Kỹ thuật chăn nuôi nhím

Chia sẻ: Huỳnh Hoàng Thi | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:14

0
579
lượt xem
244
download

Kỹ thuật chăn nuôi nhím

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Trước tình hình chăn nuôi gặp nhiều khó khăn hiện nay, người dân đã không ngừng mở ra nhiều mô hình chăn nuôi mới nhằm giải quyết khó khăn cho kinh tế gia đình đồng thời góp phần thúc đẩy ngành chăn nuôi phát triển. Trong đó, nhím cũng là một trong những mô hình chăn nuôi mới nhưng đã mang lại những hiệu quả kinh tế cao. Nhím là loài động vật gặm nhấm hoang dã được thuần hóa và hiện đang được nhiều địa phương đưa vào nhân nuôi vì chúng dễ nuôi, dễ sinh sản, chi phí đầu tư thấp mà hiệu quả kinh tế...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Kỹ thuật chăn nuôi nhím

  1. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 Giới thiệu Trước tình hình chăn nuôi gặp nhiều khó khăn hiện nay, người dân đã không ngừng mở ra nhiều mô hình chăn nuôi mới nhằm giải quyết khó khăn cho kinh tế gia đình đồng thời góp phần thúc đẩy ngành chăn nuôi phát triển. Trong đó, nhím cũng là một trong những mô hình chăn nuôi mới nhưng đã mang lại những hiệu quả kinh tế cao. Nhím là loài động vật gặm nhấm hoang dã được thuần hóa và hiện đang được nhiều địa phương đưa vào nhân nuôi vì chúng dễ nuôi, dễ sinh sản, chi phí đầu tư thấp mà hiệu quả kinh tế lại rất cao (Theo báo NNVN, 2008). Các bộ phận cơ thể nhím đều có thể dùng làm thuốc, nhưng nuôi nhím còn dễ hơn cả nuôi lợn, thậm chí có thể nuôi cả trên sân thượng nhà cao tầng (Nguồn tin: NTNN,2008 ). 1
  2. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 1. Sơ lược về nhím Nhím là động vật hoang dã, sống trong rừng, ở hang, thường ngủ ngày, ăn đêm, trong đàn chỉ có một con đực trưởng thành. Nhím đực rất ga-lăng và hào hiệp như tấn công đối phương để bảo vệ đàn, không cho bất cứ nhím đực nào xâm phạm lãnh thổ và đàn cái do nó kiểm soát. Nhím đực mỏ dài, đầu nhọn, thân hình thon dài, đuôi dài hơn con cái, dưới háng có hai dịch hoàn và nhô ra phía trước bụng, cách lỗ hậu môn khoảng 4-5cm. Nhím đực tính tình hung dữ hơn, hay sừng lông, đạp chân phành phạch, vừa cắn vừa đánh lông tấn công đối phương... Nhím cái mỏ ngắn, đầu hơi tròn, thân hình quả trám, đuôi ngắn và mập hơn con đực, dưới bụng lộ rõ 6 vú ở hai bên, dưới háng có lỗ sinh dục cái, cách lỗ hậu môn khoảng 3cm. Nhím cái tính tình hiền lành hơn, chỉ hung dữ lúc đẻ... 2
  3. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 2. Kỹ thuật nuôi Nhím rất dễ nuôi, ít dịch bệnh, hiệu quả kinh tế cao, yêu cầu về chăm sóc nuôi dưỡng rất đơn giản: 2.1 Chuồng nuôi. Chuồng nuôi của nhím ta cũng có thể tận dụng chuồng heo củ, xây cao từ 1 – 1,2 m là được. nếu hình thành trại chăn nuôi thì nên xây khu nuôi riêng và cũng xây như chuồng heo, 2 dãy chuồng 2 bên có lối đi ở giữa để tiện cho ăn và vệ sinh chuồng nuôi (hoind.tayninh.gov.vn, 2010). Chuồng nuôi nhím nên làm nửa sáng nửa tối, không cần ánh sáng trực tiếp, tránh mưa tạt và nắng nóng, bảo đảm khô sạch, thoáng mát. Nền và sân chuồng làm bằng bê tông dày 8-10cm, nghiêng khoảng 3-4%, để thoát nước và để nhím không đào hang chui ra... Xung quanh khu chuồng rào bằng lưới thép B40, cao trên 1,5m. Nên làm hang giả cho nhím ở bằng loại ống cống phi 50-60cm hoặc tôn uốn cong, để nổi trên nền chuồng để vệ sinh, sát trùng... Máng uống rộng khoảng 20-25cm, cao 20-25cm, để nhím không ỉa đái vào và xây máng ở ngoài sân để nước vung vãi ra không làm bẩn, ướt nền chuồng (http://agriviet.com, 2008). 3
  4. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 Trong chuồng nên để một vài khúc gỗ, sắt hoặc đá liếm để nhím mài răng và không cắn phá chuồng (Nguồn tin: NTNN). Diện tích chuồng nuôi nhím không cần rộng lắm, trung bình 1m2/ con. Trên sân thượng cũng có thể nuôi tốt (Nguồn tin: NTNN). 2.2 Thức ăn Thức ăn của nhím rất đa dạng như: dễ cây, mầm cây, rau, củ, quả của cây giàu tinh bột(củ mài, củ đáng, sa nhân), ngọt bùi, đắng, chát...tháng 3 – 4 thì ăn măng tre, trúc, sắn, dông riềng ( Phạm Nhật – Đỗ Quang Huy, 1998). Nhím chủ yếu là động vật ăn cỏ, ăn trái cây, hạt, măng, và lớp phát sinh gỗ của cây, mặc dù Chúng cũng có thể ăn bao gồm vật không xương sống. Chúng sẽ leo lên cây và bụi cây để tìm thức ăn (Reister, A. and A. Fraser. 2006). Loài này có vi sinh vật đặc biệt trong ruột già và ruột thừa có thể trợ giúp tiêu hóa các sợi thực vật khó tiêu (http://animals.jrank.org, 2010). Bình thường nhím ăn 2kg thức ăn/con/ngày. Nhưng khi nhím đẻ cần bổ sung thêm thức ăn tinh nhiều chất đạm, chất béo, chất bột, đường... để nhím con mau lớn, nhím mẹ đỡ mất sức, vì vừa phải tiết sữa nuôi con vừa mang thai. Thức ăn cho nhím cần 4
  5. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 bổ sung thêm mầm, rễ cây các loại, nhím đực sẽ phối giống hăng hơn (http://agriviet.com, 2008). Loại thức ăn (Viện Chăn nuôi, 2008) Rau, củ, quả các loại Cám viên hỗn hợp Lúa, bắp, đậu, các loại Khô dầu 5
  6. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 Khẩu phân thức ăn cơ bản hàng ngày cho mỗi con nhím theo từng giai đoạn (hoind.tayninh.gov.vn, 2010): - 1-3 tháng tuổi: Cho ăn mỗi con/ngày: 0,3kg rau, củ, quả các loại, 0,01kg cám viên hỗn hợp, 0,01kg lúa, bắp, đậu các loại. - Từ 4-6 tháng tuổi: 0,6kg rau quả củ, 0,02kg cám viên hỗn hợp, 0,02kg lúa bắp đậu, 0,01kg khô dầu, dừa, lạc. - Từ 7-9 tháng tuổi: 1,2kg rau quả củ, 0,04kg cám viên hỗn hợp, 0,04kg lúa bắp đậu, 0,02kg khô dầu dừa lạc. - Từ 10-12 tháng tuổi: 2kg rau quả củ, 0,08kg cám viên hỗn hợp, 0,08kg lúa bắp đậu, 0,04kg khô dầu dừa lạc. Khẩu phần thức ăn cơ bản hằng ngày theo từng giai đoạn: Đvt: kg/con/ngày LOẠI THỨC ĂN GIAI ĐOẠN (tháng tuổi) 1-3 4-6 7-9 10-12 Rau, củ, quả các loại 0.300 0.600 1.200 2.000 Cám viên hỗn hợp 0.010 0.020 0.040 0.080 Lúa, bắp, đậu, các loại 0.010 0.020 0.040 0.080 Khô dầu dừa, đậu phộng 0 0.010 0.020 0.040 (Nguồn Theo KNKNVN,2008) 2.3 Nước uống Nhím ăn rau, quả, củ nên ít uống nước, nhưng cũng phải có đủ nước sạch cho nhím uống tự do, trung bình 1 lít/5 con/ngày. Nhím thường uống nước vào buổi sáng và buổi trưa. Nhím không thích tắm ướt mình, nếu bị ướt nhím sẽ rùng mình và vẩy lông liên tục sẽ không tốt. 6
  7. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 2.4 Nuôi nhím sinh sản Nhím là loài gặm nhấm ăn tạp đủ loại rau, củ quả: Khoai lang, bí đao, rau muống, hạt nhãn, hạt vải, ngô, sắn củ tươi, sắn lát khô, măng tre…, tất cả đều ăn sống không phải chế biến. Do tập tính của chúng là ưa bóng tối, ban ngày thì ngủ, chỉ sinh hoạt và ăn về đêm, nên chuồng trại không phải xây quá cao tốn vật liệu. Tuy nhiên cần phải giữ mát về mùa hạ, ấm áp về mùa đông, bằng cách xếp trên nóc ô chuồng các bó tre, nứa cách nhiệt, cũng là để giàn thức ăn cho chúng (Thái Sinh, 2009). Nhím trưởng thành 8-10 tháng, đạt trọng lượng bình quân 8-10 kg/con và bắt đầu sinh sản. Nhím cái động đực 1-2 ngày và cho nhím đực phối giống suốt ngày lẫn đêm. Thời gian có thai 3 tháng (90-95 ngày) thì đẻ, mỗi lứa đẻ từ 1-3 con, thường là 2 con, trọng lượng sơ sinh bình quân 100 gr/con. Nhím thường đẻ vào ban đêm, nhím con mới đẻ ra kêu lít chít như chuột. Nhím mẹ không chỉ cho con mình đẻ ra bú mà còn cho cả những con không phải mình đẻ ra bú bình thường. Nhím mẹ sau khi đẻ 3 ngày là chịu đực và cho phối giống cho chu kỳ sinh sản tiếp theo. Nhím con mới đẻ trong vòng 1-2 tháng đầu, lông còn mềm và rất hiền, ta có thề bắt lên xem để phân biệt đực cái, đánh dấu theo dõi về sau. Nhím con theo mẹ tăng trọng nhanh, bình quân 1 kg/con/tháng, sau 1 tháng thì nhím con biết ăn, sau 3 tháng thì cai sữa, đạt trọng lượng bình quân 3 kg/con. Nhím con sau cai sữa, nếu chăm sóc nuôi dưỡng tốt có thể đạt trọng lượng bình quân 1 kg/con/tháng. Nếu trong đàn có nhím đực sắp trưởng thành (5-6 tháng) thì phải tách đàn nuôi riêng, nếu không nhím bố sẽ tấn công cho đến chết mới thôi (đó là qui luật tự nhiên để bảo tồn nồi giống). Tỷ lệ đực cái thích hợp là 1/8-10. Nhím là loài ăn tạp và ít bệnh tật, chủ yếu ăn về đêm nên việc chăm sóc không tốn nhiều công sức. Buổi sáng chỉ mất khoảng 1 7
  8. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 giờ để vệ sinh chuồng trại, buổi chiều khi tắt ánh nắng mặt trời thì cho nhím ăn (Thái Sinh, 2009). 3. Phòng và trị bệnh cho nhím Nhím thường ít bị dịch bệnh. Một số bệnh thông thường có thể gặp như:  Bệnh ký sinh trùng ngoài da: Do ve, mò cắn gây nên ghẻ lở, ta có thể dùng thuốc bôi hoặc để nhím tự liếm cũng khỏi. Để phòng bệnh này, nên vệ sinh sát trùng chuồng và xung quanh chuồng mỗi tháng 1-2 lần. 8
  9. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610  Thuốc trị ký sinh trùng ngoài da: Vimectin 0,3% tiêm bắp 1ml/12kg thể trọng. Có thể dùng thuốc bột để trộn vào thức ăn/nước uống: Vimectin gói 50 gam trộn khoảng 80kg thức ăn; hoặc 1 gam thuốc cho 30kg thể trọng/ngày; liên tục 3 ngày.  Thuốc sát trùng chuồng trại: • Khi chuồng còn trống, chưa thả nhím: Vime Protex pha nồng độ 0,5% (100ml pha 20 lít nước phun khắp chuồng). • Khi trong chuồng có nhím: Chọn một trong các loại sau hoặc luân phiên sử dụng:  . Vimekon pha nồng độ 0,5% (100ml pha 20 lít nước) phun khắp chuồng, có thể phun lên mình nhím.  . Vime-Iodine pha nồng độ 33% (15ml pha 4 lít nước) phun khắp chuồng, có thể phun lên mình nhím.  Bệnh đường ruột: Do khẩu phần thức ăn cung cấp không đầy đủ như ngoài thiên nhiên, nhím có thể bị tiêu chảy. Trường hợp này, có thể dùng thuốc trị tiêu chảy hoặc bổ sung thêm thức ăn đắng chát như ổi xanh, cà rốt, rễ cau, rễ dừa... Để phòng bệnh tiêu chảy, nên cân đối khẩu phần thức ăn đầy đủ cho nhím. Không nên cho nhím ăn các loại thức ăn bẩn thỉu, ẩm mốc, hôi thối (Nguồn:NTNN, 2008).  Thuốc trị bệnh đường ruột: Có thể dùng các thuốc sau 3 – 5 ngày liên tục để pha nước uống hoặc trộn trong thức ăn: • Vimenro: 1gam/10kg thể trọng /ngày. • Genta-Colenro: 1g/10kg thể trọng/ngày. • Terra-Colivet: 1gam/8 – 10kg thể trọng/ngày. 9
  10. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 4. Sản phẩm 4.1 Giá trị dinh dưỡng: Thịt nhím hơi giống thịt lợn rừng, nhiều nạc, ít mỡ, là món ăn đặc sản vừa thơm ngon vừa có giá trị dinh dưỡng cao. Thịt nhím thơm ngon, là món ăn đặc sản được nhiều người ưa thích. Mật, dạ dày, lông dùng làm thuốc chữa bệnh dạ dày, viêm tai giữa, làm thuốc xoa bóp... (Theo VnEconomy,2007). Không chỉ ngon miệng người ăn, nhím còn là vị thuốc quý, nhiều công dụng. Bao tử nhím là loại dược liệu quý dùng để ngâm rượu thuốc chữa bệnh đau bao tử, kích thích ăn uống, tiêu hóa tốt. Lông nhím dùng làm đồ trang sức, chữa viêm tai giữa. Mật nhím, dạ dày, dùng để làm thuốc xoa bóp, chữa bệnh dạ dày, đau mắt, đau lưng và xoa bóp chấn thương. Thịt, ruột già, gan và cả phân nhím dùng chữa bệnh phong nhiệt (Nguồn Theo KNKNVN,2008) . Theo "Bản thảo cương mục" của Lý Thời Trân cho biết, dạ dày nhím vị ngọt, tính hàn, không độc; được sử dụng làm thuốc chữa bệnh dạ dày ở người. Theo Giáo sư Tiến sĩ Đỗ Tất Lợi, dạ dày nhím còn có thể giải độc, mát máu, chữa lòi dom, di mộng tinh, nôn mửa, kiết lỵ ra máu... Người Trung Quốc rất coi trọng những công dụng này và thường xuyên tìm mua dạ dày nhím (Nguồn Theo KNKNVN,2008) . Theo "Cây cỏ và động vật làm thuốc ở Việt Nam", da nhím được dùng trong y học cổ truyền với tên thuốc là thích vị bì. Lông nhím là hào trư mao thích. Dạ dày nhím là hào trư đỗ. Cách chế biến da nhím làm dược liệu: Ngâm da nhím vào nước cho 10
  11. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 mềm, cạo sạch lông gai, thịt và mỡ, để ráo nước rồi cắt thành từng miếng nhỏ, phơi khô rồi sao nóng với bột hoạt thạch cho đến khi chuyển sang màu vàng; lấy ra chải hết bột rồi cạo lần nữa cho sạch hẳn (Nguồn Theo KNKNVN,2008). 4.2 Các món ăn từ nhím: Món thịt Nhím hấp gừng: Thành phần nguyên liệu - 300 g thịt nhím, cắt miếng mỏng - 1 khúc gừng non, cắt sợi - 3 nhánh đầu hành lá, cắt khúc - 1,5 muỗng cà phê hạt nêm từ thịt Knorr - 1 muỗng canh rượu trắng - 1/2 muỗng canh tiêu sọ - 1 chén nước dùng Nước chấm - Nước mắm gừng Thực hiện 1. Đun sôi nước trong nồi hấp. 2. Luộc sơ thịt nhím với ít rượu để loại bỏ mùi tanh và tạp chất. 3. Sắp thịt nhím, gừng non, đầu hành lá vào dĩa inox và nêm với hạt nêm từ thịt Knorr, tiêu sọ, rượu trắng và nước dùng. 4. Cho vào nồi hấp, hấp khoảng 5 phút là chín. 11
  12. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 5. Lấy thịt nhím hấp gừng non ra khỏi nồi hấp, dùng nóng với nước mắm gừng. - Để loại bỏ mùi tanh và tạp chất của thịt nhím: Luộc sơ trước khi hấp. - Để thịt nhím mau chín: Không nên cắt thịt nhím quá dày. (http:// www.acs.com.vn, 2009) Thịt nhím sào: 12
  13. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 Tài liệu tham khảo 1. hoind.tayninh.gov.vn, 2010. kỹ thuật nuôi nhím thịt. http://tailieu.vn/xem-tai-lieu/ky-thuat-nuoi-nhim- thit.80883.html. 2. Theo báo NNVN, 2008. Vì sao nhím không đẻ?. http://agriviet.com/nd/1184-vi-sao-nhim-khong-de?/. 3. Nguồn tin: NTNN,2008. Kỹ thuật nuôi nhím. http://agriviet.com/nd/1173-ky-thuat-nuoi-nhim-/. 4. Nguồn Theo KNKNVN,2008. Kỹ thuật nuôi nhím. http://www.khuyennongvn.gov.vn/e-khcn/ky-thuat-nuoi- nhim/view 5. Viện Chăn nuôi, 2008. Kỹ thuật nuôi nhím. http://niengiamnongnghiep.vn/index.php? self=article&id=4043. 6. Reister, A. and A. Fraser. 2006. Trichys fasciculata. http://animaldiversity.ummz.umich.edu/site/accounts/informa tion/Trichys_fasciculata.html. 7. Theo VnEconomy,2007. Làm giàu nhờ nuôi nhím. http://www.kinhtenongthon.com.vn/Story/kinhte- thitruong/2007/11/7494.html. 8. http://animals.jrank.org, 2010. Old World Porcupines: Hystricidae - South African Porcupine (hystrix Africaeaustralis): Species Accounts. http://animals.jrank.org/pages/3435/Old-World-Porcupines- Hystricidae-SOUTH-AFRICAN-PORCUPINE-Hystrix- africaeaustralis-SPECIES-ACCOUNTS.html. 9. Thái Sinh, 2009. Nuôi nhím sinh sản- Một vốn bốn lời . http://nongnghiep.vn/nongnghiepvn/vi- VN/61/158/2/19/19/41278/Default.aspx 13
  14. Kỹ Thuật Chăn Nuôi Nhím Huỳnh Hoàng Thi 3072610 14
Đồng bộ tài khoản