c¸n liªn C¾t, lµm nguéi, tôc kiÓm tra, lµm s¹ch Lµm nguéi s¶n phÈm Nung ph«i c/ KiÓm tra, tinh chØnh C¸n ra s¶n phÈm Thµnh phÈm Lµm nguéi, tinh chØnh KiÓm tra, lµm s¹ch Thµnh phÈm S¬ ®å c«ng nghÖ c¸n thÐp c¸c bon vµ hîp kim thÊp a/ S¬ ®å c«ng nghÖ h×nh a: dïng cho quy tr×nh c«ng nghÖ c¸n thÐp h×nh cì lín, c¸n ph«i tÊm vµ ph«i thái. Theo s¬ ®å nµy m¸y c¸n ph¸ vµ m¸y c¸n ph«i tÊm, ph«i thái ph¶i cã ®−êng kÝnh trôc c¸n D = 1,100 ÷ 1.150 mm; n¨ng suÊt c¸n rÊt lín ®Õn trªn 2,5 triÖu tÊn/n¨m. Thái ®óc cã träng l−îng G = 4,5 ÷ 10 tÊn, cã khi ®¹t tíi 15 ÷ 20 tÊn. Khi c¸n ph¶i t¨ng nhiÖt 2 ÷ 3 lÇn. Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng
  6. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 35 b/ S¬ ®å c«ng nghÖ h×nh b: dïng cho quy tr×nh c«ng nghÖ c¸n thÐp h×nh trung b×nh. Còng cã thÓ c¸n trªn m¸y c¸n ph¸ hoÆc c¸n ph«i cã ®−êng kÝnh trôc D = 650 ÷ 900 mm. Thái ®óc träng l−îng nhá. Khi c¸n ph¶i t¨ng nhiÖt 2 ÷ 3 lÇn. c/ S¬ ®å c«ng nghÖ h×nh c: dïng cho quy tr×nh c«ng nghÖ c¸n thÐp h×nh cì nhá. Quy tr×nh nµy chØ cã 1 lÇn nung ph«i, qu¸ tr×nh s¶n xuÊt ng¾n h¬n. C¸c m¸y c¸n ®−îc bè trÝ hµng. Tuy nhiªn chÊt l−îng s¶n phÈm kh«ng cao. 3.4. ThiÕt bÞ c¸n Gi¸ c¸n: Lµ bé phËn chñ yÕu cña m¸y c¸n bao gåm: c¸c trôc c¸n gèi lªn æ ®ì vµ gèi tùa ®−îc ®Æt trong cöa sæ cña th©n m¸y, cã hÖ thèng nÐn trôc vµ c©n b»ng trôc. Trôc c¸n: Gåm ba phÇn: th©n trôc c¸n (1), cæ trôc (2) vµ ®Çu ch÷ thËp (3). Th©n trôc c¸n cã d¹ng trôc tr¬n (a) hoÆc cã c¸c r·nh t¹o lç h×nh (b), cæ trôc ®Ó l¾p æ ®ì, ®Çu ch÷ thËp lµ chç nèi víi bé phËn truyÒn dÉn. 3 2 1 2 3 3 2 1 2 3 a. Trôc c¸n th¼ng b. Trôc c¸n thÐp h×nh Trôc truyÒn: TruyÒn m« men xo¾n tõ hép ph©n lùc ®Õn cho c¸c trôc c¸n. Cã 3 lo¹i trôc truyÒn: Trôc khíp nèi hoa mai cã cÊu t¹o ®¬n gi¶n, gãc n©ng kh«ng lín dïng réng r·i ë c¸c m¸y c¸n h×nh, m¸y c¸n tÊm vµ m¸y c¸n cì nhá phi tiªu chuÈn. Trôc khíp nèi vu«ng: dïng nhiÒu trong c¸c m¸y c¸n cì nhá phi tiªu chuÈn, m¸y c¸n hçn hîp võa c¸n h×nh võa c¸n tÊm, hîp lý nhÊt lµ khi dïng c¸c lo¹i m¸y c¸n cã ®−êng kÝnh trôc 50÷200 mm. Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng
  7. Gi¸o tr×nh: C«ng nghÖ t¹o ph«i n©ng cao 36 a. 1 2 3 4 5 b a. s¬ ®å l¾p r¸p trôc nèi; b. khíp nèi vu«ng 1- b¸nh r¨ng ch÷ V, 2- khíp nèi, 3- gç ®Öm, 4- trôc nèi vu«ng, 5- trôc c¸n Trôc khíp nèi v¹n n¨ng: Cã kh¶ n¨ng truyÒn m« men xo¾n cho trôc c¸n ë gãc nghiªng α = 00÷100. Nã ®−îc sö dông nhiÒu trong m¸y c¸n, ®Æc biÖt trong c¸c lo¹i m¸y c¸n ph«i, m¸y c¸n ph¸, m¸y c¸n tÊm dµy, m¸y c¸n ren v.v... Hép b¸nh r¨ng ch÷ V: Ph©n phèi m«men xo¾n ra cho c¸c trôc c¸n. C¸c b¸nh r¨ng ®−îc chÕ t¹o tõ thÐp 40Cr hoÆc 40CrNi, r¨ng xiªn 2 phÝa cã kh¶ n¨ng chÞu t¶i lín vµ chèng ®−îc lùc däc trôc. Hép gi¶m tèc: ®−îc chÕ t¹o tõ c¸c b¸nh r¨ng nghiªng cã tõ 1 ®Õn 3 cÊp, mçi cÊp cã tû sè truyÒn tõ 4 ®Õn 6, hép gi¶m tèc 3 cÊp Ýt dïng. Tr−êng ®¹i häc B¸ch khoa - §¹i häc §µ n½ng

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản