Kiến thức phổ thông về tia cực tím

Chia sẻ: Buoi Chieu Nang Dep | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:3

2
245
lượt xem
50
download

Kiến thức phổ thông về tia cực tím

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Năng lượng Mặt trời duy trì sự sống trên Trái đất. Tuy nhiên, một vài tia của bức xạ Mặt trời có khả năng gây nguy hạicho sự sống. Trong số đó có tia cực tím (UV) làm cho da cháy nắng và gây ung thư. Chúng ta không thể thấy được tia cực tím vì nó có bước sóng rất ngắn không nằm trong vùng của các tia khả kiến. Tia cực tím chia ra làm ba loại: UV-A, UV-B, UVC.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Kiến thức phổ thông về tia cực tím

  1. KIẾN THỨC PHỔ THÔNG VỀ TIA CỰC TÍM Kiến thức phổ thông về tia cực tím Năng lượng Mặt trời duy trì sự sống trên Trái đất. Tuy nhiên, một vài tia của bức xạ Mặt trời có khả năng gây nguy hạicho sự sống. Trong số đó có tia cực tím (UV) làm cho da cháy nắng và gây ung thư. Chúng ta không thể thấy được tia cực tím vì nó có bước sóng rất ngắn không nằm trong vùng của các tia khả kiến. Tia cực tím chia ra làm ba loại: UV-A, UV-B, UV- C. UV-A là tia cực tím có bức xạ yếu nhất, nó làm cho da bị lão hoá, làm cho da bị nhăn, làm hư hại các lớp sơn bên ngoài nhà và làm hư hại các đồ dùng bằng nhựa để ngoài trời. UV-B có bức xạ mạnh hơn UV-A và là tia cực tím gây tác hại nhiều nhất cho con người, nó gây bệnh ung thư da và làm đục nhân mắt. UV-A và UV-B làm cho da bị rám nắng và cháy nắng. UV-B còn làm giảm khả năng phát triển của thực vật và có thể ảnh hưởng đến sức khoẻ của các sinh vật hoang dã. UV-C có bức xạ mạnh nhất nhưng nó không bao giờ đến đưôc mặt đất do bị tầng khí quyển của chúng ta hấp thu. Chúng ta có những biện pháp rất đơn giản để tránh các tác hại của UV-B, và các biện pháp này cũng giúp chúng ta tránh được các tác hại của UV-A. UV và tầng Ozone UV-B là một phần tự nhiên của bức xạ Mặt trời- nó luôn đồng hành với sự sống trên Trái đất. Thậm chí khi tầng ozone của bầu khí quyển chưa bị "thủng" chúng ta cũng phải cẩn thận khi ở ngoài trời quá lâu. Hầu hết tia UV-B bị tầng ozone ngăn lại. Tầng ozone là một lớp khí mỏng ở tầng bình lưu của khí quyển. O2 cấu tạo bởi hai nguyên tử oxy, trong khi ozone (O3) cấu tạo bởi ba nguyên tử oxy. Tầng ozone có tác dụng như một lá chắn, ngăn tia UV-B không cho chúng đến trái đất. Trong những năm gần đây, chúng ta thường nghe nói đến "lổ thủng" của tầng ozone (ozone hole), thực tế đây không phải là một lổ thủng mà là hiện tượng tầng ozone ở một khu vực nào đó trở nên mỏng hơn bình thường. Điều này có nghĩa là tại những nơi đó tia UV-B sẽ đến được mặt đất nhiều hơn và sẽ gây tác hại nghiêm trọng cho sự sống trên Trái đất. Các yếu tố ảnh hưởng đến lượng UV Lượng UV đến được mặt đất phụ thuộc vào: Thời gian trong ngày. Lượng UV đến Trái đất cao nhất vào giữa trưa (khi Mặt trời lên cao nhất) và ít hơn vào buổi sáng sớm hay chiếu tối.
  2. Mùa trong năm. Lượng UV đến Trái đất cao nhất vàomùa hè (tháng 5-tháng 8) và ít hơn vàomùa Xuân và mùa Thu, ít nhất vào mùa Đông. Mây. Các đám mây dầy và đặc sẽ ngăn tia UV. Các đám mây mỏng sẽ cho hầu hết tia UV đi xuyên qua nó. Mây có màu sậm sẽ ngăn được nhiều tia UV hơn. Lưu ý, khi bầu trời có các đám mây mỏng, ta cảm thấy mát mẻ hơn, nhưng tia UV vẫn có khả năng làm da bị cháy nắng. Sương mù không ngăn được tia UV. Đặc tính của bề mặt của khu vực chúng ta đang đứng. Bạn sẽ nhận được một lượng tia UV lớn hơn nếu bạn đang đưng1 trên tuyết, cát, nước hay các khối bê tông, các loại bề mặt này sẽ phản xạ các bức xạ mặt trời lên người bạn. Bề mặt có độ sáng càng cao thì càng phản xạ nhiều tia UV. Cao độ. Ở cao độ càng lớn thì càng có nhiều tia UV vì ở đây không khí sạch hơn và loãng hơn. Vĩ độ. Lượng UV lớn nhất ở xích đạo và giảm dần khi đi về hai cực. Thời gian bạn ở ngoài trời. Ở ngoài trời càng lâu thì cơ thể càng nhận nhiều tia UV. Quần áo. Vào mùa Hè bạn thường mặc các loại quần áo ngắn và hở, do đó da của bạn sẽ phải tiếp xúc với nhiều tia UV hơn. Đừng nhầm lẫn giữa nhiệt độ và tia UV. Khi bầu trời có các đám mây mỏng và gió nhẹ bạn thấy mát mẻ hơn, nhưng loại mây này không làm giảm tia UV. Hãy đặc biệt cẩn thận với tia UV: • Vào mùa Hè. • Vào buổi trưa. • Ở bãi biển. • Ở các khu trượt tuyết. Làm thế nào để tôi có thể tránh được các tác hại của tia UV? Chúng ta vẫn có thể hưởng thụ được những phút thư giãn ở ngoài trời, nếu chúng ta thực hiện các biện pháp đơn giản sau đây: Rút ngắn thời gian tiếp xúc trực tiếp với bức xạ ngoài trời. Khi bạn ra khỏi nhà, hãy tự che chắn mình khỏi các tia UV bằng cách đội mũ, mang giày, mặc quần áo dài. Bảo vệ cặp mắt của bạn bằng cách đeo các loại kính có khả năng chắn tia UV. Mang các loại màng chắn bức xạ mặt trời ở các phần da không được che phủ bởi quần áo. Các loại màng chắn này phải có khả năng chắn được cả tia UV-A và UV-B và phải có SPF (sun protection factor) từ 15 trở lên. Nếu bạn đang mặc đồ tắm, nên hạn chế tiếp xúc với bức xạ mặt trời bằng cách ngồi trong bóng râm. Hãy tự bảo vệ các bạn bằng cách: • Ít tiếp xúc trực tiếp với bức xạ Mặt trời
  3. • Che chắn cẩn thận bằng nón, quần áo, mắt kiếng, màng che Chỉ số UV Vào năm 1992, các nhà khoa học Canada đã đưa ra một phương pháp để dự đoán cường độ của tia UV trên cơ sở sự thay đổi hàng ngày của tầng ozone. Trong cùng năm đó, Canada cũng đưa ra chỉ số UV và Canada trở thành nước đầu tiên trên thế giới đưa dự báo hàng ngày về tia UV lên các phương tiện thông tin đại chúng. Chỉ số UV được biểu thị từ 0-10, trong đó 10 là lượng UV cao nhất có thể đến được mặt đất (giá trị ghi nhận ở xích đạo vào giữa trưa). Chỉ số UV càng cao, tia UV đến được mặt đất cành nhiều và thời gian làm cho da bạn bị cháy nắng càng ngắn. CHỈ SỐ UV VÀ Ý NGHĨA CỦA NÓ Chỉ số Xếp Thời gian làm da cháy nắng UV hạng Trên 9 Rất cao Ngắn hơn 15 phút 7-9 Cao Khoảng 20 phút 4-7 Trung Khoảng 30 phút bình 0-4 Thấp Trên 1 giờ Giải thích: khi chỉ số UV lớn hơn 9, có nghĩa là cường độ tia UV-B rất mạnh và da của bạn sẽ bị cháy nắng trong vòng 15 phút trở lại khi tiếp xúc với bức xạ mặt trời. Chú ý: đây là thời gian cháy nắng của các dân tộc da trắng, đốivới các dân tộc da màu, thời gian này sẽ lâu hơn.

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản