Quyết định số 36/2008/QĐ-BYT

Chia sẻ: Thi Nguyen | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:19

0
63
lượt xem
7
download

Quyết định số 36/2008/QĐ-BYT

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Quyết định số 36/2008/QĐ-BYT về việc phê duyệt Chương trình hành động quốc gia về an toàn truyền máu dự phòng lây nhiễm HIV giai đoạn 2008 - 2010 do Bộ Y tế ban hành

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Quyết định số 36/2008/QĐ-BYT

  1. B YT C NG HOÀ XÃ H I CH NGHĨA VI T NAM ------ Đ c l p - T do - H nh phúc --------- S : 36/2008/QĐ-BYT Hà N i, ngày 28 tháng 10 năm 2008 QUY T Đ NH V VI C PHÊ DUY T CHƯƠNG TRÌNH HÀNH Đ NG QU C GIA V AN TOÀN TRUY N MÁU D PHÒNG LÂY NHI M HIV GIAI ĐO N 2008 - 2010 B TRƯ NG B YT Căn c Ngh đ nh s 188/2007/NĐ-CP ngày 27/12/2007 c a Chính ph quy đ nh ch c năng, nhi m v , quy n h n và cơ c u t ch c cu B Y t ; Căn c Quy t đ nh s 36/2004/QĐ-TTg ngày 17/3/2004 c a Th tư ng Chính ph v vi c phê Chi n lư c Qu c gia phòng ch ng HIV/AIDS Vi t Nam đ n năm 2010 và t m nhìn 2020; Theo đ ngh c a C c trư ng C c Qu n lý khám, ch a b nh, C c trư ng C c Phòng, ch ng HIV/AIDS, QUY T Đ NH: Đi u 1. Phê duy t Chương trình hành đ ng qu c gia v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV giai đo n 2008 - 2010 (b n kèm theo) v i nh ng n i dung ch y u sau: 1. M c tiêu chương trình a) M c tiêu chung Chuy n đ i ngu n ngư i cho máu an toàn, thi t l p h th ng qu n lý ch t lư ng nh m b o đ m sàng l c 100% HIV cho t t c các đơn v máu. b) M c tiêu c th đ n năm 2010 - B o đ m 100% đơn v máu và ch ph m máu (k c c p c u) đư c xét nghi m sàng l c phát hi n nhi m HIV b ng k thu t ELISA ho c k thu t cao hơn. - Nghiên c u ch t lư ng sinh ph m xét nghi m HIV đ đưa ra các khuy n cáo s d ng sinh ph m có ch t lư ng t t, có đ nh y và đ đ c hi u cao trong k thu t ELISA đ sàng l c HIV cho 100% các đơn v máu thu gom. B o đ m ch t lư ng xét nghi m sàng l c HIV, thành l p h th ng các phòng xét nghi m chu n th c qu c gia các tuy n trung ương, nghiên c u ch t lư ng sinh ph m. Đào t o và đào t o l i nâng cao ki n th c chuyên môn v HIV và xét nghi m sàng l c HIV cho cán b làm công tác an toàn truy n máu t i các tuy n. - Thay đ i cơ b n cơ c u ngu n ngư i cho máu. Đ y m nh v n đ ng hi n máu nhân đ o không l y ti n, ti n t i xoá b tình tr ng bán máu. Lo i tr l y máu nhóm ngư i có nguy cơ cao, khuy n khích cho máu nh c l i, nâng cao s c kho ngư i cho máu. - Nâng cao công tác qu n lý ch t lư ng trong ho t đ ng truy n máu th c hi n an toàn truy n máu theo đúng quy đ nh pháp lu t. - Xây d ng h th ng qu n lý công tác truy n máu phòng ch ng HIV th ng nh t trong toàn qu c, ng d ng công ngh thông tin vào công tác qu n lý h th ng truy n máu phòng ch ng HIV, xây d ng h th ng báo cáo đi n t qua m ng đ b o đ m báo cáo đ y đ , chính xác, đúng m u, k p th i. 2. Các gi i pháp th c hi n a) Gi i pháp v xã h i - Th c hi n nghiêm túc các quy đ nh c a pháp lu t trong an toàn truy n máu; xây d ng b sung, hoàn thi n các văn b n quy ph m pháp lu t v an toàn truy n máu. - Th c hi n vi c ch đ o, ki m tra, thanh tra v công tác an toàn truy n máu phòng lây, nhi m HIV t trung ương đ n đ a phương.
  2. 2 - Tăng cư ng ph i h p v i H i Ch th p đ , Đoàn thanh niên và các ban, ngành khác, đ c bi t v i t ch c Đ ng, Chính quy n và các c p, t p trung n l c, t ch c tuyên truy n v HIV và v n đ ng nh ng ngư i kho m nh không có y u t nguy cơ lây nhi m HIV tình nguy n cho máu và duy trì ngu n ngư i cho máu an toàn đ đáp ng nhu c u cung c p máu. b) Gi i pháp k thu t - Xây d ng các ngân hàng máu theo hư ng t p trung (ngân hàng máu khu v c) b ng các ngu n vi n tr và kinh phí trong nư c, t ng bư c hi n đ i hoá h th ng an toàn truy n máu. - Nâng cao ch t lư ng sàng l c HIV các đơn v máu và ch ph m máu trư c khi truy n, cung c p đ và k p th i sinh ph m có ch t lư ng cho công tác sàng l c máu, b o đ m sàng l c HIV 100% các đơn v máu và ch ph m máu trư c truy n. T ng bư c xã h i hoá công tác an toàn truy n máu thông qua vi c tính đ giá thành đơn v máu và ch ph m máu. - Khuy n khích phát tri n vi c ng d ng các k thu t y h c hi n đ i và ch đ nh truy n máu phù h p như : truy n máu t ng ph n, truy n máu t thân, l c b ch c u... nh m làm gi m nguy cơ lây nhi m HIV do truy n máu. - Th c hi n đúng quy đ nh c a Quy ch an toàn truy n máu, ch đ nh truy n máu đúng, h n ch truy n máu toàn ph n và truy n máu đi u tr d phòng thi u máu. - Tri t đ th c hi n các quy đ nh v công tác vô trùng, ti t trùng trong các d ch v y t nhà nư c và tư nhân. Huy đ ng các ngu n l c, xây d ng các khu ti t trùng, x lý d ng c y t đ t tiêu chu n. - Xây d ng phòng xét nghi m chu n qu c gia đ ki m tra ch t lư ng an toàn truy n máu bao g m ki m tra sinh ph m, ki m tra quy trình xét nghi m, trang thi t b . c) Gi i pháp v nâng cao năng l c và huy đ ng ngu n l c - Tăng cư ng năng l c cho h th ng làm công tác an toàn truy n máu; đào t o nâng cao ki n th c, chuyên môn k thu t cho cán b ngành huy t h c nói riêng và ngành y t nói chung v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV. - Tăng cư ng s ch đ o ki m tra giám sát ho t đ ng c a chương trình an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV các tuy n. Đi u ph i th ng nh t, h tr k thu t t tuy n trung ương đ n đ a phương trong công tác an toàn truy n máu. - Tranh th s giúp đ c a c ng đ ng qu c t . Đi u 2. Quy đ nh v m t t ch c 1. B Y t a) C c Qu n lý khám, ch a b nh là đ u m i, có trách nhi m ph i k t h p cùng v i C c Phòng, ch ng HIV/AIDS và các đơn v có liên quan ch u trách nhi m qu n lý, giám sát, đánh giá chương trình c p qu c gia; ch đ o l p k ho ch và t ch c tri n khai th c hi n Chương trình hành đ ng qu c gia v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV đ n năm 2010. b) V K ho ch - Tài chính có trách nhi m ch trì, ph i h p v i C c Qu n lý khám, ch a b nh và các cơ quan có liên quan đ hư ng d n ch đ tài chính, b o đ m các ho t đ ng truy n máu t i các tuy n; c) Thanh tra B Y t có trách nhi m ch trì, ph i h p v i C c Qu n lý Khám, ch a b nh và các V , C c có liên quan đ t ch c vi c thanh tra ho t đ ng truy n máu trong ph m vi c nư c. 2. Ban ch đ o qu c gia v n đ ng hi n máu tình nguy n làm đ u m i ph i h p v i Vi n Huy t h c - truy n máu trung ương, H i Ch th p đ Vi t Nam, Đoàn thanh niên c ng s n H Chí Minh đ y m nh phong trào Hi n máu nhân đ o m r ng và phát tri n các l c lư ng hi n máu t i các trư ng đ i h c, cơ quan, doanh nghi p... kêu g i các ngu n tài tr t các đơn v , t ch c trong và ngoài nư c nh m tăng cư ng hi u q a chương trình hi n máu nhân đ o.
  3. 3 3. Vi n Huy t h c - truy n máu trung ương có ch c năng xây d ng chi n lư c, k ho ch, t ch c tri n khai th c hi n, ki m tra, đánh giá các ho t đ ng c a Chương trình hành đ ng qu c gia v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV đ n năm 2010 trong ph m vi c nư c. 4. Các Trung tâm truy n máu khu v c có trách nhi m ch đ o v chuyên môn k thu t đ b o đ m ch t lư ng, an toàn truy n máu đ i v i các cơ s đư c B Y t giao ph trách. 5. S Y t t nh, thành ph tr c thu c trung ương có trách nhi m ch đ o vi c xây d ng chi n lư c k ho ch phòng ch ng nhi m HIV trong ph m vi đ a phương, hư ng d n vi c th c hi n k ho ch, ki m tra, thanh tra ho t đ ng truy n máu c a các đơn v t i đ a phương. 6. Trách nhi m c a các cơ s truy n máu a) Th c hi n ho t đ ng chuyên môn theo nhi m v đư c giao, phù h p v i đi u ki n cơ s v t ch t, nhân l c, trang thi t b hi n có và ph i theo đúng quy đ nh, quy trình chuyên môn k thu t v an toàn truy n máu. b) Ph i h p, h tr các cơ s đi u tr th c hi n truy n máu lâm sàng an toàn. c) Ph i h p v i các t ch c, đoàn th trong công tác v n đ ng hi n máu tình nguy n. 7. Trách nhi m c a các cơ s đi u tr s d ng máu a) B o đ m ch t lư ng trong an toàn truy n máu, th c hi n truy n máu lâm sàng theo đúng quy đ nh, quy trình chuyên môn k thu t v an toàn truy n máu. b) Ph i h p v i các cơ s truy n máu đ b o đ m an toàn truy n máu lâm sàng. Đi u 3. Quy t đ nh này có hi u l c sau 15 ngày, k t ngày đăng Công báo. Đi u 4. Các Ông (Bà) Chánh Văn phòng B , C c trư ng C c Qu n lý khám, ch a b nh, C c trư ng C c Phòng, ch ng HIV/AIDS, V trư ng V Pháp ch , th trư ng các đơn v tr c thu c B , Giám đ c S Y t các t nh, thành ph tr c thu c trung ương, th trư ng Y t các ngành và các đơn v liên quan ch u trách nhi m thi hành Quy t đ nh này. KT. B TRƯ NG Nơi nh n: TH TRƯ NG - Như Đi u 4; - Văn phòng Chính ph (Phòng Công báo) ; - y ban Nhân dân các t nh, thành ph tr c thu c TƯ; - B Tư pháp (C c Ki m tra văn b n); - Website Chính ph , Website B Y t ; - B trư ng (đ báo cáo); Tr nh Quân Hu n - Các đ ng chí Th trư ng (đ bi t); - Lưu: VT, KCB, AIDS, PC. CHƯƠNG TRÌNH HÀNH Đ NG QU C GIA V AN TOÀN TRUY N MÁU D PHÒNG LÂY NHI M HIV GIAI ĐO N 2008 - 2010 (Ban hành kèm theo quy t đ nh s 36/2008/QĐ-BYT ngày 28 tháng 10 năm 2008 c a B trư ng B Y t ) CÁC CH VI T T T AIDS H i ch ng suy gi m mi n d ch m c ph i. HIV Virus gây suy gi m mi n d ch ngư i. WHO T ch c Y t th gi i. HBV Virus gây viêm gan B. HCV Virus gây viêm gan C.
  4. 4 ELISA K thu t mi n d ch g n men. PCR K thu t khuy ch đ i gen. ATTM An toàn truy n máu. TTTM Trung tâm truy n máu WB Ngân hàng th gi i Ph n 1. CƠ S Đ XÂY D NG CHƯƠNG TRÌNH I. CƠ S PHÁP LÝ - Ch th s 54-CT/TW ngày 30/11/2005 c a Ban Bí thư Trung ương Đ ng v “Tăng cư ng lãnh đ o công tác phòng, ch ng HIV/AIDS trong tình hình m i”. - Lu t “Phòng, ch ng nhi m vi rút gây ra h i ch ng suy gi m mi n d ch m c ph i ngư i (HIV/AIDS)”ngày 29/06/2006. - Quy t đ nh 36/2004/QĐ-TTg ngày 17/03/2004 c a Th tư ng Chính ph phê duy t “Chi n lư c qu c gia phòng ch ng HIV/AIDS Vi t Nam và t m nhìn 2020”. II. CƠ S KHOA H C HIV là m t trong 5 b nh truy n nhi m b t bu c ph i ki m tra đ đ m b o an toàn truy n máu. An toàn truy n máu v i khái ni m r ng là không đ x y ra b t kỳ đi u nguy hi m nào đ c bi t là lây truy n HIV cho ngư i b nh nh n máu, ngư i hi n máu và ngư i ph c v truy n máu. An toàn truy n máu đóng vai trò quan tr ng đ c bi t trong công tác phòng ch ng HIV qua đư ng máu vì: - Con đư ng truy n máu là con đư ng nguy hi m vì nó có kh năng bi n ngư i lành, ngư i lương thi n ho c tr em thành ngư i b nh nguy hi m khi h nh n máu ho c các ch ph m máu có nhi m HIV. N u m u máu ch a HIV truy n cho ngư i khác thì ngư i này có kh năng b nhi m HIV. - Như th nào g i là lây nhi m HIV qua đư ng truy n máu. Lây qua đư ng truy n máu là do l y máu giai đo n c a s huy t tương c a ngư i nhi m HIV đã cho máu, máu này đã nhi m HIV, mà sàng l c b ng huy t thanh chưa phát hi n đư c đư c truy n cho b nh nhân. V y nh ng thành ph n nào c a máu có nguy cơ cao? Có th k theo th t sau: + Máu toàn ph n có b ch c u mang vi rút. + Kh i b ch c u. + Kh i ti u c u. + Huy t tương tươi. + T a l nh y u t VIII. + Kh i h ng c u nghèo b ch c u. + H ng c u r a. + Kh i h ng c u và ti u c u l c b ch c u. III. CƠ S TH C TI N 1. Tình hình d ch HIV/AIDS và an toàn truy n máu trên Th gi i, Vi t Nam: a. Trên Th gi i: Chương trình ph i h p c a Liên h p qu c v HIV/AIDS (UNAIDS) đã thông báo đ n cu i năm 2006 trên th gi i có kho ng 39,5 tri u ngư i nhi m HIV đang còn s ng. T ng s ngư i m i nhi m HIV hàng năm vào kho ng 4,3 tri u. T l nhi m HIV v n ti p t c gia tăng nhi u nơi trên th gi i, đi n hình là các khu v c Nam á, Đông Nam á, Đông á, Trung á, Đông Âu và khu v c c n Sahara. m i khu v c này, s trư ng h p nhi m HIV đã tăng lên x p x 1 tri u ngư i trong giai đo n 2003-2006.
  5. 5 G n đây, Trung Qu c do tình hình nhi m HIV/AIDS gia tăng, an toàn truy n máu b đe d a nên tháng 1 năm 1998 Chính ph Trung Qu c đã ban hành Lu t hi n máu. Trong Lu t này nêu rõ trách nhi m c a cơ quan chính quy n các c p trong vi c hư ng d n tuyên truy n và v n đ ng nh ng ngư i kh e m nh ph i có nghĩa v cho máu, khi b n thân m đau c n máu nh ng ngư i khác cho máu đ c u mình. T i nhi u nư c trên Th gi i, phong trào v n đ ng toàn dân cho máu không l y ti n đã giành th ng l i. Năm 1948, sau H i ngh ch th p đ l n th 17 Stockhom-Th y Đi n vi c tuyên truy n và v n đ ng toàn dân cho máu không l y ti n đã đư c tri n khai kh p hành tinh. Hơn 140 nư c trên th gi i đã và đang, th c hi n m c tiêu Qu c gia v truy n máu. Các nư c tiên ti n và các nư c trong khu v c đã áp d ng k thu t hi n đ i đ sàng l c các b nh nhi m trùng qua đư ng truy n máu, do đó an toàn truy n máu đư c đ m b o. Tuy nhiên, nguy cơ lây nhi m HIV v n còn r t l n, h luôn ph i đ i đ u v i nguy cơ này như tình hình nhi m HIV do truy n máu và các ch ph m máu. T năm 2000, T ch c Y t th gi i (WHO) l y ngày 07/04/2000 làm ngày “An toàn truy n máu toàn th gi i - An toàn truy n máu b t đ u t tôi, t anh và t chúng ta” b. Vi t Nam: V i s dân trên 84 tri u ngư i, nhu c u máu cho đi u tr , c p c u đ phòng các th m h a r t l n, theo WHO hàng năm chúng ta c n kho ng 420.000 lít máu (2% dân s ), hay 1.680.000 đơn v máu (1đơn v = 250ml). Máu và an toàn truy n máu là v n đ h t s c b c xúc. Xét nghi m sàng l c đã phát hi n có hàng trăm ngư i đi cho máu nhi m HIV, nguy cơ lây nhi m HIV giai đo n c a s huy t thanh còn r t cao. Năm 2006 c nư c m i thu gom đư c kho ng 112.987 lít máu (451.948 đơn v ), đ t 25.7% nhu c u. Tuy đã có r t nhi u c g ng trong tuyên truy n v n đ ng, ngư i cho máu tình nguy n m i ch chi m 55.5%, trong khi đó t l ngư i chuyên đi bán máu v n còn là 44,5%. Ti m n c a lây nhi m HIV còn r t l n vì nơi nào còn có mua và bán máu thì đó an toàn truy n máu v n còn b đe d a. Th c tr ng v an toàn truy n máu nư c ta v n là v n đ b c xúc hi n nay. Các k thu t sàng l c b ng huy t thanh chưa b o đ m an toàn, đang m c đ thô sơ; nhi u cơ s truy n máu còn dùng k thu t ngưng k t, kít nhanh đ xét nghi m sàng l c HIV. Trong khi đó nhi u nư c trên th gi i đã s d ng kít HIV h n h p c kháng nguyên và kháng th (Ag/Ab) và k thu t PCR, NAT đ xét nghi m sàng l c máu. Do v y, ch t lư ng máu và an toàn truy n máu là đi u h t s c b c xúc. Hi n nay, truy n máu toàn ph n là ch y u (chi m trên 90% h u h t các t nh) v a lãng phí v a không an toàn. H th ng truy n máu lâm sàng chưa đư c xây d ng nên vi c theo dõi và hư ng d n s d ng máu còn r t l c h u. Bên c nh vi c thi u kinh phí đ u tư trang thi t b , thi u đ ng b , s cơ s l y máu nư c ta còn phân tán quá nhi u, c nư c có 64 t nh thành ph (có t i 83 cơ s thu gom máu c p t nh), có t i hơn 442 đi m l y máu c p qu n huy n. S phân tán này đang c n tr vi c s d ng các thi t b m i hi n đ i và nguy cơ lây nhi m các b nh truy n qua đưòng máu là r t cao. T nh ng lý do trên vi c xây d ng Chương trình hành đ ng Qu c gia phòng lây nhi m HIV trong công tác an toàn truy n máu là m t v n đ c p bách, c n thi t, đ th c hi n Chi n lư c Qu c gia v phòng ch ng HIV/AIDS Vi t Nam đ n năm 2010 và t m nhìn 2020. 2. Nh ng khó khăn và t n t i: a. Khó khăn: Các cơ s l y máu nư c ta r t phân tán, hi n toàn qu c có 83 trung tâm truy n máu c p t nh, các b nh vi n trung ương và hàng trăm cơ s l y máu t i tuy n huy n. Các k thu t sàng l c còn chưa đư c th ng nh t trên ph m vi toàn qu c, m t s cơ s truy n máu v n còn tình tr ng l y máu c p c u do v y không s d ng các k thu t đ m b o ch t lư ng đ sàng l c các b nh nhi m trùng truy n qua đư ng máu, s d ng kít nhanh do v y an toàn truy n máu phòng lây nhi m HIV chưa đư c đ m b o. Ngư i cho máu chuyên nghi p chi m t l cao, thi u h th ng thông tin đ qu n lý ngư i cho máu, vi c s d ng máu toàn ph n v n còn ph bi n, trình đ cán b còn h n ch , chưa có h th ng qu n lý ch t lư ng trong d ch v truy n máu do v y an toàn truy n máu t i nư c ta v n còn r t l c h u so v i các nư c trên th gi i và trong khu v c. b. T n t i:
  6. 6 - Ph n l n các b nh vi n có thu gom máu t mua b xung sinh ph m cho xét nghi m sàng l c HIV nên ch t lư ng xét nghi m không b o đ m, do kinh phí không đ đ t p trung sinh ph m v m t m i. - M t khác, hi n nay nhi u cơ s l y máu tuy n t nh chưa đư c trang b h th ng xét nghi m ELISA bán t đ ng cho sàng l c máu, nhi u cơ s v n s d ng k thu t ngưng k t và k thu t xét nghi m nhanh nên không đ t yêu c u an toàn truy n máu. Đây th c s là v n đ b c xúc nh t hi n nay. + Nhi u cơ s có thu gom máu đã không báo cáo đ y đ , k p th i theo yêu c u c a Ti u ban ATTM, vì v y vi c qu n lý và theo dõi g p nhi u khó khăn. + Kinh phí cho vi c b i dư ng các cán b làm xét nghi m chưa đư c cung c p đ y đ đúng theo quy đ nh c a B Y t . - Các văn b n pháp quy v truy n máu còn thi u, đã cũ và không đư c th c hi n th ng nh t c n c p thi t b sung cho h p lý. - Truy n máu lâm sàng: Các bác s v n có thói quen s d ng máu toàn ph n v a lãng phí, v a không an toàn. Chưa có H i đ ng truy n máu b nh vi n đ hư ng d n, ch đ o và x trí các v n đ liên quan đ n truy n máu. - Các cán b chuyên khoa còn thi u, trình đ chuyên môn c a cán b cũng còn h n ch , đ c bi t l c lư ng cán b có trình đ chuyên môn cao đ th c hi n các khâu trong d ch v truy n máu. Ph n 2. CHƯƠNG TRÌNH HÀNH Đ NG QU C GIA V AN TOÀN TRUY N MÁU D PHÒNG LÂY NHI M HIV Giai đo n 2008 - 2010 I. M C TIÊU CHUNG Chuy n đ i ngu n ngư i cho máu an toàn, thi t l p h th ng qu n lý ch t lư ng nh m b o đ m sàng l c 100% HIV cho t t c các đơn v máu. II. M C TIÊU C TH 1. Đ m b o 100% đơn v máu (k c c p c u) đư c xét nghi m sàng l c phát hi n nhi m HIV b ng k thu t ELISA ho c k thu t cao hơn. 2. Nghiên c u ch t lư ng sinh ph m xét nghi m HIV đ đưa ra các khuy n cáo s d ng sinh ph m có ch t lư ng t t, có đ nh y và đ đ c hi u cao trong k thu t ELISA đ sàng l c HIV cho 100% các đơn v máu thu gom. B o đ m ch t lư ng xét nghi m sàng l c HIV, thành l p h th ng các phòng xét nghi m chu n th c qu c gia tuy n trung ương, nghiên c u ch t lư ng sinh ph m. Đào t o và đào t o l i nâng cao ki n th c chuyên môn v HIV và xét nghi m sàng l c HIV cho cán b làm công tác an toàn truy n máu t i các tuy n. 3. Thay đ i cơ b n cơ c u ngu n ngư i cho máu. Đ y m nh v n đ ng hi n máu nhân đ o không l y ti n, ti n t i xoá b tình tr ng bán máu. Lo i tr l y máu nhóm ngư i có nguy cơ cao, khuy n khích cho máu nh c l i, nâng cao s c kho ngư i cho máu. 4. Nâng cao công tác qu n lý ch t lư ng trong ho t đ ng truy n máu th c hi n an toàn truy n máu theo đúng pháp lu t. 5. Xây d ng h th ng qu n lý công tác truy n máu phòng ch ng HIV th ng nh t trong toàn qu c, tin h c hóa qu n lý vào năm 2010. Xây d ng h th ng ph n m m qu n lý s li u, như báo cáo đi n t qua m ng Internet đ đ m báo cáo đ y đ , chính xác, đúng m u, k p th i. III. NGUYÊN T C TRI N KHAI CHƯƠNG TRÌNH 1. Đ m b o 100% các đơn v máu và ch ph m máu (k c c p c u) đư c sàng l c phát hi n nhi m HIV theo quy đ nh trư c khi truy n t t c các tuy n (Trung ương, t nh, huy n).
  7. 7 2. Đ m b o s k t n i các ho t đ ng c a chương trình hành đ ng phòng lây nhi m HIV qua đư ng truy n máu v i các chương trình khác c a Chi n lư c qu c gia phòng, ch ng HIV/AIDS và v i các d ch v xã h i có liên quan. 3. Tăng cư ng s ph i h p gi a các đơn v , t ch c, ban ngành đoàn th trong công tác an toàn truy n máu phòng lây nhi m HIV. Đ c bi t là v n đ ng hi n máu nhân đ o ph i đư c thi t k và tri n khai d a trên s ph i h p ch t ch v i các B ngành đ a phương th c hi n công tác v n đ ng đ m b o s tham gia c a m i đ i tư ng nhân dân. 4. K t h p các ngu n l c c a Nhà nư c, các t ch c Qu c t và c a c ng đ ng cho công tác an toàn truy n máu. IV. GI I PHÁP TH C HI N 1. Gi i pháp v xã h i: - Th c hi n nghiêm túc các quy đ nh c a pháp lu t trong an toàn truy n máu; xây d ng b xung các văn b n quy ph m pháp lu t v an toàn truy n máu. - Th c hi n vi c ch đ o, ki m tra, thanh tra v công tác an toàn truy n máu phòng lây, nhi m HIV t Trung ương đ n đ a phương. - Tăng cư ng ph i h p v i H i Ch th p đ , Đoàn thanh niên và các ban, ngành khác, đ c bi t v i t ch c Đ ng, Chính quy n các c p, t p trung n l c, t ch c tuyên truy n v n đ ng nh ng ngư i kho m nh không có y u t nguy cơ lây nhi m HIV tình nguy n cho máu xây d ng ngu n ngư i cho máu an toàn đ đáp ng nhu c u cung c p máu. 2. Gi i pháp k thu t: - Xây d ng các ngân hàng máu theo hư ng t p trung (ngân hàng máu khu v c) b ng các ngu n vi n tr và kinh phí trong nư c, t ng bư c hi n đ i hoá h th ng an toàn truy n máu. - Nâng cao ch t lư ng sàng l c HIV cho các đơn v máu và ch ph m máu trư c khi truy n, cung c p đ và k p th i sinh ph m có ch t lư ng cho công tác sàng l c máu, đ m b o sàng l c HIV 100% các đơn v máu và ch ph m máu trư c truy n. T ng bư c xã h i hoá công tác an toàn truy n máu thông qua vi c tính đ giá thành đơn v máu và ch ph m máu. - Khuy n khích phát tri n vi c ng d ng các k thu t hi n đ i và ch đ nh truy n máu phù h p như: truy n máu t ng ph n, truy n máu t thân, l c b ch c u... nh m làm gi m nguy cơ lây nhi m HIV do truy n máu. - Th c hi n đúng quy đ nh c a Quy ch truy n máu, ch đ nh truy n máu đúng, h n ch truy n máu toàn ph n và truy n máu đi u tr d phòng thi u máu. - Tri t đ th c hi n các quy đ nh v công tác vô trùng, ti t trùng trong các d ch v y t nhà nư c và tư nhân. Huy đ ng các ngu n l c, xây d ng các khu ti t trùng, x lý d ng c đ t tiêu chu n. - Xây d ng phòng xét nghi m chu n th c qu c gia đ ki m tra ch t lư ng an toàn truy n máu bao g m ki m tra sinh ph m xét nghi m, ki m tra quy trình xét nghi m, trang thi t b ... 3. Gi i pháp v nâng cao năng l c và huy đ ng ngu n l c: - Tăng cư ng năng l c cho h th ng làm công tác an toàn truy n máu; đào t o nâng cao ki n th c, chuyên môn k thu t cho cán b ngành huy t h c truy n máu nói riêng và ngành y t nói chung v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV. - Tăng cư ng s ch đ o ki m tra giám sát ho t đ ng c a chương trình an toà truy n máu d phòng lây nhi m HIV các tuy n. - Đi u ph i th ng nh t, h tr k thu t t tuy n Trung ương đ n đ a phương trong công tác an toàn truy n máu. - Tranh th s giúp đ cu c ng đ ng qu c t . V. K HO CH HO T Đ NG
  8. 8 1. Th c hi n m c tiêu 1: C ng c và xây d ng h th ng xét nghi m. - Ph n đ u sàng l c 100% đơn v máu b ng k thu t k thu t ELISA ho c cao hơn. - Xây d ng l i ho c nâng c p cơ s , trang b , đ m b o đ đi u ki n đ tri n khai có hi u qu labo sàng l c ngư i cho máu. - Ki m tra và b sung m i trang thi t b cho phòng xét nghi m HIV các t nh, không s d ng kít nhanh đ sàng l c ngư i cho máu. - Xây d ng k ho ch phân c p đ t ng tuy n: tuy n TW, tuy n t nh, tuy n huy n và s m hình thành m t h th ng t ch c qu n lý an toàn truy n máu. 2. Th c hi n m c tiêu 2: Tri n khai các nghiên c u đ đánh giá ch t lư ng các th h xét nghi m đ có ki n ngh s d ng sinh ph m và k thu t xét nghi m - Ti n hành đi u tra vi c s d ng sinh ph m trên toàn qu c. Th c hi n các nghiên c u khoa h c đ đánh giá ch t lư ng sinh ph m. - Ki m tra ch t lư ng xét nghi m đ nh kỳ m t s phòng xét nghi m HIV. - Khuy n cáo v i C c phòng ch ng HIV/AIDS đưa ra quy đ nh s d ng k thu t và lo i sinh ph m b o đ m cho ch t lư ng xét nghi m. 2.1. Xây d ng phòng thí nghi m v ki m tra ch t lư ng và đ m b o ch t lư ng cho xét nghi m HIV tuy n TW. - Xây d ng và ti n hành hư ng d n v ki m tra ch t lư ng và đ m b o ch t lư ng cho phòng xét nghi m HIV và các tác nhân gây b nh qua đư ng truy n máu c a vi n Huy t h c –Truy n máu TW. - Xây d ng và ti n hành hư ng d n v ki m tra ch t lư ng và đ m b o ch t lư ng cho các phòng xét nghi m HIV và các tác nhân gây b nh qua đư ng truy n máu c a các trung tâm truy n máu khu v c. - Thi t l p phòng xét nghi m HIV đ t tiêu chu n Qu c gia và khu v c t i các b nh vi n Trung Ương . - Phát tri n thư ng quy chu n v các k thu t xét nghi m HIV các phòng xét nghi m HIV chu n Qu c gia 2.2. Đào t o và đào t o l i đ i ngũ cán b , k thu t đ đ m b o đư c n i dung công vi c c 3 tuy n: Trung ương, t nh, huy n. - Nâng cao năng l c nhân viên phòng xét nghi m. Trang b cho các cơ s đào t o chuyên khoa Huy t h c t i Vi n Huy t h c Truy n máu TW, B nh vi n huy t h c truy n máu thành ph H Chí Minh, TTTM Hu , TTTM C n Thơ đ các cơ s này có kh năng ti p nh n và đào t o cán b chuyên khoa các trung tâm truy n máu t nh, đào t o cán b chuyên khoa làm nhi m v phát máu an toàn t i các b nh vi n có s d ng máu. - Ti n t i, đào t o chuyên khoa đ nh hư ng huy t h c truy n máu t i Vi n Huy t h c truy n máu TW cho t t c các Bác s . - T ch c l p t p hu n đào t o đ nh kỳ v chuyên môn bao g m ki n th c và k thu t sàng l c cho cán b và k thu t viên t i các cơ s Vi n Huy t h c Truy n máu TW, B nh vi n huy t h c truy n máu thành ph H Chí Minh, TTTM Hu , TTTM C n Thơ. - Đ m b o quy chu n l y m u, k thu t xét nghi m, phân tích và báo cáo s li u ph i đư c tuân th tuy t đ i. - T p hu n cho các cán b t i các phòng xét nghi m chu n. - Giám sát và ki m tra đ nh kỳ ch t lư ng th c hi n k thu t c a các nhân viên phòng xét nghi m. - Giám sát h tr đ nh kỳ các phòng xét nghi m HIV đ m b o ch t lư ng xét nghi m. - Quy đ nh cơ ch và bi u m u báo cáo s li u. 3. Th c hi n m c tiêu 3: V n đ ng nhân dân hi n máu nhân đ o.
  9. 9 Đ y m nh cu c v n đ ng hi n máu nhân đ o, v n đ ng khuy n khích nhân dân tham gia hi n máu tình nguy n đ tăng ngu n ngư i cho máu an toàn. T ch c cu c v n đ ng hi n máu nhân đ o trên qui mô toàn qu c, tìm nhóm ngư i nguy cơ th p lây nhi m HIV cho máu, duy trì ngu n ngư i cho máu an toàn: - K t h p ch t ch v i H i Ch th p đ , H i Sinh viên, H i Thanh niên, H i ph n , H i c u chi n binh....và cơ quan truy n thông đ i chúng: Đài truy n hình, Đài phát thanh trung ương và đi phương. T ch c có k t qu cu c v n đ ng hi n máu trên quy mô toàn qu c v i kh u hi u “Ngư i đ a phương cho máu c u ngư i đ a phương”. - T ch c cu c v n đ ng hi n máu k t h p v i chăm sóc s c kho t i c ng đ ng đ duy trì ngu n ngư i cho máu an toàn, ch ng ma tuý, m i dâm, xây d ng cu c s ng lành m nh t i thôn, xã t o ngu n ngư i cho máu an toàn. - L ng ghép v i các chương trình an toàn truy n máu, ph i h p v i các B ngành đ cùng th c hi n. - Ki n ngh v i Qu c h i, Chính ph s m có quy đ nh: “Hi n máu là nghĩa v c a m i ngư i dân kh e m nh đ i v i c ng đ ng” 4. Th c hi n m c tiêu 4: Th c hi n nghiêm túc các quy đ nh c a Pháp lu t trong an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV. - T t c các cơ s truy n máu th c hi n nghiêm túc Quy ch truy n máu: ch đ o và giám sát vi c th c hi n Quy ch truy n máu (đã đư c B Y t phê duy t năm 2007). - Xây d ng tiêu chu n cho ngân hàng máu và truy n máu b nh vi n c 3 tuy n: Trung ương, t nh, huy n. - Xây d ng b sung các văn b n quy ph m pháp lu t v an toàn truy n máu. Xây d ng các văn b n quy đ nh v quy n l i c a ngư i nh n máu và trách nhi m c a t ng khâu trong d ch v truy n máu. 5. Th c hi n m c tiêu 5: Thi t l p h th ng ph n m m qu n lý s li u ch đ o ki m tra, theo dõi và đánh giá. - Nhân s : chuyên trách v nh n, x lý s li u, th ng kê, phân tích, báo cáo. - Trang thi t b : văn phòng, máy tính, máy fax. - Th ng nh t cơ ch và bi u m u báo cáo. - T ch c t p hu n cho các cán b làm công tác theo dõi, giám sát chương trình v cách s d ng ph n m m qu n lý s li u.
  10. 10 VI. B NG T NG H P K HO CH HO T Đ NG TT N i dung ho t đ ng Th i gian Đa Cơ quan th c hi n đi m ph i h p B t K t đ u thúc 1 Th c hi n m c tiêu 1: C ng c và xây d ng h th ng xét nghi m. 2008 2009 Toàn - C c phòng ch ng HIV/ qu c AIDS - Đ m b o sàng l c ngư i cho máu 100% th c hi n k thu t ELISA. - C c Qu n lý Khám, - Xây d ng k ho ch phân c p đ t ng tuy n: tuy n TW, tuy n t nh, tuy n huy n và ch a b nh. s m hình thành m t h th ng t ch c qu n lý an toàn truy n máu. - Ti u ban An toàn - Xây d ng l i ho c nâng c p cơ s , trang b , đ m b o đ đi u ki n đ tri n khai có truy n máu Vi n Huy t hi u qu labo sàng l c ngư i cho máu. h c Truy n máu TW, và - Ki m tra và b sung m i nh ng trang thi t b cho phòng xét nghi m HIV các t nh các b nh vi n có thu tránh s d ng kít nhanh đ sàng l c ngư i cho máu. gom máu. 2 Th c hi n m c tiêu 2: Tri n khai các nghiên c u đ đánh giá ch t lư ng các 2008 2010 Toàn -B Yt , th h xét nghi m đ có ki n ngh s d ng sinh ph m và k thu t xét nghi m. qu c - C c phòng ch ng - Ti n hành đi u tra vi c s d ng sinh ph m trên toàn qu c. HIV/AIDS, - Ki m tra ch t lư ng xét nghi m m t s phòng xét nghi m HIV. - C c Qu n lý Khám, ch a b nh. - Khuy n cáo v i C c phòng ch ng HIV/AIDS đưa ra quy đ nh s d ng k thu t và lo i sinh ph m b o đ m cho ch t lư ng xét nghi m. - Vi n Huy t h c truy n máu TW, các b nh vi n 2.1.Xây d ng phòng thí nghi m v ki m tra ch t lư ng và đ m b o ch t lư ng cho có t ch c thu gom xét nghi m HIV tuy n TW. máu. - Xây d ng và ti n hành hư ng d n v ki m tra ch t lư ng và đ m b o ch t lư ng cho phòng xét nghi m HIV và các tác nhân gây b nh qua đư ng truy n máu c a vi n Huy t h c - Truy n máu TW. - Xây d ng và ti n hành hư ng d n v ki m tra ch t lư ng và đ m b o ch t lư ng cho các phòng xét nghi m HIV và các tác nhân gây b nh qua đư ng truy n máu c a các trung tâm truy n máu khu v c. - Thi t l p phòng xét nghi m HIV đ t tiêu chu n Qu c gia và khu v c t i các b nh vi n Trung ương. - Phát tri n thư ng quy chu n v các k thu t xét nghi m HIV các phòng xét nghi m HIV chu n Qu c gia. 2.2. Đào t o và đào t o l i đ i ngũ cán b , k thu t đ đ m b o đư c n i dung công vi c c 3 tuy n: Trung ương, t nh, huy n. - Nâng cao năng l c nhân viên phòng xét nghi m. Trang b cho các cơ s đào t o chuyên khoa Huy t h c t i Vi n Huy t h c Truy n máu TW, B nh vi n huy t h c
  11. 11 truy n máu tp HCM, TTTM Hu , TTTM C n Thơ đ các cơ s này có kh năng ti p nh n và đào t o cán b chuyên khoa các trung tâm truy n máu t nh, đào t o cán b chuyên khoa làm nhi m v phát máu an toàn t i các b nh vi n có s d ng máu. - Đào t o chuyên khoa đ nh hư ng t i Vi n Huy t h c truy n máu TW cho t t c các Bác s . - T ch c các l p t p hu n đào t o đ nh kỳ v chuyên môn bao g m ki n th c và k thu t sàng l c cho cán b và k thu t viên t i các cơ s Vi n Huy t h c Truy n máu TW, B nh vi n huy t h c truy n máu TPHCM, TTTM Hu , TTTM C n Thơ. - T p hu n cho các cán b t i các phòng xét nghi m chu n. - Giám sát và ki m tra đ nh kỳ ch t lư ng th c hi n k thu t c a các nhân viên phòng xét nghi m. - Giám sát h tr đ nh kỳ các phòng xét nghi m HIV đ m b o ch t lư ng xét nghi m. - Đ m b o quy chu n l y m u, k thu t xét nghi m, phân tích và báo cáo s li u ph i đư c tuân th tuy t đ i. - Quy đ nh cơ ch và bi u m u báo cáo s li u. 3 Th c hi n m c tiêu 3: V n đ ng nhân dân hi n máu nhân đ o. 2008 2010 Khu -B Yt . v c Đ y m nh cu c v n đ ng hi n máu nhân đ o, v n đ ng khuy n khích nhân dân - Vi n Huy t h c Truy n mi n tham gia hi n máu tình nguy n đ tăng ngu n ngư i cho máu an toàn. máu Tư. B c T ch c cu c v n đ ng hi n máu nhân đ o trên qui mô toàn qu c, tìm nhóm ngư i - H i ch th p đ , H i nguy cơ th p lây nhi m HIV cho máu, duy trì ngu n ngư i cho máu an toàn: sinh viên, h i thanh niên, …Các B ngành - K t h p ch t ch v i H i Ch th p đ , H i Sinh viên, H i Thanh niên, H i ph n , ph i h p giúp đ th c H i c u chi n binh....và cơ quan truy n thông đ i chúng: Đài truy n hình, Đài phát hi n. thanh trung ương và đi phương. T ch c có k t qu cu c v n đ ng hi n máu trên quy mô toàn qu c v i kh u hi u “Ngư i đ a phương cho máu c u ngư i đ a phương”. - T ch c cu c v n đ ng hi n máu k t h p v i chăm sóc s c kho t i c ng đ ng đ duy trì ngu n ngư i cho máu an toàn, ch ng ma tuý, m i dâm, xây d ng cu c s ng lành m nh t i thôn, xã t o ngu n ngư i cho máu an toàn. - Ki n ngh v i Qu c h i, Chính ph s m có quy đ nh: “Hi n máu là nghĩa v c a m i ngư i dân kh e m nh đ i v i c ng đ ng”. 4 Th c hi n m c tiêu 4: Th c hi n nghiêm túc các quy đ nh c a Pháp lu t trong 2008 2010 Toàn - C c phòng ch ng an toàn truy n máu phòng lây nhi m HIV. qu c HIV/AIDS - S a đ i và b sung Quy ch truy n máu cho phù h p v i tình hình th c t Vi t - C c Qu n lý Khám, Nam và Qu c t (đã đư c B Y t phê duy t năm 2007). ch a b nh.
  12. 12 - Xây d ng b sung các văn b n pháp quy v an toàn truy n máu. - Ti u ban An toàn truy n máu, các b nh - Xây d ng các văn b n quy đ nh v quy n l i c a ngư i nh n máu và trách nhi m vi n truy n máu. c a t ng khâu trong d ch v truy n máu. - Xây d ng tiêu chu n cho ngân hàng máu và truy n máu b nh vi n c 3 tuy n: Trung ương, t nh, huy n. 5 Th c hi n m c tiêu 5: Thi t l p h th ng qu n lý s li u ch đ o ki m tra, theo 2008 2010 Toàn - C c phòng ch ng dõi và đánh giá b ng máy tính. qu c HIV/AIDS - Nhân s : chuyên trách v nh n, x lý s li u, th ng kê, phân tích ,báo cáo. - C c Qu n lý Khám, ch a b nh. - Trang thi t b : văn phòng, máy tính, máy fax. - Ti u ban An toàn - Th ng nh t cơ ch và bi u m u báo cáo. truy n máu, Vi n Huy t - Báo cáo s lư ng nhi m HIV c a đ i tư ng ngư i cho máu cho trư ng h p nhi m h c Truy n máu TW, m i cho cán b . các b nh vi n truy n máu.
  13. 13 Ph n 3. THEO DÕI, ĐÁNH GIÁ VÀ L NG GHÉP CHƯƠNG TRÌNH 1. Báo cáo, theo dõi, giám sát chương trình: - Xây d ng h th ng bi u m u báo cáo, các bi u m u c a B . - Xây d ng các ch s đ theo dõi, đánh giá công tác an toàn truy n máu trên toàn qu c. - Xây d ng các chương trình ngo i ki m tra ch t lư ng xét nghi m đ nh kỳ hàng năm. - T ch c giám sát, ki m tra đ nh kỳ hàng năm vi c tri n khai và th c hi n theo đúng quy trình đã thi t l p. - T ch c h p giao ban đ nh kỳ. 2. L ng ghép v i các chương trình khác: - L ng ghép v i chương trình thông tin, giáo d c và truy n thông trong chi n lư c qu c gia phòng ch ng HIV/AIDS đ tuyên truy n hi n máu nhân đ o, bao g m các đơn v theo dõi và đánh gía t TW đ n tuy n t nh, huy n. - L ng ghép theo dõi, giám sát xét nghi m HIV v i xét nghi m sàng l c nh ng b nh lây truy n qua đư ng truy n máu. Phát tri n các hư ng d n chu n v đ m b o ch t lư ng trong phòng xét nghi m. 3. Đánh giá chương trình: 3.1. Ti n hành các ho t đ ng theo dõi đánh giá công tác an toàn truy n máu : + Báo cáo tháng/ quý / năm. + Các đ t ki m tra đánh giá hàng năm. 3.2. Các ch s đánh giá chương trình: Đánh giá nguy cơ lây nhi m HIV qua đư ng truy n máu Vi t Nam hi n nay. 1. T l ph n trăm các đơn v truy n máu đư c sàng l c HIV đ t tiêu chu n c a B Y t trong 12 tháng v a qua. S đơn v truy n máu đư c sàng l c HIV trong 12 tháng qua và đ t tiêu chu n qu c gia. S đơn v máu truy n trong 12 tháng qua. Có 3 thông tin c n thi t cho ch s này: - S đơn v truy n máu trong 12 tháng qua, - S đơn v máu đư c sàng l c HIV trong 12 tháng qua và trong s các đơn v máu đư c sàng l c HIV, - S đơn v máu đư c sàng l c đ t tiêu chu n qu c gia. - S đơn v máu phát hi n có HIV (+). - S trư ng h p đư c báo cáo v lây nhi m HIV trong giai đo n c a s . Ch t lư ng sàng l c có th đư c xác đ nh qua m t nghiên c u đ c bi t nh m xét nghi m l i m u máu đư c sàng l c trư c đó. Trong trư ng h p không ti n hành đư c bi n pháp này, s li u v t l ph n trăm các cơ s có h th ng báo cáo sàng l c và truy n máu t t, không có đ ư c tính đơn v truy n máu đư c sàng l c. 3.3. Th c hi n các nghiên c u chuyên sâu v ATTM d phòng lây nhi m HIV
  14. 14 Ph n 4. NHU C U KINH PHÍ U c tính ngân sách toàn b chương trình căn c vào m c ư c tính c a Chương trình hành đ ng qu c gia v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV đ n năm 2010 đã đư c Chính ph phê duy t: B ng 1. T ng ngân sách c n thi t theo m c trung bình Đơn v tính: tri u đ ng TT Ho t đ ng Kinh phí d ki n 2008 2009 2010 1 Xây d ng h th ng qu n lý, báo cáo thông tin k p th i và đ y đ theo đúng quy đ nh c a Ti u 200 200 200 ban. 2 Đào t o và đào t o l i đ i ngũ cán b , k thu t đ đ m b o đư c n i dung công vi c c 3 300 400 500 tuy n: Trung ương, t nh, huy n 3 T ng bư c đ i m i b sung các trang thi t b đáp ng yêu c u phát tri n c 3 tuy n: Trung 3.000 4.000 4.000 ương, t nh, huy n 4 Kinh phí mua kít, sinh ph m sàng l c HIV 7.500 7.800 8.000 5 Kinh phí cho ho t đ ng chuyên môn. 2.000 2.200 2.500 6 Các ho t đ ng khác 500 500 500 T ng kinh phí theo m c trung bình 13.500 15.100 15.700 B ng 2. T ng s ngân sách c n thi t theo m c cao Đơn v tính: tri u đ ng TT Ho t đ ng Kinh phí d ki n 2008 2009 2010 1 Xây d ng h th ng qu n lý, báo cáo thông tin k p th i và đ y đ theo đúng quy đ nh c a Ti u 300 300 400 ban. 2 Đào t o và đào t o l i đ i ngũ cán b , k thu t đ đ m b o đư c n i dung công vi c c 3 300 400 500 tuy n: Trung ương, t nh, huy n 3 T ng bư c đ i m i b sung các trang thi t b đáp ng yêu c u phát tri n c 3 tuy n: Trung 3.000 4.000 4.500 ương, t nh, huy n 4 Kinh phí mua kít, sinh ph m sàng l c HIV 10.000 12.000 14.000
  15. 15 5 Kinh phí cho ho t đ ng chuyên môn. 2.100 2.500 3.200 6 Các ho t đ ng khác 800 800 800 T ng kinh phí theo m c cao 16.500 20.000 23.000
  16. 16 Ph n 5. T CH C TH C HI N I. ĐI U HÀNH QU N LÝ 1. C p qu c gia: Ti u ban an toàn truy n máu Vi n Huy t h c Truy n máu TW có nhi m v xây d ng chi n lư c, k ho ch, ki m tra giám sát, đánh giá t t c các ho t đ ng c a chương trình qu c gia, dư i s ch đ o c a ban đi u hành chương trình t i B Y t và C c Qu n lý Khám, ch a b nh là đ u m i. 2. C p t nh: Đơn v huy t h c truy n máu c p t nh/ thành ph ch u trách nhi m xây d ng, k ho ch d phòng lây nhi m HIV đ m b o ATTM c a đơn v mình đ ng th i th c hi n các n i dung đã đ ra trong k ho ch. II. PH I H P V I CHƯƠNG TRÌNH KHÁC Đ i di n c a 8 chương trình phòng ch ng nhi m HIV h p hàng quý dư i s ch trì c a C c phòng ch ng HIV/AIDS đ báo cáo v ti n đ th c hi n và ph i h p ho t đ ng gi a các chương trình m t cách hi u qu . Ngoài ra, ti u ban an toàn truy n máu còn ph i ph i h p v i các B , ban ngành khác cùng th c hi n: 1. B Y t a) C c Qu n lý Khám, ch a b nh là đ u m i, có trách nhi m ph i k t h p cùng v i C c phòng, ch ng HIV/AISD và các đơn v có liên quan ch u trách nhi m qu n lý, giám sát, đánh giá chương trình c p qu c gia; ch đ o l p k ho ch và t ch c tri n khai th c hi n Chương trình hành đ ng qu c gia v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV đ n năm 2010. b) V K ho ch- Tài chính có trách nhi m ch trì, ph i h p v i C c Qu n lý Khám, ch a b nh và các cơ quan có liên quan đ hư ng d n ch đ tài chính b o đ m các ho t đ ng truy n máu t i các tuy n; c) Thanh tra B Y t có trách nhi m ch trì, ph i h p v i C c Qu n lý Khám, ch a b nh và các V , C c có liên quan đ t ch c vi c thanh tra ho t đ ng truy n máu trong ph m vi c nư c. - Sau khi phê duy t quy t đ nh thành l p Chương trình hành đ ng qu c gia v ATTM d phòng lây nhi m HIV đ n năm 2010, ti u ban s ph i h p v i B Y t thành l p ban đi u hành chương trình t i Vi n Huy t h c Truy n máu TW. - Ngu n kinh phí ho t đ ng l y t m c 6 các ho t đ ng khác, b ng 1 và 2, ph n 4 Nhu c u kinh phí. 2. H i ch th p đ Vi t Nam- Ban ch đ o qu c gia v n đ ng hi n máu tình nguy n - T ch c các đ t tuyên truy n, phát đ ng hi n máu nhân đ o trong toàn dân, kêu g i s tham gia tr c ti p c a các đơn v , t ch c trong và ngoài nư c đ i v i phong trào hi n máu nhân đ o. - Kêu g i, đ nh hư ng các ngu n tài tr t các đơn v , t ch c trong và ngoài nư c nh m tăng cư ng hi u qu chương trình hi n máu nhân đ o. 3. Đoàn thanh niên C ng s n H Chí Minh. - T ch c các l p t p hu n, h i ngh , h i th o, thành l p các đ i tình nguy n viên nh m tuyên truy n cho các đoàn viên thanh niên hi u rõ ý nghĩa và t m quan tr ng c a phong trào hi n máu c u ngư i và ý th c đư c vi c cho máu an toàn, đ ng viên đoàn viên tham gia hi n máu n u có đ đi u ki n. - Ph i h p ch t ch v i Vi n Huy t h c - Truy n máu TW, các trung tâm truy n máu khu v c, các đơn v thu gom máu t ch c các bu i hi n máu nhân đ o t i các trư ng đ i h c, cơ s s n xu t, đơn v l c lư ng vũ trang... m t cách an toàn, hi u qu . 4. Các báo đài, cơ quan thông t n Trung ương và đ a phương: - Tích c c đưa tin, bài v các ho t đ ng hi n máu nhân đ o, v nh ng ngày l tôn vinh ngư i hi n máu (Ngày hi n máu nhân đ o toàn qu c 07/04, ngày th gi i tôn vinh ngư i hi n máu 14/06...) trên các phương ti n thông tin đ i chúng nh m nâng cao nh n th c c a ngư i dân v ý nghĩa t t đ p c a phong trào hi n máu nhân đ o. - Tích c c tuyên truy n ng h , đ ng viên nhân dân tham gia các đ t v n đ ng hi n máu nhân đ o vì ngư i b nh trong d p hè, nh ng d p khan hi m máu hay các đ t c n s lư ng máu l n ph c v thiên tai, th m ho .
  17. 17 5. Ti u ban an toàn Truy n máu - Vi n Huy t h c Truy n máu TW Có ch c năng xây d ng chi n lư c, k ho ch, t ch c tri n khai th c hi n, ki m tra, giám sát, đánh giá các ho t đ ng c a Chương trình hành đ ng qu c gia v an toàn truy n máu d phòng lây nhi m HIV đ n năm 2010 trong ph m vi c nư c. 6. Các b nh vi n tr c thu c B Y t , các Trung tâm truy n máu trên toàn qu c - Có trách nhi m ch đ o v chuyên môn k thu t đ đ m b o ch t lư ng, an toàn truy n máu đ i v i các cơ s đư c B Y t giao ph trách. - Ph i h p ch t ch v i Ti u ban an toàn truy n máu Vi n Huy t h c - Truy n máu TW trong vi c th c hi n nh ng ho t đ ng thu c chương trình hành đ ng th c hi n chi n lư c qu c gia phòng ch ng HIV/ AIDS trong truy n máu. - Tích c c tham gia chương trình theo dõi, giám sát và đánh giá trong công tác phòng ch ng HIV/AIDS trong truy n máu. G i báo cáo s li u đ nh kỳ ho c theo yêu c u m t cách k p th i, chính xác v đơn v ch u trách nhi m thu th p báo cáo. 7. S Y t t nh, thành ph tr c thu c Trung ương Có trách nhi m ch đ o, hư ng d n, ki m tra, thanh tra ho t đ ng truy n máu, xây d ng chi n lư c k ho ch phòng ch ng nhi m HIV trong ph m vi đ a phương. 8. Các cơ s truy n máu a) Th c hi n ho t đ ng chuyên môn theo nhi m v đư c giao, phù h p v i đi u ki n cơ s v t ch t, nhân l c, trang thi t b hi n có và ph i theo đúng quy đ nh, quy trình chuyên môn k thu t v an toàn truy n máu. b) Ph i h p, h tr các cơ s đi u tr th c hi n truy n máu lâm sàng an toàn. c) Ph i h p v i các t ch c, đoàn th trong công tác v n đ ng hi n máu tình nguy n. 9. Các cơ s đi u tr s d ng máu a) B o đ m ch t lư ng trong an toàn truy n máu, th c hi n vi c truy n máu lâm sàng theo đúng quy đ nh, quy trình chuyên môn k thu t v an toàn truy n máu. b) Ph i h p v i các cơ s truy n máu đ đ m b o an toàn truy n máu lâm sàng. PH L C Công tác an toàn truy n máu t i Vi t Nam: a. Ki n th c v công tác an toàn truy n máu đ m b o phòng ch ng HIV qua đư ng máu t i Vi t Nam r t c n đư c ti p t c nâng cao: nư c ta nhi m trùng c a s trong truy n máu có đ c thù riêng nh t là đ i v i HIV, vì t l ngư i m i nhi m cao, hi u bi t v cho máu c a nhân dân ta còn chưa cao, t l ngư i cho máu chuyên nghi p còn cao. Do đó có th nói nguy cơ lây nhi m HIV trong truy n máu do l y máu giai đo n c a s còn là v n đ b c xúc. Tuy nhiên an toàn truy n máu v n là v n đ n i c m, nguy cơ l y máu giai đo n cư s v n còn có kh năng cao. T khi hi u rõ d ch t h c c a HIV, nh v n đ ng cho máu t nguy n và sàng l c huy t thanh ngư i cho máu, thì t l ngư i cho máu có HIV dương tính đã gi m đi. M c dù có nhi u k thu t có đ nh y, đ đ c hi u cao s d ng đ sàng l c các b nh nhi m trùng ngư i cho máu, song v n đ ng hi n máu lo i tr nhi m trùng giai đo n c a s đi đôi v i s d ng kít sàng l c có đ nh y cao là r t quan tr ng, nh t là các nư c đang phát tri n. V y đ đ m b o an toàn truy n máu phòng lây nhi m HIV chúng ta ph i có nh ng bi n pháp an toàn truy n máu. V i đi u ki n c a nư c ta kinh phí còn khó khăn, cùng m t lúc chúng ta ph i tri n khai các bi n pháp đ h n ch nhi m trùng c a s tri n khai trên di n r ng, v a đ ng th i đ m b o ch t lư ng sàng l c và đã sàng l c HIV trên 100% túi máu trư c khi truy n. Đây là v n đ h t s c khó, đòi h i chúng ta ph i có hi u bi t r t cơ b n, bi t k t h p v i tình hình th c ti n trong nư c đ ho ch đ nh chi n lư c d phòng m t cách nghiêm túc. Có như v y m i có kh năng h n ch đ n m c cao nh t lây nhi m HIV qua đư ng truy n máu. b. An toàn truy n máu bao g m: - Xây d ng các ngân hàng máu theo hư ng t p trung (ngân hàng máu khu v c) b ng các ngu n vi n tr và kinh phí trong nư c, t ng bư c hi n đ i hoá công tác an toàn truy n máu.
  18. 18 - Đ m b o t t công tác thu gom sàng l c máu (t i đơn v máu) thu gom 100% đơn v máu đư c làm xét nghi m HIV (k c c p c u) và các xét nghi m khác HBV, HCV, giang mai, s t rét. Các nơi có đi u ki n làm nh ng xét nghi m khác như nhóm Rh, kháng th b t thư ng, ALT. - Đi u ch các s n ph m máu. Th c hi n truy n máu t ng ph n, b nh nhân thi u gì truy n n y, không c n không truy n- ch đ nh truy n máu đúng. - Trang b ki n th c, nâng cao k năng cho cán b ngành truy n máu nói riêng và ngành y t nói chung v HIV và An toàn trong truy n máu. - Xây d ng phòng xét nghi m chu n th c qu c gia đ ki m tra sinh ph m, ki m tra quy trình xét nghi m, trang thi t b cho các ngân hàng máu trên c nư c. c. M ng lư i truy n máu: D án vay v n ngân hàng th gi i xây d ng 4 trung tâm truy n máu khu v c (Hà N i, Hu , Tp. H Chí Minh, C n Thơ). Theo Quy t đ nh s 205/2006/QĐ-BYT ngày 20/01/2006 c a B trư ng B Y t phê duy t k ho ch th c hi n d án, trung tâm truy n máu khu v c Hà N i đã ti n hành kh i công xây d ng ngày 25/12/2006, trung tâm truy n máu khu v c Hu đã kh i công xây d ng ngày 30/12/2006, TTTM khu v c Ch R y, C n Thơ đang đư c tri n khai xây d ng. D án này bao ph 21 t nh thành ph , ph c v 29 tri u dân. Còn l i 43 t nh, thành ph s s p x p l i đ có thêm 12 trung tâm truy n máu khu v c trong tương lai. H th ng truy n máu Vi t Nam s t p trung, d n t ng bư c hi n đ i hóa, th c hi n t t ch c năng ngân hàng máu - đ m b o an toàn truy n máu đ ti n t i m c tiêu là đ n năm 2010 c nư c có 16 trung tâm truy n máu khu v c. Sơ đ 1: H th ng truy n máu qu c gia
  19. 19 Sơ đ 2: H th ng ngân hàng máu qu c gia Ghi chú: Trung tâm truy n máu khu vưc Hà N i thu c Vi n Huy t h c - Truy n máu Trung ương d. Đ i ngũ cán b : Chuyên ngành Huy t h c - Truy n máu trong toàn qu c s lư ng cán b đông đ o. Tuy nhiên nhi u GS, PGS, TS có kinh nghi m theo ch đ đã và đang d n ngh công tác qu n lý và chuyên môn. Ngành Huy t h c - Truy n máu đã có k ho ch đào t o: - Bác sĩ chuyên khoa Huy t h c - Truy n máu (BS ngân hàng máu, BS Huy t h c Truy n máu b nh vi n). - K thu t viên chuyên khoa Huy t h c - Truy n máu. - Y tá, đi u dư ng chuyên khoa Huy t h c - Truy n máu. e. Các ho t đ ng chính: - Ch đ o ngành: ch đ o công tác Huy t h c và lâm sàng b nh máu. - T ch c và xây d ng h th ng truy n máu trong toàn qu c, đ t tiêu chu n khu v c và Qu c t . - Đ y m nh ho t đ ng hi n máu nhân đ o khuy n khích nhân dân tham gia hi n máu tình nguy n đ tăng ngu n ngư i cho máu an toàn, ti n t i xoá b vi c mua bán máu, cho máu l y ti n . - Đ m b o th c hi n nghiêm ch nh có ch t lư ng xét nghi m Sàng l c các b nh lây truy n qua đư ng truy n máu trong đó có xét nghi m sàng l c phát hi n nhi m HIV. - S n xu t ch ph m máu, đ y m nh vi c s d ng ch ph m máu gi m nguy cơ lây nhi m các b nh lây truy n qua đư ng truy n máu. - Đ m b o phát máu an toàn.
Đồng bộ tài khoản