Lịch sử lớp 10 Bài 10

Chia sẻ: Đinh Thị Kiều Trang | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:17

0
542
lượt xem
61
download

Lịch sử lớp 10 Bài 10

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Từ thế kỷ V, ở Tây Âu cũng đã dần hình thành các quốc gia phong kiến của người Giécman, quan hệ sản xuất phong kiến cũng dần được hình thành và củng cố phát triển, cùng với đó là sự xuất hiện các thành thị trung đại và thế kỷ XI – XII đã có vai trò hết sức to lớn đối với sự phát triển kinh tế xã hội

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Lịch sử lớp 10 Bài 10

  1. CHƯƠNG VI TÂY ÂU THỜI TRUNG ĐẠI Bài 10 THỜI KỲ HÌNH THÀNH VÀ PHÁT TRIỂN CỦA CHẾ ĐỘ PHONG KIẾN Ở TÂY ÂU (Từ thế kỷ V đến thế kỷ XIV) I. MỤC TIÊU BÀI HỌC Sau khi học xong bài học yêu cầu HS cần nắm được: 1. Kiến thức - Hiểu được nguyên nhân và quá trình dẫn đến sự ra đời của các quốc gia phong kiến ở Tây Âu. - Nắm được các giai cấp và địa vị xã hội của từng giai cấp trong xã hội; hiểu được thế nào là lãnh địa và đời sống kinh tế, chính trị trong lãnh địa. 2. Tư tưởng
  2. - Giáo dục cho HS thấy được bản chất của giai cấp bóc lột, tinh thần lao động của quần chúng nhân dân. 3. Kỹ năng - Rèn cho HS kỹ năng phân tích, tổng hợp đánh giá về sự ra đời của các vương quốc phong kiến Tây Au, sự ra đời của các thành thị và vai trò của nó. - Biết khai thác nội dung tranh ảnh trong SGK. II. THIẾT BỊ, TÀI LIỆU DẠY - HỌC - Tranh ảnh trong SGK. - Sưu tầm một số tranh ảnh về các lâu dài, thành quách, cảnh sinh hoạt buôn bán các chợ trong thời kỳ này. III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY - HỌC 1. Kiểm tra bài cũ Câu hỏi  : Lập niên biểu các giai đoạn Lịch sử lớn của Campuchia và Lào (GV có thể
  3. chuẩn bị ra giấy trong để chiếu hoặc chuẩn bị ra giấy tơrôki). Câu hỏi  : Là và Campuchia đã đạt được những thành tựu văn hoá gì? Nêu bằng chứng thể hiện sự sáng tạo văn hoá của hai dân tộc này? 2. Dẫn dắt bài mới - GV khái quát nội dung phần kiểm tra bài cũ, dẫn dắt vào bài mới nêu nhiệm vụ nhận thức về bài mới cho HS như sau: Từ thế kỷ V, ở Tây Âu cũng đã dần hình thành các quốc gia phong kiến của người Giécman, quan hệ sản xuất phong kiến cũng dần được hình thành và củng cố phát triển, cùng với đó là sự xuất hiện các thành thị trung đại và thế kỷ XI – XII đã có vai trò hết sức to lớn đối với sự phát triển kinh tế xã hội châu Au thời trung đại. Để hiểu quá trình hình thành các vương quốc phong kiến tây Âu diễn ra như thế nào? Mối quan hệ các giai cấp trong xã hội ra
  4. sao? Nguyên nhân, hoạt động và vai trò của thành thị như thế nào? Chúng ta cùng tìm hiểu bài học để lý giải cho những câu hỏi nêu trên? 3. Tổ chức các hoạt động trên lớp Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững Hoạt động 1: Làm việc  Sự hình thành cá nhân các vương quốc - Trước hết GV gợi lại phong kiến ở Tây cho HS nhớ lại những Au kiến thức cơ bản của xã hội cổ đại phương Tây nhất là sự bành trướng và lớn mạnh của đế quốc Rôma. Sau đó GV nêu câu hỏi: Những biểu hiện sự khủng hoảng của đế - Thế kỷ III, đế quốc Rôma thế kỷ III? quôc1 Rôma lâm vào - HS đọc SGK trả lời khủng hoảng, nô lệ câu hỏi. HS khác có thể nổi dậy đấu tranh bổ sung cho bạn. sản xuất sút kém, xã
  5. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững - GV nhận xét bổ sung hội rối ren. và chốt ý. - Tiếp đó GV nhấn mạnh: trong tình hình đó cuối thế kỷ V, đế quốc Rôma bị người Giecman tràn xuống xâm chiếm. - GV nêu câu hỏi : Hậu quả việc người Giecman xâm lược đế quốc Rôma? - HS đọc SGK trả lời câu hỏi. - GV nhận xét HS trả lời và kết luận. Hoạt động 2: Làm việc theo nhóm - GV nêu câu hỏi. - Nhiệm vụ cụ thể của - Cuối thế kỉ V, đế từng nhóm là: quốc Rôma bị người + Nhóm 1: Khi tràn vào Giecman xâm lược lãnh thổ của Rôma, năm 476 đế quốc
  6. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững người Giecman đã có Rôma bị diệt vong, những việc làm gì? thời đại phong kiến + Nhóm 2: Tác động châu Âu hình thành ở của những việc làm đó Châu Au. đối với xã hội phong kiến châu Au? - HS từng nhóm đọc SGK, tìm ý trả lời và thảo luận với nhau. - Sau đó đại diện nhóm - Những việc làm trình bày kết quả của của người Giécman: mình. GV có thể yêu cầu + Thủ tiêu bộ máy HS nhóm khác bổ sung. Nhà nước cũ, thành - Cuối cùng GV nhận lập nên nhiều vương xét và chốt y: quốc mới. + Nhóm 1: Khi tràn vào lãnh thổ Rôma, người Giecman đã thủ tiêu bộ máy Nhà nước cũ, thành + Chiếm ruộng đất lập nên nhiều vương của chủ nô Rôma cũ quốc mới của họ như rồi chia cho nhau.
  7. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững vương quốc của người Ang glô xắc xông, vương quốc Phơ răng, vương quốc tây Gốc, Đông Gốc … Người Giecman còn chiếm ruộng đất của chủ + Từ bỏ các tôn giáo nô Rôma cũ rồi chia cho nguyên thuỷ của nhau trong đó các tướng mình và tiếp thu Kitô lĩnh quân sự và quý tộc giáo, xây dựng nhà được phần nhiều hơn. thờ và tìm cách Đồng thời, các thủ lĩnh bộ chiếm ruộng đất của lạc, các quý tộc người nông dân. Giecman cũng tự xưng vua, tự phong cho nhau - Các giai cấp mới các tước vị cao cấp như hình thành: lãnh chúa công tước, bá tước, nam phong kiến, nông nô, tước, tạo nên hệ thống quan hệ sản xuất đẳng cấp quý tộc vũ sĩ. phong kiến ở Châu Người Giecman cũng từ Au bắt đầu hình bỏ các tôn giáo nguyên thành.
  8. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững thuỷ của mình và tiếp thu Kitô giáo, xây dựng nhà thờ và tìm cách chiếm ruộng của nông dân, đồng thời họ cũng được nhà vua ban ruộng đất. + Nhóm 2: Hình thành các giai cấp mới: lãnh chúa phong kiến, nông nô, cùng với đó là quan hệ sản xuất phong kiến ở châu Au được hình thành. Hoạt động 3: Cả lớp.  Xã hội phong - GV trình bày và phân kiến Tây Âu tích: đến giữa thế kỷ IX phần lớn đất đai đã được các quý tộc và nhà thờ chia nhau chiếm đoạt xong, những vùng đất đai rộng lớn đó đã nhanh
  9. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững chóng bị họ biến thành khu đất riêng của mình gọi là lãnh địa phong kiến. - Giữa thế kỷ IX các Lãnh địa chính là đơn vị lãnh địa phong kiến hành chính kinh tế cơ bản Tây Au ra đời, đây là trong thời kỳ phong kiến đơn vị chính trị kinh phân quyền ở Tây Au. tế cơ bản trong thời - GV giải thích khái kỳ phong kiến phân niệm về lãnh địa bằng quyền. việc kết hợp khai thác tranh ảnh trong SGK “Lâu đài và thành quách kiên cố của lãnh chúa” hoặc với những tranh ảnh sưu tầm được. Lãnh địa là một khu đất rộng bao gồm đất của lãnh chúa và đất khẩu phần. Trong khu đất của lãnh chúa có những lâu đài, dinh thự, nhà thờ, nhà kho, chuồng trại … có hào
  10. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững sâu, tường cao, tạo thành những pháo đài kiên cố. Đất khẩu phần ở xung quanh pháo đài được các lãnh chúa giao cho nông nô cầy cấy và thu tô thuế. Hoạt động 4: Làm việc theo nhóm - GV chia cả lớp làm 4 nhóm, nêu câu hỏi: cho từng nhóm như sau: + Nhóm 1: Miêu tả cuộc sống của nông nô trong các lãnh địa? + Nhóm 2: Nêu đặc trưng kinh tế của lãnh địa? + Nhóm 3: Đời sống chính trị của các lãnh địa? + Nhóm 4: Miêu tả - Các giai cấp trong cuộc sống của các lãnh xã hội:
  11. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững chúa trong lãnh địa? + Nông nô là người - HS nhóm đọc SGK, sản xuất chính trong thảo luận và tìm ý trả lời. các lãnh địa. Họ bị Sau đó đại diện nhóm gắn chặt và lệ thuộc trình bày kết quả của vào các lãnh thổ. mình, HS nhóm khác bổ + Lãnh chúa có cuộc sung. sống nhàn rỗi, xa - Cuối cùng GV nhận hoa, sung sướng xét và chốt ý: bằng việc bóc lột và + Nông nô là người sản sức lao động của xuất chính trong các lãnh nông nô. địa. Họ bị gắn chặt và lệ - Lãnh địa là một cơ thuộc vào lãnh chúa. Bỏ sở kinh doanh đóng trốn sẽ bị trừng phạt rất kín, mang tính chất nặng. Họ nhận ruộng đất tự nhiên, tự cung, tự về cày cấy và phải nộp tô cấp, tự túc. nặng, ngoài ra họ còn - Lãnh địa là một đơn phải nộp nhiều thứ khác. vị chính trị độc lập Song họ vẫn được tự do có quân đội, toà án trong sản xuất, có gia đình pháp luật riêng, chế riêng, có nông cụ và gia độ thuế khoá riêng,
  12. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững súc. tiền tệ riêng … + Trong sản xuất họ biết dùng phân bón, gieo trồng theo thời vụ, mọi thứ dùng trong lãnh địa đều do nông nô tự sản xuất ra, ít có sự trao đổi buôn bán với bên ngoài. GV nhấn mạnh: Lãnh địa là một cơ sở kinh tế đóng kín, mang tính chất tự nhiên, tự cung, tự cấp, tự túc. + Lãnh chúa được coi là ông vua con, có quân đội, toà án, pháp luật riêng, chế độ thuế khoá riêng, tiền tệ riêng… Lãnh chúa còn có thể buộc nhà vua ban cho mình quyền miễn trừ không can thiệp vào
  13. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững lãnh địa của mình. + Lãnh chúa có cuộc sống nhàn rỗi, xa hoa, sung sướng, thời bình chỉ luyện tập cung kiếm, cưỡi ngựa, dạ hội, tiệc tùng. Hoạt động 5: làm việc  Sự xuất hiện cả lớp và cá nhân thành thị trung đại - GV trình bày : từ thế - Nguyên nhân thành kỷ XI ở Tây Au đã xuất thị ra đời: hiện những tiền đề của + Tây Au đã xuất nền kinh tế hàng hoá, thị hiện những tiền đề trường được mở rộng của nền kinh tế hàng không bị đóng kín trong hoá. lãnh địa. Thủ công nghiệp + Thị trường buôn diễn ra quá trình chuyên bán tự do. môn hoá mạnh mẽ như + Thủ công nghiệp mộc, đồ da, gốm. diễn ra quá trình - GV nêu câu hỏi: chuyên môn hoá.
  14. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững Trước sự phát triển của sản xuất thành thị ra đời như thế nào? - HS đọc SGK tìm nội dung trả lời, HS khác có - Thợ thủ công đến thể bổ sung. ngã ba đường, bến - GV nhận xét và chốt ý: sông nơi có đông Để có điều kiện thuận lợi người qua lại lập cho sản xuất, trao đổi xưởng sản xuất và buôn bán, thợ thủ công buôn bán hình thành đến ngã ba đường, bến các thành thị. sông nơi có đông người qua lại lập xưởng sản xuất và buôn bán hình thành các thành thị. Hoạt động 6: Cả lớp và cá nhân - GV trình bày hoạt động của thành thị: Cư dân chủ yếu của thành thị là thợ thủ công và thương
  15. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững nhân, họ tập hợp lại với nhau trong các tổ chức hội là phường hội hay thương hội và đặt ra những quy chế riêng (phường quy) nhằm giữ độc quyền sản xuất và tiêu thụ sản phẩm của mình, đấu tranh chống áp bức sách nhiễu - Vai trò thành thị: của các lãnh chúa. + Phá vỡ nền kinh tế - GV giới thiệu nội dung tự nhiên tự cung tự bức tranh hình 24 trong cấp, tự túc, tạo điều SGK “Hội chợ ở Đức”, kiện cho kinh tế hàng đây là bức tranh thể hiện hoá phát triển. cảnh mua bán tại Hội chợ + Góp phần tích cực ở Đức phản ánh sự phát xoá bỏ chế độ phân triển của thương nghiệp quyền. Đặc biệt của xã hội phong kiến mang lại không khí Tây Au lúc bấy giờ. tự do cho xã hội - GV nêu câu hỏi: Nêu phong kiến Tây Au. vai trò của thành thị? HS
  16. Các hoạt động của thầy Những kiến thức và trò HS cần nắm vững đọc SGK trả lời câu hỏi. - GV nhận xét và chốt ý: Sự phát triển của các ngành thủ công đã phá vở nền kinh tế tự nhiên, tự cấp tự túc, tạo điều kiện cho kinh tế hàng hoá phát triển, góp phần tích cực xoá bỏ chế độ phân quyền. Đặc biệt mang lại không khí tự do. 4. Sơ kết bài học - GV kiểm tra hoạt động nhận thức của HS với việc yêu cầu HS nêu lại sự ra đời của các vương quốc phong kiến Tây Au; yêu cầu giải thích khái niệm thế nào là lãnh địa? Các giai cấp trong xã hội phong kiến tây Au và địa vị
  17. từng giai cấp trong xã hội. Nguyên nhân sự ra đời và vai trò của thành thị trung đại. 5. Bài tập - Dặn dò về nhà - Học bài cũ, đọc trước bài mới và trả lời câu hỏi trong SGK. - Bài tập: Chế độ phong Chế độ Nội dung so kiến phương phong kiến sánh Đông Tây Âu - Giai cấp trong xã hội - Đặc trưng kinh tế - Thể chế chính trị
Đồng bộ tài khoản