Lịch sử lớp 10 Bài 29

Chia sẻ: Đinh Thị Kiều Trang | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:9

0
433
lượt xem
55
download

Lịch sử lớp 10 Bài 29

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Giai đoạn hậu kỳ trung đại (thế kỷ XV – XVII), chế độ phong kiến khủng hoảng, suy vong. Giai cấp tư sản tuy mới ra đời nhưng đã nhanh chóng khẳng định thế lực kinh tế ngày càng lớn mạnh của mình. Cuộc đấu tranh của giai cấp tư sản chống chế độ phong kiến thể hiện trước hết trên lĩnh vực tôn giáo, văn hoá, nghệ thuật… là bước dọn đường cho những cuộc cách mạng tư sản không thể tránh khỏi ở tây Âu....

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Lịch sử lớp 10 Bài 29

  1. PHẦN BA LỊCH SỬ THẾ GIỚI CẬN ĐẠI CHƯƠNG I CÁC CUỘC CÁCH MẠNG TƯ SẢN (TỪ GIỮA THẾ KỶ XVI ĐẾN CUỐI THẾ KỶ XVIII) Bài 29 CÁCH MẠNG HÀ LAN VÀ CÁCH MẠNG ANH I. MỤC TIÊU BÀI HỌC Sau khi học xong bài học yêu cầu HS cần nắm được: 1. Kiến thức - Bài học giúp HS hiểu rằng, cuộc đấu tranh của nhân dân hà Lan lật đổ vương triều Tây Ban Nha từ giữa thế kỷ XVI là một cuộc cách mạng tư sản đầu tiên của thời kỳ Lịch sử cận đại thế giới. Cách mạng tư sản Anh (thế kỷ XVIII) là sự tiếp tục cuộc tấn công vào chế độ phong kiến châu Âu, mở đường cho lực lượng sản xuất tư bản phát triển. 2. Tư tưởng, tình cảm, thái độ - Cách mạng tư sản trong buổi đầu thời cận đại thể hiện mặt tích cực ở việc loại bỏ chế độ phong kiến ở
  2. một số quốc gia châu âu, song chỉ là sự thay đổi hình thức bóc lột này bằng hình thức bóc lột khác mà thôi. Một chế độ bóc lột mới, tinh vi và tàn bạo đang hình thành. 3. Kỹ năng - Rèn luyện kỹ năng phân tích, khái quát, tổng hợp, đánh giá sự kiện. II. THIẾT BỊ, TÀI LIỆU DẠY - HỌC - Bản đồ thế giới: bản đồ các vùng Tây Âu. - Anh Ô-li-vơ Crôm-oen. III. TIẾN TRÌNH TỔ CHỨC DẠY - HỌC 1. Giới thiệu bài mới GV khái quát: Giai đoạn hậu kỳ trung đại (thế kỷ XV – XVII), chế độ phong kiến khủng hoảng, suy vong. Giai cấp tư sản tuy mới ra đời nhưng đã nhanh chóng khẳng định thế lực kinh tế ngày càng lớn mạnh của mình. Cuộc đấu tranh của giai cấp tư sản chống chế độ phong kiến thể hiện trước hết trên lĩnh vực tôn giáo, văn hoá, nghệ thuật… là bước dọn đường cho những cuộc cách mạng tư sản không thể tránh khỏi ở tây Âu. Nhưng vì sao, những cuộc cách mạng tư sản sớm nổ ra ở “vùng đất thấp” và xứ sở “sương mù” Ý nghĩa của những sự kiện đó đối với tiến trình của Lịch sử nhân loại ra sao? Chúng ta sẽ nghiên cứu làm sáng tỏ vấn đề này trong bài học hôm nay.
  3. 2. Tổ chức dạy học bài mới Các hoạt động của thầy và Những kiến thức HS trò cần nắm vững Hoạt động 1:  Cách mạng Hà Lan - GV giới thiệu trên bản đồ vị trí của Hà Lan trước Cách mạng (Gồm lãnh thổ các nước Hà Lan, Bỉ, Luyxămbua và một số vùng Đông Bắc Pháp) và giải thích vì sao vùng đất này - Từ đầu thế kỷ XVI có tên gọi là “Nêđéclan” (Vùng Nêđéclan là một trong đất thấp). những vùng kinh tế - GV: Dựa vào đâu để nói TBCN phát triển nhất rằng, đầu thế kỷ XVI châu Âu. Nêđéclan là một trong những vùng kinh tế TBCN phát triển - Giai cấp tư sản nhất Châu Âu? HS có thể tìm Nêđéclan ra đời, thế lực thấy câu trả lời qua kiến thức kinh tế ngày càng lớn trong SGK. mạnh. - GV dẫn dắt: Sự phát triển kinh tế TBCN có ảnh hưởng thế nào đến tình hình xã hội Nêđéclan? Sau khi trình bày tình hình kinh tế, xã hội của - Tháng 8 / 1566 nhân dân Nêđéclan dưới thời cai trị của miền Bắc Nêđéclan khởi chính quyền phong kiến Tây nghĩa, lực lượng phát Ban Nha, GV hướng dẫn HS triển mạnh, làm chủ
  4. Các hoạt động của thầy và Những kiến thức HS trò cần nắm vững nhận thức: nhiều nơi. + Vì sao tư tưởng cải cách tôn giáo của Canvanh nhanh chóng được nơi này chấp nhận. + Tư tưởng cải cách đó là sự dọn đường cho một cuộc cách mạng. Hoạt động 2: - HS đọc SGK tóm tắt những thành quả chủ yếu của quá trình đấu tranh kéo dài suốt 4 thập kỹ cuối thế kỷ XVI như: - Năm 1609 Hiệp định + Giải phóng các tỉnh miền đình chiến dược ký kết, Bắc. nhưng đến năm 1648 + Phân hoá lực lượng kẻ thù. mới được công nhận độc + Hội nghị các tỉnh miền lập. Bắc (U – trếch) với nhiều Ý nghĩa: quyết sách quan trọng. + Là cuộc cách mạng tư + Chính quyền phong kiến sản đầu tiên trên thế Tây ban Nha sụp đổ. giới. + Nước cộng hoà tư sản (Hà Lan) ra đời … + Mở đường cho chủ - GV gợi ý để HS nhận thức: nghĩa TB Hà Lan phát Cách mạng tư sản chỉ thay thế triển. hình thức bóc lột này bằng + Mở ra thời đại mới –
  5. Các hoạt động của thầy và Những kiến thức HS trò cần nắm vững hình thức bóc lột khác, giai bùng nổ các cuộc cách cấp bóc lột này bằng giai cấp mạng tư sản. bóc lột khác, chế độ không + Hạn chế: Quan hệ thay đổi. sản xuất phong kiến còn tồn tại ở một số nơi, nhân dân không được hưởng quyền lợi Kinh tế, Chính trị. Hoạt động 3: 2. Cách mạng tư sản - Sự phát triển của nền kinh Anh tế Anh được thể hiện như thế a. Tình hình nước Anh nào? GV hướng dẫn HS dựa trước cách mạng vào SGK để nhận thức nội Kinh tế: đầu thế kỉ dung cơ bản theo logic sau: XVII, nền kinh tế nước - Sự phát triển của công Anh phát triển nhất Châu trường thủ công dần lấn át Âu. phường hội. Sản phẩm tăng nhanh về số lượng và chất lượng kích thích hoạt động ngoại thương phát triển nhất là ngành len dạ, buôn bán nô lệ da đen. - Sự phát triển ngành len dạ Xã hội: Tư sản, quý tộc kéo theo sự phát triển của mới giàu lên nhanh nghề nuôi cừu. Do vậy một bộ chóng. phận quý tộc Anh chuyển sang
  6. Các hoạt động của thầy và Những kiến thức HS trò cần nắm vững kinh doanh hàng hoá theo hướng TBCN, trở thành quý tộc mới. GV miêu tả cảnh “Rào đất cướp ruộng” (Hình ảnh “Cừu ăn thịt người” của nhà văn Tomat Morơ), sau đó hướng Chính trị: Chế độ phong dẫn HS lý giải vì sao tư sản, kiến kìm hãm lực lượng quý tộc mới ở Anh giàu lên sản xuất TBCN. nhanh chóng như vậy. - Sự bảo thủ, lạc hậu và phản động của chế độ phong kiến Anh thể hiện như thế nào? Sau khi HS dựa vào SGK Cách mạng bùng nổ. trả lời câu hỏi trên, GV tiếp tục dẫn dắt HS giải quyết vấn b. Diễn biến của cách đề: Mâu thuẫn trong lòng xã mạng: hội Anh biểu hiện như thế (theo dõi niên biểu nắm nào? Hướng giải quyết mâu sự kiện chính) thuẫn đó? + Năm 1642 – 1648: nội GV hướng dẫn HS theo dõi chiến ác liệt (Vua – những diễn biến chính của Quốc hội). cách mạng (có thể lập bảng + Năm 1449: xử tử vua, niên biểu sự kiện theo dữ liệu nước công hoà ra đời, sau). cách mạng đạt đến đỉnh + 1642 – 1648: Nội chiến cao.
  7. Các hoạt động của thầy và Những kiến thức HS trò cần nắm vững (vua – Quốc hội) + 1653: Nền độc tài + 1649: Xử tử vua, thành lập được thiết lập (một nước cộng hoà. bước tụt lùi). + 1653: Lập nền độc tài. + Năm 1688: Quốc hội + 1688: Quốc hội chính biến, tiến hành chính biến, sau xác lập chế độ quân chủ lập đó chế độ quân chủ lập hiến. hiến được xác lập. Dựa vào niên biểu, hướng dẫn HS nắm được hướng phát triển của cách mạng Anh qua các mốc chính, sau đó lý giải vấn đề: + Vì sao cách mạng Anh có sự thoả hiệp giữa Quốc hội với lực lượng phong kiến cũ? + Vì sao nói cách mạng Anh là cuộc cách mạng bảo thủ? Điểm quan trọng mà GV cần khắc hoạ để HS nhận thức sâu sắc về thái độ hai mặt của giai cấp tư sản Anh. Khi chưa đủ c. Ý nghĩa mạnh, vì lợi ích của giai cấp Lật đổ chế độ phong mình, chúng không chỉ lừa kiến, mở đường cho phỉnh quần chúng đứng lên CNTB ở Anh phát triển.
  8. Các hoạt động của thầy và Những kiến thức HS trò cần nắm vững tranh đấu chống chế độ phong Mở ra thời kỳ quá độ từ kiến, mà còn lôi kéo cả một bộ chế độ Phong kiến sang phận quý tộc mới (từng là kẻ chế độ tư bản. thù của mình trước đó) tạo nên một liên minh chính trị mới. Khi cách mạng thành công, giai cấp tư sản phản bội lại quần chúng cách mạng, đồng thời củng cố liên minh quý tộc – tư sản bằng việc thiết lập một thể chế chính trị Quân chủ lập hiến. Nhà vua “trị vì” mà không “cai tri” vì không có thực quyền. Quyền lực chính trị tập trung trong tay Quốc Hội lập hiến của giai cấp tư sản. Dù còn có những hạn chế nhất định song sách mạng tư sản Anh vẫn có ý nghĩa trọng đại đối với Lịch sử thế giới. 4. Sơ kết bài học - GV hướng dẫn HS nhận thức vấn đề chủ yếu sau: - Vì sau cuộc cách mạng tư sản Hà Lan nổ ra dưới hình thức một cuộc chiến tranh giải phóng dân tộc?
  9. - Cả hai cuộc cách mạng nói trên có gì giống nhau? - Tổng kết nội dung trên , GV củng cố để HS hiểu rõ khái niệm cách mạng tư sản (cả nội hàm và ngoại diên của khái niệm). Do những đặc điểm, điều kiện hoàn cảnh Lịch sử, cách mạng tư sản ở 2 nước Hà Lan và Anh nổ ra dưới những hình thức khác nhau, giải quyết những nhiệm vụ cụ thể khác nhau, nhưng đều hướng vào mục tiêu chung là lật đổ chế độ phong kiến (bất kỳ ở ngoài đô hộ hay đang tồn tại, thống trị trong nước), để mở đường cho chủ nghĩa tư bản phát triển. Đây là những sự kiện mở đầu cho một thời kỳ đấu tranh quyết liệt để giải quyết vấn đề “ai thắng ai” giữa chủ nghĩa tư bản đang lên với chế độ phong kiến đã già nua, suy tàn, song chưa dễ từ bỏ võ đài chính trị.
Đồng bộ tài khoản