Mỡ trong máu cao (Rối loạn chuyển hóa lipid máu)

Chia sẻ: barbie1987

Tham khảo tài liệu 'mỡ trong máu cao (rối loạn chuyển hóa lipid máu)', y tế - sức khoẻ, y học thường thức phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Nội dung Text: Mỡ trong máu cao (Rối loạn chuyển hóa lipid máu)

Mỡ trong máu cao (Rối loạn

chuyển hóa lipid máu)

“Mỡ trong máu cao” là cách mà dân gian dùng để gọi bệnh “rối loạn

chuyển hoá lipid máu”. Lipid là một trong 3 chất dinh dưỡng chính của cơ thể

bao gồm: Lipid (mỡ), Glucid (chất bột đường) và Protein (chất đạm). Chất mỡ

trong cơ thể chủ yếu là Cholesterol và Triglyceride.


1. Mỡ trong máu do đâu mà có?


Chất mỡ trong cơ thể chủ yếu là Cholesterol và Triglyceride


a. Nguồn gốc mỡ cholesterol


Một phần cholesterol trong cơ thể là do thức ăn mang lại, tuy nhiên gan

mới là cơ quan chủ yếu tổng hợp nên cholesterol.


- Sau khi ăn thức ăn có nhiều mỡ (thịt mỡ, óc heo, lòng đỏ trứng, da ga da

vịt da heo…) mỡ sẽ được hấp thu tại ruột rồi đưa đến gan.


- Có thể ví gan giống như một nhà máy chế biến mỡ. Cholesterol được hấp

thu qua thức ăn gan chuyển hóa thành rất nhiếu dạng mỡ khác nhau để đưa vào

máu, từ đó chuyên chở đi khắp nơi trong cơ thể.
- Có 3 loại cholesterol: VLDL-c, LDL-c và HDL-c


+ VLDL: Mang mỡ từ gan đi các nơi khác trong cơ thể, sau khi nhường

bớt mỡ cho các tế bào thì VLDL sẽ chuyển thành LDL.


+ LDL: Đây là thủ phạm chính gây xơ vữa mạch máu, nên còn được gọi là

cholesterol xấu.


+ HDL: Còn được gọi là cholesterol tốt, do HDL có khả năng lấy bớt

cholesterol đọng ở các thành mạch máu, mang về lại cho gan, giúp ngăn ngừa quá

trình tạo mảng xơ vữa.




b. Nguồn gốc mỡ triglyceride


90% mỡ triglyceride trong máu đều do thức ăn mang lại. Sau một bữa ăn có

nhiều chất béo, nồng độ triglyceride trong máu tăng cao. Tuy nhiên với một cơ thể

khoẻ mạnh bình thường, 12 giờ sau hầu như tất cả các triglyceride này sẽ được cơ

thể chuyển hoá hết. Triglyceride được tổng hợp và chuyển hoá qua lại ở tại gan và

mô mỡ.




2. Chuyện gì sẽ xảy ra nếu trong máu của tôi có quá nhiều mỡ?
- Tăng LDL- cholesterol (mỡ xấu) hoặc giảm HDL-cholesterol (thiếu mỡ

bảo vệ) sẽ tạo điều kiện thuận lợi hình thành các mảng xơ vữa ở thành mạch máu,

gây hẹp lòng mạch, tăng huyết áp, thiếu máu cơ tim, thiếu máu não …Nặng nề

hơn nữa là vỡ các mảng xơ vữa làm lấp mạch não (đột quỵ) hoặc nhồi máu cơ tim

có thể dẫn đến tàn phế hoặc tử vong.


- Tăng triglyceride sẽ làm gan nhiễm mỡ, đề kháng insulin dễ dẫn đến bệnh

đái tháo đường. Ngoài ra nếu Triglyceride quá cao ( >1000mg/dl) có thể gây ra

viêm tuỵ cấp.




3. Các bác sĩ sẽ cho bạn thử máu như thế nào để biết có rối loạn chuyển

hoá mỡ?
- Về cơ bản chỉ cần xét nghiệm Cholesterol toàn phần, Triglyceride, HDL-c

và LDL-c trong máu là đủ để biết bạn có bị rối loạn chuyển hoá mỡ trong máu hay

không.




4. Những điều cần lưu ý về chế độ dinh dưỡng




NÊN KHÔNG NÊN




- Ăn nhiều rau quả và trái cây - Thường xuyên dùng các

tươi loại ít ngọt (khoảng 500g mỗi món chiên xào.

ngày), nên ăn trái cây nguyên cả xác
- Ăn thường xuyên các thực
hơn là ép lấy nước uống.
phẩm có hàm lượng cholestrol cao

- Ăn nhiều tỏi (ví dụ: óc heo, mỡ, da gà, da vịt, da

heo, lòng đỏ trứng, chân giò, bò gân,
Mỗi tuần nên có ít nhất là 3
đồ lòng, xí quách…)
ngày ăn cá và 1 ngày ăn đậu (đậu hũ,

đậu ve, đậu xanh…) thay cho ăn thịt. - Ăn quá nhiều đồ ngọt (ví
- Nếu ăn thịt, nên chọn các dụ: chè, mứt, kẹo, bánh kem, kem,

loại thịt nạc không lẫn mỡ, da và gân. nước ngọt, nước tăng lực, nước trái

cây đóng hộp, …)
- Nếu ăn tôm, cua, ghẹ… nên

bỏ phần gạch. - Uống quá nhiều rượu, bia

(tuy nhiên nếu điều độ mỗi ngày
- Mỗi tuần chỉ nên dùng 2 quả
uống 1 ly nhỏ rượu vang đỏ sẽ tốt
trứng gà hoặc vịt.
cho mạch máu)

- Nên dùng dầu thay cho mỡ
- Hút thuốc lá.
động vật (dầu đậu nành, dầu hướng

dương, dầu ô liu…)


- Nên uống thật nhiều nước

trong ngày (kể cả nước lá chè xanh)




Vận động




- Chọn một môn thể thao ưa thích và nhờ bác sĩ tư vấn xem nó có phụ hợp

với sức khoẻ của bạn không (ví dụ: đi bộ, chơi cầu lông, bòng bàn, tenis, bơi, đá

bóng…)
- Nên tập luyên đều đặn hàng ngày khoảng 30-60 phút (ít nhất là 3 ngày

mỗi tuần)


- Thời gian tập luyện có thể tăng dần dần tuỳ theo khả năng.




5. Bác sĩ chẩn đoán tôi bị rối loạn chuyển hoá mỡ vậy bệnh của tôi cần

phải được theo dõi như thế nào? Tôi phải uống thuốc trong bao lâu?


- Bạn nên kiểm tra mỡ trong máu định kỳ mỗi 3 hoặc 6 tháng, hoặc mỗi

năm theo sự hướng dẫn của bác sĩ.


- Theo dõi cân nặng thường xuyên mỗi tháng, nếu có dư cân phải tích cực

tiết chế và vận động để giảm bớt cân thừa.


- Sau khi đã tích cực tiết chế và vận động mà kiểm tra lại mỡ trong máu của

bạn vẫn còn cao thì bạn cần phải dùng thêm thuốc hạ mỡ trong máu.


- Ngoài ra, nếu bạn đang có bệnh đái tháo đường, suy thận mãn hoặc thiếu

máu cơ tim… kèm theo, thì cần phải duy trì mỡ trong máu ở mức tối ưu mới đạt.

Tốt nhất nên hỏi bác sĩ điều trị để biết mức cholestrol, LDL-c, HDL-c và

triglyceride trong trường hợp cụ thể của bạn cần duy trì ở mức bao nhiêu là đạt

yêu cầu.
- Thời gian dùng thuốc hạ mỡ có thể vài tháng, vài năm hoặc thậm chí duy

trì suốt đời là tuỳ thuộc vào từng nhóm bệnh đi kèm, ví dụ


+ Nếu bạn còn trẻ chưa có bệnh tim mạch và đái tháo đường thì bạn chỉ cần

tiết chế và vận động giảm bớt cân thừa. Sau 3 tháng, kiểm tra lại mỡ trong máu

của bạn vẫn ở mức xấu, thì nên dùng thuốc trong một khoảng thời gian song song

với việc tiết chế ăn uống và luyện tập.


+ Nếu bạn đã có bệnh tim mạch, bệnh lý thận mãn, hoặc đái tháo đường rồi

thì việc dùng thuốc theo chỉ dẫn của bác sĩ để duy trì mỡ trong máu ở mức độ tối

ưu là cực kỳ cần thiết để ngăn ngừa đột quỵ và nhồi máu cơ tim trong tương lai.




BS. TRƯƠNG DẠ UYÊNKhoa Nội Tiết- BV Hoàn Mỹ Sài Gòn
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản