Kỹ thuật trồng nấm bào ngư -phanquangthoai@yahoo -ks.phanquangthoai

Chia sẻ: phanquangthoai

Nấm bào ngư là tên dùng chung cho các loài thuộc giống Pleurotus, trong đó có 2 nhóm lớn: nhóm chịu nhiệt (nấm kết quả thể từ 20-30 độ C) và nhóm chịu lạnh (nấm kết quả từ 15-25 độ C). Vì dụ: nhóm chịu nhiệt: nấm bào ngư trắng ra nấm ở 27-28 độ C.

Bạn đang xem 7 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Kỹ thuật trồng nấm bào ngư -phanquangthoai@yahoo -ks.phanquangthoai

 

  1. phanquangthoai@yahoo.com 1. Gi i thi u chung v n m bào ngư N m bào ngư là tên dùng chung cho các loài thu c gi ng Pleurotus, trong ñó có 2 nhóm l n: nhóm ch u nhi t (n m k t qu th t 200C – 300C) và nhóm ch u l nh (n m k t qu th t 150C – 250C). Ví d : Nhóm ch u nhi t • N m bào ngư tr ng (P.florida) ra n m 27 – 280C Bào ngư tr ng (P.florida) • N m bào ngư xám (P.sajor-caju) ra n m 24 – 250C N m bào ngư xám (P.sajor-caju) Trang 11
  2. phanquangthoai@yahoo.com Nhóm ch u l nh • Bào ngư tím (P.ostreatus): ra n m 150C, th m chí ph i s c l nh 50C trong 24 gi trư c khi chuy n sang 150C. Bào ngư tím (P.ostreatus) • Bào ngư xám (P.sajor – caju): ra n m ñ ng lo t khi s c l nh 150C trong 12 gi . N m bào ngư vàng (P.pulmonarius) Trang 11
  3. phanquangthoai@yahoo.com ð c ñi m sinh v t h c c a n m bào ngư N m bào ngư có ñ c ñi m chung là tai n m có d ng ph u l ch, cu ng tròn m c thành c m t p trung bao g m 3 ph n: mũ, phi n, cu ng. Phi n n m mang bào t kéo dài xu ng ñ n chân, cu ng n m g n g c có l p lông nh m n. M t trên mũ n m thư ng lõm gi a. Tai n m bào ngư khi còn non có màu s m ho c t i, nhưng khi trư ng thành màu tr nên sáng hơn. Chu trình s ng b t ñ u t ñ m bào t h u tính n y m m cho h s i tơ dinh dư ng sơ c p và th c p, “k t thúc” b ng vi c hình thành cơ quan sinh s n là tai n m. Tai n m l i sinh ñ m bào t và chu trình s ng l i ti p t c. Qu th n m phát tri n qua nhi u giai ño n: - D ng san hô→D ng dùi tr ng →D ng ph u →D ng ph u l ch →D ng lá l c bình - D ng san hô: qu th m i t o thành, d ng s i m nh hình chum - D ng dùi tr ng: Mũ xu t hi n dư i d ng kh i tròn, ñư ng kính cu ng và mũ không khác nhau bao nhiêu - D ng ph u: Mũ m r ng, trong khi cu ng còn gi a (gi ng cái ph u) - D ng bán c u l ch: Cu ng l n nhanh m t bên và b t ñ u l ch so v i v trí trung tâm mũ - D ng lá l c bình: Cu ng ng ng tăng trư ng, mũ v n ti p t c phát tri n ði u ki n sinh trư ng và phát tri n c a n m Bào ngư ð m: ð m r t quan tr ng ñ i v i s phát tri n c a tơ và qu th c a n m. Trong giai ño n tăng trư ng, ñ m nguyên li u yêu c u t 50% -60% còn ñ m không khí không ñư c nh hơn 70%. giai ño n hình thành qu th ñ m không khí là 85%-90%. ð m không khí kho ng 70% ch ra qu th nh , dư i 60% không ra qu th , n u n m giai ño n ph u l ch và d ng lá thì s b khô m t Trang 11
  4. phanquangthoai@yahoo.com và cháy vàng bìa mũ n m. Nhưng n u ñ m không khí cao trên 95% tai n m b nhũn và rũ xu ng PH: N m bào ngư có kh năng ch u ñ ng s giao ñ ng pH tương ñ i t t. Tuy nhiên pH thích h p ñ i v i h u h t các lo i n m bào ngư trong kho ng 5-7 Ánh sáng: th s i n m nuôi ngoài ánh sáng không t t b ng nuôi trong t i. Ánh sáng ch c n thi t trong giai ño n qu th .C th là trong giai ño n m c qu th c n ánh sáng nh (200 lux) nh m kích thích n phát tri n, giai ño n phát tri n qu th c n ánh sáng t 300-500 lux ñ th a mãn yêu c u làm qu th l n lên. N u giai ño n này thi u ánh sáng thì lư ng g c n m ít, cu ng dài, hình d ng không bình thư ng Không khí: Ph i lưu thông, n ng ñ CO2 giai ño n ra qu th không vư t quá 1%. N u n ng ñ CO2 cao s có h i cho s sinh trư ng c a qu th (cu ng dài, tán không bình thư ng, qu th vàng và th i). 2. K thu t tr ng n m bào ngư 2.1 Kĩ thu t s n xu t meo Trang 11
  5. phanquangthoai@yahoo.com Phân l p gi ng thu n khi t Cách t o môi trư ng phân l p Môi trư ng thích h p ñ phân l p gi ng là môi trư ng PGA (th ch-glucose- khoai tây) - Khoai tây (200g) không m c m m, không bi n màu xanh: G t v , c t m ng và nh - ðư ng glucose 20g ( có th thay b ng ñư ng kính ho c ñư ng maltose) - Th ch 20g - 1 lít nư c s ch N u khoai tây chín nhuy n, l c l y nư c. B sung ñư ng và th ch vào nư c v a m i tách và ti p t c n u ñ n sôi Phân môi trư ng vào các ng nghi m ( kho ng 1/3 ng nghi m). ð y nút bông và ñem h p kh trùng. L y các ng nghi m ra và ñ nghiêng t i khi ngu i ñ t o thành môi trư ng th ch nghiêng. ðây là môi trư ng thích h p ñ meo phát tri n Phương pháp phân l p Thao tác phân l p ph i th c hi n trong ñi u ki n vô trùng. Các bư c như sau: - Sát trùng d ng c c y - Sát trùng b m t qu th n m b ng dung d ch HgCl2 0,1% ho c Alcol. Sau ñó r a l i b ng nư c vô trùng - Dùng dao c t vài phi n nh trên tai n m r i dùng que c y ñ c y vào ng th ch nghiêng - ð y nút bông và ñem Sau 7-10 ngày thì tơ lan ñ y m t ng nghi m Nhân gi ng Cách t o môi trư ng nhân gi ng Lúa n u v a búp n , ñ ngu i r i cho vào chai. ð y nút bông. ðem h p kh trùng nh ng Trang 11
  6. phanquangthoai@yahoo.com chai này 1atm/1210C trong 60 phút (dùng n i h p áp l c cao). Ho c có th kh trùng b ng phương pháp Tyndall (ñư c trình bày c th m c …. ) Phương pháp nhân gi ng Chu n b môi trư ng nhân gi ng c p 2 xong thì ti n hành nhân gi ng. Dùng k p g p nh ng m u th ch có tơ n m c y vào chai môi trư ng. ðem nhi t ñ phòng. Sau khi tơ n m lan ñ y chai (kho ng 10 ngày) thì có th c y vào cơ ch t ñ cho qu th 2.2 K thu t tr ng n m X lý nguyên li u Vô b ch H p kh trùng C y meo tõ n m Tư i ñón-Thu ho ch Giai ño n x lí nguyên li u Trang 11
  7. phanquangthoai@yahoo.com Mùn cưa ñư c sàng ñ lo i b b t t p ch t. Sau ñó ñư c làm m b ng cách tư i nư c vôi 1,5%. ð nâng cao năng su t thì quá trình x lí mùn cưa c n b sung thêm các thành ph n dinh dư ng khác như cám, b t ngô. Nguyên li u ñư c 3-4 ngày. Nhi t ñ ñóng ph i ñ m b o kho ng 60-700C. Nguyên li u sau khi ph i ñ m b o: ñ m nhiên li u ñ t 65%-70%, có mùi thơm d ch u, có màu sáng Giai ño n vô b ch Mùn cưa sau khi ñư c ñưa vào túi ni lông, n n ch t v a ph i. M i túi thư ng ch a kho ng 1,2-1,5 kg nguyên li u. Nên ñóng túi ñ ng lo t cho ñ n h t nguyên li u, không ñ th a nguyên li u qua ñêm. N u không ñóng h t thì ph i ñưa ph n nguyên li u th a vào ñ ng ñ ti p Giai ño n h p kh trùng túi mùn cưa Gi h p Lò h p Sau khi ñóng túi thì ñưa ñi kh trùng Có th s d ng các phương pháp kh trùng sau: S d ng n i cao áp (121- 1250C/90 phút) Trong s n xu t thì thư ng ngư i dân dùng n i h p th công. Dùng d ng n i này thì ch t o ñư c nhi t ñ 1000C. Do v y mà c n ph i kéo dài th i gian kh trùng. ð làm ñi u này thì t t nh t dùng phương pháp Tyndall. ðó là kh trùng 3 l n, m i l n 30 phút và các l n cách nhau 24 gi . Nguyên t c c a Trang 11
  8. phanquangthoai@yahoo.com phương pháp này là gi a các l n kh trùng các bào t s n y m m và s b ch t b i l n kh trùng ti p theo Giai ño n c y meo Cách ch n meo Khi ch n meo gi ng c n chú ý các ñ c ñi m sau: - Quan sát th y tơ m c th ng; nhánh tơ hình lông chim, phân ph i ñ u kh p chai, có màu tr ng - M t ñ tơ ñóng dày - Ng i có mùi n m bào ngư Cách c y meo Các túi nguyên li u sau khi h p ñư c ñ ngu i kho ng 18-20 gi thì có th ti n hành c y gi ng. Dùng dao r ch ñáy b ch và dùng m t cây dài vót nh n ñ u, xoi l dư i ñáy b ch • C y gi ng que: Dùng k p ñ k p m t que meo ñưa vào b ch • C y b ng h t: Dùng que s t kh u nh các h t gi ng ñưa vào b ch Thao tác c y ph i th c hi n nhanh, ñ m b o h n ch m m b nh lây lan t không khí. T t nh t là th c hi n c y gi ng trong m t nhà c y riêng s ch s . T t c các d ng c s d ng cho c y gi ng ph i s ch, nên kh trùng trư c và sau khi c y Giai ño n nuôi tơ n m Yêu c u ñ i v i nơi tơ: - S ch, lưu thông, thoáng mát. ð nh kỳ ñư c làm v sinh b ng formol, nư c vôi trong - Không cho ánh sáng tr c ti p chi u vào nhưng không t i. - Không b d t mưa - Không chung v i giàn n m ñang tư i ho c m i thu ho ch xong Trang 11
  9. phanquangthoai@yahoo.com - C 5 – 7 ngày ta ki m tra m t l n nh m phát hi n nh ng b ch nhi m m c xanh ñ hu b , không ñ lây nhi m sang các b ch khác Trong th i gian nuôi tơ n m, không c n tư i thư ng xuyên vì nư c ñã cung c p trong lúc x lí nguyên li u; ch c n tư i n n, xung quanh vách sao cho ñ m b o nhi t ñ và m ñ không khí Khi th y s i tơ ăn tr ng b ch thì chuy n sang nhà tr ng n m. Thư ng thì th i gian nuôi tơ n m bào ngư kho ng 25 – 30 ngày trong ñi u ki n nhi t ñ 20- 300C, ñ m không khí 60-70%. Giai ño n tư i ñón-thu ho ch Chăm sóc ð lo i b b i bám bên ngoài b ch ñ ng th i t o s c nhi t ta có th nhúng b ch vào xô nư c ñ n c b ch r i rút ra, treo chúng vào nhà tr ng n m. Yêu c u ñ i v i nhà tr ng n m: - G n ngu n nư c tư i. Không g n nơi khói b i và các ngu n nư c ô nhi m như rác, mương c ng, chu ng gà, chu ng heo, b ch n m hư, ... vì n m r t nh y c m v i môi trư ng - Nhà n m không c n cao (vì khó gi m) thư ng t 2,5 – 3m. Không nên che r p quá (thi u ánh sáng và d phát sinh và phát tri n m m b nh). Di n tích v a ñ ñ treo 1 ñ t b ch ñ ñ m b o ñ m. Dây cách dây kho ng 3,5 t t. M i dây treo kho ng 6 b ch, b ch dư i cùng cách m t n n ch ng 30 cm. B trí l i ñi gi a các các hàng dây treo b ch sao cho có th v i tay v a ñ ñ chăm sóc và thu ho ch (m i bên b trí 3 hàng dây treo b ch). - Tr i nóng nên làm vách h chân ñ thông thoáng, tr i l nh c n che kín chân nh t là ban ñêm ñ gi m cho n m. Nhà có kh năng gi m, không b gió lùa nhưng không bí quá làm ng p n m - S ch s và ñ ánh sáng nhưng không b chi u n ng. Trang 11
  10. phanquangthoai@yahoo.com - C n kh trùng nhà n m cho s ch s trư c khi treo b ch n m. - Nhi t ñ thích h p 20 – 300C. ð m không khí c n trong kho ng 80 – 90%. Sau khi treo b ch vào nhà tr ng n m thì ti n hành r ch b ch. M i b ch kho ng 9 r ch, ñư ng r ch kho ng 3 cm. Trong giai ño n này ñ m ñóng vai trò r t quan tr ng, quy t ñ nh ñ n năng su t do v y mà c n ph i tư i nư c nhưng 5-8 ngày sau khi r ch b ch m i ñư c tư i. Cách tư i: Không tư i th ng lên b ch phôi mà phun x t t o mưa nh rơi t trên xu ng, tư i ư t các vách, nóc và n n nhà ñ t o ñ m không khí c n thi t cho nhà tr ng n m. Tuỳ theo th i ti t mà tư i nhi u hay ít ñ t o m cho nhà tr ng n m, m i ngày tư i 1 – 2 l n (khi mưa d m m ư t, không c n tư i). Khi tư i nư c n m c n lưu ý: - S d ng ngu n nư c tư i ph i s ch. N u nư c b nhi m phèn, nhi m m n s làm qu th n m b d d ng. - Tư i v i lư ng v a ñ , n u th a b ch n m d b úng làm gi m năng su t ñ ng th i t o ñi u ki n cho các n m m c l phát tri n - Không ñ gi t nư c b n th ng vào n n m ho c không tư i v i gi t nư c l n r t d làm tai n m b nhũn ra, rũ xu ng và b ch t Thu hái n m Vi c thu hái n m bào ngư nên ti n hành giai ño n trư ng thành, ñó là lúc tai n m chuy n t d ng ph u l ch sang d ng lá l c bình (mũ n m m ng l i và căng r ng ra, mép hơi qu n xu ng – n u mép cong lên là n m già). N m thu giai ño n này, ngoài ch t lư ng dinh dư ng cao, còn ít b hư h ng (không gãy bìa mép khi thu hái) và d b o qu n (gi ñư c lâu d ng tươi). Khi hái nên hái t ng chùm (n u d ng chùm) không nên tách l . Không nên ñ sót các g c n m l i trong b ch n m (m m b nh d phát sinh và phát tri n). K t thúc m t ñ t thu hái (ch ng 4 – 5 ngày) ta ngưng tư i trong kho ng 2 ngày ñ tơ n m ph c h i. N u th y b ch ñã x p nh thì có th d n nén b ch l i. Khi qu th b t ñ u xu t hi n l i thì ti p t c chăm sóc gi ng như ban ñ u. Trang 11
  11. phanquangthoai@yahoo.com M iv tr ng có th thu hái 4-5 ñ t. Th i gian t khi ti n hành tr ng bào ngư ñ n khi thu hái xong hoàn toàn kho ng 3 tháng * M t s b nh thư ng g p n m B nh m c xanh B nh này là do loài Trichoderma.sp ñây là loài m c phát tri n trên ch t g , làm b ch n m thâm ñen l i. ð h n ch s xâm nh p, phát tri n c a lo i n m này thì c n ph i th c hi n thao tác c y meo nhanh, kh trùng nguyên li u th t kĩ B nh dòi n m Dòi chui vào các khe c a tai n m, c n phá làm hư h i n m. T c ñ sinh s n c a chúng r t nhanh do v y mà gây thi t h i không nh . ð h n ch b nh này thì nhà n m c n có lư i ch n và ñi u quan tr ng là nhà tr i ph i ñư c v sinh s ch s Thi u nư c Th a nư c B ch n m b nhi m Trang 11 m c
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản