Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại X í nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh_Hà Tây

Chia sẻ: Thai Quynh | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:66

10
10.608
lượt xem
1.915
download

Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại X í nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh_Hà Tây

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Ngày nay, trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, nền kinh tế nước ta với chính sách mở cửa đã thu hút được các nguồn vốn đầu tư trong và ngoài nước tạo ra động lực thúc đẩy sự tăng trưởng không ngừng của nền kinh tế. Như vậy một doanh nghiệp muốn tồn tại và đứng vững phải tự chủ trong mọi hoạt động sản xuất kinh doanh của mình từ việc đầu tư vốn, tổ chức sản xuất đến việc tiêu thụ sản phẩm....

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại X í nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh_Hà Tây

  1. ---------- LUẬN VĂN TỐT NGHIỆP Kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành phẩm tại Xí nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh – Hà Tây Họ tên sinh viên: Nguyễn Ngọc Toàn Giáo viên hướng dẫn : Nguyễn Đình Phú ----------
  2. LỜI MỞ ĐẦU Ngày nay, trong quá trình công nghiệp hoá, hiện đại hoá đất nước, nền kinh tế nước ta với chính sách mở cửa đã thu hút được các nguồn vốn đầu tư trong và ngoài nước tạo ra động lực thúc đẩy sự tăng trưởng không ngừng của nền kinh tế. Như vậy một doanh nghiệp muốn tồn tại và đứng vững phải tự chủ trong mọi hoạt động sản xuất kinh doanh của mình từ việc đầu tư vốn, tổ chức sản xuất đến việc tiêu thụ sản phẩm. Để cạnh tranh trên thị trường, các doanh nghiệp phải không ngừng nâng cao chất lượng sản phẩm, thay đổi mẫu mã sao cho phù hợp với thị hiếu của người tiêu dùng. Một trong những biện pháp hữu hiệu nhất mà các doanh nghiệp có thể cạnh tranh trên thị trường đó là biện pháp hạ giá thành sản phẩm. Do đó việc nghiên cứu tìm tòi và tổ chức hạ giá thành sản phẩm là rất quan trọng đối với các doanh nghiệp sản xuất. Để đạt được mục tiêu đó, các doanh nghiệp phải quản lý chặt chẽ chi phí sản xuất, đồng thời tìm ra các biện pháp tốt nhất để giảm chi phí không cần thiết, tránh lãng phí. Một trong những biện pháp hữu hiệu để quản lý chi phí, hạ giá thành sản phẩm và nâng cao chất lượng sản phẩm đó là kế toán mà trong đó kế toán tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm luôn được xác định là khâu quan trọng và là trọng tâm của toàn bộ công tác kế toán trong các doanh nghiệp sản xuất. Vì vậy hoàn thiện kÕ to¸n chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm là việc làm rất cần thiết và có ý nghĩa quan trọng trong quá trình hoàn thiện kế toán của doanh nghiệp. Cũng như nhiều doanh nghiệp khác, Xí nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh đã không ngừng đổi mới, hoàn thiện để đứng vững, để tồn tại trên thị trường. Đặc biệt công tác kế toán nói chung, kế toán chi phí sản xuất và tính giá thành nói riêng ngày càng được coi trọng. Trong thời gian thực tập tại Xí nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh, xuất phát từ những lý do trên, em đã đi sâu nghiên cứu tìm hiểu và lựa chọn đề tài: "KÕ to¸n chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại X í nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh_Hà Tây” Nội dung của luận văn ngo ài lời mở đầu và k ết luận gồm 3 chương: Ch−¬ng 1: C¬ së lý luËn kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vμ tÝnh gi¸ thμnh s¶n phÈm trong doanh nghiÖp s¶n xuÊt.
  3. Ch−¬ng 2: Thực trạng công tác kÕ toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Xí nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh_Hà Tây Ch−¬ng 3: Hoàn thiện kÕ toán chi phí sản xuất và tính giá thành sản phẩm tại Xí nghiệp chăn nuôi và chế biến thức ăn gia súc An Khánh Trong quá trình nghiên cứu, tìm hiểu về lý luận và thực tiễn để thực hiện luËn v¨n này, mặc dù đã nhận được sự giúp đỡ tận tình của PGS.TS-Hà Đức Trụ và các anh chị phòng Tài chính - kÕ to¸n, song do kinh nghiệm và khả năng còn hạn chế nên luËn v¨n của em không tránh khỏi những khỏi những khuyết điểm thiếu sót. Em rất mong nhận được những ý kiến đóng góp của các thầy cô giáo, các cô chú trong phòng kÕ to¸n của Xí nghiệp để luËn v¨n được hoàn thiện hơn nữa, đồng thời giúp em nâng cao kiến thức để phục vụ tốt hơn cho quá trình học tập và công tác thực tế sau này.
  4. CHƯƠNG I CƠ SỞ LÝ LUẬN vÒ kÕ to¸n CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÌNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM TRONG DOANH NGHIỆP SẢN XUẤT 2. NHŨNG VẤN ĐỀ CHUNG VỀ CHI PHÍ SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 1.1. Khái niệm và phân loại chi phí sản xuất 1.1.1. Khái niệm chi phí sản xuất CPSX biểu hiện bằng tiền của toàn bộ hao phí về lao động sống, lao động vật hoá và các chi phí khác mà doanh nghiệp đã chi ra để tiến hành các hoạt động sản xuất trong một thời kỳ nhất định. Trong đó hao phí về lao động sống là các khoản tiền công mà doanh nghiệp phải trả cho cán bộ công nhân viên. Còn hao phí về lao động vật hoá là những khoản hao phí về nguyên vật liệu, nhiên liệu, hao mòn máy móc, thiết bị, công cụ, dụng cụ...Các chi phí này phát sinh có tính chất thường xuyên và gắn liền với quá trình sản xuất. 1.1.2. Phân loại chi phí sản xuất 1.1.2.1.Phân loại chi phí sản xuất theo yếu tố chi phí Đặc điểm phát sinh của chi phí, CPSX được phân thành các yếu tố sau: - Yếu tố chi phí nguyên liệu, vật liệu: Bao gồm toàn bộ giá trị nguyên, vật liệu chính, vật liệu phụ, phụ tùng thay thế, công cụ, dụng cụ... sử dụng SXKD ( loại trừ giá trị vật liệu dùng không hết nhập lại kho và phế liệu thu hồi). - Yếu tố chi phí nhiên liệu, động lực sử dụng vào quá trình SXKD trong kỳ - Yếu tố chi phí tiền lương và các khoản phụ cấp lương: Phản ánh tổng số tiền lương và phụ cấp mang tính chất lương phải trả cho toàn bộ công nhân, viên chức. - Yếu tố chi phí BHXH, BHYT, KPCĐ: Phản ánh phần BHXH, BHYT, KPCĐ trích theo tỷ lệ quy định trên tổng số tiền lương và phụ cấp lương phải trả công nhân viên. - Yếu tố chi phí khấu hao TSCĐ: Phản ánh tổng số khấu hao TSCĐ phải trích trong kỳ của tất cả TSCĐ sử dụng cho sản xuất kinh doanh trong kỳ. - Yếu tố chi phí dịch vụ mua ngoài: Phản ánh toàn bộ chi phí dịch vụ mua ngoài dùng cho SXKD. - Yếu tố chi phí khác bằng tiền: Phản ánh toàn bộ chi phí khác bằng tiền chưa phản ánh ở các yếu tố trên dùng vào hoạt động SXKD trong kỳ.
  5. 1.1.2.2. Phân loại CPSX theo khoản mục chi phí trong giá thành sản phẩm. Giá thành sản phẩm ở Việt Nam bao gồm 5 khoản mục chi phí: - Chi phí nguyên, vật liệu trực tiếp: Phản ánh toàn bộ chi phí về nguyên, vật liệu chính, phụ, nhiên liệu... tham gia trực tiếp vào việc sản xuất, chế tạo sản phẩm hay thực hiện lao vụ, dịch vụ. - Chi phí nhân công trực tiếp: Gồm tiền lương, phụ cấp lương và các khoản trích cho các quỹ BHXH, BHYT, KPCĐ theo tỷ lệ với tiền lương phát sinh. - Chi phí sản xuất chung: Là những chi phí phát sinh trong phạm vi phân xưởng sản xuất. - Chi phí bán hàng: Bao gồm toàn bộ những chi phí phát sinh liên quan đến tiêu thụ sản phẩm, hàng hoá, lao vụ. - Chi phí quản lý doanh nghiệp: Bao gồm những chi phí phát sinh liên quan đến quản trị kinh doanh và quản lý hành chính trong doanh nghiệp. 1.1.2.3. Ph©n lo¹i CPSX theo c¸c tiªu thøc kh¸c nh−: - Phân loại CPSX theo cách ứng xử của chi phí: Chi phí của doanh nghiệp được chia thành biÕn phÝ, ®Þnh phÝ vμ chi phÝ hçn hîp. - Phân loại CPSX theo mối quan hệ giữa chi phí và đối tượng chịu chi phí: Chi phí được chia thành 2 loại: chi phÝ trùc tiÕp vμ chi phÝ gi¸n tiÕp. - Theo thẩm quyền của các nhà quản trị các cấp đối với từng loại chi phí: CPSX được phân thành chi phí kiểm soát được và chi phí không kiểm soát được. - Theo cách tập hợp, phản ánh trên sổ kế toán, chi phí sản xuất có thể được phân thành chi phí được phản ánh trên sổ kế toán và chi phí không được phản ánh trên sổ kế toán. Tuy nhiên những chi phí này lại rất quan trọng và các doanh nghiệp cần lưu ý, xem xét khi đưa ra những quyết định kinh doanh- đó là chi phí cơ hội. Chi phí cơ hội là lợi nhuận tiềm tàng bị mất đi khi chọn phương án hành động này để thay thế một phương án hành động khác. Hành động ở đây là phương án tối ưu nhất có sẵn so với phương án được chọn. 1.1.3. Đối tượng kÕ toán chi phí sản xuất Đối tượng kÕ toán CPSX chính là việc xác định giới hạn tập hợp chi phí mà thực chất là xác định nơi phát sinh chi phí và nơi chịu chi phí. Nơi phát sinh chi phí như: phân xưởng, đội sản xuất, bộ phận sản xuất, giai đoạn công nghệ, còn nơi gánh chịu chi phí là sản phẩm, công vụ hoặc một loại lao vụ nào đó, hoặc các bộ phận chi tiết của sản phẩm.
  6. 1.2. Khái niệm và phân loại giá thành sản phẩm 1.2.1. Khái niệm giá thành sản phẩm GTSP là chỉ tiêu kinh tế tổng hợp, phản ánh chất lượng hoạt động sản xuất, phản ánh kết quả sử dụng các loại tài sản, vật tư, lao động, tiền vốn trong quá trình sản xuất cũng như các giải pháp kinh tế kỹ thuật mà doanh nghiệp đã thực hiện nhằm đạt được những mục đích sản xuất được khối lượng sản phẩm nhiều nhất với chi phí sản xuất tiết kiệm hạ giá thành sản phẩm. GTSP còn là căn cứ để tính toán hiệu quả kinh tế các hoạt động sản xuất của doanh nghiệp. Chỉ tiêu GTSP luôn chứa đựng hai mặt khác nhau vốn có bên trong, nó là CPSX đã chi ra và lượng giá trị sử dụng thu được cấu thành trong khối lượng sản phẩm, công việc lao vụ đã hoàn thành. Như vậy bản chất của GTSP là sự chuyển dịch giá trị các yếu tố chi phí vào những sản phẩm, công việc, lao vụ đã hoàn thành. 1.2.2. Phân loại giá thành sản phẩm 1.2.2.1.Theo thời điểm tính và nguồn số liệu để tính giá thành: - Giá thành kế hoạch: được xác định trước khi bước vào kinh doanh trên cơ sở giá thành thực tế kỳ trước và các định mức, dự toán chi phí của kỳ kế hoạch. - Giá thành định mức: được xác định trước khi bắt đầu sản xuất sản phẩm vμ ®−îc x©y dùng trªn c¬ së ®Þnh møc chi phÝ hiÖn hμnh t¹i thêi ®iÓm nhÊt ®Þnh trong kú kÕ ho¹ch nªn gi¸ thμnh ®Þnh møc lu«n thay ®æi phï hîp víi sù thay ®æi cña c¸c ®Þnh møc chi phÝ ®¹t ®−îc trong qu¸ tr×nh thùc hiÖn s¶n xuÊt s¶n phÈm. - Giá thành thực tế: được xác định sau khi kết thúc quá trình sản xuất sản phẩm trên cơ sở các chi phí phát sinh trong quá trình sản xuất sản phẩm. 1.2.2.2 Theo phạm vi phát sinh chi phí: - Giá thành sản xuất ( giá thành công xưởng) là chỉ tiêu phản ánh tất cả những chi phí phát sinh liên quan đến việc sản xuất, chế tạo sản phẩm trong phạm vi phân xưởng, bộ phận sản xuất, bao gồm chi phí vật liệu trực tiếp, nhân công trực tiếp và CPSXC - Giá thành tiêu thụ ( giá thành toàn bộ) là chỉ tiêu phản ánh toàn bộ các khoản chi phí phát sinh liên quan đến việc sản xuất, tiêu thụ sản phẩm ( chi phí sản xuất, quản lý và bán hàng). Do vậy, giá thành tiêu thụ còn gọi là giá thành đầy đủ hay giá thành toàn bộ và được tính theo công thức:
  7. Gi¸ thμnh toμn bé Gi¸ thμnh Chi phÝ Chi phÝ cña s¶n phÈm tiªu = s¶n phÈm + qu¶n lý + tiªu thô thô s¶n xuÊt doanh s¶n phÈm 1.2.3. Đối tượng tính giá thành sản phẩm §èi t−îng tÝnh gi¸ thμnh lμ c¸c lo¹i s¶n phÈm, c«ng viÖc lao vô do doanh nghiÖp s¶n xuÊt ra cÇn ®−îc tÝnh tæng gi¸ thμnh vμ gi¸ thμnh ®¬n vÞ. - NÕu s¶n xuÊt ®¬n gi¶n th× tõng s¶n phÈm, c«ng viÖc lμ mét ®èi t−îng tÝnh gi¸ thμnh. - NÕu tæ chøc s¶n xuÊt hμng lo¹t th× mçi lo¹i s¶n phÈm kh¸c nhau lμ ®èi t−îng tÝnh gi¸ thμnh. C¨n cø vμo quy tr×nh c«ng nghÖ: - NÕu quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt gi¶n ®¬n, ®èi t−îng tÝnh gi¸ thμnh chØ cã thÓ lμ s¶n phÈm hoμn thμnh ë cuèi quy tr×nh c«ng nghÖ. - NÕu quy tr×nh c«ng nghÖ phøc t¹p kiÓu chÕ biÕn liªn tôc th× ®èi t−îng tÝnh gi¸ thμnh cã thÓ lμ thμnh phÈm ë giai ®o¹n cuèi cïng, cã thÓ lμ c¸c lo¹i nöa thμnh phÈm hoμn thμnh ë tõng giai ®o¹n s¶n xuÊt. - NÕu quy tr×nh c«ng nghÖ s¶n xuÊt kiÓu song song th× ®èi t−îng tÝnh gi¸ thμnh cã thÓ lμ s¶n phÈm l¾p r¸p hoμn chØnh còng cã thÓ lμ tõng bé phËn, chi tiÕt cña s¶n phÈm. 1.3. Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm. GTSP và CPSX là hai chỉ tiêu có mối liên quan chặt chẽ với nhau trong quá trình sản xuất tạo ra sản phẩm. Chi phí biểu hiện hao phí, còn giá thành biểu hiện kết quả. Đây là hai mặt thống nhất của một quá trình. Vì vậy chúng giống nhau về chất. Tuy nhiên, do bộ phận chi phí sản xuất giữa các kỳ không đồng đều nhau nên giá thành và chi phí sản xuất khác nhau về lượng. Mối quan hệ giữa chi phí sản xuất và giá thành sản phẩm thể hiện qua sơ đồ Chi phÝ s¶n xuÊt dë dang Chi phÝ s¶n xuÊt ph¸t sinh trong kú ®Çu kú A B C D Chi phÝ s¶n xuÊt dë Tæng gi¸ thμnh s¶n phÈm dang cuèi kú
  8. Qua sơ đồ ta thấy: AC = AB + BD - CD hay: Tæng gi¸ thμnh Chi phÝ s¶n Chi phÝ s¶n xuÊt ph¸t Chi phÝ s¶n s¶n phÈm hoμn = xuÊt dë dang + sinh trong kú (®· trõ c¸c - xuÊt dë dang thμnh ®Çu kú kho¶n thu håi ghi gi¶m cuèi kú Mỗi một loại hình doanh nghiệp với một lĩnh vực kinh doanh khác nhau thì sẽ lựa chọn phương pháp xác định sản phẩm dở dang cũng như phương pháp tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành khác nhau. 2. K Ế TOÁN CHI PH Í SẢN XUẤT 2.1. Phương pháp kÕ toán chi phí sản xuất - KÕ toán CPSX theo công việc: Đối tượng tập hợp CPSX được xác định theo từng loại sản phẩm, từng loại công việc, từng đơn đặt hàng. Trên cơ sở đó, kế toán mở sổ hoặc thẻ kế toán CPSX theo từng đối tượng. CPSX không kể phát sinh ở đâu, ở bộ phận nào đều được phân loại theo sản phẩm, công việc, đơn đặt hàng. - KÕ toán CPSX theo quá trình sản xuất: Không xác định chi phí hoặc từng công việc cụ thể nào mà thay vào đó, CPSX được tập hợp theo từng công đoạn hoặc từng bộ phận, từng phân xưởng sản xuất khác nhau của doanh nghiệp. -Phương pháp liên hợp: Đối với doanh nghiệp có quy trình công nghệ sản xuất phức tạp vừa có điều kiện vận dụng phương pháp kÕ toán CPSX theo sản phẩm vừa có điều kiện vận dụng phương pháp kÕ toán theo công nghệ chế biến thì có thể sử dụng cả hai phương pháp này để kÕ toán CPSX sản phẩm. 2.2. Trình tự kÕ toán chi phí sản xuất 2.2.1. KÕ toán chi phí sản xuất theo phương pháp kê khai thường xuyên 2.2.1.1. KÕ toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp CPNVLTT là toàn bộ chi phí về nguyên vật liệu chính, nửa thành phẩm mua ngoài, vật liệu phụ, nhiên liệu sử dụng trực tiếp cho việc sản xuất chế tạo sản phẩm hoặc thực hiện lao vụ, dịch vụ. Đối với những vật liệu khi xuất dùng có liên quan trực tiếp đến từng đối tượng tập hợp chi phí riêng biệt (phân xưởng, bộ phận sản xuất hoặc sản phẩm, loại sản phẩm, lao vụ...) thì hạch toán trực tiếp cho đối tượng đó. Trường hợp vật liệu xuất dùng có liên quan đến nhiều đối tượng tập hợp chi phí, không thể tổ chức hạch toán riêng được thì phải áp dụng phương pháp phân bổ gián tiếp để phân bổ chi phí cho các đối tượng có liên quan. Tiêu thức phân bổ thường được sử dụng là phân bổ theo định
  9. mức tiêu hao, theo hệ số, theo trọng lượng, số lượng sản phẩm... Công thức phân bổ như sau: Chi phÝ vËt liÖu ph©n Tæng tiªu thøc ph©n bæ bæ cho tõng ®èi t−îng cña tõng ®èi t−îng Tû lÖ = x (hoÆc s¶n phÈm) ( hoÆc s¶n phÈm) ph©n bæ Tỷ lệ Tổng chi phí vật liệu cần phân bổ ph©n bổ = Tiêu thức phân bổ của tất cả các đối tượng * Tài khoản sử dụng: TK 621 - Chi phí nguyên vật liệu trực tiếp. Kết cấu cơ bản của TK này như sau: Bên Nợ: Tập hợp chi phí NVL xuất dùng trực tiếp cho chế tạo sản phẩm hay thực hiện các lao vụ dịch vụ. Bên Có: + Giá trị vật liệu xuất dùng không hết. + Kết chuyển chi phí vật liệu trực tiếp. TK 621 cuối kỳ không có số dư. * Trình tự kÕ toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp KÕ toán chi phí NVL trực tiếp được thể hiện qua sơ đồ 1.1_phụ lục. 2.2.1.2. KÕ toán chi phí nhân công trực tiếp Chi phí nhân công trực tiếp là những khoản tiền phải trả cho công nhân trực tiếp sản xuất sản phẩm hoặc trực tiếp thực hiện các loại lao vụ, dịch vụ gồm: tiền lương chính, tiền lương phụ, các khoản phụ cấp, tiền trích BHXH, BHYT, KPCĐ theo số tiền lương của công nhân sản xuất. * Tài khoản sử dụng: TK 622 - Chi phí nhân công trực tiếp. Kết cấu của TK: Bên Nợ: +Tập hợp chi phí nhân công trực tiếp sản xuất sản phẩm, +Thực hiện lao vụ, dịch vụ. Bên Có: Kết chuyển CPNCTT vào tài khoản tính giá thành. TK 622 cuối kỳ không có số dư. * Trình tự hạch toán: KÕ toán chi phí nhân công được thể hiện qua sơ đồ: 1.2_phụ lục 2.2.1.3. KÕ toán chi phí sản xuất chung CPSXC là những chi phí cần thiết còn lại để sản xuất sản phẩm sau CPNVLTT và chi phí nhân công trực tiếp. Đây là những chi phí phát sinh trong phạm vi các phân xưởng, bộ phận sản xuất của doanh nghiệp.
  10. CPSXC bao gồm: Chi phí nhân viên phân xưởng, Chi phí vật liệu, Chi phí dụng cụ sản xuất, Chi phí khấu hao TSCĐ, Chi phí dịch vụ mua ngoài, Chi phí khác bằng tiền * Tài khoản sử dụng: TK 627 - Chi phí sản xuất chung Kết cấu TK: Bên Nợ: Tập hợp chi phí sản xuất chung thực tế phát sinh Bên Có: +Các khoản ghi giảm chi phí sản xuất chung, +Kết chuyển chi phí sản xuất chung TK 627 cuối kỳ không có số dư. TK 627 được chi tiết thành 6 tiểu khoản: +TK 6271 (Chi phí nhân viên phân xưởng). +TK 6272 (Chi phí vật liệu), +TK 6273 (Chi phí dụng cụ sản xuất), +TK 6274 (Chi phí khấu hao TSCĐ), +TK 6277 (Chi phí dịch vụ mua ngoài), +TK 6278 (Chi phí khác bằng tiền). * Trình tự hạch toán Toàn bộ quy trình kÕ toán chi phí sản xuất chung được khái quát qua sơ đồ 1.3_phụ lục 2.2.1.4. Tổng hợp chi phí sản xuất * Tài khoản sử dụng: TK 154 - Chi phí sản xuất kinh doanh dở dang Kết cấu của TK: Bên Nợ: Tổng hợp các chi phí sản xuất trong kỳ Bên Có: Các khoản ghi giảm chi phí sản phẩm, Tổng giá thành sản xuất thực tế hay chi phí thực tế của sản phẩm lao vụ, dịch vụ đã hoàn thành. Dư Nợ: Chi phí thực tế của sản phẩm, lao vụ, dịch vụ dở dang, chưa hoàn thành. * Trình tự hạch toán: Quy trình tổng hợp chi phí sản xuất được khái quát qua sơ đồ 1.4_phụ lục 2.2.2. KÕ toán chi phí sản xuất theo phương pháp kiểm kê định kỳ 2.2.2.1. KÕ toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp Việc xác định chi phí nguyên vật liệu xuất dùng trên tài khoản tổng hợp theo phương pháp KKĐK không phải căn cứ vào số liệu tổng hợp từ các chứng từ xuất kho mà căn cứ vào kết quả kiểm kê thực tế để phản ánh giá trị hàng tồn kho cuối kỳ trên sổ
  11. kế toán tổng hợp, từ đó tính ra giá trị vật liệu đã xuất dùng trong kỳ được xác định như sau: Gi¸ thùc tÕ NVL Gi¸ thùc tÕ Gi¸ thùc tÕ NVL Gi¸ thùc tÕ = + - xuÊt dïng trong NVL tån ®.kú nhËp trong kú NVL tån kho * Trình tự hạch toán: KÕ toán chi phí nguyên vật liệu trực tiếp được khái quát qua sơ đồ: 1.5_phụ lục 2.2.2.2. KÕ toán chi phí nhân công trực tiếp Về chi phí nhân công trực tiếp, tài khoản sử dụng và cách tập hợp chi phí trong kỳ giống như phương pháp kê khai thường xuyên. Cuối kỳ, để tính giá thành sản phẩm, lao vụ, dịch vụ, kế toán tiến hành kết chuyển chi phí nhân công trực tiếp vào TK 631 theo từng đối tượng: Nợ TK 631 - Tổng hợp chi phí nhân công trực tiếp theo từng đối tượng Có TK 622 - K/c chi phí nhân công trực tiếp theo từng đối tượng 2.2.2.3. KÕ toán chi phí sản xuất chung Toàn bộ chi phí sản xuất chung được tập hợp vào TK 627 và được chi tiết theo các tiểu khoản tương ứng và tương tự như doanh nghiệp áp dụng phương pháp kê khai thường xuyên. Sau đó sẽ được ph©n bổ vào TK 631 - Giá thành sản xuất. Nợ TK 631 - Tổng hợp chi phí sản xuất chung theo từng đối tượng Có TK 627 - Kết chuyển (hoặc phân bổ) CPSXC theo từng đối tượng. 2.2.2.4. Tổng hợp chi phí sản xuất * Tài khoản sử dụng: TK 631 - Giá thành sản xuất Kết cấu của TK: Bên Nợ: Phản ánh giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ và các chi phí sản xuất phát sinh trong kỳ liên quan tới chế tạo sản phẩm hay thực hiện lao vụ, dịch vụ. Bên Có: + Kết chuyển giá trị sản phẩm dở dang cuối kỳ. + Tổng giá thành sản phẩm, lao vụ, dịch vụ hoàn thành. TK 631 cuối kỳ không có số dư. * Trình tự hạch toán: Quy trình kÕ toán tổng hợp chi phí sản xuất theo phương pháp kiểm kê định kỳ được khái quát qua sơ đồ 1.6_phụ lục 3. KIỂM KÊ ĐÁNH GIÁ SP DỞ DANG CUỐI KỲ VÀ T ÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM 3.1. Kiểm kê đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ
  12. Sản phẩm dở dang là khối lượng sản phẩm, công việc còn đang trong quá trình sản xuất, chế biến, đang nằm trên dây chuyền công nghệ hoặc đã hoàn thành ở một vài quy trình chế biến nhưng vẫn phải gia công chế biến tiếp mới thành sản phẩm. Khi tiến hành đánh giá sản phẩm dở dang, kế toán phải dựa vào đặc điểm, tình hình cụ thể về tổ chức sản xuất, về quy trình công nghệ, về tính chất cấu thành của chi phí sản xuất và yêu cầu quản lý của từng doanh nghiệp để vận dụng phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang cuối kỳ cho thích hợp. 3.1.1. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí nguyên vật liệu chính Theo phương pháp này, toàn bộ chi phí chế biến được tính hết cho thành phẩm. Do vậy, trong sản phẩm dë dang chỉ bao gồm giá trị vật liệu chính. Gi¸ trÞ vËt liÖu chÝnh Sè l−îng s¶n phÈm dë dang c.kú Toμn bé gi¸ n»m trong s¶n phÈm = x trÞ vËt liÖu dë dang Sè l−îng Sè l−îng sp + chÝnh xuÊt thμnh dë dang 3.1.2. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo sản lượng ước tính tương đương Dựa theo mức độ hoàn thành và số lượng sản phẩm dở dang để quy sản phẩm dở dang thành sản phẩm hoàn thành. Tiêu chuẩn quy đổi thường dựa vào giờ công hoặc tiền lương định mức. Để bảo đảm tính chính xác của việc đánh giá, phương pháp này chỉ nên áp dụng để tính các chi phí chế biến, còn các chi phí nguyên vật liệu chính phải xác định theo số thực tế đã dùng. Gi¸ trÞ vËt liÖu chÝnh Sè l−îng s¶n phÈm dë dang c.kú (kh«ng quy ®æi) Toμn bé gi¸ n»m trong s¶n phÈm = x trÞ vËt liÖu dë dang Sè l−îng Sè l−îng sp dd chÝnh xuÊt + thμnh kh«ng quy ®æi Chi phÝ chÕ biÕn Sè l−îng s¶n phÈm dë dang c.kú Tæng chi phÝ quy ®æi ra thμnh phÈm n»m trong sp dd ( = x chÕ biÕn tõng theo tõng lo¹i) Sè l−îng Sè l−îng sp dd quy + lo¹i thμnh ®æi ra thμnh phÈm 3.1.3. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo 50% chi phí chế biến
  13. Để đơn giản việc tính toán, đối với những loại sản phẩm mà chi phí chế biến chiếm tỷ trọng thấp trong tổng chi phí, kế toán thường sử dụng phương pháp này. Thực chất đây là một dạng cña phương pháp ước tính theo sản lượng tương đương, trong đó giả định sản phẩm dở dang đã hoàn thành ở mức độ 50% so với thành phẩm. Gi¸ trÞ s¶n phÈm dë dang Gi¸ trÞ NVL chÝnh n»m 50% chi phÝ = + ch−a hoμn thμnh trong s¶n phÈm dë dang chÕ biÕn 3.1.4. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí nguyên vật liệu trực tiếp hoặc theo chi phí trực tiếp Theo phương pháp này, trong giá trị sản phẩm dở dang chỉ bao gồm chi phí nguyên vật liệu trực tiếp hoặc chi phí trực tiếp (nguyên vật liệu và nhân công trực tiếp) mà không tính đến các chi phí khác. 3.1.5. Xác định giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí định mức hoặc kế hoạch Đối với các doanh nghiệp đã xây dựng được hệ thống định mức và dự toán chi phí cho từng loại sản phẩm thì doanh nghiệp có thể áp dụng phương pháp đánh giá sản phẩm dở dang theo chi phí sản xuất định mức. Theo phương pháp này, kế toán căn cứ vào khối lượng sản phẩm dở dang, mức độ hoàn thành của sản phẩm dở dang ở từng công đoạn sản xuất và định mức từng khoản mục chi phí ở từng công đoạn sản xuất để tính ra giá trị sản phẩm dở dang theo chi phí định mức. Ngoài ra trên thực tế, người ta còn áp dụng các phương pháp khác để xác định giá trị sản phẩm dở dang như phương pháp thống kê kinh nghiệm, phương pháp tính theo chi phí vật liệu chính và vật liệu phụ nằm trong sản phẩm dở dang... 3.2. Các phương pháp tính giá thành sản phẩm 3.2.1. Phương pháp tính giá thành giản đơn Theo phương pháp này giá thành sản phẩm tính bằng cách căn cứ trực tiếp vào chi phí sản xuất đã tập hợp (theo từng đối tượng tập hợp chi phí) trong kỳ và giá trị sản phẩm dở dang đầu kỳ và sản phẩm dở dang cuối kỳ để tính ra giá thành theo công thức:
  14. Tæng gi¸ thμnh Gi¸ trÞ s¶n Chi phÝ ph¸t Gi¸ trÞ s¶n = + - s¶n phÈm phÈm dd ®.kú sinh trong phÈm dd c.kú Tæng gi¸ thμnh s¶n phÈm Gi¸ thμnh ®¬n vÞ s¶n = phÈm Khèi l−îng s¶n phÈm hoμn thμnh 3.2.2. Phương pháp tổng cộng chi phí Phương pháp tính giá thành này được áp dụng đối với các doanh nghiệp mà quá trình sản xuất sản phẩm được thực hiện ở nhiều bộ phận sản xuất, nhiều giai đoạn công nghệ, đối tượng hạch toán chi phí sản xuất là các bộ phận, chi tiết sản phẩm hoặc giai đoạn công nghệ hay bộ phận sản xuất. Giá thành sản phẩm được xác định bằng cách cộng chi phí sản xuất của các bộ phận, chi tiết sản phẩm hay tổng chi phí sản xuất của các giai đoạn, bộ phận sản xuất tạo nên thành phẩm. Giá thành thành phẩm = Z1 + Z2 + ... + Zn Phương pháp tổng cộng chi phí được áp dụng phổ biến trong các doanh nghiệp khai thác, dệt, nhuộm... 3.2.3. Phương pháp tính giá thành theo hệ số Phương pháp hệ số được áp dụng trong những doanh nghiệp mà trong cùng một quá trình sản xuất cùng sử dụng một thứ nguyên liệu và một lượng lao động nhưng thu được đồng thời nhiều sản phẩm khác nhau và chi phí không hạch toán riêng cho từng loại sản phẩm được mà phải hạch toán chung cho cả quá trình sản xuất. Theo phương pháp này, trước hết, kế toán căn cứ vào hệ số quy đổi để quy các loại sản phẩm về sản phẩm tiêu chuẩn (sản phẩm gốc). Sè l−îng sp Sè l−îng sp sx HÖ sè tÝnh gi¸ = x tiªu chuÈn thùc tÕ cña tõng thμnh cña tõng lo¹i Từ đó, dựa vào tổng chi phí liên quan đến giá thành các loại sản phẩm đã tập hợp để tính ra giá thành sản phẩm gốc và giá thành từng loại sản phẩm. Gi¸ trÞ sp dd Tæng chi phÝ sx Gi¸ trÞ sp ®.kú cña nhãm + ph¸t sinh trong - dd c.kú cña sp kú cña nhãm sp nhãm sp Gi¸ thμnh ®¬n vÞ sp gèc = Sè l−îng s¶n phÈm gèc
  15. 3.2.4. Phương pháp tính giá thành theo tỷ lệ Trong các doanh nghiệp sản xuất nhiều loại sản phẩm có quy cách, phẩm chất khác nhau như may mặc, dệt kim, đóng giầy, cơ khí chế tạo... để giảm bớt khối lượng hạch toán, kế toán thường tiến hành tập hợ chi phí sản xuất theo nhóm sản phẩm cùng loại. Căn cứ vào tỷ lệ chi phí giữa chi phí sản xuất thực tế với chi phí sản xuất kế hoạch (hoặc định mức), kế toán sẽ tính ra giá thành đơn vị và tổng giá thành sản phẩm từng loại. Gi¸ thμnh thùc tÕ Gi¸ thμnh kÕ ho¹ch Tû lÖ gi÷a chi phÝ thùc tÕ so ®¬n vÞ s¶n phÈm = hoÆc ®Þnh møc ®¬n x víi chi phÝ kÕ ho¹ch hoÆc tõng lo¹i vÞ thùc tÕ sp tõng ®Þnh møc cña tÊt c¶ c¸c lo¹i sp Gi¸ trÞ Tæng cp sx Gi¸ trÞ spdd spdd + trong kú - c.kú cña Tû lÖ gi÷a cp thùc tÕ so nhãm sp ®.kú cña nhãm víi cp kÕ ho¹ch hoÆc = x 100 ®Þnh møc cña tÊt c¶ c¸c Tæng gi¸ thμnh kÕ ho¹ch hoÆc ®Þnh møc cña nhãm sp 3.2.5. Phương pháp loại trừ sản phẩm phụ Phương án này sử dụng trong các doanh nghiệp mà trong cùng một quy trình công nghệ nhưng kết quả thu được gồm sản phẩm chính và sản phẩm phụ. Trong đó sản phẩm phụ không phải là mục đích kinh doanh của doanh nghiệp, do đó để tính giá thành sản phẩm chính thì phải loại trừ giá trị sản phẩm phụ.
  16. Trong doanh nghiệp này đối tượng hạch toán chi phí là chi pí sản xuất được tập hợp theo phân xưởng hoặc địa điểm phát sinh chi phí hoặc theo giai đoạn công nghệ, đối tượng tính giá thành là sản phẩm chính. Tæng gi¸ Gi¸ trÞ s¶n Tæng chi phÝ Gi¸ trÞ sp Gi¸ trÞ = + - - thμnh s¶n phÈm s¶n xuÊt chÝnh dd s¶n phÈm chÝnh dd ph¸t sinh c.kú phÈm 3.3. VËn dông c¸c ph−¬ng ph¸p tÝnh gi¸ thμnh s¶n phÈm trong mét sè lo¹i h×nh doanh nghiÖp chñ yÕu 3.3.1. Doanh nghiÖp s¶n xuÊt theo ®¬n ®Æt hμng Việc tính giá thành ở trong các doanh nghiệp này chỉ tiến hành khi đơn đặt hàng hoàn thành nên kỳ tính giá thành không nhất trí với kỳ báo cáo. Đối với những đơn đặt hàng đến kỳ báo cáo chưa hoàn thành thì toàn bộ chi phí tập hợp được theo đơn đó đều coi là sản phẩm dở dang cuối kỳ chuyển kỳ sau. Đối với những đơn đặt hàng đã hoàn thành thì tổng chi phí đã tập hợp được theo đơn đó chính là tổng giá thành sản phẩm của đơn vị và giá thành đơn vị sẽ tính bằng cách lấy tổng giá thành sản phẩm của đơn chia cho số lượng sản phẩm trong đơn. 3.3.2. Doanh nghiÖp s¶n xuÊt phøc t¹p theo kiÓu chÕ biÕn liªn tôc 3.3.2.1.Phương pháp tính giá thành phân bước có tính giá thành bán thành phẩm Phương án này thường được áp dụng ở các doanh nghiệp có yêu cầu hạch toán kinh tế nội bộ cao hoặc bán thành phẩm sản xuất ở các bước có thể dùng làm thành phẩm bán ra ngoài. Đặc điểm của phương án này là khi tập hợp chi phí sản xuất của các giai đoạn công nghệ, giá trị bán thành phẩm của các bước trước chuyển sang bước sau được tính theo giá thành thực tế và được phản ánh theo từng khoản mục chi phí và gọi là kết chuyển tuần tự. Trình tự tổng hợp chi phí sản xuất và tính giá thành phân bước có tính giá thành bán thành phẩm (sơ đồ 1.7_phụ lục) 3.3.3.2.Phương pháp tính giá thành phân bước không tính giá thành bán thành phẩm Trong những doanh nghiệp mà yêu cầu hạch toán kinh tế nội bộ không cao hoặc bán thành phẩm chế biến ở từng bước không bán ra ngoài chi phí chế biến phát sinh trong các giai đoạn công nghệ được tính nhập vào giá thành thành phẩm một cách
  17. đồng thời, song song nên còn gọi là kết chuyển song song. Theo phương án này, kế toán không cần tính giá thành bán thành phẩm hoàn thành trong từng giai đoạn mà chỉ tính giá thành thành phẩm hoàn thành bằng cách tổng hợp chi phí nguyên vật liệu chính và các chi phí chế biến khác trong các giai đoạn công nghệ. Trình tự tập hợp chi phí sản xuất và tính giá thành phân bước không tính giá thành bán thành phẩm theo sơ đồ:1.8_phụ lục 4. TỔ CHỨC HỆ THỐNG CHỨNG TỪ , SỔ KẾ TOÁN CHI PH Í SẢN XUẤT VÀ TÍNH GIÁ THÀNH SẢN PHẨM. - KÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vμ tÝnh gi¸ thμnh s¶n phÈm th−êng sö dông c¸c sæ kÕ to¸n sau: + Sæ chi tiÕt TK621, TK622, TK627, TK154(631). + Sæ c¸i c¸c tμi kho¶n trªn + C¸c b¶ng ph©n bæ + B¶ng tÝnh gi¸ - Tr×nh tù ghi sæ kÕ to¸n trªn tuú thuéc vμo h×nh thøc kÕ to¸n mμ ®¬n vÞ ¸p dung. Theo chế độ kế toán hiện hành có 4 hình thức tổ chức sổ kế toán là: Nhật ký chung, Nhật ký chứng từ, Chứng từ ghi sổ, Nhật ký sổ cái.
  18. Ch−¬ng 2 Thùc tr¹ng kÕ to¸n chi phÝ s¶n xuÊt vμ tÝnh gi¸ thμnh s¶n phÈm t¹i xÝ nghiªp ch¨n nu«i vμ chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc An kh¸nh 1.Tæng quan vÒ XN ch¨n nu«i vμ chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc an kh¸nh 1.1.Sù ra ®êi vμ ph¸t triÓn cña XÝ nghiÖp ch¨n nu«i vμ chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc An Kh¸nh Cïng víi sù ph¸t triÓn cña ®Êt n−íc XHCN, thøc ¨n gia sóc An Kh¸nh ®−îc thμnh lËp lμ mét ®¬n vÞ kinh tÕ n»m trong ®Þa bμn An Kh¸nh-Hoμi §øc - Hμ T©y cã nhiÒu thuËn lîi vÒ giao th«ng ®−êng bé d©n c− ®«ng ®óc kinh tÕ æn ®Þnh XÝ nghiÖp ®−îc thμnh lËp theo quyÕt ®Þnh Q§- 362 NNTTCP Q§ ngμy 30/11/1991 cña bé NN vμ CNTP (Nay lμ bé NN vμ PTNT) lμ mét doanh nghiÖp Nhμ n−íc trùc thuéc c«ng ty gièng lîn miÒn B¾c. Trªn c¬ së s¸p nhËp hai ®¬n vÞ N«ng tr−êng Quèc doanh An Kh¸nh vμ XÝ nghiÖp chÕ biÕn s¶n xuÊt thøc ¨n gia sóc An Kh¸nh. XÝ nghiÖp chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc An Kh¸nh ra ®êi n¨m 1991, lμ ®¬n vÞ s¶n xuÊt kinh doanh ®éc lËp thuéc c«ng ty thøc ¨n Trung −¬ng. NhiÖm vô chÝnh cña XÝ nghiÖp lμ chuyªn s¶n xuÊt c¸c s¶n phÈm vÒ thøc ¨n gia sóc gia cÇm. Tr¶i qua 15 n¨m x©y dùng vμ tr−ëng thμnh XÝ nghiÖp ch¨n nu«i vμ thøc ¨n gia sóc An Kh¸nh ®· kh«ng ngõng lín m¹nh vμ ®¹t ®−îc nh÷ng b−íc tiÕn ®¸ng tù hμo. KÓ tõ khi ®i vμo ho¹t ®éng XÝ nghiÖp ®· cã nh÷ng cè g¾ng kh«ng ngõng c¶i thiÖn chÊt l−îng s¶n phÈm, n©ng cao hiÖu qu¶ kinh doanh. §ång thêi XÝ nghiÖp ®· chó träng ®Çu t− khoa häc kü thuËt, ®−a m¸y mãc thiÕt bÞ hiÖn ®¹i vμo trong s¶n xuÊt nh»m t¨ng n¨ng suÊt lao ®éng, t¨ng lîi nhuËn, gãp phÇn thùc hiÖn nghÜa vô ®èi víi nhμ n−íc n©ng cao ®êi sèng cho c¸n bé c«ng nh©n viªn. XÝ nghiÖp ®· nhËn ®−îc nhiÒu hu©n huy ch−¬ng khen th−ëng cña nhμ n−íc vμ s¶n phÈm cña XÝ nghiÖp ®· ®−îc cÊp dÊu chÊt l−îng thøc ¨n gia sóc gia cÇm.
  19. Lμ mét ®¬n vÞ s¶n xuÊt kinh doanh ë nhiÒu lÜnh vùc ch¨n nu«i, trång trät, chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc cã bÒ dμy truyÒn thèng, s¶n phÈm cña XÝ nghiÖp tõ l©u ®· trë lªn gÇn gòi víi bμ con n«ng d©n ë nhiÒu n¬i. §Õn n¨m 2003 do chuyÓn ®æi c¬ cÊu kinh doanh, XÝ nghiÖp ®· bá ®i m¶ng ch¨n nu«i tËp trung ®Çu t− vμo mét lÜnh vùc s¶n xuÊt c¸m. HiÖn nay m¹ng l−íi tiªu thô s¶n phÈm cña XÝ nghiÖp cã ë nhiÒu t×nh thμnh nh−: Nam §Þnh, Th¸i Nguyªn, Hμ T©y, Hμ Nam, B¾c Ninh Víi c¬ së vËt chÊt hiÖn cã vμ tËp thÓ c¸n bé c«ng nh©n giμu kinh nghiÖm, cã tr×nh ®é lμ c¬ së cho sù ph¸t triÓn cña XÝ nghiÖp. 1.2- C¬ cÊu tæ chøc, qu¶n lÝ vμ ®Æc ®iÓm ho¹t ®éng s¶n xuÊt kinh doanh cña XÝ nghiÖp ch¨n nu«i vμ chÕ biÕn thøc ¨n gia sóc An Kh¸nh. 1.2.1- C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lÝ t¹i XÝ nghiÖp: C¬ cÊu tæ chøc bé m¸y qu¶n lý cña XÝ nghiÖp lμ tæng hîp c¸c bé phËn lao ®éng qu¶n lý chuyªn m«n víi tr¸ch nhiÖm ®−îc bè trÝ thμnh c¸c cÊp, c¸c kh©u kh¸c nhau va cã mèi quan hÖ phô thuéc l©n nhau ®Ó cïng tham gia qu¶n lý XÝ nghiÖp. XÝ nghiÖp tæ chøc bé m¸y qu¶n lý theo c¬ cÊu trùc tuyÕn-chøc n¨ng. Nhiªm vô cña c¸c phßng ban lμ tæ chøc c¸c chØ tiªu kinh tÕ -kü thuËt vμ lao ®éng ®−îc x¸c ®Þnh trong kÕ ho¹ch s¶n xuÊt. §ång thêi c¸c phßng ban t×m ra c¸c biÖn ph¸p tèi −u ®Ò xuÊt vãi gi¸m ®èc nh»m gi¶i quyÕt c¸c khã kh¨n trong ho¹t ®«ng s¶n xuÊt kinh doanh, ®em l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ vμ lîi nhuËn cao cho XÝ nghiÖp ®Æc ®iÓm bé m¸y qu¶n lý cña XÝ nghiÖp ®−¬ch thÓ hiÖn qua s¬ ®å sau: ®èc Gi¸m Phßng Phßng Phßng Ph©n x−ëng Phßng Tμi chÝnh TC - HC Kinh doanh s¶n xuÊt Kü thuËt kÕ to¸n Phßng Phßng vËt t− thị ờ

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản