Khí khổng (lỗ khí)

Chia sẻ: pencil_6

Lỗ khí là một thành phần cấu tạo của biểu bì, đó là cơ quan chuyên hoá thực hiện chức năng trao đổi khí và thoát hơi nước. Lỗ khí có nguồn gốc từ lớp nguyên bì, có cấu tạo bao gồm: hai tế bào chuyên hoá có dạng hình hạt đậu, hay hình thận (gọi là tế bào lỗ khí) úp mặt lõm vào nhau, hai đầu gần dính nhau, chừa ra khe lỗ khí ở giữa (gọi là vi khẩu).

Nội dung Text: Khí khổng (lỗ khí)

Khí khổng (lỗ khí)

Lỗ khí là một thành phần cấu tạo của biểu bì, đó là cơ
quan chuyên hoá thực

hiện chức năng trao đổi khí và thoát hơi nước. Lỗ khí
có nguồn gốc từ lớp nguyên

bì, có cấu tạo bao gồm: hai tế bào chuyên hoá có
dạng hình hạt đậu, hay hình thận

(gọi là tế bào lỗ khí) úp mặt lõm vào nhau, hai đầu
gần dính nhau, chừa ra khe lỗ

khí ở giữa (gọi là vi khẩu). Các tế bào lỗ khí chứa rất
nhiều lục lạp, có màng dày

nhưng không đồng đều nhau: chỗ màng tiếp xúc với
các tế bào biểu bì thường mỏng

hơn so với chỗ màng tiếp xúc với vi khẩu. Khi quan
sát trên lát cắt ngang, khe lỗ

khí thường có khoang nhỏ ở phía trên (cửa trước) và
ở phía dưới (cửa sau). Cửa sau
sẽ trực tiếp thông với khoang trống ở phía dưới gọi là
khoang khí (phòng bên dưới

lỗ khí).

Các tế bào lỗ khí có thể nằm trên cùng một mặt
phẳng với các tế bào biểu bì

(thân cây Cẩm chướng), có thể nằm trồi lên một chút
so với các tế bào biểu bì (thân

cây Hoa hồng) hoặc nằm dưới so với mặt phẳng của
các tế bào biểu bì (hoa Huệ,

Thuốc bỏng, Sú...). Lỗ khí có thể nằm sâu trong một
hốc lá có phủ đầy lông (lá Trúc

đào) hoặc trong các rãnh (cây họ Lúa) để có tác dụng
giảm bớt sự thoát hơi nước.

Khí khổng thường có ở phần non khí sinh của cây,
nhiều nhất là ở lá, thường

tập trung ở biểu bì dưới của lá.
Kích thước, vị trí, số lượng của khí khổng thay đổi ở
những môi trường sống

khác nhau: ở môi trường thuỷ sinh cơ thể thực vật
thường không có khí khổng; ở

môi trường ẩm ướt khí khổng thường nằm ở mặt trên,
cây ưa sáng có số lượng khí

khổng gấp hàng chục lần cây ưa bóng.

Hình 2.2. Biểu bì và lỗ khí

A. Tế bào biểu bì có các lỗ khí; B. Lỗ khí nhìn trên bề
mặt của lá; C. Lỗ kí

trong tiêu bản cắt ngang lá. 1. Hai tế bào hình thận;
2. Lạp lục; 3. Tế bào

xung quanh lỗ khí (tế bào bạn).

34

+ Cơ chế đóng mở của khí khổng: khi ở ngoài sáng
các tế bào khí khổng tiến
hành quang hợp nhờ có chứa nhiều lạp lục, các sản
phẩm quang hợp làm tăng nồng

độ của dịch tế bào. Do đó, quá trình hút nước tăng
làm cho tế bào khí khổng no

nước, màng khí khổng căng lên làm cho khe khí
khổng mở ra. Ngược lại, khi ở

trong tối, ở trong tế bào khí khổng có sự chuyển hoá
đường biến thành tinh bột (tinh

bột là chất không có hoạt tính thẩm thấu) làm giảm
áp suất thẩm thấu, quá trình mất

nước xảy ra làm giảm sức căng của tế bào khí khổng
và khe lỗ khí đóng lại.

Theo Stephan thì sự đóng mở của khí khổng do 3 loại
phản ứng cơ sở quyết

định:

- Mở quang chủ động: ngày đêm.

- Đóng thuỷ chủ động: mất nước (Khi trời nắng gắt).
- Đóng mở bị động: ảnh hưởng áp suất căng của các
tế bào xung quanh.

+ Phân loại khí khổng:

Ở thực vật 2 lá mầm, dựa vào cách sắp xếp của các tế
bào xung quanh lỗ khí,

người ta chia thành các kiểu khí khổng sau đây:

- Kiểu hỗn bào: các tế bào xung quang lỗ khí sắp xếp
lộn xộn không theo một

thứ tự nào, không phân hóa thành các tế bào xung
quanh lỗ khí (Hoàng liên).

- Kiểu dị bào: lỗ khí có 3 tế bào bao xung quanh: có 2
tế bào lớn và 1 tế bào

nhỏ (Rau cải).

- Kiểu song bào: 2 tế bào xung quang lỗ khí nằm
song song với các tế bào lỗ

khí (Cà phê).
- Kiểu trực bào: 2 tế bào xung quanh lỗ khí có vách
chung thẳng góc với khe

lỗ khí (Cẩm chướng).

- Kiểu vòng bào: các tế bào xung quanh lỗ khí sắp
xếp thành vòng bao xung

quanh 2 tế bào lỗ khí (Dẻ gai).

Ở thực vật 1 lá mầm, dựa vào số lượng các tế bào bao
xung quanh lỗ khí,

người ta chia thành các các kiểu khí khổng sau đây:

- Xung quanh lỗ khí có 4 tế bào hoặc nhiều hơn (Thài
lài).

- Xung quanh lỗ khí có 2 tế bào (Lúa).

- Xung quanh lỗ khí không có tế bào (Hành).
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản