Sống Lâu

Chia sẻ: Than Kha Tu | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:2

0
83
lượt xem
5
download

Sống Lâu

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Ở khắp nơi trên thế giới nhất là ở các nước kinh tế phát triển, người ta đã sống lâu hơn. Ở Hoa kỳ số người trên 85 tuổi là nhóm dân tăng nhanh nhất. Hoa kỳ hiện có 55 ngàn người trên một trăm tuổi. Vào đầu thế kỷ trước tuổi thọ của người dân Nhật kém các nước phát triển 30 tuổi. Nhờ kinh tế phát triển Nhật hiện nay có nhiều người sống lâu nhất thế giới.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Sống Lâu

  1. Sống Lâu Bác sĩ Nguyễn văn Đích Ở khắp nơi trên thế giới nhất là ở các nước kinh tế phát triển, người ta đã sống lâu hơn. Ở Hoa kỳ số người trên 85 tuổi là nhóm dân tăng nhanh nhất. Hoa kỳ hiện có 55 ngàn người trên một trăm tuổi. Vào đầu thế kỷ trước tuổi thọ của người dân Nhật kém các nước phát triển 30 tuổi. Nhờ kinh tế phát triển Nhật hiện nay có nhiều người sống lâu nhất thế giới. Phụ nữ thường sống lâu hơn nam giới, tuổi thọ của đàn bà thường hơn đàn ông 6 tuổi. Ta biết rằng sống lâu có dòng nhưng cũng có ảnh hưởng của các yếu tố môi trường. Di truyền không thay đổi được nhưng những yếu tố tự tạo có thể thay đổi được. Qua nghiên cứu ở những người sinh đôi ta ước lượng rằng những người sống lâu chỉ có 25% là do di truyền còn 75% là do những yếu tố có thể thay đổi được. Yates L.B.và csv nghiên cứu dựa trên 2357 đàn ông tuổi trung bình 72 theo dõi trong 25 năm, thấy rằng hút thuốc lá làm tăng nguy cơ tử vong gấp 2 lần, tiểu đường tăng 86%, mập phì tăng 44% cao áp huyết tăng 28% trong khi tập luyện giảm nguy cơ tử vong 30%. Càng có nhiều yếu tố bất lợi thì càng dễ bị chết sớm. Khả năng sống đến 90 tuổi giảm 33%, 49% 75% và 88% nếu có 1,2,3,4 hoặc trên 4 yếu tố bất lợi. Một người 72 tuổi nếu không hút thuốc lá, không cao áp huyết, không tiểu đường, không mập, năng vận động có 54% khả năng sống đến 90 tuổi; khả năng đó giảm xuống 36% đến 22% nếu có 2 yếu tố bất lợi, nếu có cả 5 yếu tố thì chỉ còn 4%. So với những người chết sớm, những người sống đến 90 tuổi đã sống lành mạnh hơn, ít bị bệnh mãn tính hơn; và bị bệnh chậm hơn 5 năm. Trên 68% tự cho là sức khỏe rất tốt. Terry D.F.và csv nghiên cứu dựa trên 216 đàn ông và 523 đàn bà từ 97 tuổi trở lên cho thấy rằng 32% đã có bệnh mãn tính trước 85 tuổi, 68% bị bệnh mãn tính sau 85 tuổi. Sáu mươi phần trăm đàn ông có một hoăc hai bệnh mãn tính được coi là khỏe, có thể sống độc lập được so với 18% đàn bà. Theo báo cáo của Yates, có thể kéo dài thời gian sống khỏe mạnh, ép ngắn thời gian bệnh tật phù hợp với giả thuyết của Fries (compression of morbidity). Terry và csv cho thấy rằng bệnh mãn tính tiến triển khác nhau và người lớn tuổi cũng là một nhóm không đồng nhất. Với tiến bộ của y khoa, tỉ lệ người bất lực ở Hoa kỳ giảm 2% mỗi năm. Người già ngày nay ít bị suy giảm chức năng hơn người già một thập niên trước nghĩa là có thể ép ngắn thời gian bất lực (compression of disability). Nghiên cứu của Yates dựa trên 2357 đàn ông trong công trình nghiên cứu sức khỏe của bác sĩ (Physician Health Study) mà 97% là da trắng, sống ở Hoa kỳ. Dù dựa trên một quần thể chọn lọc nhưng nghiên cứu cũng chỉ ra một cách rõ ràng những yếu tố cần phải tránh hoặc lọai trừ để kéo dài tuổi thọ có thể áp dụng cho mọi người ở mọi nơi. Trong khi tuổi thọ chung ở Hoa kỳ tăng, tuổi thọ của đàn bà ở 963 quận và đàn ông ở 59 quận lại giảm. Những quận này phần lớn ở miền nam và đông Hoa kỳ, có thu nhập thấp có nhiều người mập và hút thuốc lá. Tình hình sức khỏe tỏ ra có liên hệ với nơi cư trú. Đối với một người, để được sống lâu cần có may mắn, khôn ngoan, hiểu biết, có phương tiện vật chất, có khả năng thích nghi, sống lành mạnh và năng vận động. Nhưng người đó sống trong một môi trường và sức khỏe còn tùy thuộc ở môi trường. Do đó cần bảo vệ môi trường chống ô nhiễm không khí và nguồn nước, bảo đảm an toàn trong sinh họat và làm việc, cung cấp dịch vụ bảo vệ sức khỏe cho mọi người.
  2. Tham khảo: Yates LB & al Exceptional longevity in men: modifiable factors associated with survival and function to age 90 years. Arch Intern Med, 2008, 168, 284-290; Terry DF&al Disentangling the role of disability and morbidity in survival to exceptional old age. Arch Intern Med, 2008, 168, 277-283 Ngày 26-4-2008 Bs Nguyễn Văn Đích Xin tùy nghi sử dụng và phổ biến bài viết này. Xin ghi rõ nguồn: www.yduocngaynay.com
Đồng bộ tài khoản