NGHIÊN CỨU TUYỂN CHỌN GIỐNG MÔN SÁP

Chia sẻ: Nguyen Minh Phung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:8

0
53
lượt xem
6
download

NGHIÊN CỨU TUYỂN CHỌN GIỐNG MÔN SÁP

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

NGHIÊN CỨU TUYỂN CHỌN GIỐNG MÔN SÁP NĂNG SUẤT CAO, CHẤT LƯỢNG TỐT, SẠCH BỆNH TẠI CAO NGUYÊN VÂN HÒA, HUYỆN SƠN HÒA, TỈNH PHÚ YÊN TS. NGUYỄN THANH PHƯƠNG

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: NGHIÊN CỨU TUYỂN CHỌN GIỐNG MÔN SÁP

  1. NGHIÊN CỨU TUYỂN CHỌN GIỐNG MÔN SÁP (Xanthosoma sagittifolium L. Schott) NĂNG SUẤT CAO, CHẤT LƯỢNG TỐT, SẠCH BỆNH TẠI CAO NGUYÊN VÂN HÒA, HUYỆN SƠN HÒA, TỈNH PHÚ YÊN TS. NGUYỄN THANH PHƯƠNG ThS. Trần Tiến Dũng, KS. Nguyễn Trung Bình, KS. Hồ Sĩ Công, KS. Nguyễn Kim Hoa Viện KHKT Nông nghiệp Duyên Hải Nam Trung Bộ (ASISOV) Tóm tắt: Xác định được 3 giống môn sáp cho năng suất cao, chất lượng khá, sạch bệnh là: SDK 350/10345 năng suất 20,06 tấn/ ha, SDK 10368 năng suất 19,82 tấn/ha, Phước sọ Nghệ An năng suất 19,08 tấn/ ha, cao hơn đối chứng từ 28,79 - 35,45%. Thời gian sinh trưởng từ 8 – 10 tháng, có thể cơ cấu luân canh trên chân đất 1 lúa 1 màu nghèo dinh dưỡng, thiếu nước tưới, chân đất chuyên 1 vụ màu, đất gò đồi không chủ động tưới tiêu, trồng xen trong các vườn cây cao su, cà phê, xà cừ, keo... trong giai đoạn kiến thiết cơ bản. Nhằm góp phần đa dạng hoá cây trồng và sản phNm, tăng thu nhập trên đơn vị diện tích đất canh tác. Từ khoá: Tuyển chọn giống môn sáp, cao nguyên Vân Hoà, Sơn Hoà, Phú Yên 1. ĐẶT VẤN ĐỀ Ở tỉnh Phú Yên, môn sáp được trồng nhiều ở các huyện miền núi, đặc biệt là ở cao nguyên Vân Hòa, huyện Sơn Hoà. N ông dân đã trồng môn sáp khá nhiều vào từ những năm 1999 - 2001. Từ năm 2001 - 2002 bệnh thối củ, thối rễ môn sáp xảy ra trầm trọng nhiều hộ mất trắng. Diện tích môn sáp giảm đáng kể, số diện tích bị mất trắng trong 2 năm gần đây chiếm gần 40%. N ăm 2004 - 2005, môn sáp ở 3 xã Sơn Xuân, Sơn Long, Sơn Định của huyện Sơn Hòa chỉ còn 143 ha và ngày càng giảm về diện tích. Tại đây lại có những lợi thế so sánh để phát triển cây môn sáp, đó là: (i) Điều kiện tự nhiên phù hợp cho sinh trưởng, phát triển và đạt năng suất cao của cây môn sáp (trồng quảng canh năng suất 10 - 12 tấn/ha, trồng thâm canh đạt 20 tấn/ha); (ii) Quỹ đất để phát triển cây môn sáp ở 3 xã này còn khá lớn, diện tích gần 1.000 ha (chưa kể phần diện tích của huyện Tuy An, Đồng Xuân trên cao nguyên Vân Hoà). Cây môn sáp có thể trồng xen trong 1 - 2 năm đầu đối với diện tích trồng keo và với 1 - 3 năm đầu đối với diện tích trồng cao su, xà cừ nên ít cạnh tranh với các loại cây trồng khác; (iii) Trong 10 năm trở lại đây thị trường tiêu thụ của cây môn sáp luôn ổn định và giá bán bình quân từ 1.000 - 1.500 đ/kg, có khi đến 2.500 - 3.000 đ/kg. Lãi ròng của cây môn sáp từ 15 - 25 triệu đồng/ha, có khi vượt hơn 30 triệu đồng/ha (công đầu tư cho 1 ha môn sáp trong giai đoạn vừa qua là khoảng 8 - 10 triệu đồng/ha), tỷ suất lợi nhuận từ 3 - 3,5 lần; (iv) N ông dân địa phương đã có kinh nghiệm và kỹ thuật canh tác cây môn sáp. Việc phát triển cây môn sáp còn gặp nhiều khó khăn nhất là giống và nấm bệnh hại nên doanh thu trên một đơn vị diện tích thấp và bấp bênh, thậm chí còn mất trắng ảnh hưởng nghiêm trọng đến kinh tế hộ gia đình. Do đó, để tận dụng tiềm năng đất đai, khí hậu, con người, cũng như thực hiện tốt chủ trương, chính sách nâng cao hiệu quả trên đơn vị đất canh tác nên việc nghiên cứu tuyển chọn giống môn sáp cho vùng chuyên canh môn tại 3 xã của huyện Sơn Hòa thuộc cao nguyên Vân Hòa là yêu cầu cấp thiết hiện nay. Mục tiêu của đề tài là tuyển chọn được 1-2 giống môn sáp năng suất cao, chất lượng tốt, có khả năng kháng được một số bệnh hại cho cao nguyên Vân Hòa, huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên nhằm phát triển theo hướng sản xuất hàng hóa, bền vững, nâng cao hiệu quả kinh tế, tăng thu nhập trên một đơn vị diện tích. 2. VẬT LIỆU VÀ PHƯƠNG PHÁP NGHIÊN CỨU 2.1. Địa điểm nghiên: Tại 3 xã Sơn Định, Sơn Xuân, Sơn Long thuộc cao nguyên Vân Hoà, huyện Sơn Hoà, tỉnh Phú Yên, có độ cao tuyệt đối 400 m. Thời gian thực hiện 36 tháng (từ năm 2005 – 2008) 2.2. Vật liệu nghiên cứu: Vật liệu nghiên cứu gồm 13 giống môn sáp, trong đó 11 giống có nguồn gốc thu thập từ Trung tâm Tài nguyên thực vật – Viện Khoa học N ông nghiệp Việt N am (VAAS), 2 giống thu thập tại địa phương (Môn tây Đà Lạt, Môn tím địa phương). 1
  2. 2.3. Phương pháp nghiên cứu: (1) Các thí nghiệm được bố trí theo khối ngẫu nhiên hoàn chỉnh (RCBD), 3 lần lặp. (2) Sử dụng phương pháp nghiên cứu có sự tham gia của người nông dân để tiến hành các thí nghiệm (on farm). (3) Số liệu nghiên cứu được xử lý thống kê toán học thông qua chương trình máy tính IRRISTAT và Excel. (4) N ghiên cứu về bệnh hại môn sáp: theo phương pháp chung của Viện Bảo vệ Thực vật (5) Các chỉ tiêu theo dõi: theo phương pháp thí nghiệm của Trung tâm nghiên cứu và phát triển cây có củ (Viện Cây lương thực và cây thực phNm). (6) Kỹ thuật áp dụng: Thời vụ trồng từ tháng 5-6 sau mưa tiểu mãn, thu hoạch vào tháng 1-3 năm sau (trong dịp tết âm lịch); Mật độ trồng: 26.667 cây/ha (0,75 x 0,5 m); Phân bón: 300 kg N PK 16- 16-8, 50 kg K2O (bón thúc); 600 kg vôi bột (bón lót); Chăm sóc: 3 lần (sau trồng 1-1,5 tháng; 2,5-3 tháng; 4 tháng) kết hợp phòng trừ sâu bệnh hại; chỉ dựa vào nước trời. (7) Đánh giá chất lượng ăn củ theo 4 tchỉ tiêu độ bở, mùi thơm, vị ngon và độ ngứa theo thang điểm từ 1-9 như mô tả trong bảng 1 Bảng 1. Thang đánh giá chất lượng củ ăn luộc Điểm 9 7 5 3 1 Chỉ tiêu 1. Độ bở Rất bở Bở Trung bình Dẻo N hão 2. Mùi thơm Rất thơm Thơm Trung bình Hơi thơm Không thơm 3. Vị ngon Rất ngon N gon Trung bình Ăn được Không ngon 4. Độ ngứa Không ngứa Hơi ngứa Trung bình N gứa Rất ngứa Chất lượng Là trị số trung bình của 4 chỉ tiêu trên 3. KẾT QUẢ NGHIÊN CỨU THẢO LUẬN 3.1. Kết quả về sinh trưởng của các giống môn sáp nghiên cứu: Bảng 2. Kết quả về sinh trưởng của 13 giống môn sáp tại Sơn Hoà, Phú Yên từ năm 2005 - 2007 Năm 2005 Năm 2006 Năm 2007 Trung bình Cao Số Cao Số Cao Số Cao Số Giống Số lá Số lá Số lá Số lá cây cây/ cây cây/ cây cây/ cây cây/ /cây /cây /cây /cây (cm) khóm (cm) khóm (cm) khóm (cm) khóm 1. SDK 350/ 10345 6,0 58,0 1,2 6,0 55,0 1,3 7,0 87,1 1,0 6,3 66,7 1,2 2. SDK 68/ 10360 6,0 39,0 1,2 6,0 36,0 1,7 6,0 82,5 1,0 6,0 52,5 1,3 3. SDK 372 5,0 37,7 1,3 5,0 31,7 1,3 7,0 78,6 1,0 5,7 49,3 1,2 4. SDK 366/ 10338 6,0 54,0 1,2 6,0 65,0 1,3 6,0 72,2 1,0 6,0 63,7 1,2 5. Môn tây Đà Lạt(ĐC) 6,0 58,5 1,1 6,0 35,0 1,3 5,0 68,9 1,0 5,7 54,1 1,1 6. Môn tím địa phương 5,0 35,0 1,0 5,0 35,0 1,0 4,0 80,4 1,0 4,7 50,1 1,0 7. SDK 10356 6,0 42,7 1,0 6,0 33,7 1,0 6,0 87,3 1,0 6,0 54,6 1,0 8. SDK 10368 7,0 77,0 1,3 7,0 75,0 1,3 7,0 83,4 1,0 7,0 78,5 1,2 9. SDK 10386 6,5 70,0 1,3 7,0 68,0 1,3 6,0 86,5 1,0 6,5 74,8 1,2 10.SDK10369 7,0 81,0 1,5 6,0 82,0 1,3 7,0 56,2 1,0 6,7 73,1 1,3 11.SDK10379 6,0 60,4 1,7 5,0 51,4 1,7 5,0 59,4 1,0 5,3 57,1 1,5 12. Phước sọ N ghệ An 7,0 85,5 1,6 5,0 87,7 1,3 6,0 77,3 1,0 6,0 83,5 1,3 13. N ương đồi N ghệ An 7,0 87,0 1,7 7,0 88,0 1,0 7,0 68,0 1,0 7,0 81,0 1,2 2
  3. Số lá/ cây biến động từ 4,7 - 7,0 lá, có 1 giống < 5 lá (Môn tím địa phương), có 7 giống từ 5,3 - 6,0 lá/ cây, có 5 giống từ 6,3 - 7,0 lá/ cây. Từ các chỉ tiêu sinh trưởng như số lá/ cây, chiều cao cây, số cây/ khóm của các giống SDK 350/10345, SDK 366/10338, SDK 10368, SDK 10386, Phước sọ N ghệ An và N ương đồi N ghệ An là khá tốt. Các giống còn lại sinh trưởng trung bình, chỉ có giống Môn tím địa phương là sinh trưởng kém nhất. 3.2. Kết quả về năng suất: Bảng 3. Các yếu tố cấu thành năng suất và năng suất của 13 giống môn sáp tại Sơn Hoà, Phú Yên từ năm 2005 - 2007 Năm 2005 Năm 2006 Năm 2007 Số củ P củ P củ N ăng Số củ P củ P củ N ăng Số củ P củ P củ N ăng Giống con con cái suất con con cái suất con con cái suất (1.000) tấn/ha tấn/ha tấn/ha (1.000) tấn/ha tấn/ha tấn/ha (1.000) tấn/ha tấn/ha tấn/ha 1. SDK350/ 233,20 18,98 1,46 20,44 244,86 19,93 1,53 21,46 256,52 16,89 1,40 18,29 10345 2. SDK 68/ 133,30 9,67 1,73 11,40 139,97 10,15 1,82 11,97 106,64 10,83 1,47 12,30 10360 3. SDK 372 299,90 14,80 1,06 15,86 314,90 15,54 1,11 16,65 335,88 13,91 1,10 15,01 4. SDK 219,92 16,26 1,80 18,06 230,92 17,07 1,89 18,96 202,32 15,93 1,93 17,86 366/ 10338 5. Môn tây 186,62 13,89 1,50 15,39 195,95 12,87 1,19 14,06 177,28 11,77 1,12 12,89 Đà Lạt (ĐC) 6. Môn tím 246,58 10,27 1,23 11,50 258,91 12,46 1,29 13,76 266,30 11,28 1,21 12,48 địa phương 7. SDK10356 103,30 7,34 0,62 7,96 108,47 7,71 0,65 8,36 88,83 8,51 0,77 9,28 8. SDK 10368 119,92 18,39 1,69 20,08 125,92 19,31 1,77 21,08 117,53 16,55 1,76 18,31 9. SDK10386 246,58 14,73 1,15 15,88 258,91 15,47 1,21 16,67 256,44 18,85 1,13 19,98 10.SDK10369 266,60 17,59 1,60 19,19 279,93 18,47 1,68 20,15 290,59 15,48 1,71 17,19 11.SDK10379 173,24 12,39 1,38 13,77 181,90 13,01 1,45 14,46 157,64 14,50 1,37 15,86 12. Phước 119,92 17,66 1,65 19,31 125,92 18,54 1,73 20,28 133,11 16,25 1,40 17,65 sọ N ghệ An 13. N ương 193,26 15,86 1,40 17,26 202,92 16,65 1,47 18,12 170,06 14,75 1,46 16,21 đồi N ghệ An Cv% 7,4 7,6 7,8 LSD 0,05 1,98 2,12 1,90 Bảng 4. Năng suất của tập đoàn 13 giống môn sáp tại Sơn Hoà, Phú Yên từ năm 2005-2007 Năng suất (tấn/ha) Năng So với suất đối TT Giống Năm Năm Năm B. quân chứng 2005 2006 2007 (tấn/ha) (%) 1 SDK 350/10345 20,44 21,46 18,29 20,06 135,45 2 SDK 68 /10360 11,40 11,97 12,30 11,89 80,27 3 SDK 372 15,86 16,65 15,01 15,84 106,94 4 SDK 366/10338 18,06 18,96 17,86 18,29 123,50 5 Môn tây Đà Lạt (Đối chứng) 15,39 16,16 12,89 14,81 100,00 6 Môn tím địa phương 11,50 12,08 12,48 12,02 81,13 7 SDK 10356 7,96 8,36 9,28 8,53 57,60 8 SDK 10368 20,08 21,08 18,31 19,82 133,83 9 SDK 10386 15,88 16,67 19,98 17,51 118,21 10 SDK 10369 19,19 20,15 17,19 18,84 127,21 11 SDK 10379 13,77 14,46 15,86 14,70 99,21 12 Phước sọ N ghệ An 19,31 20,28 17,65 19,08 128,79 13 N ương đồi N ghệ An 17,26 18,12 16,21 17,20 116,10 Cv% 7,4 7,6 7,8 - - LSD 0,05 1,98 2,12 1,90 - - 3
  4. N ăng suất và một số yếu tố cấu thành năng suất của 13 giống môn được trình bày ở bảng 3 và bảng 4 cho biết: giống SDK 350/10345 cho năng suất cao nhất là 20,06 tấn/ha, vượt hơn đối chứng 35,45%, tiếp đến là SDK 10368, năng suất đạt 19,82 tấn/ha, vượt hơn đối chứng 33,83%, các giống SDK 366/10338, SDK 10369, Phước sọ N ghệ An có năng suất từ 18,29 – 19,08 tấn/ha và vượt so với đối chứng từ 23,50 – 28,79%. Giống cho năng suất thấp nhất là SDK 10356, chỉ đạt 8,53 tấn/ha. Giống môn tây Đà Lạt đang trồng đại trà ngoài sản xuất có năng suất 14,81 tấn/ha. Giống môn tím địa phương trồng rải rác một số nơi trên địa bàn nghiên cứu chỉ cho năng suất 12,02 tấn/ha. Bảng 5. Một số đặc điểm hình thái chủ yếu của tập đoàn 13 giống môn sáp tại Sơn Hoà, Phú Yên Kích thước củ cái Độ Kích thước củ cái (cm) Màu sắc Màu sắc Màu sắc Giống (cm) nhẵn vỏ chỏm củ thịt củ Dài Rộng D/R Dài Rộng D/R ngoài củ 1 10,0 6,0 1,7 7,9 5,0 1,6 N âu vàng Hồng đỏ Sần sùi Trắng xanh 2 12,0 7,0 1,7 8,8 4,8 1,8 N âu đỏ Hồng đỏ TB Trắng xanh 3 12,0 7,3 1,6 11,7 5,5 2,1 N âu Đỏ TB Trắng ngà 4 5,5 4,0 1,4 8,4 4,5 1,9 N âu Trắng hồng Sần sùi Trắng 5 (ĐC) 9,5 6,5 1,5 8,3 3,5 2,4 N âu vàng Trắng hồng TB Trắng vàng 6 9,0 6,7 1,3 6,5 4,8 1,4 N âu vàng Trắng TB Vàng trắng 7 12,0 6,5 1,8 11,5 5,6 2,1 N âu vàng Trắng Khá nhẵn Trắng 8 13,5 8,0 1,7 10,0 5,8 1,7 N âu sẫm Trắng Khá nhẵn Trắng vàng 9 8,0 6,5 1,2 11,5 5,5 2,1 N âu vàng Trắng hồng Khá nhẵn Trắng vàng 10 8,8 6,0 1,5 9,5 4,8 2,0 N âu sáng Trắng vàng Khá nhẵn Trắng 11 13,0 6,5 2,0 5,5 5,0 1,1 N âu Trắng Sần sùi Trắng 12 9,8 6,7 1,5 8,2 5,0 1,6 N âu Hồng nhạt TB Trắng 13 8,0 6,5 1,2 5,8 4,8 1,2 N âu Trắng đỏ TB Trắng Bảng 5 cho biết, trong tập đoàn 13 giống, củ cái có hình trứng dài hoặc elip (tỷ lệ D/R củ > 1,5) có 6 giống gồm SDK 350/10345, SDK 68/10360, SDK 372, SDK 10356, SDK 10368, SDK 10379, 7 giống còn lại củ cái có hình cầu hoặc hình trứng tròn (tỷ lệ D/R củ < 1,5). Củ con hình cầu hoặc hình trứng tròn (tỷ lệ D/R củ < 1,5) có 3 giống gồm Môn tím địa phương, SDK 10379, N ương đồi N ghệ An, 10 giống còn lại có hình trứng dài hoặc elip. Vỏ củ của 10 giống có nâu vàng và nâu, 1 giống có màu nâu sáng (SDK 10369), 1 giống có màu nâu sNm (SDK 10368), 1 giống có màu đỏ (SDK 68 /10360). Chỏm củ có màu trắng hoặc trắng hồng. Thịt củ có màu trắng, trắng vàng. 3.3. Tình hình về nấm bệnh hại rễ của tập đoàn môn sáp: Bảng 6. Tỷ lệ gây hại của nấm bệnh hại rễ trên tập đoàn 13 giống môn sáp tại Sơn Hoà, Phú Yên từ năm 2005 – 2007 Đơn vị tính: % Năm 2005 Năm 2006 Năm 2007 Trung bình Sau Sau Sau Sau Sau Sau Sau Sau Sau Sau Sau Sau Giống trồng trồng trồng trồng trồng trồng trồng trồng trồng trồng trồng trồng 3 5 7 3 5 7 3 5 7 3 5 7 tháng tháng tháng tháng tháng tháng tháng tháng tháng tháng tháng tháng 1 0,00 3,50 0,00 0,00 4,00 0,00 0,00 0,00 0,52 0,00 2,50 0,17 2 0,00 6,00 6,00 0,00 5,00 5,00 0,00 0,00 0,64 0,00 3,67 3,88 3 0,00 0,50 1,96 0,00 0,00 1,96 0,00 0,00 0,25 0,00 0,17 1,39 4 0,00 3,00 4,00 0,00 3,33 3,33 0,00 0,00 0,96 0,00 2,11 2,76 5 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,99 0,00 0,00 0,33 6 6,00 20,00 50,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,75 2,00 6,67 16,92 7 2,50 6,00 6,00 1,96 5,00 5,00 0,00 0,00 0,00 1,49 3,67 3,67 8 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,46 0,00 0,00 0,15 9 0,00 3,33 3,33 0,00 4,76 0,00 0,00 0,00 0,12 0,00 2,70 1,15 10 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 1,45 0,00 0,00 0,48 11 0,00 0,00 3,33 0,00 0,00 4,76 0,00 0,00 1,24 0,00 0,00 3,11 12 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,87 0,00 0,00 0,29 13 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,00 0,66 0,00 0,00 0,22 4
  5. Số liệu bảng 6 cho thấy, giống môn tím địa phương có tỉ lệ bệnh cao trong giai đoạn sinh trưởng và phát triển của cây, sau trồng 3 tháng có tỷ lệ bệnh 2,00%, 5 tháng là 6,67% và 7 tháng là 16,92%. Tiếp đến là giống SDK 68/10360, tỷ lệ bệnh chiếm 3,67% sau trồng 5 tháng và 3,88% sau trồng 7 tháng, mặc dù giai đoạn đầu giống không bị bệnh, chứng tỏ tốc độ phát triển bệnh trên giống này là khá mạnh. Tương tự, giống SDK 10356 cũng có tỷ lệ bệnh ở tương ứng ở 3 thời điểm là: 1,49% - 3,67% - 3,67%. Các giống khác có bị bệnh ở mức nhẹ hoặc không bị bệnh. Giống Môn tây Đà Lạt đang sản xuất đại trà nếu được chọn giống tốt thì tỷ lệ nhiễm bệnh cũng rất thấp. Các giống có tỷ lệ nhiễm bệnh thấp là SDK 350/10345, SDK 366/10338, SDK 10368, SDK 10369, Phước sọ N ghệ An. 3.4. Đánh giá chất lượng củ của tập đoàn môn sáp Kết quả bảng 7 cho thấy: - Độ bở: không có giống nào nhão, có 2 giống dẻo (Môn tây Đà Lạt/ Môn sáp và N ương đồi N ghệ An), 7 giống trung bình, 4 giống bở (SDK 10356, SDK 372, Phước sọ N ghệ An, SDK 350/10345). - Mùi thơm: không có giống không thơm, 4 giống hơi thơm (SDK 10368, SDK 10386, SDK 366/10338, SDK 10379), 9 giống trung bình, trong đó có giống SDK 10356 là có mùi thơm hơn. - Vị ngon: hầu hết các giống đều ăn được. Có 4 giống trung bình (SDK 10369, SDK 10379, SDK 68 /10360, SDK 366/10338), có 9 giống ăn ngon (trong đó giống SDK 10356 là ngon nhất). - Độ ngứa: hầu hết 13 giống đều không ngứa khi luộc ăn. Bảng 7. Một số chỉ tiêu chất lượng ăn luộc của tập đoàn 13 giống môn sáp tại Sơn Hoà, Phú Yên Đơn vị tính: điểm 1/10 Mùi Vị Độ Chất lượng TT Giống Độ bở thơm ngon ngứa chung 1 SDK 350/10345 6,1 4,5 6,1 8,8 6,4 2 SDK 68 /10360 5,2 4,2 5,6 8,8 6,0 3 SDK 372 6,8 4,1 6,5 8,7 6,5 4 SDK 366/10338 4,2 3,6 5,6 8,8 5,6 5 Môn tây Đà Lạt (Đ/chứng) 3,6 5,0 6,4 8,8 6,0 6 Môn tím địa phương 5,2 4,5 6,2 8,5 6,1 7 SDK 10356 7,9 5,6 7,5 8,4 7,3 8 SDK 10368 5,8 3,9 6,1 8,7 6,1 9 SDK 10386 4,7 3,8 6,2 8,7 5,8 10 SDK 10369 5,0 4,7 5,9 8,7 6,1 11 SDK 10379 5,6 3,5 5,8 8,7 5,9 12 Phước sọ N ghệ An 6,4 4,1 6,2 8,8 6,4 13 N ương đồi N ghệ An 4,1 5,0 6,4 8,5 6,0 Căn cứ bảng 7 về đánh giá chất lượng củ ăn luộc cho biết, 13 giống môn có chất lượng chung từ trung bình trở lên, trong đó có 7 giống có chất lượng đạt khá, gồm: SDK 350/10345, SDK 372, Môn tím địa phương, SDK 10356, SDK 10369, Phước sọ N ghệ An. Đặc biệt, hầu hết các giống đều không ngứa khi ăn luộc. N hư vậy, chất lượng củ đã đáp ứng được cho lương thực, thực phNm và cho công nghiệp chế biến thực phNm. 3.5. Các giống môn sáp có năng suất cao, chất lượng tốt trong tập đoàn khảo nghiệm 13 giống tại Sơn Hoà, Phú Yên Bảng 8. Đặc điểm nông sinh học quan trọng của 3 giống môn sáp Tỷ lệ nhiễm Thời gian Chất lượng Năng suất TT Tên giống bệnh nấm rễ sinh trưởng ăn luộc (tấn/ha) (%) (tháng) (điểm 1-9) 1 SDK 350/10345 20,06 0,17 8 - 10 6,4 2 SDK 10368 19,82 0,15 8 - 10 6,1 3 Phước sọ N ghệ An 19,08 0,29 8 - 10 6,4 Môn tây Đà Lạt (ĐC) 14,81 0,33 8 - 10 6,0 5
  6. Đặc điểm nông - sinh học của 5 giống môn sáp triển vọng ở bảng 8 cho thấy, các giống này đều có ưu điểm là năng suất củ cao và ổn định, chịu được bệnh nấm rễ khá và chất lượng củ ăn luộc ngon. 4. KẾT LUẬN, KHUYẾN NGHN 4.1. KẾT LUẬN - Tập đoàn giống môn sáp tham gia khảo nghiệm có thời gian sinh trưởng từ 8 - 10 tháng, có thể cơ cấu luân canh trên chân đất 1 lúa 1 màu nghèo dinh dưỡng, thiếu nước tưới, chân đất chuyên 1 vụ màu, đất gò đồi không chủ động tưới tiêu. N hằm góp phần đa dạng hoá cây trồng và sản phNm, tăng thu nhập trên đơn vị diện tích đất canh tác. - Xác định được 3 giống môn sáp cho năng suất cao, chất lượng khá, sạch bệnh là: SDK 350/10345 năng suất 20,06 tấn/ ha, SDK 10368 năng suất 19,82 tấn/ha, Phước sọ N ghệ An năng suất 19,08 tấn/ ha, cao hơn đối chứng từ 28,79 - 35,45%. 4.2. KHUYẾN N GHN - Đề nghị công nhận giống kỹ thuật cho 3 giống SDK 350/10345, SDK 10368, Phước sọ N ghệ An và nhân nhanh để cung cấp giống cho sản xuất tại cao nguyên Vân Hoà, Sơn Hoà, Phú Yên. - Cần nghiên cứu và thực hiện IPM và ICM cho cây môn sáp trong thời gian tới. - Áp dụng 3 giống trên ở những vùng có điều kiện tương tự Summary RESEARCH ON THE SELECTION OF COCOYAM VARIETIES (Xanthosoma sagittifolium L. Schott) WITH HIGH QUALITY AND YIELD AND FREE- DISEASE IN VAN HOA HIGHLAND, SON HOA DICTRIST, PHU YEN PROVINCE. Identifying 3 cocoyam varieties with high quality and yield and free - disease are: SDK 350/10345 with the yield of 20.06 tons/ ha, SDK 10368 with the yield of 19.82 tons/ha, Phưoc so N ghe An with the yield of 19.08 tons/ha, which are higher than the control of 28.79 – 35.45%. The cocoyam variety collection for trials has growth duration of 8- 10 months.The crop rotation can be designed on field 1 rice crop & 1 foodstuff crop/ food crop with infertility and shortage of irrigation to diversify crop plants and products as well as increase income on cultivation land unit. It is recommended that 3 varieties of SDK 350/10345, SDK 10368 and Phuoc so N ghe An should be recognized and multiplied varieties for production. IPM & ICM for cocoyam should be studied and carried out in the coming time. Key words: Cocoyam (Xanthosoma sagittifolium L. Schott) variety selection, Van Hoa highland, Son Hoa, Phu Yen province. TÀI LIỆUTHAM KHẢO 1. Hồ Sĩ Công, 2008. Kết quả so sánh bộ giống khoai sọ mới triển vọng cho vùng duyên Hải N am Trung Bộ. Báo cáo tiến độ năm 2007, Quy N hơn, 01/2008, 11 trang. 2. N guyễn N gọc Huệ, N guyễn Văn Viết, 2004. Tài nguyên di truyền khoai môn – sọ ở Việt Nam, N XB N ông nghiệp, Hà N ội. 144 trang. 3. N guyễn N gọc Huệ và CTV, 2005. Kết quả nghiên cứu nguồn gen cây khoai sáp (Xanthosoma sp.) ở Việt N am, Tạp chí N ông nghiệp và PTN T, kỳ 1+2 tháng 2/2005. 4. Lebot, V. and K. M Aradhya, 1991. Isozyme variation in taro Colocasia esculenta (L) Schott from Asia and Oceania. Euphytica 56: 55-56. 5. Anton Ivanic and Vincent lebot, 2001 Genetics and breeding of Taro (Colocasia esculenta (L) Schott). Draft document of TAN SAO Project. Địa chỉ liên hệ: TS. N guyễn Thanh Phương Viện KHKT N ông nghiệp Duyên Hải N am Trung Bộ 317 N guyễn Thị Minh Khai, TP. Quy N hơn, Bình Định Email: ntphuongqn@yahoo.com; ĐT: 0913483646 6
  7. Trồng môn sáp xen canh trong vườn cây cao su 2-3 năm tuổi tại xã Sơn Định, huyện Sơn Hòa, tỉnh Phú Yên 7
  8. 3 giống môn sáp năng suất cao, chất lượng tốt, chống chịu được bệnh , thích nghi với đất đỏ badan ở cao nguyên Vân Hòa, Phú Yên 8

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản