Hệ thống kiểm soát khí thải

Chia sẻ: Hung Nhat | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:19

0
142
lượt xem
55
download

Hệ thống kiểm soát khí thải

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Hệ thống kiểm soát khí thải giúp hạn chế lượng khí thải có hại cho con người và môi trường

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Hệ thống kiểm soát khí thải

  1. C¸c khÝ ®éc h¹i do «t« sinh ra M« t¶ 1. HÖ thèng kiÓm so¸t khÝ x¶ lµ g× ? HÖ thèng kiÓm so¸t khÝ x¶ gióp h¹n chÕ l­îng khÝ th¶i cã h¹i cho con ng­êi vµ m«i tr­êng. 2. KhÝ th¶i lµ g× ? ThuËt ng÷ khÝ th¶i dïng ®Ó chØ nhiªn liÖu bay h¬i tõ thïng nhiªn liÖu, khÝ lät ra qua khe gi÷a pÝtt«ng vµ thµnh xy-lanh, vµ khÝ x¶. KhÝ th¶i cã h¹i cho m«i tr­êng vµ con ng­êi v× chóng cã nh÷ng chÊt ®éc nh­ CO (cacbon oxit), HC (hy®r«cacbon) vµ NOx (nit¬ oxit) Xe cã ®éng c¬ ®iªzen kh«ng nh÷ng th¶i ra c¸c khÝ nh­ CO, HC vµ NOx mµ cßn cã c¸c h¹t c¸cbon, chóng còng cã t¸c ®éng ®Õn m«i tr­êng vµ con ng­êi. (1) CO (c¸cbon oxit) · CO ®­îc sinh ra khi l­îng «xy ®­a vµo buång ®èt kh«ng ®ñ (ch¸y kh«ng hoµn toµn) 2C (c¸cbon) + O2 («xy) = 2CO (c¸cbon «xÝt) · Khi CO ®­îc hÝt vµo trong c¬ thÓ, nã hoµ tan vµo m¸u vµ lµm h¹n chÕ kh¶ n¨ng vËn chuyÓn «xy cña m¸u. HÝt vµo mét l­îng lín CO cã thÓ dÉn ®Õn tö vong. (2) HC (hydr«c¸cbon) · HC ®­îc sinh ra trong qu¸ tr×nh ®èt ch¸y kh«ng hoµn toµn, còng nh­ CO. Ngoµi ra HC cßn sinh ra trong c¸c tr­êng hîp sau: Khi nhiÖt ®é ë khu vùc dËp löa thÊp, ch­a ®¹t tíi nhiÖt ®é bèc ch¸y. KhÝ n¹p thæi qua trong thêi gian lÆp cña xup¸p. Hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu cµng giµu, cµng sinh ra nhiÒu HC. Hçn hîp cµng nghÌo, cµng Ýt sinh ra HC. L­îng HC sinh ra cµng trë nªn lín h¬n khi hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu qu¸ nghÌo, v× nã kh«ng ch¸y ®­îc. · Khi HC ®­îc hÝt vµo c¬ thÓ, nã trë thµnh t¸c nh©n g©y ung th­. Nã còng g©y ra hiÖn t­îng s­¬ng khãi quang ho¸. -1-
  2. (3) NOx (nit¬ oxit) · NOx ®­îc sinh ra do nit¬ vµ «xy trong hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu, khi nhiÖt ®é cña buång ®èt t¨ng cao trªn 1800oC. NhiÖt ®é cña buång ®èt cµng cao, l­îng NOx s¶n ra cµng nhiÒu. Khi hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu nghÌo, NOx sinh ra nhiÒu h¬n v× tû lÖ «xy trong hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu cao h¬n. Nh­ vËy, l­îng NOx ®­îc sinh ra tuú theo hai yÕu tè: nhiÖt ®é ch¸y vµ hµm l­îng «xy. N2 (nit¬) + O2 («xy) = 2 NO (NO2,N2...NOx) Khi NOx ®­îc hÝt vµo c¬ thÓ, nã g©y kÝch thÝch mòi vµ häng. Nã còng g©y ra hiÖn t­îng s­¬ng khãi quang ho¸. (1/2) 1. KhÝ x¶ KhÝ x¶ ®­îc th¶i ra qua èng x¶. Theo lÝ thuyÕt, khi ®èt ch¸y x¨ng th× chØ sinh ra CO2 (c¸cbon ®i«xit) vµ H2O (h¬i n­íc). Tuy nhiªn, kh«ng ph¶i toµn bé x¨ng ®Òu tham gia ph¶n øng nh­ lÝ thuyÕt, do ¶nh h­ëng cña c¸c yÕu tè nh­ tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu, nit¬ trong kh«ng khÝ, nhiÖt ®é ch¸y, thêi gian ch¸y... §ã lµ nguyªn nh©n sinh ra c¸c khÝ ®éc h¹i nh­ CO, HC hoÆc NOx. 2. Nhiªn liÖu bay h¬i H¬i nhiªn liÖu tho¸t ra tõ thïng nhiªn liÖu, bé chÕ hoµ khÝ ... vµ ®i vµo khÝ quyÓn. Thµnh phÇn chñ yÕu cña nã lµ HC. 3. KhÝ lät KhÝ lät qua khe hë gi÷a pitt«ng vµ thµnh xy-lanh vµ ®i vµo hép trôc khuûu. Thµnh phÇn chñ yÕu cña nã lµ nhiªn liÖu vµ khÝ ch­a ch¸y (HC). (2/2) -2-
  3. Nguyªn lÝ s¶n sinh ra khÝ x¶ Tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu lÝ thuyÕt Tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu lÝ thuyÕt lµ tû lÖ cña l­îng nhiªn liÖu vµ kh«ng khÝ (chøa «xy) tèi thiÓu cÇn thiÕt ®Ó ®èt ch¸y hoµn toµn nhiªn liÖu. X¨ng lµ hçn hîp cña mét sè d¹ng hy®r«cacbon, trong ®ã chñ yÕu lµ èctan (C8H18). 2C8H18 + 15 O2 = 16CO2 + 18 H2O §Ó ®èt ch¸y 1g èctan vµ s¶n sinh ra n­íc vµ cacbondi«xÝt th× cÇn ®Õn 15g kh«ng khÝ. Trªn thùc tÕ, nhiªn liÖu kh«ng ph¶i lµ èctan thuÇn chÊt mµ lµ «ctan vµ c¸c HC kh¸c nhau. V× vËy, tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu lÝ thuyÕt lµ 14,7 (1/1) BiÓu ®å s¶n sinh CO/HC/NOx BiÓu ®å bªn tr¸i cho thÊy quan hÖ gi÷a tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu vµ l­îng CO/HC/NOx sinh ra. 1. §Ëm h¬n CO/HC : t¨ng NOx : gi¶m 2. Nh¹t h¬n CO : Gi¶m HC : Gi¶m Tuy nhiªn, l­îng nµy sÏ t¨ng lªn v× ®éng c¬ næ kh«ng tèt khi hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu qu¸ nghÌo. NOx: KhÝ nµy ®­îc sinh ra nhiÒu nhÊt khi hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu h¬i nghÌo h¬n so víi tû lÖ lÝ thuyÕt. Nh­ng khi hçn hîp l¹i nghÌo h¬n n÷a th× l­îng khÝ nµy sÏ gi¶m v× nhiÖt ®é ch¸y gi¶m. L­îng khÝ CO/HC/NOx t¨ng lªn trong c¸c ®iÒu kiÖn sau ®©y: 3. Trong khi ®éng c¬ cßn l¹nh L­îng khÝ CO/HC t¨ng lªn v× ®éng c¬ ®­îc cung cÊp hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu giµu. 4. Khi t¶i lín L­îng khÝ th¶i t¨ng v× l­îng kh«ng khÝ còng nh­ nhiªn liÖu ®Òu t¨ng. · L­îng CO/HC t¨ng v× ®éng c¬ ®­îc cung cÊp hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu giµu · L­îng NOx t¨ng v× nhiÖt ®é ch¸y lªn cao. GîI ý PPM : ViÕt t¾t cña Mét PhÇn TriÖu, ®­îc sö dông lµm ®¬n vÞ nång ®é. (1/1) -3-
  4. C¸c Tiªu chuÈn vÒ KhÝ th¶i M« t¶ C¸c quy ®Þnh kiÓm so¸t khÝ th¶i Ngµy nay hÇu hÕt c¸c n­íc trªn thÕ giíi ®Òu cã nh÷ng quy ®Þnh nh»m ng¨n ngõa « nhiÔm kh«ng khÝ v× khÝ th¶i. Nh÷ng quy ®Þnh nµy ®­îc gäi lµ quy ®Þnh vÒ khÝ th¶i. Ph­¬ng ph¸p ®o còng nh­ trÞ sè tiªu chuÈn cã thay ®æi tuú theo tõng n­íc. Sù kh¸c nhau vÒ chÕ ®é ®o ®­îc giíi thiÖu mét c¸ch ®¹i thÓ nh­ sau . § Hoa kú (ChÕ ®é ®o LA#4) ChÕ ®é m« pháng vËn hµnh tæng hîp ë vïng ngo¹i « Los Angeles. ChÕ ®é nµy gÇn gièng víi ®iÒu kiÖn vËn hµnh xe thùc tÕ. § EU (ChÕ ®é EU míi) ChÕ ®é ®o nµy ®­îc bæ sung chÕ ®é vËn hµnh trªn ®­êng cao tèc, trong ®ã NOx ®­îc quy ®Þnh rÊt nghiªm ngÆt. § NhËt B¶n (chÕ ®é 10.15) M« pháng chÕ ®é vËn hµnh xe trong thµnh phè cã ®Ìn tÝn hiÖu giao th«ng. (1/2) §o nång ®é vµ tæng träng l­îng Cã hai ph­¬ng ph¸p ®o khÝ th¶i · §o nång ®é §o hµm l­îng phÇn tr¨m cña CO/HC/NOx cã trong khÝ th¶i · §o tæng träng l­îng §Ó ®o tæng träng l­îng, m« pháng chÕ ®é vËn hµnh thùc sù nh­ trong minh ho¹, vµ ®o l­îng CO/HC/NOx th¶i ra trong thö nghiÖm. Trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y, ph­¬ng ph¸p ®o tæng l­îng trë thµnh ph­¬ng ph¸p chñ yÕu. L­îng khÝ ®éc h¹i do xe th¶i ra cã ý nghÜa quan träng h¬n phÇn tr¨m khÝ ®éc h¹i. (2/2) -4-
  5. HÖ thèng kiÓm so¸t khÝ x¶ M« t¶ Ph¶i cã tr×nh ®é c«ng nghÖ cao míi cã thÓ b¶o ®¶m r»ng tæng l­îng c¸c thµnh phÇn (CO/HC/NOx) trong khÝ th¶i ®¸p øng c¸c quy ®Þnh vÒ khÝ th¶i. §èi víi xe «t« thùc sù, kh«ng nh÷ng ph¶i gi¶m nh÷ng chÊt nµy mµ cßn ph¶i ®¸p øng c¸c tiªu chuÈn kh¸c nh­ ®é bÒn, ®é tin cËy, an toµn vµ tiªu hao nhiªn liÖu. C¸c biÖn ph¸p lµm s¹ch khÝ th¶i ®­îc liÖt kª trong b¶ng bªn tr¸i ®©y, nh­ng thiÕt bÞ th× thay ®æi tuú theo tõng n­íc, cßn quy ®Þnh vÒ khÝ th¶i th× thay ®æi theo vïng. (1/1) C¶i thiÖn ®éng c¬ §éng c¬ ®· ®­îc c¶i tiÕn rÊt nhiÒu ®Ó c¸c ®Æc tÝnh cña ®éng c¬ vÒ c«ng suÊt vµ tiªu hao nhiªn liÖu kh«ng bÞ xÊu ®i qua thêi gian sö dông, h¹n chÕ ®Õn møc tèi thiÓu sù s¶n sinh khÝ ®éc h¹i. C¸c biÖn ph¸p d­íi ®©y kh«ng ph¶i lµ ®­îc ¸p dông cho tÊt c¶ c¸c kiÓu ®éng c¬, tuy nhiªn, hÇu hÕt c¸c biÖn ph¸p thÝch hîp cho tõng ®éng c¬ th× ®· ®­îc sö dông. 1. CÊu t¹o cña buång ®èt vµ c¶i thiÖn hÖ thèng n¹p khÝ (1) Sö dông vïng rèi Vïng rèi trong buång ®èt t¹o ra dßng rèi m¹nh mÏ, b¾t ®Çu tõ cuèi kú nÐn ®Õn ®Çu kú næ. Dßng rèi nµy lµm t¨ng tèc ®é ch¸y, gióp hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu ch¸y hoµn toµn, gi¶m l­îng CO vµ HC. (2) T¹o ra xo¸y lèc Cöa n¹p ®­îc lµm cong, t¹o ra dßng xo¸y thÝch hîp cho hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu ®­îc hót vµo trong kú n¹p, cho ®Õn mÐp ngoµi cña buång ®èt. Dßng xo¸y nµy tiÕp tôc tõ kú nÐn cho ®Õn kú næ, t¹o ra hiÖu qu¶ t­¬ng tù vïng rèi. 2. Sö dông EFI, ESA vµ DIS §èt ch¸y hoµn toµn hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu vµ gi¶m khÝ x¶ nhê cã sö dông EFI (®iÒu khiÓn phun nhiªn liÖu ®iÖn tö) ®Ó t¹o ra hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu thÝch hîp, vµ sö dông ESA (§¸nh löa sím ®iÖn tö), DIS (hÖ thèng ®¸nh löa trùc tiÕp) ®Ó ®iÒu khiÓn ®Þnh thêi ®¸nh löa chÝnh x¸c theo ®iÒu kiÖn vËn hµnh. (1/1) -5-
  6. Bé läc khÝ x¶ 1. Kh¸i qu¸t Bé läc khÝ x¶ lµm cho c¸c chÊt ®éc h¹i (CO, HC, NOx) ph¶n øng ho¸ häc víi c¸c chÊt v« h¹i (H2O, CO2, N2) khi luång khÝ x¶ ®i qua. Nãi chung, platin, pala®i, iri®i, r«®i ... ®­îc sö dông lµm chÊt xóc t¸c trong «t«. (1) C¸c lo¹i bé läc khÝ x¶ · ChÊt xóc t¸c «xy ho¸: oxy ho¸ HC hoÆc CO vµ t¹o thµnh H2O hoÆc CO2 kh«ng ®éc h¹i. · ChÊt xóc t¸c khö «xy: t¸ch «xy ra khái NOx vµ t¹o thµnh N2 v« h¹i. · ChÊt xóc t¸c oxy ho¸/khö «xy: thùc hiÖn c¶ hai chøc n¨ng trªn. (Bé xóc t¸c «xy ho¸/khö «xy dïng cho «t« ®­îc gäi lµ Bé läc khÝ x¶ 3 thµnh phÇn (TWC)” v× r»ng cã ba chÊt ®éc h¹i CO, HC vµ NOx ®­îc chuyÓn ho¸ ®ång thêi thµnh chÊt kh«ng ®éc h¹i. Ngµy nay, chÊt xóc t¸c «xy ho¸/khö «xy ®­îc sö dông cho hÇu hÕt c¸c «t«. (1/3) (2) Ho¹t ®éng cña chÊt xóc t¸c phô thuéc nhiÖt ®é. §èi víi chÊt xóc t¸c, møc ®é lµm s¹ch thay ®æi theo nhiÖt ®é. Nh­ biÓu ®å cho thÊy, tû lÖ lµm s¹ch gÇn ®¹t ®Õn 100% vµ khÝ x¶ ®­îc lµm s¹ch cã hiÖu qu¶ nhÊt khi nhiÖt ®é chÊt xóc t¸c n©ng cao trªn 400oC. CHó ý: Xe ®­îc trang bÞ bé läc khÝ x¶ sö dông x¨ng kh«ng ch×, v× nÕu dïng x¨ng pha ch× th× ch× sÏ dÝnh lªn bÒ mÆt cña bé läc khÝ x¶ vµ c¶m biÕn «xy, lµm gi¶m t¸c dông cña nã. (1/3) -6-
  7. (3) HÖ thèng läc khÝ x¶ 3 thµnh phÇn (TWC) TWC lµ hÖ thèng «xy ho¸ CO vµ HC trong khÝ x¶ vµ ®ång thêi khö «xy cña NOx ®Ó biÕn chóng thµnh CO2, H2O vµ N2. GÇn ®©y, kiÓu liÒn khèi ®­îc sö dông nh­ trªn minh ho¹. Alumin hoÆc chÊt xóc t¸c ®­îc phñ lªn c¸c thanh ghi cã nhiÒu lç. C¸c chÊt ®éc h¹i ®i qua nh÷ng lç nµy vµ ®­îc lµm s¹ch. Cã hai kiÓu khèi, kiÓu gèm vµ kiÓu kim lo¹i. Thanh ghi cµng máng, kh¶ n¨ng lµm s¹ch cµng cao. (2/3) TWC ho¹t ®éng cã hiÖu qu¶ nhÊt víi tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu gÇn nh­ lÝ thuyÕt. V× vËy, cÇn cã hÖ thèng th«ng tin ph¶n håi vÒ tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu ®Ó gi÷ cho tû lÖ nµy gÇn víi tû lÖ lÝ thuyÕt. HÖ thèng th«ng tin ph¶n håi vÒ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu theo dâi l­îng «xy trong khÝ x¶ b»ng c¸ch sö dông c¶m biÕn «xy g¾n trong ®­êng èng x¶. Khi ®ã, l­îng nhiªn liÖu ®­îc ECU cña ®éng c¬ ®iÒu chØnh ®Ó kiÓm so¸t tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu, gióp cho TWC lµm viÖc cã hiÖu qu¶. (3/3) -7-
  8. HÖ thèng gi¶m chÊn (DP) 1. Sù cÇn thiÕt Khi b­ím ga ®ãng vµo thêi ®iÓm ®éng c¬ ®ang ch¹y víi tèc ®é cao th× sÏ t¹o ra ¸p suÊt ch©n kh«ng rÊt m¹nh trong ®­êng èng n¹p. Mét phÇn nhiªn liÖu bÞ dÝnh vµo thµnh trong cña ®­êng èng sÏ bay h¬i, lµm cho hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu trë nªn qu¸ giµu. §ång thêi, do l­îng kh«ng khÝ n¹p gi¶m, sù ch¸y kh«ng hoµn toµn hoÆc hiÖn t­îng bá m¸y xuÊt hiÖn, vµ mét l­îng lín khÝ ch­a ch¸y ®­îc th¶i ra qua khÝ x¶. §Ó ng¨n ngõa hiÖn t­îng ch¸y kh«ng hoµn toµn hoÆc bá m¸y, cÇn sö dông bé gi¶m chÊn ®Ó tr¸nh ®ãng b­ím ga mét c¸ch ®ét ngét. 2. Ho¹t ®éng Trong khi ®éng c¬ gi¶m tèc ®é, thanh nèi cña b­ím ga tiÕp xóc víi bé gi¶m chÊn. V× thÕ, b­ím ga ®­îc ®ãng tõ tõ, theo møc ®é kh«ng khÝ lät ra qua bé gi¶m chÊn. Khi b­ím ga më, bé gi¶m chÊn l¹i trë vÒ vÞ trÝ ban ®Çu cña nã. (1/1) HÖ thèng c¾t nhiªn liÖu khi gi¶m tèc ®é 1. Sù cÇn thiÕt HÖ thèng nµy cã t¸c dông ngõng phun nhiªn liÖu trong khi gi¶m tèc ®é, vµ gi¶m l­îng CO vµ HC. Nã còng ng¨n ngõa hiÖn t­îng ch¸y trong èng x¶, gi¶m l­îng tiªu hao nhiªn liÖu trong thêi gian gi¶m tèc. 2. Ho¹t ®éng ECU cña ®éng c¬ ngõng phun nhiªn liÖu tuú theo tèc ®é cña ®éng c¬ vµ gãc më cña b­ím ga. (1/1) -8-
  9. HÖ thèng tuÇn hoµn khÝ x¶ (EGR) 1. Sù cÇn thiÕt HÖ thèng EGR ®­a mét phÇn khÝ x¶ vµo t¸i tuÇn hoµn trong hÖ thèng n¹p khÝ. Khi khÝ x¶ ®­îc trén lÉn víi hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu th× sù lan truyÒn ngän löa trong buång ®èt bÞ chËm l¹i, bëi v× phÇn lín khÝ x¶ lµ tr¬ (kh«ng ch¸y ®­îc). NhiÖt ®é ch¸y còng gi¶m xuèng ®Ó gi¶m l­îng NOx sinh ra, v× khÝ tr¬ hÊp thô nhiÖt to¶ ra. 2. Ho¹t ®éng · Khi ¸p suÊt ch©n kh«ng t¸c ®éng lªn van cña EGR, van nµy më ra vµ khÝ x¶ ®­îc t¸i tuÇn hoµn. · ¸p suÊt ch©n kh«ng t¸c ®éng lªn van EGR l¹i ®­îc ®iÒu khiÓn theo nhiÖt ®é chÊt lµm m¸t ®éng c¬ hoÆc gãc më cña b­ím ga. · Khi ®éng c¬ nguéi Khi ®éng c¬ nguéi, BVSV më vÒ phÝa khÝ quyÓn nªn khÝ x¶ kh«ng t¸i tuÇn hoµn ®­îc, v× kh«ng cã ¸p suÊt ch©n kh«ng t¸c ®éng lªn van cña EGR. -9-
  10. · Khi ch¹y kh«ng t¶i. ¸p suÊt ch©n kh«ng kh«ng t¸c ®éng ®Õn cöa cña EGR, v× thÕ khÝ x¶ kh«ng tuÇn hoµn. · B­ím ga n»m gi÷a cöa EGR vµ EGR “R”. ¸p suÊt ch©n kh«ng cña cöa EGR t¸c ®éng ®Õn van EGR, lµm cho van nµy më ra. ¸p suÊt ch©n kh«ng ®­îc ®iÒu khiÓn b»ng bé ®iÒu biÕn vµ cho t¸i tuÇn hoµn khÝ x¶ víi mét tû lÖ kh«ng ®æi. -10-
  11. · B­ím ga më trªn cöa EGR “R” ¸p suÊt ch©n kh«ng cña cöa EGR t¸c ®éng ®Õn van EGR, lµm cho van nµy më ra. V× ¸p suÊt ch©n kh«ng cña cöa “R” t¸c ®éng ®Õn bé ®iÒu biÕn, nªn ¸p suÊt ch©n kh«ng t¸c ®éng ®Õn van EGR trë nªn lín h¬n cho nªn kho¶ng më EGR sÏ lín h¬n. · B­ím ga më hoµn toµn KhÝ x¶ kh«ng t¸i tuÇn hoµn v× ¸p suÊt ch©n kh«ng t¸c ®éng lªn van EGR nhá h¬n ¸p suÊt cÇn thiÕt ®Ó më van. (1/2) -11-
  12. 3. T¸c dông EGR bªn trong cña HÖ thèng VVT-i (Van n¹p biÕn thiªn th«ng minh) Mét phÇn khÝ x¶ ®­îc hót vµo trong kú n¹p, nhê cã thêi gian trïng lÆp cña xup¸p n¹p vµ xup¸p x¶. HÖ thèng VVT-i kiÓm so¸t thêi ®iÓm ®ãng më xup¸p ®Ó chñ ®éng ®iÒu chØnh EGR. HÖ thèng VVT-i nhanh chãng më xup¸p n¹p ®Ó mét phÇn khÝ x¶ quay l¹i phÝa n¹p, vµo cuèi kú x¶. EGR ®­îc thùc hiÖn b»ng c¸ch hót l­îng khÝ x¶ håi l¹i nµy vµo trong xy-lanh cïng víi hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu, trong kú n¹p. HÖ thèng VVT-i sö dông ECU cña ®éng c¬ ®Ó thay ®æi thêi ®iÓm më xup¸p. H·y tham kh¶o phÇn hÖ thèng ®iÒu khiÓn ®éng c¬ ®Ó biÕt thªm chi tiÕt. (2/2) HÖ thèng th«ng giã c­ìng bøc cho hép trôc khuûu (PCV) 1. Sù cÇn thiÕt KhÝ lät bao gåm mét l­îng kh¸ lín khÝ ch­a ch¸y, lät qua khe hë gi÷a xÐc m¨ng vµ thµnh xy lanh råi ®i vµo hép trôc khuûu (PCV). HÖ thèng PCV buéc l­îng khÝ lät nµy quay vÒ hÖ thèng khÝ n¹p vµ ®èt ch¸y nã. ¸p suÊt ch©n kh«ng cña ®­êng èng n¹p ®­îc sö dông ®Ó hót khÝ lät vµo. Bëi vËy, van PCV ®­îc l¾p gi÷a ®­êng èng n¹p vµ n¾p ®Ëy n¾p quy l¸t. Nh×n chung, l­îng khÝ lät sÏ t¨ng lªn khi ®éng c¬ mang t¶i nÆng (®é ch©n kh«ng trong ®­êng èng nhá). Ng­îc l¹i, l­îng khÝ lät gi¶m xuèng khi ®éng c¬ mang t¶i nhÑ (®é ch©n kh«ng trong ®­êng èng lín). 2. Ho¹t ®éng Khe hë cña van sÏ hÑp l¹i v× l­îng khÝ lät Ýt, trong khi ®é ch©n kh«ng trong ®­êng èng n¹p lín. -12-
  13. (1) Khi dõng ®éng c¬ Van ®­îc ®ãng l¹i bëi lùc cña lß-xo (2) Khi ch¹y kh«ng t¶i hoÆc gi¶m tèc: Van ®­îc kÐo tiÕp nhê ¸p lùc ch©n kh«ng. Khe hë van hÑp l¹i vµ l­îng khÝ lät hót theo sÏ Ýt ®i -13-
  14. (3) VËn hµnh b×nh th­êng Khe van ®­îc më réng h¬n so víi khi ch¹y kh«ng t¶i hoÆc gi¶m tèc, v× ¸p lùc ch©n kh«ng b×nh th­êng. (4) Khi t¨ng tèc hoÆc mang t¶i nÆng Van ®­îc më réng, mÆc dï ¸p lùc ch©n kh«ng thÊp, ®Ó më réng hÕt cì khe van. Mét phÇn khÝ ®­îc hót tõ n¾p ®Ëy n¾p quy l¸t vµo phÝa tr­íc cña b­ím ga (phÝa bé läc khÝ) khi l­îng khÝ lät thùc tÕ lín h¬n l­îng khÝ cã thÓ ®i qua van cña PCV. (1/1) -14-
  15. HÖ thèng kiÓm so¸t h¬i nhiªn liÖu (EVAP) 1. Sù cÇn thiÕt HÖ thèng kiÓm so¸t th¶i h¬i nhiªn liÖu (EVAP) t¹m thêi hÊp thô h¬i nhiªn liÖu vµo bé läc than ho¹t tÝnh vµ dÉn nã vµo ®éng c¬ ®Ó ®èt ch¸y, nhê thÕ mµ ng¨n kh«ng cho nhiªn liÖu bay h¬i tõ thïng nhiªn liÖu lät ra ngoµi khÝ quyÓn. 2. Ho¹t ®éng H¬i nhiªn liÖu bèc lªn tõ b×nh nhiªn liÖu, ®i qua van mét chiÒu (1) vµ ®i vµo bé läc than ho¹t tÝnh. Than sÏ hÊp thô h¬i nhiªn liÖu. L­îng h¬i ®­îc hÊp thô nµy sÏ ®­îc hót tõ cöa läc cña cæ häng giã vµo xy lanh ®Ó ®èt ch¸y khi ®éng c¬ ®ang ch¹y. Trong mét sè kiÓu ®éng c¬, ECU ®iÒu khiÓn dßng khÝ b»ng c¸ch ®iÒu chØnh ®é më cña VSV (cho EVAP) Van mét chiÒu (2) vµ van ch©n kh«ng cña n¾p b×nh nhiªn liÖu ®­îc më ra ®Ó hót kh«ng khÝ tõ bªn ngoµi vµo b×nh nhiªn liÖu khi trong thïng cã ¸p suÊt ch©n kh«ng (do nhiÖt ®é bªn ngoµi thÊp...) THAM KH¶O HÖ thèng kiÓm so¸t th¶i h¬i nhiªn liÖu (EVAP) dïng cho c¸c kiÓu ®éng c¬ ë B¾c Mü C¸c kiÓu ®éng c¬ ë B¾c Mü cã ®Æc tÝnh chèng tho¸t h¬i nhiªn liÖu khi n¹p thªm nhiªn liÖu vµo thïng, b»ng c¸ch t¹m thêi hÊp thô l­îng h¬i nµy vµo bé läc than ho¹t tÝnh. Ngoµi ra cßn cã mét chøc n¨ng chÈn ®o¸n. -15-
  16. Ho¹t ®éng · Khi më n¾p b×nh nhiªn liÖu kh«ng khÝ ®­îc hót vµo trong mét c¸i buång ë phÝa trªn cña van ORVR · Khi n¹p thªm nhiªn liÖu Van ORVR më, vµ h¬i nhiªn liÖu ®i vµo bé läc than ho¹t tÝnh khi ¸p suÊt trong b×nh nhiªn liÖu t¨ng lªn do n¹p nhiªn liÖu vµo. (1/1) -16-
  17. KiÓm tra vµ ®iÒu chØnh CO/HC KiÓm tra vµ ®iÒu chØnh CO/HC 1. Sù cÇn thiÕt · X¸c ®Þnh t×nh tr¹ng ®éng c¬ B»ng c¸ch ®o CO/HC, cã thÓ x¸c ®Þnh ®­îc t×nh tr¹ng cña ®éng c¬, møc ®é hiÖu qu¶ cña hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu, vµ ho¹t ®éng cña hÖ thèng kiÓm so¸t khÝ x¶. Cã thÓ x¸c ®Þnh r»ng ®éng c¬ vµ hÖ thèng kiÓm so¸t khÝ th¶i lµm viÖc b×nh th­êng khi CO vµ HC n»m trong giíi h¹n tiªu chuÈn, vµ ®éng c¬ ch¹y ªm. Khi ®éng c¬ ch¹y kh«ng ªm hoÆc møc HC cao th× nguyªn nh©n cã thÓ lµ ®éng c¬ bá m¸y. Nguyªn nh©n lµm ®éng c¬ bá m¸y lµ tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu kh«ng thÝch hîp, nÐn kÐm, hÖ thèng ®¸nh löa trôc trÆc, hÖ thèng kiÓm so¸t khÝ x¶ trôc trÆc ... · §Ó ®¸p øng c¸c quy ®Þnh 2. Tr­êng hîp cã TWC/c¶m biÕn «xy · Kh«ng cÇn thiÕt ph¶i ®iÒu chØnh møc CO v× hÖ thèng ®iÒu khiÓn cña ®éng c¬ ®· ®iÒu chØnh t¨ng hoÆc gi¶m l­îng nhiªn liÖu phun ra tõ vßi phun ®Ó lµm cho tû lÖ hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu gÇn gièng víi tû lÖ lÝ thuyÕt, b»ng c¸ch sö dông tÝn hiÖu cña c¶m biÕn «xy. · PhÇn lín CO vµ HC ®· ®­îc lµm s¹ch bëi TWC, ngay c¶ khi ®éng c¬ bá m¸y. · Khi ph¸t hiÖn cã CO vµ HC th× nguyªn nh©n cã thÓ lµ: TWC kÐm hoÆc ch­a ®­îc sÊy ®ñ nãng, hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu giµu, tû lÖ ®éng c¬ bá m¸y cao. 3. Tr­êng hîp kh«ng cã TWC/c¶m biÕn «xy · CÇn thiÕt ph¶i ®iÒu chØnh møc CO trong giíi h¹n tiªu chuÈn ®Ó ®¸p øng c¸c quy ®Þnh vµ sö dông ®éng c¬ trong ®iÒu kiÖn tèt. · Hçn hîp kh«ng khÝ-nhiªn liÖu giµu khi hµm l­îng CO/HC cao vµ ®éng c¬ ch¹y ªm. CÇn ph¶i ®iÒu chØnh l­îng CO ®Ó gi÷ s¹ch cho khÝ th¶i, cho dï ®éng c¬ lµm viÖc tèt h¬n khi hµm l­îng CO cao h¬n møc tiªu chuÈn · Khi nång ®é CO qu¸ thÊp, hµm l­îng HC cao vµ ®éng c¬ kh«ng ch¹y ªm, g©y ra bá m¸y. (1/1) -17-
  18. Bài tập Hãy sử dụng các bài tập này để kiểm tra mức hiểu biết của bạn về các tài liệu trong chương này. Sau khi trả lời mỗi bài tập, bạn có thể dùng nút tham khảo để kiểm tra các trang liên quan đến câu hỏi về dòng điện. Khi các bạn có câu trả lời đúng, hãy trở về văn bản để duyệt lại tài liệu và tìm câu trả lời đúng. Khi đã trả lời đúng mọi câu hỏi, bạn có thể chuyển sang chương tiếp theo. -18-
  19. Câu hỏi- 1 Đánh dấu Đúng hoặc Sai cho mỗi câu sau đây. Các câu trả Số Câu hỏi Đúng hoặc Sai lời đúng 1. Hệ thống kiểm soát khí xả làm giảm lượng khí độc hại thoát ra từ ôtô. Đúng Sai 2.Vùng rối hấp thụ chuyển động rối được tạo ra trong xy-lanh, nhờ thế Đúng Sai hỗn hợp không khí-nhiên liệu được đốt cháy tốt. 3.Cửa xoáy lốc được làm cong và tạo ra dòng xoáy trong hỗn hợp không khí-nhiên liệu đi vào xy-lanh, để đốt cháy hhỗn hợp này tốt hơn. Đúng Sai 4.Bộ lọc than hoạt tính tạm thời hấp thụ hơi nhiên liệu và sau đó đưa hơi Đúng Sai nhiên liệu vào động cơ để đốt cháy. Câu hỏi- 2 Thành phần hoá học nào (CO, HC, NOx) trong biểu đồ dưới đây được gọi là A, B, và C ? Hãy chọn những chữ này trong bảng dưới đây. A và B được sản sinh ra do cháy không hoàn toàn, khi hỗn hợp không khí-nhiên liệu giàu. B tăng lên vì động cơ bỏ nổ khi hỗn hợp không khí-nhiên liệu quá nghèo. C đạt đến lượng cực đại khi hỗn hợp không khí-nhiên liệu hơi nghèo hơn so với hỗn hợp không khí-nhiên liệu lí thuyết. 1. A: CO / B: HC / C: NOx 2. A: NOx / B: CO / C: HC 3. A: HC / B: NOx / C: CO 4. A: NOx / B: HC / C: CO -19-

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản