Phương trình quy về bậc 2 bậc 3 bậc 4 - Phạm Thành Luân

Chia sẻ: Trần Bá Trung5 | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:9

0
400
lượt xem
129
download

Phương trình quy về bậc 2 bậc 3 bậc 4 - Phạm Thành Luân

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tham khảo tài liệu 'phương trình quy về bậc 2 bậc 3 bậc 4 - phạm thành luân', tài liệu phổ thông, toán học phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Phương trình quy về bậc 2 bậc 3 bậc 4 - Phạm Thành Luân

  1. Vaán ñeà 4 + Chia 2 veá cho x 2 vaø ñaët t = x − 1 ta ñöôïc phöông trình : x PHÖÔNG TRÌNH QUY VEÀ BAÄC HAI at 2 + bt + c + 2a = 0 PHÖÔNG TRÌNH BAÄC 3 – BAÄC 4 2 c ⎛d⎞ ax 4 + bx 3 + cx 2 ± dx = c = 0 trong ñoù a, c ≠ 0 vaø = a ⎜b⎟ ⎝ ⎠ I. KIEÁN THÖÙC CAÀN NHÔÙ: + Nhaän xeùt x = 0 khoâng phaûi laø nghieäm. 1. PHÖÔNG TRÌNH QUY VEÀ BAÄC 2 + Chia 2 veá cho x 2 , laøm gioáng nhö treân. Daïng 1: Phöông trình truøng phöông: ax 4 + bx 2 + c = 0 (a ≠ 0) mx nx Ñaët t = x 2 (t ≥ 0) ta coù phöông trình : at 2 + bt + c = 0 Daïng 5: 2 + 2 = k (k ≠ 0) ax + bx + c ax + b' x + c + Nhaän xeùt x = 0 khoâng phaûi laø nghieäm. Daïng 2: (x + a)(x+b)(x+c)(x+d) = k (k ≠ 0) m n + Phöông trình ñöôïc vieát : + =k Trong ñoù: a + b = c + d c c ax + + b ax + + b' (a − b)2 x x Ñaët t = (x + a)(x + b) vôùi t ≥ − ta coù phöông trình : 4 c m n Ñaët t = ax + vaø phöông trình ñöôïc vieát : + =k t 2 + (cd − ab)t − k = 0 x t + b t + b' x+b Daïng 3: (x + a)4 + (x + b)4 = k(k ≠ 0) Daïng 6 : α(x + a)(x + b) + β(x + a) =8 x+a a+b a−b Ñaët t = x + thì x + a = t + α, x + b = t − α vôùi α = ñöa veà x+b x+b 2 2 Ñieàu kieän : ≥ 0 . Ñaët t = (x + a) x+a x+a phöông trình truøng phöông : t 4 + 12α 2 t 2 + 2α 4 − k = 0 a+b (x − a)4 + (x − b)4 = k(k ≠ 0) . Ñaët t = x − 2. PHÖÔNG TRÌNH BAÄC 3: 2 a. Ña thöùc : Ña thöùc baäc n theo x (n ∈N) laø bieåu thöùc coù daïng: Daïng 4: ax 4 + bx3 + cx 2 + bx + a = 0 (a ≠ 0) P(x) = a0 x n + a1x n −1 + ..... + an −1x + an vôùi a0 ≠ 0 + Nhaän xeùt x = 0 khoâng phaûi laø nghieäm cuûa phöông trình Caùc soá a0 ,a1 ,......an goïi laø caùc heä soá. 2 1 + Chia hai veá cho x vaø ñaët t = x + , t ≥ 2 α laø moät nghieäm cuûa ña thöùc P(x) khi P(α) = 0 x 2 Ñònh lyù Bezout : P(α) = 0 ⇔ P(x) chia heát cho x - α. Ta coù phöông trình : at + bt + c − 2a = 0 b. Phöông trình baäc 3: ax 4 + bx3 + cx 2 − bx + a = 0 (a ≠ 0) ax3 + bx 2 + cx + d = 0 (a ≠ 0) + Nhaän xeùt x = 0 khoâng phaûi laø nghieäm cuûa phöông trình : Phöông trình baäc 3 luoân luoân coù nghieäm Ñònh lyù Viete: 23 24
  2. Neáu phöông trình : ax3 + bx 2 + cx + d = 0 (a ≠ 0) (1) Ví duï 2: x +1 Coù 3 nghieäm x1, x2, x3 thì : Ñònh m ñeå phöông trình : (x − 3)(x + 1) + 4(x − 3) = m (1) coù b x−3 ⎧ ⎪x1 + x 2 + x 3 = − a nghieäm. ⎪ Giaûi ⎪ c ⎨x1x 2 + x 2 x3 + x3 x1 = x +1 ⎪ a Ñaët t = (x − 3) (*) ⇒ t 2 = (x − 3)(x + 1) ⎪ a x −3 ⎪x1x 2 x3 = − a (1) ⇔ t 2 + 4t − m = 0 (2) ⎩ Caùch giaûi : Ñeå (1) coù nghieäm, ñieàu kieän caàn (2) coù nghieäm. + Neáu bieát moät nghieäm x = x 0 , ta phaân tích: Ta coù : ∆ ' = 4 + m ≥ 0 ⇔ m ≥ −4 Thöû laïi vôùi m ≥ −4, phöông trình (1) cuõng coù nghieäm. (1) ⇔ (x − x 0 )(Ax 2 + Bx + C) = 0 Vôùi m ≥ −4, phöông trình (2) coù nghieäm t = t0 theá vaøo (*) : + Neáu bieát moät heä thöùc giöõa caùc nghieäm thì ta duøng ñònh lyù viete + Duøng haèng ñaúng thöùc bieán ñoåi thaønh phöông trình tích soá vôùi caùc x +1 t 0 = (x − 3) (3) phöông trình coù daïng : x−3 A3 + B3 = (A + B)3 ⇔ (A + B)3 − A3 − B3 = 0 ⇔ 3AB(A + B) = 0 Ta coù 3 tröôøng hôïp : t 0 = 0 : (3) ⇔ x = −1 (nhaän) II. CAÙC VÍ DUÏ : ⎧x > 3 ⎪ ⎧x > 3 ⎪ t 0 > 0 : (3) ⇔ ⎨ 2 ⇔⎨ 2 2 Ví duï 1: ⎪(x − 3)(x + 1) = t 0 ⎩ ⎪x − 2x − (3 + t 0 ) = 0 ⎩ Giaûi phöông trình : (x + 1)(x + 2)(x + 3)(x + 4) = 3 (*) ⇔ x = 1 + 4 + t 2 nhaän. 0 Giaûi ⎧x < 3 ⎪ ⎧x < 3 ⎪ (*) ⇔ (x + 1)(x + 4)(x + 2)(x + 3) = 3 (**) t 0 < 0 : (3) ⇔ ⎨ ⇔⎨ 2 2 2 ⎪(x − 3)(x + 1) = t 0 ⎩ ⎪x − 2x − (3 + t 0 ) = 0 ⎩ (1 − 4)2 9 Ñaët t = (x + 1)(x + 4) = x 2 + 5x + 4 Ñieàu kieän t ≥ − =− 4 4 ⇔ x = 1 − 4 + t 2 nhaän. 0 (**) ⇔ (x 2 + 5x + 4)(x 2 + 5x + 6) = 3 Toùm laïi phöông trình (1) coù nghieäm khi m ≥ −4 2 t + 2t − 3 = 0 ⎧ t = 1(nhaän) Ví duï 3: ⇔ t(t + 2) = 3 ⇔ ⇔⎨ Ñònh a sao cho phöông trình : (a + b + c = 0) ⎩ t = −3(loaïi) x 4 − ax3 − (2a + 1)x 2 + ax + 1 = 0 (1) ⎡ −5 + 13 2 ⎢x = Coù 2 nghieäm khaùc nhau vaø lôùn hôn 1. x + 5x + 3 = 0 2 Vôùi t = 1: x 2 + 5x + 4 = 1 ⇔ ⇔⎢ Giaûi ∆ = 13 ⎢ −5 − 13 ⎢x = Vôùi x = 0 : (1) ⇔ 1 = 0 voâ nghieäm. ⎣ 2 Chia hai veá cho x2 : 25 26
  3. a 1 Baûng bieán thieân: x 2 − ax − (2a + 1) + + =0 x x2 ⎛ 1 ⎞ ⎛ 1⎞ ⇔ ⎜ x 2 + 2 ⎟ − a ⎜ x − ⎟ − (2a + 1) = 0 (2) ⎝ x ⎠ ⎝ x⎠ ⎡ t− t2 + 4 ⎢ x1 = 1 2 Ñaët t = x − thì x 2 − tx − 1 = 0 ⇔ ⎢ x ⎢ ⎢x = t + t2 + 4 ⎢ 2 ⎣ 2 1 (t 2 = x 2 + 2 − 2) Töø baûng bieán thieân ñeå phöông trình (*) coù nghieäm phaân bieät khi vaø chæ x khi : −4 < k < 5 khi t > 0 ⇒ x 2 > 1 Ví duï 5: (2) ⇔ t 2 + 2 − at − (2a + 1) = 0 ⇔ t 2 − at + 1 − 2a = 0 (3) Ñònh a ñeå phöông trình : x 4 + 2x 2 + 2ax + a2 + 2a + 1 = 0 coù nghieäm. Ñeå (1) coù 2 nghieäm khaùc nhau vaø lôùn hôn 1 laø (3) coù 2 nghieäm thoaû: Vôùi moãi a ñoù, goïi xa laø nghieäm beù nhaát cuûa phöông trình. Ñònh a ñeå xa ⎧∆ > 0 ⎧a2 − 4(1 − 2a) > 0 nhoû nhaát. ⎪ ⎪ 1 Giaûi 0 < t1 < t 2 ⇔ ⎨ P > 0 ⇔ ⎨1 − 2a > 0 ⇔ 2 5 −4 0 ⎪a > 0 2 Ta coù : x + 2x + 2ax + a + 2a + 1 = 0 ⎩ ⎩ ⇔ a2 + 2(x a + 1)a + (x a + 2x 2 + 1) = 0 (*) 4 a Ví duï 4: Ñeå (*) coù nghieäm ⇔ ∆ ' = (x a + 1)2 − (x a + 2x 2 + 1) ≥ 0 4 a Ñònh k ñeå phöông trình : x 4 − 4x3 + 8x = k (*) ⇔ (x a + 1)2 − (x 2 + 1)2 ≥ 0 a Coù 4 nghieäm phaân bieät. Giaûi ⇔ (x a + 1 + x 2 + 1)(x a + 1 − x a − 1) ≥ 0 a 2 (*) laø phöông trình hoaønh ñoä giao ñieåm cuûa 2 ñoà thò: ⇔ (x 2 + x a + 2)(− x 2 + x a ) ≥ 0 a a y = x 4 − 4x3 + 8x vaø y = k. ⇔ x a (− x a + 1) ≥ 0 (vì x 2 + x a + 2 > 0 ∀x a ) ⇔ 0 ≤ x a ≤ 1 a 4 3 Khaûo saùt söï bieán thieân cuûa haøm soá : y = x − 4x + 8x Vaäy xa nhoû nhaát laø xa = 0, thì (*) ⇔ (a + 1)2 = 0 ⇔ a = −1 . MXD : D = R Ví duï 6 : . y' = 4x3 − 12x 2 + 8 = 4(x − 1)(x 2 − 2x − 2) Tìm ñieàu kieän cuûa a, b ñeå phöông trình x3 + ax + b = 0 coù 3 nghieäm ⎡x = 1 ⇒ y = 5 phaân bieät laäp thaønh caáp soá coäng. Cho y' = 0 ⇔ ⎢ ⎣ x = 1 ± 3 ⇒ y = −4 Giaûi Goïi x1, x2, x3 laø 3 nghieäm phaân bieät cuûa phöông trình cho, laäp thaønh moät caáp soá coäng : x1 + x3 = 2x2 (*) B Ñònh lyù viete cho : x1 + x 2 + x3 = − = 0 ⇔ 3x 2 = 0 ⇔ x 2 = 0 A 27 28
  4. Thay x2 = 0 vaøo phöông trình : x3 + ax + b = 0 ta ñöôïc: b = 0 ⎧ B ⎡x = 0 ⎪x1 + x 2 + x3 = − A = 1 ⇒ x3 + ax = 0 ⇔ x(x 2 + a) = 0 ⇔ ⎢ 2 ⎪ ⎪ C ⎢ x + a = 0 (**) ⎣ ⎨x1x 2 + x 2 x3 + x3 x1 = = a ⎪ A Ñeå (**) coù 2 nghieäm phaân bieät vaø khaùc 0 ⇔ a < 0 ⎪ D Vaäy ñeå phöông trình cho coù 3 nghieäm phaân bieät laäp thaønh moät caáp soá ⎪x1x 2 x3 = − A = − b coäng laø : a < 0 , b = 0 ⎩ Ví duï 7: Ta coù : (x1x 2 + x 2 x3 + x 3 x1 )2 = (x1x 2 )2 + (x 2 x3 )2 + (x3 x1 )2 + 2x1x 2 x3 2 Bieát phöông trình x3 + px + q = 0 coù 3 nghieäm x1, x2, x3 2 2 +2x1 x 2 x 3 + 2x3 x1x 2 Chöùng minh : x1 + x3 + x3 = 3x1x 2 x3 3 2 3 ⇔ a2 = (x1x 2 )2 + (x 2 x3 )2 + (x 3 x1 )2 + 2x1x 2 x 3 (x1 + x 2 + x3 ) Giaûi ⇔ a2 = (x1x 2 )2 + (x 2 x3 )2 + (x 3 x1 )2 − 2b Vì x1, x2, x3 laø nghieäm cuûa phöông trình : x3 + px + q = 0 ⇒ a2 + 2b = (x1x 2 )2 + (x 2 x3 )2 + (x3 x1 )2 (1) Ta coù : 3 Ta coù : x1 + px1 + q = 0 x 2 + y2 ≥ 2xy x 3 + px 2 + q = 0 + 2 y2 + z2 ≥ 2yz x3 + px3 + q = 0 + 3 z2 + x 2 ≥ 2zx ⇒ x1 + x3 + x3 + p(x1 3 + x 2 + x3 ) + 3q = 0 (*) 2 3 ⇒ 2(x 2 + y2 + z2 ) ≥ 2(xy + yz + zx) ⇔ x 2 + y2 + z2 ≥ xy + yz + zx (2) B D Ñònh lyù viete cho : x1 + x 2 + x3 = − = 0 ; x1x 2 x 3 = − = −q AÙp duïng BÑT (2) ta coù : A A (x1x 2 )2 + (x 2 x3 )2 + (x 3 x1 )2 > x1x 2 x3 + x 2 x3 x1 + x1 x 2 x3 2 2 2 Theá vaøo (*) ta ñöôïc: x1 + x3 + x3 − 3x1x 2 x 3 = 0 ⇔ x1 + x 3 + x3 = 3x1x 2 x3 3 3 ⇔ (x1x 2 )2 + (x 2 x3 )2 + (x3 x1 )2 > x1x 2 x3 (x1 + x 2 + x3 ) = − b (3) 2 3 2 3 Ví duï 8: Khoâng coù ñaúng thöùc vì x1, x2, x3 ñoâi moät khaùc nhau. Giaû söû phöông trình : x3 − x 2 + ax + b = 0 coù 3 nghieäm thöïc phaân bieät. (1) vaø (3) ⇒ a2 + 2b > − b ⇔ a2 + 3b > 0 Ví duï 9: Chöùng minh raèng : a2 + 3b > 0 Ñònh m ñeå phöông trình sau coù 3 nghieäm döông phaân bieät. (Ñaïi hoïc quoác gia Haø Noäi, khoái A naêm 1998) Giaûi x3 − 3mx 2 + 2(m 2 + 1)x − 2m = 0 (1) Goïi x1, x2, x3 laø nghieäm phaân bieät cuûa phöông trình cho ñònh lyù viete Giaûi cho : 2 (1) ⇔ (x − m)(x − 2mx + 2) = 0 ⎡x = m ⇔⎢ 2 ⎢ f(x) = x − 2mx + 2 = 0 ⎣ (2) Ñeå (1) coù 3 nghieäm döông phaân bieät ⇔ (2) coù 2 nghieäm döông khaùc m. 29 30
  5. ⎧m > 0 (1), (2), (3) ⇒ x1 < x 2 < 2 < x3 ⎪ ⎧m > 0 ⎪∆ ' = m 2 − 2 > 0 ⎪ Vaäy m > 9. ⇔⎨ ⇔ ⎨m > 2 ∨ m < − 2 ⇔ m > 2 Ví duï 12 : ⎪P = 2 > 0(hieån nhieân) ⎪2m > 0 ⎪S = 2m > 0 ⎩ Giaûi phöông trình : ⎩ (3x + 1)3 + (2x − 3)3 = (5x − 2)3 (*) Ví duï 10: Giaûi Giaûi phöông trình : x 4 − 4x = 1 (*) Vì (3x + 1) + (2x –3 )= 5x –2 Giaûi Aùp duïng haèng ñaúng thöùc: 4 2 2 (*) ⇔ x + (2x + 1) = (2x + 1) + 4x + 1 (A + B)3 = A3 + B3 + 3AB(A + B) 2 2 2 ⇔ (x + 1) = 2(x + 1) = 0 ⎡ 1 2 2 ⎢x = − 3 ⇔ (x + 2x + 2 + 1)(x − 2x + 1 − 2 ) = 0 ⎡3x + 1 = 0 ⎢ 3 ⎡ x 2 + 2x + 2 + 1 = 0 VN (*) ⇔ 3(3x + 1)(2x − 3)(5x − 2) = 0 ⇔ ⎢2x − 3 = 0 ⇔ ⎢ x = ⎢ ⎢ ⎢ 2 ⇔⎢ 2 1 ⎢5x − 2 = 0 ⎣ ⎢ 2 ⎢ x − 2x + 1 − 2 = 0 ⇔ x1,2 = 2 ± 2 2(2 2 − 1) ⎢x = 2 ⎣ ⎢ ⎣ 5 Ví duï 11: Cho phöông trình : x3 + x 2 − (m + 2)x + m + 1 = 0 . Tìm caùc giaù trò cuûa m ñeå phöông trình coù 3 nghieäm x1, x2, x3 thoûa ñieàu kieän : x1 < x2 < < 2 < x3 Giaûi 3 2 Ñaët f(x) = x + x − (m + 2)x + m + 2 Ñieàu kieän caàn: Giaû söû phöông trình f(x) = 0 coù 3 nghieäm x1, x2, x3 thoûa ñeà baøi, ta coù : f(x) = (x – x1)(x – x2)(x – x3) vaø f(2) < 0 ⇔ 9 − m < 0 ⇔ m > 9 Ñieàu kieän ñuû: Giaû söû ta coù: m > 9 f(0) = m + 1 > 0 vaø f(2) = 9 – m < 0 ⇒ f(0).f(2) < 0 Neáu toàn taïi x 2 ∈ (0,2) : f(x 2 ) = 0 (nghóa laø 0 < x2 < 2 (1)) Vì lim x →+∞ f(x) = +∞ neân toàn taïi m > 2 maø f(m) > 0 ⇒ f(2).f(m) < 0 ⇒ Phöông trình ñaõ cho coù 1 nghieäm x3 ∈ (2,m) sao cho f(x) = 0 (nghóa laø 2 < x3 < m (2)). Vì lim x→−∞ f(x) = −∞ , neân toàn taïi n < 0 maø f(n) < 0 ⇒ f(0).f(n) < 0 neân phöông trình coù nghieäm x1 vôùi n < x1 < 0 (3) 31 32
  6. 4.11. Giaûi phöông trình : III. BAØI TAÄP ÑEÀ NGHÒ (x 2 + 3x − 4)2 + 3(x 2 + 3x − 4) = x + 4 4.1. Ñònh m ñeå phöông trình : x 4 − 2(m + 1)x 2 + 2m + 1 = 0 (ÑH Ngoaïi Thöông – Khoái D Naêm 2000) coù 4 nghieäm phaân bieät laäp thaønh moät caáp soá coäng. 4.12. Cho phöông trình : x 4 + ax 2 + b = 0 4.2. Ñònh taát caùc giaù trò cuûa tham soá m ñeå cho phöông trình : Giaû söû phöông trình coù 4 nghieäm laäp thaønh caáp soá coäng. x3 + 2(1 − 2m)x 2 + (5 − 7m)x + 2(m + 5) = 0 Chöùng minh: 9a2 − 100b = 0 Coù 3 phaân bieät nhoû hôn 1, bieát raèng phöông trình coù 1 nghieäm khoâng phuï thuoäc m. 4.3. Tìm taát caû caùc nghieäm cuûa phöông trình : 8x(2x 2 − 1)(8x 4 − 8x 2 + 1) = 1 thoûa maõn ñieàu kieän 0 < x < 1 4.4. Giaûi phöông trình : (x − 2 3)3 + (2x + 3)3 = (3x − 3)3 4.5. Ñònh m ñeå phöông trình : x3 + 3mx 2 − 3x − 3m + 2 = 0 Coù 3 nghieäm x1, x2, x3 vaø x1 + x 2 + x3 nhoû nhaát. 2 2 2 m 4.6. Ñònh m ñeå phöông trình : x 2 + (x + 1)2 = 2 x + x +1 Coù 1 nghieäm duy nhaát. 4.7. Ñònh a ñeå phöông trình sau coù nghieäm: x 4 + x 2 + 2(a − 2)x − a2 + 4a − 3 = 0 4.8. Giaûi phöông trình : 8x3 − 6x = 1 4.9. Giaûi phöông trình : x 4 + x3 − 7x 2 − x + 6 = 0 4.10. Giaûi phöông trình : 12x3 + 4x 2 − 17x + 6 = 0 Bieát phöông trình coù 2 nghieäm maø tích baèng –1 33 34
  7. Giaûi Toùm Taét ⎧∆ ' = 4m 2 − m − 5 > 0 ⎪ ⎧ x1 < x 2 < 1 ⎪1.g(1) = 1 − 4m + m + 5 > 0 ⎪ 4.1. Ñaët t = x 2 . Phöông trình ñaõ cho ⇔ t 2 − 2(m + 1)t + 2m + 1 = 0 (1) YCBT ⇔ ⎨ ⇔ ⎨s ⇔ m < −1 Ñeå phöông trình ñaõ cho coù 4 nghieäm phaân bieät ⇔ (1) coù 2 nghieäm ⎩g( −2) ≠ 0 ⎪
  8. 4.5. Ta coù : (x1 + x 2 + x 3 )2 = x1 + x 2 + x3 + 2(x1x 2 + x 2 x3 + x3 x1 ) 2 2 2 4.7. Phöông trình cho ⇔ a2 − 2(x + 2) − a − x 4 − x 2 + 4x + 3 = 0 ⇔ x1 + x 2 + x3 = (x1 + x 2 + x3 )2 − 2(x1x 2 + x 2 x3 + x3 x1 ) 2 2 2 ∆ ' = (x 2 + 1)2 Ñònh lyù viete cho : ⎡a = x + 2 + x 2 + 1 ⎡ x 2 + x + 3 − a = 0 (1) ⎧ B ⇔⎢ ⇔⎢ ⎪x1 + x 2 + x3 = − A = −3m ⎢a = x + 2 − x 2 − 1 ⎢ x 2 − x + a − 1 = 0 (2) ⎣ ⎣ ⎪ ⎨ ⇒ x1 + x 2 + x 3 = 9m 2 + 6 ≥ 6 2 2 2 (1) coù ∆1 = 4a − 11 , (2) coù ∆ 2 = −4a + 5 ⎪ x x + x x + x x = = −3 C ⎪ 1 2 ⎩ 2 3 3 1 A 11 5 Phöông trình cho coù nghieäm ⇔ ∆1 ≥ 0 ∨ ∆ 2 ≥ 0 ⇔ a ≥ ∨m≤ Daáu “ = “ xaûy ra ⇔ m = 0 4 4 Thöû laïi, vôùi m = 0 phöông trình cho trôû thaønh : 1 x3 − 3x + 2 = 0 ⇔ (x − 1)(x 2 + x − 2) = 0 ⇔ x1 = x 2 = 1,x 3 = −3 4.8. 8x3 − 6x = 1 ⇔ 4x − 3x = (*) 2 Vaäy m = 0 Ñaët x = cos t 1 π ⎛π ⎞ 4.6. MXÑ D = R (*) ⇔ 4 cos3 t − 3cos t = ⇔ cos3 t = cos = cos ⎜ ± 2 π ⎟ 2 3 ⎝3 ⎠ Phöông trình cho ⇔ ⎡2(x 2 + x + 1) − 1⎤ (x 2 + x + 1) = m (1) ⎣ ⎦ π π 2 π 7π π 2π 5π 2 Choïn t1 = , t2 = + = , t3 = − =− ⎛ 1⎞ 3 3 9 9 3 9 9 3 9 Ñaët t = x 2 + x + 1 = ⎜ x + ⎟ + ≥ π 7π 5π ⎝ 2⎠ 4 4 ⇒ nghieäm x = cos , x = cos , x = cos 9 9 9 ⎛ 3⎞ (1) ⇔ 2t 2 − t = m ⎜ t ≥ ⎟ ⎝ 4⎠ 4.9. Phöông trình cho ⇔ (x − 1)(x3 + 2x 2 − 5x − 6) = 0 ⎛3⎞ 3 Ñaët y = 2t 2 − 1, y' = 2t cho y' = 0 ⇔ t = 0,y = ⎜ ⎟ = ⇔ (x − 1)(x + 1)(x 2 + x − 6) = 0 ⇔ x = ±1 ∨ x = 2 ∨ x = −3 ⎝4⎠ 8 Baûng bieán thieân: 4.10. Goïi x1, x2 laø 2 nghieäm coù x1, x2 = -1 d 1 1 1 Ñònh lyù viete cho: x1 x2 x3 = − = − ⇔ ( −1)x3 = − ⇔ x 3 = a 2 2 3 Phöông trình cho : ⎛ 1⎞ 1 2 2 ⇔ ⎜ x − ⎟ (12x 2 + 10x − 12) = 0 ⇔ x = ∨ x = ∨ x = − ⎝ 2⎠ 2 3 3 3 ⎧x 2 + 3x − 4 = t Baûng bieán thieân cho, ñeå phöông trình coù 1 nghieäm duy nhaát m ≥ ⎪ 8 4.11. Ñaët t = x 2 + 3x − 4 . Ta coù heä: ⎨ 2 ⎪t + 3t = x + 4 ⎩ 37 38
  9. ⎧x 2 + 3x − t − 4 = 0 ⎪ ⎧ x 2 + 3x − t − 4 = 0 (1) ⎪ ⇔⎨ ⇔⎨ 2 2 2 ⎪t + 3t − x − 4 = 0 ⎩ ⎪ x − t + 4x − 4t = 0 (2) ⎩ ⎡t = x ⇔ (x − t)(x + t + 4) = 0 ⇔ ⎢ ⎣ t = −x − 4 . t = 2 : (1) ⇔ x 2 + 2x − 4 = 0 ⇔ x = − ± 5 . t = − x − 4 : (1) ⇔ x 2 + 4x = 0 ⇔ x = −4,x = 0 Vaäy nghieäm x = 0, x = - 4, x = - 1 ± 5 4.12. Ñaët α = x 2 ≥ 0, Phöông trình cho trôû thaønh: α 2 + aα + b = 0 (*) Phöông trình cho coù 4 nghieäm phaân bieät ⇔ phöông trình (*) coù 2 nghieäm döông phaân bieät : ⎧∆ = a2 − 4b > 0 ⎪ ⎧a < 0 < b ⎪ 0 < α1 < α 2 ⇔ ⎨P = b > 0 ⇔⎨ 2 ⎪S = − a > 0 ⎪a − 4b > 0 ⎩ ⎩ Khi ñoù ta coù: x1 = − α 2 < x 2 = − α1 < x3 = α1 < x 4 < α 2 x1 ,x 2 ,x3 ,x 4 hôïp thaønh moät caáp soá coäng ⇔ x 2 + x 4 = 2x3 ⇔ α 2 = 9x1 Ñònh lyù viete: 2 ⎧α1 + α 2 = −a ⎧10α1 = −a ⎪ ⎛ a ⎞ ⎨ ⇔⎨ 2 ⇔ 9 ⎜ − ⎟ = b ⇔ 9a2 − 100b = 0 ⎩α1 .α 2 = b ⎪9α1 = b ⎩ ⎝ 10 ⎠ 39

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản