Kỹ thuật làm vườn (tài liệu dùng cho cán bộ hướng dẫn nghề làm vườn)

Chia sẻ: kieuphong21051

Kỹ thuật làm vườn (tài liệu dùng cho cán bộ hướng dẫn nghề làm vườn). Câu hỏi: Chúng ta biết có mấy loại chất đất canh tác? Dùng bảng và tranh để thảo luận, thể hiện các nhận xét

Bạn đang xem 10 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Kỹ thuật làm vườn (tài liệu dùng cho cán bộ hướng dẫn nghề làm vườn)

Dù ¸n ph¸t triÓn céng ®ång n«ng th«n
Do oxfam-quebec tµi trî
2001 - 2002




Kü thuËt lµm v−ên
(Tµi liÖu dïng cho c¸n bé h−íng dÉn nghÒ lµm v−ên)




Ng−êi biªn so¹n: Ph¹m C«ng Phin
C¸n bé dù ¸n OXFAM-Quebec
Môc lôc

A. Nh÷ng ®iÒu cÇn thiÕt cho lµm v−ên ...................................................................................3
I. §Êt V−ên ..............................................................................................................................3
A. C¸c chÊt ®Êt ..............................................................................................................3
B. C¸ch nhËn biÕt tõng lo¹i ®Êt .....................................................................................4
C. §é pH cña ®Êt...........................................................................................................6
D. Ph©n biÖt ®Êt v−ên tèt vµ kh«ng tèt ..........................................................................7
E. C¸ch c¶i t¹o ®Êt v−ên xÊu.........................................................................................7
II. N−íc víi v−ên qu¶..............................................................................................................8
III. Ph©n bãn cho c©y ¨n qu¶ .................................................................................................9
IV. ¸nh s¸ng víi c©y ¨n qu¶ ................................................................................................11
V. X¸c ®Þnh gièng c©y ¨n qu¶ cho v−ên nhµ.......................................................................12
VI. ThiÕt kÕ v−ên qu¶ ...........................................................................................................13
VII. Kü thuËt trång vµ ch¨m sãc c©y ¨n qu¶......................................................................16
VIII. Kü thuËt trång vµ ch¨m sãc mét sè lo¹i c©y ¨n qu¶ cô thÓ .....................................18
1. C©y V¶i...........................................................................................................................18
2. C©y hä Cam, Quýt, Chanh..............................................................................................25
3. C©y Xoµi.........................................................................................................................33
4. C©y Hång........................................................................................................................36
5. C©y Nh·n........................................................................................................................39
IX. Kü thuËt nh©n gièng c©y ¨n qu¶ ...................................................................................41
1. ChiÕt cµnh.......................................................................................................................41
2. GhÐp c©y.........................................................................................................................45




2
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C©u hái: Muèn lµm v−ên tèt ta cÇn cã g×?
A. nh÷ng ®iÒu cÇn thiÕt cho lµm v−ên Dïng tranh minh ho¹
1) §Êt v−ên
2) N−íc
3) Ph©n bãn
4) ¸nh s¸ng
5) Gièng c©y
6) Lao ®éng vµ kü thuËt




C©u hái: Chóng ta biÕt cã mÊy lo¹i chÊt ®Êt canh t¸c?
I. §Êt V−ên
Dïng b¶ng vµ tranh ®Ó th¶o luËn, thÓ hiÖn c¸c nhËn xÐt
A. C¸c chÊt ®Êt
Cã 5 lo¹i chÊt ®Êt
1. §Êt c¸t
2. §Êt pha c¸t
3. §Êt thÞt nhÑ
4. §Êt thÞt trung b×nh
5. §Êt thÞt nÆng




3
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
§Æt c©u hái: Lµm thÕ nµo ®Ó nhËn biÕt ®−îc tõng lo¹i ®Êt canh t¸c? ¦u ®iÓm vµ
B. c¸ch nhËn biÕt tõng lo¹i ®Êt nh−îc ®iÓm cña tõng lo¹i ®Êt ®ã ra sao? / Dïng b¶ng:

Quan s¸t ¦u ®iÓm Nh−îc ®iÓm §/gi¸
c/l−îng
(Qua tranh vÏ vµ thùc hµnh)

1. §Êt c¸t 1. §Êt ThÊm n−íc Gi÷ n−íc kÐm, §Êt xÊu
c¸t nhanh khi c©y trång dÔ bÞ
NhËn biÕt qua quan s¸t: Tõ viªn bi b»ng ®Êt kh«ng vª ®−îc tho¸t óng. h¹n.
thµnh h×nh con giun.
¦u ®iÓm: ThÊm n−íc nhanh khi tho¸t óng.
Nh−îc ®iÓm: Gi÷ n−íc kÐm, c©y trång dÔ bÞ h¹n.
§©y lµ lo¹i ®Êt v−ên xÊu

2. §Êt pha c¸t 2. §Êt ThÊm n−íc vµ Kh«ng §©y lµ ®Êt
pha c¸t gi÷ ®−îc n−íc v−ên tèt
NhËn biÕt qua quan s¸t: Tõ viªn bi b»ng ®Êt dÎo vª ®−îc (thÞt pha
tèt
thµnh h×nh con giun nh−ng kh«ng bÒn, mét l¸t sau sÏ bÞ vì. c¸t)
¦u ®iÓm: ThÊm n−íc vµ gi÷ ®−îc n−íc tèt
§©y lµ lo¹i ®Êt v−ên tèt

3. §Êt thÞt nhÑ 3. §Êt ThÊm n−íc vµ Kh«ng
thÞt nhÑ gi÷ ®−îc n−íc
NhËn biÕt qua quan s¸t: Tõ viªn bi b»ng ®Êt vª d−îc thµnh tèt.
h×nh con giun nh−ng ®øt ra tõng ®o¹n tr−íc khi khoanh trßn.
¦u ®iÓm: ThÊm n−íc vµ gi÷ ®−îc n−íc tèt.
§©y lµ lo¹i ®Êt v−ên tèt



4
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

4. §Êt thÞt trung b×nh 4. §Êt ThÊm n−íc vµ Kh«ng
thÞt gi÷ ®−îc n−íc
NhËn biÕt qua quan s¸t: Tõ viªn bi b»ng ®Êt vª ®−îc thµnh trung
tèt.
h×nh con giun nh−ng khi khoanh trßn ®Êt gÉy ra tõng ®o¹n. b×nh
¦u ®iÓm: ThÊm n−íc vµ gi÷ ®−îc n−íc tèt.
§©y lµ lo¹i ®Êt v−ên tèt


5. §Êt Gi÷ ®−îc n−íc ThÊm n−íc kÐm, §Êt xÊu
5. §Êt thÞt nÆng
thÞt nÆng rÊt tèt. c©y trång dÔ bÞ
NhËn biÕt qua quan s¸t: Tõ viªn bi b»ng ®Êt dÎo vª ®−îc óngvµo mïa
thµnh h×nh con giun. Khi khoanh trßn ®Êt kh«ng bÞ ®øt m−a. Mïa kh«
¦u ®iÓm: Gi÷ ®−îc n−íc rÊt tèt. ®Êt bÞ nøt nÎ lµ
®øt rÔ c©y.
Nh−îc ®iÓm: ThÊm n−íc kÐm, c©y trång dÔ bÞ óng.
§©y lµ lo¹i ®Êt v−ên xÊu




5
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

c¸ch nhËn biÕt tõng lo¹i ®Êt (tiÕp theo) Thùc hµnh x¸c ®Þnh thµnh phÇn c¬ giíi cña ®Êt:

LÊy mét n¾m ®Êt v−ên ph¬i kh«, ®Ëp nhá, giÇn lÊy ®Êt nhá. LÊy kho¶ng 2 th×a canh
®Êt bét nµy cho vµo lßng bµn tay. Nhµo ®Òu ®Êt bét víi n−íc b×nh th−êng võa ®ñ dÎo
®Ó viªn thµnh viªn bi to b»ng ®Çu ngãn tay c¸i, vª thµnh h×nh con giun, to h¬n chiÕc
®òa tre mét chót, dµi tõ 8cm ®Õn 10 cm råi khoanh thµnh mét vßng trßn.

Mäi ng−êi cïng quan s¸t, nhËn xÐt ®Ó ph©n biÖt c¸c lo¹i ®Êt.

Thùc hµnh vµ dïng tranh x¸c ®Þnh ®é pH cña ®Êt theo 14 møc ®é:
C. §é pH cña ®Êt
§Ó x¸c ®Þnh tÝnh axit vµ tÝnh kiÒm cña ®Êt, ng−êi ta quy ®Þnh 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12. 13. 14.
14 møc ®é.
Chua (kh«ng tèt) Võa KiÒm (kh«ng tèt)
§é pH ®Êt cña ®−îc x¸c ®Þnh b»ng c¸ch: lÊy mét th×a ®Êt bét
trong v−ên, nghiÒn nhá, cho vµo cèc n−íc khuÊy ®Òu cho tan, (tèt)
g¹n läc lÊy n−íc cho vµo cèc kh¸c. XÐ mét ®o¹n giÊy ®o ®é
pH dµi kho¶ng tõ 2-3 cm. Nhóng mÈu giÊy tõ tõ vµo vµo cèc
n−íc nµy (kh«ng nªn nhóng ngËp). §−a mÈu giÊy ra ngoµi
cèc, chê kho¶ng 10 gi©y cho mÈu giÊy chuyÓn mÇu. §em so
víi gam mÇu mÉu. NÕu t−¬ng ®−¬ng víi gam mµu nµo trªn
thang ®o mÉu lµ ta biÕt ®Êt cã ®é pH bao nhiªu.




6
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C©u hái:
D. Ph©n biÖt ®Êt v−ên tèt vµ kh«ng tèt
§Êt v−ên tèt lµ: - ThÕ nµo lµ ®Êt v−ên tèt

§Êt cã thµnh phÇn c¬ giíi thÞt nhÑ, thÞt trung b×nh vµ ®Êt - ThÕ nµo lµ ®Êt v−ên kh«ng tèt?
c¸t pha, ®é ph× cao, mïn dµy, phï sa..., cã ®é pH ë tÇm
Dïng l¹i hai tranh vÒ c¸c chÊt ®Êt vµ ®é pH cña ®Êt
trung tÝnh tõ 6,5 ®Õn 7,5

§Êt v−ên kh«ng tèt lµ:

§Êt thÞt nÆng, chua, mÆn..., cã ®é pH d−íi 6,5 hoÆc trªn 7,5

C©u hái: - Ta nªn c¶i t¹o ®Êt v−ên xÊu nh− thÕ nµo?
E. C¸ch c¶i t¹o ®Êt v−ên xÊu Dïng tranh minh ho¹
§èi víi ®Êt c¸t vµ ®Êt thÞt nÆng:
- CÇn bãn t¨ng c−êng ph©n h÷u c¬ ®Ó t¨ng chÊt mïn
cho ®Êt.
§èi víi ®Êt chua mÆn
- CÇn bãn l©n, v«i. Nh−ng biÖn ph¸p nµy còng chØ t¹m
thêi. BiÖn ph¸p bÒn v÷ng nhÊt lµ t¨ng c−êng bãn
ph©n h÷u c¬.
§èi víi ®Êt kiÒm:
- BiÖn ph¸p quan träng vÉn lµ dïng n−íc ngät ®Ó röa
kiÒm kÕt hîp víi bãn ph©n h÷u c¬.




7
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

II. N−íc víi v−ên qu¶
- N−íc t−íi tèt cho c©y lµ n−íc s¹ch ë:
• Ao
• Hå
• Kªnh m−¬ng
• N−íc m−a
• N−íc giÕng khoan gia ®×nh dïng cho sinh ho¹t
- N−íc kh«ng tèt cho c©y lµ:
• N−íc mÆn, chua qu¸
• N−íc ®éc th¶i tõ c¸c xÝ nghiÖp
• N−íc ë thïng ph©n t−¬i mang nhiÒu mÇm bÖnh, nÊm...
* Trong tr−êng hîp thiÕu n−íc, nÕu cã ®iÒu kiÖn, cÇn ®µo ao,
khoan giÕng, ®−a n−íc s«ng vµo t−íi cho c©y. N−íc rÊt quan
träng cho c©y trång nh−ng nhiÒu n−íc qu¸ th× c©y sÏ bÞ chÕt
óng. V−ên ph¶i dÔ tho¸t n−íc, v−ên ph¶i ®−îc x©y dùng ë
khu ®Êt cao. Xung quanh v−ên ph¶i cã r·nh tho¸t n−íc




8
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C©u hái: H·y nªu tªn c¸c lo¹i ph©n bãn? (sau ®ã h−íng dÉn viªn xÕp theo 2 lo¹i v«
III. Ph©n bãn cho c©y ¨n qu¶ c¬ vµ h÷u c¬)
Dïng tranh minh ho¹
A. Hai lo¹i ph©n bãn chÝnh dïng cho c©y ¨n qu¶
- Ph©n v« c¬: §¹m (u rª), l©n (phèt ph¸t, apatÝt), ka li ...

- Ph©n h÷u c¬: Gåm ph©n gia sóc, gia cÇm, ph©n b¾c (ph©n
chuång), r¸c, l¸ c©y (ph©n xanh)




B. So s¸nh hai lo¹i ph©n v« c¬ vµ ph©n h÷u c¬ C©u hái: Ph©n v« c¬ (ho¸ häc) vµ ph©n h÷u c¬ cã nh÷ng −u ®iÓm vµ nh−îc ®iÓm g×?

Dïng b¶ng ®Ó so s¸nh, dïng tranh thÓ hiÖn

Lo¹i ¦u ®iÓm Nh−îc ®iÓm
ph©n
1. Ph©n v« c¬ (ph©n ho¸ häc): Ph©n v«
DÔ bÞ s©u bÖnh, chÊt l−îng qu¶ kÐm
¦u ®iÓm: T¸c dông nhanh c¬ (ph©n
T¸c dông nhanh nÕu bãn nhiÒu ®¹m, ®Êt chãng b¹c mµu.
ho¸ häc)
Nh−îc ®iÓm:
§Êt ph¶i t¨ng khèi l−îng hµng n¨m míi gi÷ ®−îc n¨ng
suÊt/§Êt chãng b¹c mµu/C©y dÔ bÞ nhiÔm s©u bÖnh/ChÊt
l−îng qu¶ kÐm nÕu bãn nhiÒu ®¹m/Ph©n ho¸ häc (v« c¬ ) chØ
cã 1 - 5 chÊt dinh d−ìng (trong khi ®ã ®Êt tèt cã tíi 50 - 60
chÊt dinh d−ìng



9
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
2. Ph©n h÷u c¬ (ph©n chuång, ph©n xanh) Ph©n h÷u §Êt l©u b¹c mµu, Ýt s©u bÖnh, T¸c dông chËm h¬n
¦u ®iÓm: c¬ (ph©n chÊt l−îng qu¶ ngon
chuång, h¬n
• §Êt l©u b¹c mµu, Ýt s©u bÖnh, chÊt l−îng qu¶ ngon h¬n ph©n
• Cã hµng chôc chÊt dinh d−ìng xanh)

• RÎ
Nh−îc ®iÓm: T¸c dông chËm h¬n

Chó ý:
• Kh«ng nªn bãn ph©n chuång t−¬i, dÔ sinh ra c¸c khÝ,
nÊm ®éc h¹i cho c©y, ph©n t−¬i cã chøa trøng giun, s¸n
cã h¹i cho ng−êi
• Nªn bãn ph©n hoai môc sÏ tr¸nh ®−îc nh÷ng nh−îc
®iÓm trªn.




10
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C©u hái: NÕu thiÕu ¸nh s¸ng th× c©y sÏ nh− thÕ nµo?
IV. ¸nh s¸ng víi c©y ¨n qu¶
C©y sèng kh«ng thÓ thiÕu ¸nh s¸ng Dïng tranh minh ho¹ hai lo¹i c©y ®ñ vµ thiÕu ¸nh s¸ng

NÕu thiÕu ¸nh s¸ng:

C©y sÏ kÐm ph¸t triÓn, gÇy yÕu.

ChÊt l−îng vµ n¨ng suÊt qu¶ sÏ kÐm.

Do ®ã, khi lµm v−ên cÇn chó ý ®Ó c©y tËn dông ®−îc nhiÒu
¸nh s¸ng nhÊt

Tuy nhiªn còng cã mét sè rau kh«ng cÇn nhiÒu ¸nh s¸ng
nh−: gõng, døa, khoai m«n, c¸c c©y gia vÞ... N¾m ®−îc ®Æc
®iÓm nµy ®Ó ta cã thÓ trång c©y xen d−íi t¸n c©y ¨n qu¶.




11
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C©u hái: B¸c thÝch trång lo¹i c©y qu¶ nµo? t¹i sao?
V. X¸c ®Þnh gièng c©y ¨n qu¶ cho v−ên
nhµ Dïng tranh minh ho¹
A. Lo¹i gièng c©y ¨n qu¶ tèt lµ c©y:

• Cã kh¶ n¨ng mang l¹i lîi Ých kinh tÕ cao (®−îc thÞ
tr−êng −a chuéng, qu¶ ngon, cã n¨ng suÊt qu¶ cao)
• Phï hîp víi chÊt ®Êt, khÝ hËu cña ®Þa ph−¬ng m×nh (c©y
sinh sèng vµ lín lªn b×nh th−êng ë ®Þa ph−¬ng ng−êi
trång, Ýt bÞ s©u bÖnh)




B. C¸ch chän c©y ¨n qu¶ con ®Ó trång: C©u hái: B¸c thÝch chän c©y con gièng nh− thÕ nµo ®Ó trång?

• Xem thùc tÕ c©y mÑ cña gièng c©y ®ã Dïng tranh minh ho¹
• ¡n thö s¶n phÈm ®Ó biÕt chÊt l−îng qu¶.
• Còng cã thÓ mua gièng c©y qu¶ tèt cña mét gia ®×nh t¹i
®Þa ph−¬ng m×nh (nÕu cã) v× qua thùc tÕ c©y ®ã ®· d−îc
kiÓm nghiÖm qua thùc tÕ t¹i ®Þa ph−¬ng m×nh.
• C©y con cã bé rÔ tèt




12
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
VI. ThiÕt kÕ v−ên qu¶ C©u hái: ThÕ nµo lµ mét v−ên qu¶ tèt? Nã ph¶i ®¶m b¶o ®−îc nh÷ng
yªu cÇu g×?
1. Nh÷ng nguyªn t¾c khi thiÕt kÕ v−ên qu¶
Dïng tranh minh ho¹
Ph¶i b¶o ®¶m:
• §ñ ¸nh s¸ng
Hµng c©y theo h−íng §«ng - T©y, trång so le ®Ó tr¸nh c©y nµy che
¸nh s¸ng cña c©y kh¸c, ph¶i chó ý mËt ®é trång thÝch h¬p )
• §ñ n−íc (phßng chèng h¹n vµ chèng óng cho c©y)
Tuú tõng ®iÒu kiÖn, cè g¾ng tíi møc cao nhÊt ®Ó c©y cã ®ñ n−íc:
lµm ®−êng ®ång møc, dïng c©y che phñ. ®µo r·nh tho¸t n−íc hoÆc
tiªu n−íc. Cã thÓ dïng r¬m, r¹ che phñ, ®èi víi ®åi dèc cã thÓ ®Ó
gèc c©y thÊp h¬n chung quanh. Cã thÓ ®µo r·nh tr÷ n−íc däc theo
®−êng ®ång møc. §èi víi vïng ®ång b»ng cã thÓ ®µo r·nh tho¸t
n−íc quanh v−ên. Cã hµng c©y ch¾n giã h−íng B¾c, T©y-B¾c h¹i
c©y non.
• B¶o ®¶m dinh d−ìng cho c©y
NÕu cã ®iÒu kiÖn ®Êt v−ên ph¶i tèt, thuéc lo¹i ®Êt thÞt nhÑ, thÞt
trung b×nh hoÆc c¸t pha. §é pH tõ 6,5 ®Õn 7,5.
Nh−ng ®Êt v−ên th−êng lµ ®Êt tËn dông sau khi ®· lµm nhµ nªn ®Êt
nghÌo dinh d−ìng cÇn ®−îc c¶i t¹o (bãn ph©n, khö chua....).
§èi víi ®Þa h×nh ®Êt dèc, cÇn ¸p dông kü thuËt canh t¸c ®Êt dèc (lµm
®−êng ®ång møc, trång nh÷ng c©y võa chèng xãi mßn ®Êt, võa cã thÓ thu
ho¹ch ®−îc s¶n phÈm nh− døa, hoÆc võa cã thÓ lµm giµu dinh d−ìng cho
®Êt nh− c¸c lo¹i c©y hä ®Ëu.




13
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
2. C«ng viÖc chuÈn bÞ tr−íc khi thiÕt kÕ
X¸c ®Þnh mét sè gièng c©y ¨n qu¶ chñ lùc trong v−ên nhµ m×nh
®Ó nh»m 2 môc ®Ých:
• §¸p øng nhu cÇu tiªu dïng trong gia ®×nh (nhu cÇu vÒ
dinh d−ìng)
• B¸n ra thÞ tr−êng t¨ng thu nhËp cho gia ®×nh


3. L−u ý khi x¸c ®Þnh c¸c gièng c©y qu¶ chñ lùc

• Nh÷ng c©y cã gi¸ trÞ kinh tÕ cao (tiªu thô tèt)
• Nh÷ng c©y phï hîp víi chÊt ®Êt vµ khÝ hËu ®Þa ph−¬ng (Cã
thÓ lµ c©y v¶i thiÒu, c©y cam, nh·n, xoµi...)
• Nh÷ng c©y giµu dinh d−ìng
KÕt hîp trång c©y ¨n qu¶ víi mét sè c©y rau:
Cã t¸c dông võa gi÷ Èm vµ chèng xãi mßn ®Êt, võa t¨ng thu
nhËp. Cã thÓ trång gõng, khoai m«n, khoai sä ... d−íi t¸n c©y ¨n
qu¶ v× nh÷ng c©y nµy rÊt thÝch hîp víi ®iÒu kiÖn ¸nh s¸ng t¸n




14
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

M« h×nh v−ên c©y gia ®×nh cã ®Þa h×nh ®Êt dèc Dïng tranh minh ho¹

T¹o ®−êng ®ång møc, trªn ®ã gieo c©y b¶o vÖ ®Êt ®Ó chèng
xãi mßn (c©y cèt khÝ, c©y keo dËu, c©y muång...),

Bè trÝ c¸c hµng c©y gi÷a c¸c ®−êng chèng xãi mßn ®ã.

Trªn ®Ønh ®åi trång c©y l©m nghiÖp (th«ng, keo..)

Gi÷a c¸c b¨ng l−ng chõng trång c©y ¨n qu¶: V¶i thiÒu, na tuú
theo gièng vµ ®Þa ph−¬ng cã thÓ ph¸t triÓn ®−îc.

C¸c b¨ng phÝa d−íi ch©n trång c©y l−¬ng thùc, c©y thùc
phÈm kÕt hîp trång c©y ¨n qu¶ ng¾n ngµy, rau c¸c lo¹i (tuú
theo mçi miÒn vµ thÞ tr−êng ®Ó bè trÝ).




15
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

VII. Kü thuËt trång vµ ch¨m sãc c©y ¨n qu¶

A. C¸c b−íc trång vµ ch¨m sãc c©y ¨n qu¶ nãi Dïng tranh minh ho¹
chung
1. ChuÈn bÞ c©y con:

• C©y con ph¶i ®−îc chän tõ nh÷ng c©y mÑ tèt, ®· cho
qu¶, cã n¨ng suÊt vµ chÊt l−îng cao.
• Kh«ng bÞ s©u bÖnh
• C©y cã bé rÔ ph¸t triÓn tèt
• Bøng c©y tr¸nh vµo thêi kú ra léc




2. §µo hè trång c©y Dïng tranh minh ho¹

• §µo hè h×nh trßn hoÆc h×nh vu«ng, to hay nhá tuú
thuéc vµo tõng lo¹i c©y.
• Ph¬i ¶i hè tõ 15 - 20 ngµy.
• §Ó ®Êt mÆt riªng, ®Êt c¸i riªng




16
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
3. C¸ch trång c©y
• Bãn lãt b»ng ph©n chuång, ph©n l©n, ph©n ka li vµ v«i
bét.
• Sau khi trén ®Òu ph©n bãn lãt víi ®Êt ¶i, råi tiÕp ®Õn lµ
®Êt mÆt ®Æt c©y vµo gi÷a hè. ®Ó c©y th¼ng ®øng. MÆt
bÇu b»ng mÆt hè
• LÊp ®Êt c¸i vµo hè
• Trång xong t−íi Èm cho c©y
• Buéc c©y vµo cäc tr¸nh giã lay
• Phñ gèc c©y b»ng r¬m hoÆc cá kh« gi÷ cho gèc c©y
®−îc Èm l©u h¬n.
4. C¸ch ch¨m bãn c©y (®· cho qu¶) 1 n¨m bãn 3 ®ît
a) §ît 1 (th−êng lµ sau thu ho¹ch): §¹m nhiÒu h¬n ( 2/3),
l©n vµ ka li Ýt h¬n. Môc ®Ých ®Ó c©y ph¸t triÓn nhiÒu léc,
cµnh.
b) §ît 2 (tr−íc khi ra hoa ): L©n vµ ka li nhiÒu h¬n (2/3),
®¹m 1/3
c) §ît 3 (khi ®· kÕt qu¶): Chñ yÕu ka li kÕt hîp víi l©n ®Ó
chÊt luîng qña tèt h¬n vµ Ýt bÞ rông.
* Chó ý:
• T¸n c©y ®Õn ®©u th× bãn ph©n vßng theo t¸n ®Õn ®ã (v×
®Çu rÔ c©y lu«n ¨n ®Õn t¸n c©y)
• C¾t tØa nh÷ng cµnh ë gÇm t¸n c©y kh«ng cã hiÖu qu¶
• Kh«ng bãn ph©n lóc c©y ®ang ra hoa.




17
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

VIII. Kü thuËt trång vµ ch¨m sãc mét sè lo¹i c©y ¨n qu¶ cô thÓ

1. C©y V¶i
C¸c gièng v¶i (3 gièng v¶i) vµ ®Æc ®iÓm cña c©y v¶i:
+ Gièng v¶i thiÒu: ChÊt l−îng qu¶ ngon, h¹t nhá tuy
nhiªn nh÷ng n¨m ®−îc mïa th× gi¸ rÎ
+ Gièng v¶i lai thiÒu: ChÊt l−îng qu¶ t−¬ng ®èi ngon,
thêi vô thu ho¹ch sím h¬n v¶i thiÒu, sè l−îng kh«ng nhiÒu
nªn b¸n vÉn ®−îc gi¸
+ Gièng v¶i chua: ChÊt l−îng chua kh«ng tèt b»ng v¶i
thiÒu vµ v¶i lai thiÒu, tuy nhiªn thêi vô thu ho¹ch sím h¬n
v¶i lai thiÒu vµ v¶i thiÒu nªn b¸n còng ®−îc gi¸.
ChuÈn bÞ c©y gièng:
C©y con gièng ph¶i ®−îc chän tõ c©y mÑ cã chÊt l−îng
qu¶ tèt, khoÎ m¹nh, kh«ng cã s©u bÖnh




18
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Kü thuËt trång v¶i
• §µo hè: KÝch th−íc hè trång v¶i lµ 80cm x 80cm x
60cm (s©u)
• Ph¬i ¶i hè 20-30 ngµy




Bãn lãt
Dïng ph©n h÷u c¬, ph©n l©n vµ ka li bãn lãt. Sè l−îng ph©n
cho mét hè nh− sau:
• Ph©n chuång môc: 50kg
• Ph©n l©n vi sinh: 0,5 kg
• Ph©n ka li: 0,5kg

Thêi vô trång v¶i Dïng b¶ng sau ®©y:
1 n¨m cã 2 vô trång lµ vô Xu©n vµ vô Thu.
• Vô Xu©n: th¸ng 3 - 4
Th¸ng 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10. 11. 12.
• Vu Thu: Th¸ng 9 - 10
Thêi vô Vô Xu©n Vô Thu

19
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Dïng tranh minh ho¹
MËt ®é trång
• §èi víi ®Êt ®åi: 7mx8m


• §èi víi ®Êt v−ên ®ång b»ng: 8mx9m


• §èi víi ®Êt phï sa ven s«ng: 10 m x 10 m




§Æt c©y trång
• Chän ngµy r©m m¸t hoÆc cã m−a phïn ®Ó trång.
• Kh«ng lµm vì bÇu.
• Trén ®Òu ph©n lãt víi ®Êt mµu ph¬i ¶i cho xuèng hè.

• LÊp ®Êt cao h¬n mÆt hè 5 - 10 cm, buéc c©y vµo cäc
tr¸nh giã lay. T−íi Èm vµ tñ gèc b»ng r¬m r¹, cá kh«.
NÕu gÆp n¾ng ph¶i che phñ c©y.




20
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Ch¨m sãc v−ên v¶i Dïng tranh minh ho¹

Lµm cá x¸o xíi

Sau khi trång, c©y v¶i ph¶i ®−îc x¸o xíi th−êng xuyªn (2 - 6
lÇn /n¨m) ®Ó ®Êt ®−îc t¬i xèp, t¹o ®iÒu kiÖn cho rÔ ph¸t triÓn.
GÇn gèc xíi n«ng, xa gèc xíi s©u dÇn, kÕt hîn víi bãn ph©n.

Bãn ph©n

Hµng n¨m bãn b»ng ph©n chuång, ph©n ®¹m, l©n vµ ka li. Sè
l−îng tïy thuéc tuæi c©y, ®Êt ®ai. Th«ng th−êng bãn nh−
sau:

• Ph©n chuång ñ môc 50 kg

• §¹m U rª 0,5 kg

• Ph©n l©n 0,5 kg

• Ph©n Ka li 0,5 kg




21
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Phßng trõ s©u bÖnh (Chó ý ph¶i th¨m v−ên th−êng xuyªn Dïng tranh minh ho¹
®Ó ph¸t hiÖn sau bÖnh)


+ Trõ bä xÝt:
Bä xÝt hót nhùa chåi non, qu¶ non, lµm qu¶ rông hoÆc lµm
gi¶m chÊt l−îng qu¶, bÞ bä xÝt h¹i c©y sÏ kh«ng ph¸t triÓn
®−îc. Bä xÝt th−êng xuÊt hiÖn tõ th¸ng 4 - 8 nh−ng nhiÒu
nhÊt lµ c¸c th¸ng 5-6) .
C¸ch trõ: Rung b¾t, lµm b¶, b¾t b»ng vît, hun khãi hoÆc
phun thuèc Sumithion 50 EC, Trebon 10 EC, Sheizol nång
®é 0,3% hoÆc Sumicidin 20 EC, Fastac 5 EC, Sherpa 25 EC
nång ®é 0,1%. Phun tr−íc khi hoa në vµ vµo lóc qu¶ non.




+ RÖp s¸p:
RÖp hót nhùa trªn léc non vµ qu¶. RÖp lµ m«i giíi truyÒn
bÖnh. BÞ rÖp, c©y chËm ph¸t triÓn, rông qu¶ hoÆc gi¶m chÊt
l−îng.
C¸ch trõ: Cã thÓ dïng c¸c lo¹i thuèc nh−: Polytril P 440 EC,
Sumithion 50 EC, Trebon 10 EC nång ®é 0,25% hoÆc Decis
5 EC nång ®é 0,1% phun khi rÖp míi xuÊt hiÖn.




22
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Dïng tranh minh ho¹
+ NhÖn tr¾ng:
ViÕt lªn b¶ng
C¸ch trõ: Dïng Danitol 10 EC, Danitol S 50EC nång ®é 0,2
% phun khi nhÖn míi xuÊt hiÖn.


+ BÖnh s−¬ng mai:
BÖnh ph¸t triÓn m¹nh tõ th¸ng 12 ®Õn th¸ng 4. Lµm rông
hoa, qu¶ non, lµm hÐo l¸.
C¸ch phßng trõ: Dïng Oxyclorua ®ång, Dithane M 80 WP
nång ®é 0,3 % hoÆc Zineb 85 WP nång ®é 0,4 % phun khi
bÖnh xuÊt hiÖn. Phun −ít ®Òu hai mÆt l¸.


+ BÖnh xo¨n l¸:
BÖnh g©y h¹i l¸, cuèng l¸ vµ cµnh non: lµm c©y chËm lín,
lµm rông hoa, rông qu¶.
C¸ch phßng trõ: Dïng Bi 58 nång ®é 0,1 % phun dung dÞch
l−u huúnh - víi nång ®é 0,3 - 0,4% hoÆc dïng c¸c lo¹i thuèc
th«ng th−êng nh− Zineb, Dithane, Oxyclorua ®ång phun ®Þnh
k× 10 ngµy 1 lÇn. Sè lÇn phô thuéc vµo møc ®é h¹i.
+ BÖnh phång l¸:
BÖnh do Vi rut g©y nªn
C¸ch phßng trõ tèt nhÊt lµ c¾t bá nh÷ng l¸ bÞ bÖnh ®em ®èt
vµ vÖ sinh v−ên v¶i.




23
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C¸ch kh¾c phôc t×nh tr¹ng ra qu¶ c¸ch n¨m Dïng tranh minh ho¹

C©y v¶i cã t×nh tr¹ng ra qu¶ c¸ch n¨m tøc lµ n¨m ®−îc mïa,
n¨m mÊt mïa. Nh©n d©n gäi t×nh tr¹ng nµy lµ "mét n¨m cho
qu¶, mét n¨m tr¶ cµnh"

C¸ch phßng nh− sau:

• Chän gièng v¶i æn ®Þnh vÒ n¨ng suÊt.

• Khi thu ho¹ch kh«ng lµm gÉy cµnh

• Kh«ng bÎ trôi hÕt cµnh l¸ lµm mÊt mét sè mÇm ngñ ë
gÇn ®Çu cµnh nªn kh«ng ra ®−îc léc thu

• Nh÷ng n¨m sai qu¶ cÇn bãn t¨ng ph©n (v× qu¶ ®· lÊy ®i
nhiÒu dinh d−ìng).

Bãn thóc lÇn 3 kh«ng nªn qu¸ muén. §Ó khèng chÕ kh«ng
cho ra léc mïa ®«ng




24
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

2. C©y hä Cam, Quýt, Chanh
A) Kü thuËt trång vµ ch¨m sãc c©y hä cam quýt Dïng tranh minh ho¹

ChuÈn bÞ c©y gièng

• C©y gièng ph¶i chän tõ nh÷ng c©y mÑ tèt ®· cho qu¶,
cã n¨ng suÊt vµ chÊt l−îng cao, kh«ng bÞ s©u bÖnh.

• C©y cã bé rÔ ph¸t triÓn tèt, l¸ xanh ®Ëm.

• Bøng c©y tr¸nh nh÷ng lóc ra léc



§µo hè trång

§µo hè h×nh trßn hoÆc h×nh vu«ng, cã ®−êng kÝnh 80 cm, s©u
60 cm. Ph¬i ¶i 15 - 20 ngµy.




25
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Bãn lãt b»ng ph©n chuång, ph©n l©n, ph©n ka li vµ v«i
bét.
L−îng ph©n bãn (kg/hè)


Lo¹i ph©n §èi víi ®Êt tèt §èi víi ®Êt trung §èi víi ®Êt tèt §èi víi ®Êt trung b×nh
b×nh


Ph©n chuång môc 30 - 40 kg 50 - 60 kg




Ph©n l©n 1 kg 1.5 kg




Ph©n ka li 1 kg 1.5 kg




V«i bét 0.5 kg 0.5 kg




26
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C¸ch trång cam, chanh

• Sau khi trén ®Òu ph©n bãn lãt víi ®Êt ¶i.

• §Æt c©y vµo gi÷a hè cho c©y th¼ng ®øng.

• MÆt bÇu ph¶i cao h¬n mÆt hè sau khi ®· lÊp ®Êt chÆt.

• Trång xong t−íi Èm.

• Buéc c©y vµo cäc tr¸nh giã lay.

• Phñ gèc b»ng r¬m hoÆc cá kh« ®Ó gi÷ cho gèc c©y ®−îc
Èm l©u h¬n.




Thêi vô trång 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12

Cam quýt cã thÓ trång ®−îc quanh n¨m nh−ng tèt nhÊt lµ vµo Vô xu©n Trång tèt
2 vô Xu©n vµ Thu.
Vô Thu Trång tèt
Vô Xu©n: Th¸ng 2 - 3 vµ ®Çu th¸ng 4.

Vô Thu: Th¸ng 9, 10 vµo nh÷ng ngµy cã m−a.




27
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Kho¶ng c¸ch trång Dïng tranh minh ho¹
• Cam chanh (cam X· §oµi): 4mx5m
• Cam chua H¶i D−¬ng: 4mx5m
• B−ëi: 6mx6m
• Chanh ta: 3mx3m




B. Ch¨m bãn cam, chanh Dïng tranh minh ho¹
Sau khi trång, cam quýt ph¶i ®−îc bãn ph©n hµng n¨m.
Nh−ng l−îng ph©n bãn cßn tïy thuéc vµo ®Êt ®ai, t−íi c©y vµ
t×nh h×nh sinh tr−ëng cña c©y.




28
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Sau ®©y lµ b¶ng tham kh¶o:

Lo¹i 1-3 n¨m tuæi 4-5 n¨m tuæi 6-7 n¨m tuæi 1-3 n¨m tuæi 4-5 n¨m tuæi 6-7 n¨m tuæi
ph©n/tuæi c©y
L−îng ph©n t−íi (kg/c©y/n¨m) L−îng ph©n t−íi (kg/c©y/n¨m)
(n¨m)


Ph©n chuång 25 40 60
môc




Ph©n l©n 1 1.5 2




Ph©n ka li 1 2 3




V«i bét 1 1 2




29
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p


Ph−¬ng ph¸p bãn ph©n:
• Bãn thóc (Lµ thêi kú bãn nu«i qu¶): Dïng cuèc xíi
c¹nh 4 - 5 cm s©u vßng quanh t¸n c©y, dïng ph©n ®¹m
vµ mét phÇn ph©n l©n cßn l¹i v·i ®Òu xung quanh t¸n råi
lÊp ®Êt l¹i.
• Bãn sau thu ho¹ch: Cuèi n¨m sau khi ®· thu ho¹ch
qu¶ xong, dïng cuèc xÎng ®µo r·nh s©u 25 - 30 cm
vßng quanh t¸n c©y ®Ó bãn. Sö dông ph©n chuång, ka
li, v«i bét vµ mét phÇn ph©n l©n.




30
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Phßng trõ s©u bÖnh cho cam, chanh


+ S©u vÏ bïa
Ph¸ c¸c l¸ non vµo c¸c th¸ng 3, 4, 10, 11.
C¸ch trõ: Dïng 5ml Decis 2.5 EC pha trong 10 lÝt n−íc phun
ë 5 thêi ký l¸ non. Phun −ít ®Òu c¶ 2 mÆt l¸.


+ NhÖn ®á:
Trªn cµnh, l¸ non vµ qu¶. Chóng ph¸ quanh n¨m nh−ng cã 2
thêi kú nÆng nhÊt lµ th¸ng 6 -7 vµ th¸ng 11
C¸ch phßng trõ: Dïng 20 ml Danitol 10 EC hoÆc Danitol S
50 EC pha trong 10 lÝt n−íc phun khi nhÖn míi xuÊt hiÖn.


+ BÖnh loÐt
Ph¸ ho¹i trªn l¸ vµ qu¶. BÖnh ph¸t triÓn khi trêi n¾ng, Èm tõ
th¸ng 5 - 11.
C¸ch phßng trõ: Dïng thuèc Kasuran víi liÒu 40 gr pha trong
10 lÝt n−íc phun −ít ®Òu t¸n l¸, cµnh vµ th©n c©y.




31
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
+ BÖnh ch¶y nhùa
BÖnh ch¶y nhùa trªn th©n, cµnh lµm vá c©y nøt ra, vÕt bÖnh
¨n s©u tíi lâi gç, nhùa ch¶y ra, sau ®ã c©y chÕt. Trªn qu¶,
bÖnh g©y c¸c vÕt th©m ¨n s©u tíi lâi lµm qu¶ rông. BÖnh g©y
h¹i nhÊt lóc cam b¾t ®Çu chÝn vµng.
C¸ch phßng trõ: TØa bít cµnh v« hiÖu, vÖ sirth v−ên, bãn
ph©n c©n ®èi. Dïng Ridomil M72 WP nång ®é 0.3% hoÆc
Dacomil 75 WP nång ®é 0,2% phun −ít ®Òu c¶ 2 mÆt l¸ vµ
c©y lóc bÖnh míi xuÊt hiÖn.




Thu ho¹ch
Khi vá cam quýt b¾t ®Çu lªn m· (b¾t ®Çu chuyÓn tõ mµu
xanh sang mµu vµng) lµ cã thÓ thu ho¹ch ®−îc. Khi thu qu¶
cÇn chän ngµy n¾ng r¸o vµo buæi s¸ng hoÆc buæi chiÒu.
Dïng kÐo c¾t cuèng, kh«ng ®Ó thµnh luèng cao, cÊt gi÷ n¬i
tho¸ng m¸t.




32
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

3. C©y Xoµi


C¸ch trång xoµi
§µo hè:
• H×nh vu«ng hay h×nh trßn: ®−êng kÝnh 0,8m s©u 0,5m
kho¶ng c¸ch gi÷a c¸c c©y kho¶ng 7m x 8m
• Tr−íc khi trång ph¬i ¶i 10 - 15 ngµy
Bãn lãt
• 30 - 40 kg ph©n chuång hoai môc
• 0,5 kg l©n (trén ®Òu víi líp ®Êt mÆt lÊp cho ®Çy hè)




33
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p


§Æt c©y trång sao cho bÇu ngang víi mÆt hè. (kh«ng trång
qu¸ s©u c©y sÏ ph¸t triÓn kÐm. Kh«ng trång rÔ trÇn ®Ó tû lÖ
sèng cao)
Buéc c©y vµo cäc tr¸nh giã lay
Tñ gèc b»ng cá kh« hoÆc bÌo t©y ®Ó gi÷ Èm
T−íi Èm cho c©y




34
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p


C¸ch ch¨m bãn xoµi
• Khi c©y cßn nhá còng cÇn ch¨m bãn th−êng xuyªn.
• Muèn cho c©y mau lín dïng n−íc ph©n chuång pha
lo·ng hoÆc ph©n ®¹m u rª pha 1% t−íi 3 - 4 lÇn trong
n¨m.
• §èi víi c©y xoµi ®ang cho qu¶, bãn thóc 2 lÇn trong
n¨m b»ng ph©n chuång, ph©n ®¹m vµ ph©n l©n.
- LÇn 1: Sau khi thu qña, ®µo r·nh vßng quanh t¸n c©y
réng 40 cm, s©u 15 - 20 cm. Dïng 20 - 30 kg ph©n
chuång hoai + 0,2 kg ph©n l©n + 0,3 kg ph©n ®¹m r¾c
®Òu xung quanh r·nh råi lÊp ®Êt
- LÇn 2: 20 -30 ngµy tr−íc khi xoµi cã hoa, xíi nhÑ
xung quanh gèc. Dïng 0.3 kg ph©n l©n + 0,2 kg ph©n
®¹m trén ®Òu r¾c quanh gèc. Sau ®ã lÊp ®Êt vµ t−íi
Èm.




Phßng trõ s©u bÖnh cho xoµi
- RÖp ph¸ l¸ cµnh non: S©u xanh ¨n l¸, s©u ®ôc nô, cµnh non.
RÇy h¹i hoa, ruåi ®ôc qu¶... Khi xuÊt hiÖn c¸c lo¹i s©u trªn,
dïng c¸c lo¹i thuèc nh− Bassa, Trebon, Monitor, Azodrin
hoÆc BL 58 nång ®é 0,1% ®Ó phun.
- BÖnh th¸n th−: Phßng trõ b»ng Kasuan BTN nång ®é 0,1%
35
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p

4. C©y Hång
A. C¸c lo¹i hång

Hång cã nhiÒu gièng vµ ®−îc chia thµnh 2 nhãm: nhãm
hång ng©m vµ nhãm hång dÊm.

Lo¹i hång dÊm qu¶ lín h¬n. Khi chÝn cã thÓ ¨n ngay ®−îc
hoÆc cã thÓ dÊm 2 - 3 ngµy cµng ngät h¬n.

Trong nhãm hång dÊm phæ biÕn lµ c¸c gièng:

• Hång H¹c Tr× (Phó Thä)

• Hång Th¹ch ThÊt (cßn gäi lµ hång Yªn Th«n) Hµ T©y.

• Hång Nh©n HËu (Lý Nh©n, Hµ Nam)

• Hång V¨n Lý (Lý Nh©n - Hµ Nam)
B. Thêi vô trång hång Dïng b¶ng thÓ hiÖn
§Æc ®iÓm cña c©y Hång lµ rông l¸ trong mïa ®«ng
Th¸ng ... 7 8 9 10 11 12 1 2 3 4 ...

Thêi vô trång hång tèt




36
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
C. Kü thuËt trång hång
§µo hè theo quy c¸ch 0,8m x 0,8m x 0.6m s©u)



Bãn lãt mçi hè: kho¶ng 50 kg ph©n chuång hoai + 1 kg
l©n trén ®Òu víi líp ®Êt mÆt cho ®Çy hè.



C¸ch ®Æt c©y trång
§Æt bÇu c©y gièng ngang mÆt hè vµ lÊp ®Êt. Chó ý: nh÷ng
c©y gièng ghÐp chó ý lÊp ®Êt kh«ng cao qu¸ vÞ trÝ m¾t ghÐp
®Ó cã thÓ kiÓm tra ®−îc mÇm d¹i vµ tr¸nh thèi gèc sau nµy
Bãn ph©n
Khi c©y hång cßn nhá:
• Bãn thóc b»ng c¸ch t−íi n−íc ph©n lîn pha lo·ng víi
n−íc tiÓu hoÆc bãn ph©n chuång ®· ñ hoai môc. Bãn
lµm nhiÒu lÇn...
• C©y ®· tr−ëng thµnh bãn thóc lµm 3 lÇn/n¨m b»ng ph©n
chuång vµ ph©n v« c¬.
Khi Hång ®· tr−ëng thµnh: Bãn 3 lÇn 1 n¨m.
LÇn 1: Sau thu ho¹ch qu¶ . Lóc c©y ®· rông l¸. §µo r·nh
xung quanh s©u 30 cm. Bãn 30 kg ph©n chuång hoai + 1,5
kg ph©n l©n, lÊp ®Êt phñ cá lªn gèc gi÷ Èm.




37
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Bãn ph©n cho hång (tiÕp theo)
• Bãn hång lÇn 2: Sau khi hång rông qu¶ ®ît 1, kÌm
theo rông c¸c tai vµ cuèng qu¶ dïng 0,2 kg ®¹m + 0,2
kg ka li r¾c ®Òu quanh gèc. Sau t−íi Èm ®Ó ph©n hßa
tan thÊm s©u
• Bãn hång lÇn 3: Vµo th¸ng 7 - 8 dïng 0,5 kg ph©n Urª
+ 0,3 kg ka li bãn thóc cho mçi c©y. C¸ch bãn còng
gièng lÇn 2.



D. Phßng trõ s©u bÖnh cho hång
+ S©u ®ôc qu¶: Th−êng xuÊt hiÖn thêi kú qu¶ non.
C¸ch phßng: VÆt tÊt c¶ qu¶ non bÞ s©u ®ôc ®em ®èt. Khi s©u
míi xuÊt hiÖn dïng thuèc Endrin hoÆc dipterex 0,1% ®Ó
phun.
+ RÖp s¸p: Ph¸ ho¹i trªn l¸, chåi, vµ c¸c cµnh non lµm cµnh
chËm lín.
C¸ch phßng trõ: Dïng BI 58 hoÆc paration nång ®é 0,1% ®Ó
phun.
+ BÖnh gi¸c ban: XuÊt hiÖn vµo th¸ng 7-8-9 ph¸ ho¹i l¸ vµ
tai qu¶.
+ BÖnh ®èm trßn: Lµm rông l¸. XuÊt hiÖn vµo th¸ng 7-8-9.

C¸ch phßng hai bÖnh trªn: §èt hÕt l¸ bÞ bÖnh. VÖ sinh v−ên
cho th«ng tho¸ng. Dïng Dithan hoÆc Booc ®« 0,5 % ®Ó
phun.

38
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
E. Thu ho¹ch hång
Tõ th¸ng 10 - 12, khi qu¶ chuyÓn mµu vµng, ®¸y qu¶ cã mµu
®á th× h¸i ®em dÊm. XÕp qu¶ vµo chum, v¹i, ñ b»ng l¸ xoan
hoÆc ®èt h−¬ng. Sau 24 giê thÊy vá quµ chuyÓn mµu ®á ®Òu
nh− vá quµ cµ chua chÝn, n¾n qu¶ thÊy mÒm tay, ¨n ngät,
kh«ng cã vÞ ch¸t lµ ®−îc.



5. C©y Nh·n
A. ChuÈn bÞ hè trång Dïng tranh vµ thùc hµnh
§µo hè trång, bãn lãt tèt nhÊt tr−íc khi trång 1 th¸ng
KÝch th−íc hè
- §Êt trung du vµ miÒn nói: 80 x 80 x 80 cm
- §Êt ®ång b»ng: 60 x 60 x 60 cm
- Ph©n bãn lãt cho 1 hè: 30 - 50 kg ph©n chuång + 1 -
1,5 kg supe l©n + 0,5 - 0,7 kg v«i bét + 0,1 - 0,15 kg
urª. Trén ®Òu ph©n víi ®Êt ®µo ®Ó ë thµnh hè, sau ®ã
®−a ph©n ®· trén xuèng hè.


Thêi vô trång nh·n: Th¸ng 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Trång vµo vô xu©n (th¸ng 2-3) lµ tèt nhÊt. Còng cã thÓ trång
vµo vô thu: th¸ng 8-10 Cã thÓ Vô Xu©n Vô Thu
trång




39
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
B. Ch¨m sãc nh·n sau trång
Th¸ng ®Çu tiªn:
- Trång xong t−íi n−íc gi÷ Èm cho c©y theo ®Þnh kú 1-2
ngµy t−íi mét lÇn.
Th¸ng thø 2:
- Sau khi trång, t−íi ®Þnh kú 3 - 5 ngµy mét lÇn. L−îng
n−íc t−íi cho c©y 10 - 15 lÝt. T−íi tõ tõ, tõ ngoµi vµo
trong gèc c©y, tr¸nh ®ãng v¸ng mÆt ®Êt. NÕu c©y chÕt
cÇn trång dÆm l¹i.
- TiÕn hµnh lµm cá: phun phßng trõ s©u bÖnh t¹o h×nh
cho c©y, c¾t bá c¸c cµnh nh¸nh mäc kh«ng ®óng chç,
c¸c cµnh kh« hÐo. T¹o ®é th«ng tho¸ng cho c©y.
- Khi c©y ch−a giao t¸n cÇn trång xen c©y hä ®Ëu (l¹c,
®Ëu xanh, ®Ëu t−¬ng), c©y ph©n xanh (cèt khÝ c¸c lo¹i
muång...) ®Ó t¨ng thu nhËp nh÷ng n¨m ®Çu, che phñ ®Êt
chèng xãi mßn vµ t¨ng ®é ph× cho ®Êt.
C. Bãn ph©n cho nh·n
LiÒu l−îng

- Khi c©y cßn nhá: 3- 4 n¨m ®Çu cã thÓ dïng n−íc ph©n
chuång pha lo·ng (gÊp 3 lÇn) ®Ó t−íi cho c©y. C¸ch 2-3
th¸ng t−íi mét lÇn, mçi lÇn t−íi 5 lÝt n−íc ph©n cho mçi
c©y, hoÆc cã thÓ thay thÕ 50- 100g u rª. C©y cµng lín
s¶n l−îng cµng cao th× l−îng ph©n bãn cµng t¨ng.




40
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Dïng tranh vµ thùc hµnh
IX. Kü thuËt nh©n gièng c©y ¨n qu¶

1. ChiÕt cµnh
- C©y bè mÑ ®−îc chän ph¶i lµ c©y:
• Trong thêi kú sung søc
• Kh«ng cã s©u bÖnh
• §· ra hoa kÕt qu¶, n¨ng suÊt cao, æn ®Þnh, phÈm
chÊt qu¶ tèt, sinh tr−ëng kháe.
T−íi n−íc cho c©y mÑ 1 tuÇn liÒn tr−íc khi chiÕt (nÕu
thêi tiÕt kh«)
- Chän cµnh ®Ó chiÕt: chän nh÷ng cµnh
• Sinh tr−ëng kháe
• Kh«ng cã s©u bÖnh
• Cµnh ë gi÷a t¸n
• Nh÷ng cµnh ë mÆt ngoµi t¸n cã ®ñ ¸nh s¸ng
• Kh«ng chän cµnh giµ, cµnh mäc v−ît, cµnh
d−íi gèc hoÆc cµnh mäc lén xén d−íi t¸n c©y
• Kh«ng tham chiÕt cµnh to
• Chän cµnh nhá, b¸nh tÎ cã ®−êng kÝnh 1 - 1,5cm
tuú gièng c©y
• Chän cµnh 2 - 3 ch¹c ®Ó c©y sau nµy cã t¸n ®Ñp.




41
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Thêi vô chiÕt cµnh: Dïng b¶ng thÓ hiÖn
Mçi c©y ¨n qu¶ cã thêi vô riªng nh−ng nãi chung cã 2
vô chiÕt chÝnh. Th¸ng 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12
Vô Xu©n th¸ng 2 - 3 vµ Vô Xu©n Thêi vô
Vô Thu th¸ng 8 - 9 chiÕt

Vô Thu Thêi vô
chiÕt
ChuÈn bÞ nguyªn liÖu ®Ó chiÕt cµnh:
+ ChÊt ®én: §©y lµ chÊt quyÕt ®Þnh sù ra rÔ cña c©y
• Kh«ng nªn qu¸ xèp khã gi÷ ®−îc Èm cho cµnh
chiÕt
• Kh«ng nªn qu¸ chÆt nh− ®Êt thÞt, ®Êt sÐt rÔ khã
ph¸t triÓn
• Nguyªn liÖu lµm bÇu chiÕt nªn kÕt hîp: 1/3 ®Êt
mµu (bïn ao ph¬i kh«) + 2/3 ph©n chuång hoai
môc hoÆc 1/3 ®Êt mµu + 1/3 ph©n chuång hoai +
r¬m ®· ñ môc.
• GiÊy ni l«ng(polyetilen) trong suèt kh«ng r¸ch,
kh«ng thñng. Cã t¸c dông gi÷ ®−îc Èm cho bÇu
chiÕt, nh×n thÊy, kiÓm tra ®−îc rÔ trong bÇu.
Khæ giÊy cÇn kho¶ng 25 cm x 35 cm.




42
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Thao t¸c chiÕt:
• C¸ch ch¹c cña cµnh chiÕt kho¶ng 10 cm dïng dao s¾c
khoanh mét ®o¹n vá dµi b»ng tõ 1,5 - 2 lÇn ®−êng kÝnh
cña cµnh chiÕt.
• Khi khoanh vá kh«ng ®−îc lµm dËp vá ë vÕt khoanh.
Sau khi khoanh bá vá ph¶i c¹o hÕt líp tÕ bµo (cïi) dÝnh
trªn lâi gç, môc ®Ýcn lµ ®Ó c¾t ®øt ®−êng vËn chuyÓn
nhùa luyÖn tõ trªn xuèng.
• Sau khi khoanh vá ph¬i n¾ng 2-3 ngµy míi bã bÇu. §èi
víi nh÷ng c©y nhiÒu nhùa (lo¹i nhùa tr¾ng, hoÆc khã ra
rÔ nh− mÝt, hång xiªm, trøng gµ, nh·n, t¸o ... nªn ph¬i
n¾ng dµi h¬n (kho¶ng 15 - 20 ngµy sau khi khoanh vá råi
míi bã bÇu).
+ Bã bÇu
• §é Èm cña bÇu ®Êt: n¾m tay v¾t kh«ng ra n−íc, nh−ng
còng kh«ng ®−îc t¬i rêi lµ ®−îc.
• Khi bã bÇu dïng d©y ®ay hoÆc l¹t tre mÒm buéc chÆt 3
nót kh«ng ®−îc ®Ò xoay bÇu.




43
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p


+ Sö dông chÊt kÝch thÝch:

§Ó rót ng¾n thêi gian ra rÔ cña cµnh chiÕt, nhÊt lµ ®èi víi c©y
kh« cµnh x¸c vá, nhiÒu nhùa khã ra rÔ th× nªn dïng chÊt kÝch
thÝch ra rÔ.




+ C¾t cµnh chiÕt:

Quan s¸t bé rÔ qua bÇu giÊy nilon trong: NÕu rÔ ra nhiÒu, mµu
rÔ chuyÓn qua c¸c giai ®o¹n tõ mµu tr¾ng sang tr¾ng ngµ, sang
vµng, råi vµng r¬m c¾t ®em d©m.

• C¾t c¸ch bÇu kho¶ng 2 cm.

• C¾t xong nhóng bÇu vµo n−íc. C¾t bít l¸, cµnh r−êm rµ
®Ó h¹n chÕ bèc h¬i n−íc.




44
Néi dung kü thuËt Ph−¬ng ph¸p
Dïng tranh vµ thùc hµnh
2. GhÐp c©y

GhÐp cöa sæ: (1)




GhÐp ch÷ ''T'' (2)




GhÐp nªm (3)




GhÐp nèi: (4)




* Chän gèc ghÐp vµ cµnh ghÐp to nh− nhau




45
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản