Tài liệu TCXDVN 343 2005

Chia sẻ: Nguyen Phung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:25

0
42
lượt xem
7
download

Tài liệu TCXDVN 343 2005

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

TCXDVN 343 2005: THỬ NGHIỆM CHỊU LỬA - CÁC BỘ PHẬN KẾT CẤU CỦA TOÀ NHÀ - PHẦN 3 - CHỈ DẪN VỀ PHƯƠNG PHÁP THỬ VÀ ÁP DỤNG SỐ LIỆU THỬ NGHIỆM. Tiêu chuẩn này cũng xác định một số các lĩnh vực để có thể áp dụng cho các nghiên cứu sau này có liên quan đến tính năng của tổ hợp mẫu thử nghiệm và mối quan hệ của chúng với công trình xây dựng trong thực tế; và cho các công nghệ liên quan đến dụng cụ đo và các kỹ thuật thử. ...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Tài liệu TCXDVN 343 2005

  1. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 TCXDVN 343: 2005 (ISO 834-3: 1999) thö nghiÖm chÞu löa - c¸c bé phËn kÕt cÊu cña toμ nhμ - PhÇn 3 - ChØ dÉn vÒ ph−¬ng ph¸p thö vμ ¸p dông sè liÖu thö nghiÖm Fire - resistance tests - Elements of building construction - Part 3 - Commentary on test method and test data application Hμ Néi - 2005   Page 1 
  2. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 Lêi nãi ®Çu TCXDVN 343: 2005( ISO 834-3: 1999) - “ Thö nghiÖm chÞu löa - C¸c bé phËn kÕt cÊu cña toμ nhμ - PhÇn 3 - ChØ dÉn vÒ ph−¬ng ph¸p thö vμ ¸p dông sè liÖu thö nghiÖm” nh»m gi¶i tr×nh b¶n chÊt vμ h−íng dÉn sö dông c¸c ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm chÞu löa cho c¸c bé phËn kÕt cÊu toμ nhμ. TCXDVN 343: 2005( ISO 834-3: 1999) - “ Thö nghiÖm chÞu löa - C¸c bé phËn kÕt cÊu cña toμ nhμ - PhÇn 3 - ChØ dÉn vÒ ph−¬ng ph¸p thö vμ ¸p dông sè liÖu thö nghiÖm ®−îc Bé X©y dùng ban hμnh kÌm theo QuyÕt ®Þnh sè 27/2005/Q§-BXD ngμy 08 th¸ng 8 n¨m 2005.   Page 2 
  3. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 thö nghiÖm chÞu löa - c¸c bé phËn kÕt cÊu cña toμ nhμ - PhÇn 3 - ChØ dÉn vÒ ph−¬ng ph¸p thö vμ ¸p dông sè liÖu thö nghiÖm Fire - resistance tests - Elements of building construction - Part 3 - Commentary on test method and test data application 1. Ph¹m vi ¸p dông Th«ng tin ®−îc cung cÊp trong tiªu chuÈn nμy ®Ó gi¶i tr×nh b¶n chÊt vμ h−íng dÉn sö dông c¸c ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm chÞu löa vμ ¸p dông c¸c sè liÖu thu ®−îc. Tiªu chuÈn nμy còng x¸c ®Þnh mét sè c¸c lÜnh vùc ®Ó cã thÓ ¸p dông cho c¸c nghiªn cøu sau nμy cã liªn quan ®Õn tÝnh n¨ng cña tæ hîp mÉu thö nghiÖm vμ mèi quan hÖ cña chóng víi c«ng tr×nh x©y dùng trong thùc tÕ; vμ cho c¸c c«ng nghÖ liªn quan ®Õn dông cô ®o vμ c¸c kü thuËt thö. 2. Tμi liÖu viÖn dÉn - TCXDVN 342: 2005(ISO 834-1): Thö nghiÖm chÞu löa - C¸c bé phËn kÕt cÊu cña toμ nhμ - PhÇn 1: Yªu cÇu chung - ISO/TR 3956: 1975: Nguyªn t¾c thiÕt kÕ kü thuËt chèng ch¸y cho kÕt cÊu víi yªu cÇu ®Æc biÖt vÒ mèi liªn quan gi÷a t×nh huèng ch¸y thùc tÕ vμ c¸c ®iÒu kiÖn cÊp nhiÖt trong thö nghiÖm chÞu löa tiªu chuÈn. - ISO/TR 10158: 1991: Nguyªn t¾c vμ ph−¬ng ph¸p tÝnh to¸n c¬ b¶n liªn quan ®Õn tÝnh chÞu löa cña c¸c bé phËn kÕt cÊu. 3. Quy tr×nh thö nghiÖm chuÈn Kinh nghiÖm thùc tÕ chØ ra r»ng, cÇn thiÕt ph¶i tiÕn hμnh mét sè phÐp ®¬n gi¶n ho¸ trong quy tr×nh thö nghiÖm chuÈn ®Ó dÔ sö dông víi c¸c ®iÒu kiÖn khèng chÕ trong bÊt cø phßng thÝ nghiÖm nμo víi mong muèn ®¹t ®−îc nh÷ng kÕt qu¶ cã thÓ t¸i t¹o l¹i vμ lÆp l¹i. Mét sè nh÷ng yªó tè dÉn ®Õn mét møc ®é biÕn ®éng nμo ®ã lμ n»m ngoμi ph¹m vi cña quy tr×nh thö nghiÖm, ®Æc biÖt lμ sù kh¸c nhau vÒ vËt liÖu vμ vÒ c¸ch chÕ t¹o lμ rÊt lín. Nh÷ng yÕu tè kh¸c, ®· ®−îc chØ ra trong tiªu chuÈn nμy, ®Òu n»m trong kh¶ n¨ng nguêi sö dông cã thÓ ®iÒu chØnh ®−îc. NÕu nh÷ng yÕu tè nμy ®−îc quan t©m ®óng møc, th× kh¶ n¨ng t¸i t¹o vμ lÆp l¹i trong quy tr×nh thö nghiÖm cã thÓ c¶i thiÖn ®Ó ®¹t ®Õn møc ®é chÊp nhËn ®−îc. 3.1. ChÕ ®é ®èt nãng BiÓu ®å ®−êng cong tiªu chuÈn nhiÖt ®é lß nung ®−îc miªu t¶ trong ®iÒu   Page 3 
  4. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 5.1.1 cña TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), vÒ thùc chÊt kh«ng thay ®æi so víi biÓu ®å ®−êng cong nhiÖt ®é - thêi gian ®Ó kiÓm so¸t m«i tr−êng thö nghiÖm chÞu löa ®· ®−îc sö dông h¬n 70 n¨m qua. Râ rμng lμ ®−êng cong nμy cã mèi liªn quan ®Õn nhiÖt ®é quan s¸t ®−îc cña c¸c ®¸m ch¸y trong thùc tÕ cña c¸c toμ nhμ ch¼ng h¹n vÒ thêi gian nãng ch¶y quan s¸t ®−îc cña vËt liÖu t¹i c¸c ®iÓm nãng ch¶y ®· biÕt. Môc ®Ých c¬ b¶n cña ®−êng cong nhiÖt ®é chuÈn nμy lμ ®Ó t¹o ra m«i tr−êng thö nghiÖm chuÈn tiªu biÓu hîp lý cho ®iÒu kiÖn tiÕp xóc löa d÷ déi, mμ ë ®ã cã thÓ so s¸nh c¸c tÝnh n¨ng kÕt cÊu cña c¸c d¹ng nhμ ®¹i diÖn. Tuy nhiªn, ®iÒu quan träng lμ ®iÒu kiÖn tiÕp xóc löa tiªu chuÈn kh«ng nhÊt thiÕt ph¶i t¸i hiÖn l¹i t×nh huèng tiÕp xóc löa thùc tÕ hay chØ ra t×nh tr¹ng dù ®o¸n tr−íc cña cÊu kiÖn trong ®iÒu kiÖn thö nghiÖm. Tuy nhiªn, møc ®é tiÕn hμnh thö nghiÖm víi c¸c bé phËn ng¨n c¸ch vμ kÕt cÊu chÞu lùc cña toμ nhμ ®Òu dùa trªn mét c¬ së chung. Còng nªn chó ý r»ng tÝnh chÞu löa liªn quan ®Õn thêi gian thö nghiÖm chø kh«ng liªn quan ®Õn thêi gian ch¸y thùc tÕ. Trong tiªu chuÈn ISO/TR 3956 ®· ®Ò cËp ®Õn c¸c mèi quan hÖ gi÷a ®iÒu kiÖn cÊp nhiÖt trong ®iÒu kiÖn thêi gian, nhiÖt ®é th−êng x¶y ra trong t×nh huèng ch¸y thùc, vμ víi nh÷ng ®iÒu kiÖn phæ biÕn trong c¸c thö nghiÖm chÞu löa tiªu chuÈn. Mét lo¹t ®−êng cong h¹ nhiÖt còng ®−îc ®Ò cËp ®Õn. Chó ý r»ng ®−êng cong nhiÖt ®é lß nung tiªu chuÈn còng cã thÓ ®−îc thÓ hiÖn b»ng hμm sè mò mμ hμm sè nμy hoμn toμn trïng khíp víi ®−êng cong thÓ hiÖn hμm sè T=345log10(480t+1) vμ cã thÓ ®−îc xem xÐt tuú theo môc ®Ých tÝnh to¸n cô thÓ. Khi ®ã, hμm sè ®−êng cong sÏ lμ: T= 1325(1- 0,325 e-0.2t - 0,204 e-0,7t - 0,471 e-19t) Trong ®ã: T lμ nhiÖt ®é t¨ng, tÝnh theo ®é oC; t lμ thêi gian x¶y ra t¨ng nhiÖt ®é, tÝnh b»ng giê. §Ó thiÕt lËp th«ng sè ®é lÖch, d, ®−îc quy ®Þnh trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu 5.1.2, viÖc so s¸nh c¸c diÖn tÝch n»m gi÷a ®−êng cong thÓ hiÖn nhiÖt ®é trung b×nh trong lß nung trªn thêi gian vμ ®−êng cong nhiÖt ®é tiªu chuÈn nãi trªn cã thÓ thùc hiÖn ®−îc nhê sö dông th−íc ®o diÖn tÝch trªn biÓu ®å sè liÖu hoÆc th«ng qua tÝnh to¸n theo quy t¾c cña Simpson hoÆc quy t¾c h×nh thang.   Page 4 
  5. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 MÆc dï chÕ ®é cÊp nhiÖt ®−îc m« t¶ trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu 5.1.1, lμ ®iÒu kiÖn tiÕp xóc löa ®−îc quy ®Þnh trong b¸o c¸o kü thuËt nμy, ng−êi ta còng thõa nhËn ®iÒu nμy kh«ng phï hîp ®Ó ®¹i diÖn cho nh÷ng ®iÒu kiÖn tiÕp xóc víi löa nh− lμ khi cã mÆt nhiªn liÖu hydrocacbon. M«i tr−êng tiÕp xóc nh− vËy sÏ ®−îc xÐt mét c¸ch phï hîp h¬n b»ng c¸c tiªu chuÈn kh¸c bao gåm c¶ thö nghiÖm chÞu löa cho c¸c c«ng tr×nh kh¸c kh«ng ph¶i lμ nhμ. Sau ®©y lμ mét vÝ dô cho chÕ ®é cÊp nhiÖt mμ gÇn ®©y ®−îc ®Ò xuÊt ®Ó thÓ hiÖn ®¸m ch¸y b»ng hydrocacbon: T=1100( 1-0,325 e-0,1667t - 0,204 e-1,417t - 0,471 e-15,833t) trong ®ã: T lμ møc t¨ng nhiÖt ®é, tÝnh theo oC; t lμ thêi gian t¹i thêi ®iÓm ®ã x¶y ra sù t¨ng nhiÖt ®é, tÝnh b»ng giê; HoÆc viÕt d−íi d¹ng tiÖn dông: T= 1100( 1-0,33 e-0,17t) trong ®ã: t lμ thêi gian, tÝnh b»ng giê. 3.2. Lß nung B¶n th©n c¸c ®iÒu kiÖn cÊp nhiÖt m« t¶ trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu 5.1.1, kh«ng ®ñ ®Ó b¶o ®¶m r»ng nh÷ng lß nung thö nghiÖm víi c¸c thiÕt kÕ kh¸c nhau, sÏ thÓ hiÖn c¸c ®iÒu kiÖn tiÕp xóc löa nh− nhau cho c¸c mÉu thö vμ nhê ®ã kÕt qu¶ thö nghiÖm nhËn ®−îc lμ nh− nhau gi÷a c¸c lß nung ®ã. C¸c cÆp nhiÖt ngÉu ®−îc sö dông ®Ó khèng chÕ nhiÖt ®é lß nung lμ ®ang ë tr¹ng th¸i c©n b»ng nhiÖt ®éng häc so víi m«i tr−êng bÞ ¶nh h−ëng bëi ®iÒu kiÖn truyÒn nhiÖt nhê ®èi l−u vμ bøc x¹ tån t¹i bªn trong lß nung. NhiÖt ®èi l−u truyÒn tíi mét vËt thÓ tiÕp xóc löa sÏ phô thuéc vμo h×nh d¸ng vμ kÝch cì cña nã vμ nh×n chung víi vËt thÓ nhá h¬n bÇu cña nhiÖt ®iÖn kÕ, th× nhiÖt ®èi l−u nμy sÏ cao h¬n so víi vËt thÓ lín h¬n ch¼ng h¹n nh− mÉu thö nghiÖm. V× vËy nhiÖt ®èi l−u sÏ cã xu h−íng ¶nh h−ëng lín tíi nhiÖt ®é cña nhiÖt kÕ, trong khi viÖc truyÒn nhiÖt tíi mÉu thö chñ yÕu bÞ t¸c ®éng bëi bøc x¹ tõ thμnh lß bÞ ®èt nãng vμ tõ ngän löa. Trong lß nung cã c¶ bøc x¹ tõ khÝ ®èt vμ bøc x¹ tõ bÒ mÆt tíi bÒ mÆt. Bøc x¹ tõ khÝ ®èt phô thuéc vμo nhiÖt ®é vμ ®Æc tÝnh hÊp thô nhiÖt cña khÝ ®èt trong lß vμ còng phô thuéc m¹nh vμo thμnh phÇn nh×n thÊy cña ngän löa. Bøc x¹ tõ bÒ mÆt tíi bÒ mÆt phô thuéc vμo nhiÖt ®é cña c¸c thμnh lß nung, ®é   Page 5 
  6. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 hÊp thu vμ to¶ nhiÖt còng nh− phô thuéc vμo kÝch th−íc vμ h×nh d¹ng cña lß nung thö nghiÖm. NhiÖt ®é thμnh lß l¹i phô thuéc vμo c¸c ®Æc tÝnh nhiÖt cña nã. Sù truyÒn nhiÖt ®èi l−u tíi mét vËt thÓ phô thuéc vμo ®é chªnh lÖch côc bé gi÷a nhiÖt ®é khÝ ®èt vμ nhiÖt ®é bÒ mÆt cña vËt thÓ vμ vμo tèc ®é chuyÓn ®éng cña khÝ ®èt. Bøc x¹ tõ khÝ ®èt t−¬ng øng víi nhiÖt ®é cña nã, vμ bøc x¹ tõ mÉu thö lμ tæng cña bøc x¹ tõ khÝ ®èt vμ tõ c¸c thμnh cña lß nung. Bøc x¹ tõ thμnh lß lóc ®Çu th× Ýt h¬n, sau ®ã t¨ng lªn khi thμnh lß nung trë nªn nãng h¬n. C¸c nhiÖt kÕ ®−îc quy ®Þnh trong tiªu chuÈn nμy th× nhá vμ sÏ ®iÒu chØnh theo nhiÖt ®é cña khÝ ®èt. MÆt kh¸c, mÉu thö th× l¹i nh¹y c¶m h¬n ®èi víi c¸c bøc x¹. Tõ nh÷ng ®iÒu ®· ®−îc ®Ò cËp tíi ë trªn, râ rμng lμ gi¶i ph¸p c¬ b¶n cho viÖc ®¹t ®−îc kÕt qu¶ æn ®Þnh gi÷a c¸c lÇn tæ chøc thö nghiÖm theo nh÷ng yªu cÇu trong tiªu chuÈn nμy, chØ ®−îc thùc hiÖn nÕu mäi ng−êi sö dông thõa nhËn tiªu chuÈn nμy vμ c¸c thiÕt kÕ lý t−ëng cho lß nung thö nghiÖm ®−îc quy ®Þnh chÝnh x¸c vÒ kÝch cì, h×nh d¹ng, vËt liÖu, kÜ thuËt x©y dùng vμ lo¹i nhiªn liÖu ®−îc sö dông. Mét ph−¬ng ph¸p ®Ó gi¶m bít nh÷ng vÊn ®Ò nh− ®· nªu cã thÓ ¸p dông ®−îc ®èi víi nh÷ng d¹ng lß nung hiÖn thêi lμ lãt thμnh lß nung b»ng nh÷ng vËt liÖu cã qu¸n tÝnh nhiÖt thÊp dÔ dμng biÕn ®æi theo nhiÖt ®é khÝ ®èt lß nung, ch¼ng h¹n nh− c¸c lo¹i vËt liÖu cã c¸c ®Æc tÝnh nh− ®−îc quy ®Þnh trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu 4.2. Sù chªnh lÖch gi÷a nhiÖt ®é khÝ ®èt vμ thμnh lß sÏ ®−îc gi¶m bít vμ l−îng nhiÖt t¨ng lªn tõ buång ®èt ®Õn mÉu thö nhê bøc x¹ tõ nh÷ng thμnh lß vμ do ®ã sÏ c¶i thiÖn ®−îc tÝnh t−¬ng ®ång gi÷a c¸c kÕt qu¶ thu ®−îc t¹i c¸c lß nung cã thiÕt kÕ kh¸c nhau. Khi cã thÓ, nh÷ng thiÕt kÕ lß nung hiÖn dïng còng nªn xem xÐt l¹i vÞ trÝ lß ®èt vμ vÞ trÝ c¸c èng khãi ®Ó tr¸nh ®−îc hiÖn t−îng ch¶y rèi vμ c¸c biÕn ®éng ¸p lùc kÌm theo lμm cho bÒ mÆt cña mÉu thö nghiÖm kh«ng ®−îc nung nãng mét c¸ch ®ång ®Òu. MÆc dï, tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu kho¶n 4.5.1.1 quy ®Þnh vÒ thiÕt kÕ cña nhiÖt kÕ sö dông ®Ó ®o vμ nhê ®ã khèng chÕ ®−îc m«i tr−êng lß nung thö nghiÖm, viÖc thö nghiÖm cã thÓ ®−îc tiÕn hμnh khi cã thÓ sö dông lo¹i nhiÖt kÕ nh¹y c¶m h¬n víi t¸c ®éng kÕt hîp gi÷a bøc x¹ vμ ®èi l−u, nh− lμ mét ph−¬ng ph¸p ®o kh¸c ®Ó gi¶m bít ®−îc nh÷ng vÊn ®Ò g©y ra do c¸c ®Æc tÝnh nhiÖt kh¸c nhau cña c¸c lß nung thö nghiÖm. Cuèi cïng, mét trong nh÷ng c«ng cô h÷u hiÖu nhÊt trong viÖc ®iÒu chØnh cho   Page 6 
  7. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 nh÷ng thiÕt kÕ lß nung hiÖn thêi nh»m c¶i thiÖn ®é æn ®Þnh gi÷a c¸c lß nung lμ viÖc ®Þnh chuÈn th−êng xuyªn. (xem 3.11). 3.3. Lμm kh« mÉu thö 3.3.1. HiÖu chØnh hμm l−îng Èm phi tiªu chuÈn trong vËt liÖu bª t«ng T¹i thêi ®iÓm thö nghiÖm, tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1) ®iÒu 6.4, cho phÐp mÉu thö biÓu hiÖn hμm l−îng Èm æn ®Þnh nh− tr¹ng th¸i mong muèn trong ®iÒu kiÖn sö dông b×nh th−êng. C¸c cÊu kiÖn toμ nhμ tiÕp xóc víi m«i tr−êng nhiÖt ®é cã xu h−íng thay ®æi theo chu kú nhiÖt ®é vμ/hoÆc ®é Èm cña khÝ quyÓn, trõ khi c¸c toμ nhμ ®−îc ®iÒu hoμ kh«ng khÝ vμ s−ëi Êm liªn tôc. TÝnh chÊt cña c¸c vËt liÖu chÕ t¹o cÊu kiÖn vμ kÝch th−íc cña cÊu kiÖn sÏ quyÕt ®Þnh møc ®é dao ®éng cña ®é Èm cña cÊu kiÖn, xung quanh ®iÒu kiÖn trung b×nh. ViÖc liªn hÖ tr¹ng th¸i mÉu thö víi ®iÒu kiÖn sö dông b×nh th−êng cã thÓ g©y ra c¸c thay ®æi vÒ hμm l−îng Èm cña bé phËn kÕt cÊu mÉu thö, ®Æc biÖt lμ c¸c thμnh phÇn hót Èm tõ kh«ng khÝ cã kh¶ n¨ng hót Èm cao nh− xim¨ng poocl¨ng, th¹ch cao vμ gç. Tuy nhiªn, sau khi lμm kh« mÉu thö theo nh− quy ®Þnh trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1) ®iÒu 6.4, trong sè nh÷ng vËt liÖu x©y dùng v« c¬ th«ng th−êng th× chØ nh÷ng s¶n phÈm xim¨ng poocl¨ng hydrat lμ cã thÓ gi÷ ®−îc hμm l−îng Èm ®ñ ®Ó t¸c ®éng mét c¸ch ®¸ng kÓ ®Õn kÕt qu¶ thö nghiÖm chÞu löa. §Ó so s¸nh, tèt nhÊt nªn hiÖu chØnh sù chªnh lÖch hμm l−îng Èm cña c¸c mÉu thö b»ng cachs sö dông hμm l−îng Èm ®−îc thiÕt lËp t¹i tr¹ng th¸i c©n b»ng nhê lμm kh« trong m«i tr−êng kh«ng khÝ xung quanh cã ®é Èm t−¬ng ®èi lμ 50% ë nhiÖt ®é lμ 20oC nh− lμ mét ®iÒu kiÖn tham kh¶o tiªu chuÈn. NÕu tÝnh chÞu löa liªn quan ®Õn tÝnh c¸ch ly nhiÖt cña mÉu thö ë mét hμm l−îng Èm nhÊt ®Þnh ®· biÕt th× tÝnh chÞu löa t¹i mét vμi hμm l−îng Èm kh¸c cã thÓ ®−îc tÝnh to¸n theo ph−¬ng tr×nh sau: T2d +Td (4 + 4bΦ - TΦ) - TΦ = 0 Trong ®ã: Φ lμ hμm l−îng Èm, t×nh b»ng g/m3 TΦ lμ tÝnh chÞu löa t¹i hμm l−îng Èm Φ, tÝnh b»ng giê; Td lμ tÝnh chÞu löa trong ®iÒu kiÖn ®−îc sÊy kh« trong lß sÊy, tÝnh b»ng giê; b lμ hÖ sè biÕn thiªn vÒ ®é thÈm thÊu. (G¹ch, bªt«ng ®Æc vμ bªt«ng phun, gi¸ trÞ b cã thÓ lÊy lμ 5,5, ®èi víi bªt«ng nhÑ lÊy lμ 8,0 vμ bªt«ng tæ ong lÊy lμ 10,0). Cã thÓ thay thÕ b»ng c¸ch tÝnh to¸n cã sö dông ph−¬ng ph¸p ®−îc miªu t¶   Page 7 
  8. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 trong c¸c tμi liÖu tham kh¶o kh¸c. NÕu c¸c kü thuËt lμm kh« nh©n t¹o ®−îc ¸p dông ®Ó ®¹t ®−îc hμm l−îng Èm phï hîp víi ®iÒu kiÖn tham chiÕu tiªu chuÈn, th× phßng thÝ nghiÖm chÞu tr¸ch nhiÖm tiÕn hμnh thö nghiÖm ph¶i tr¸nh c¸c ph−¬ng ph¸p cã thÓ lμm thay ®æi ®¸ng kÓ c¸c ®Æc tÝnh cña vËt liÖu cÊu thμnh mÉu thö. X¸c ®Þnh tr¹ng th¸i Èm cña bª t«ng ®· ®«ng cøng theo ®é Èm t−¬ng ®èi. Ph−¬ng ph¸p ®Ó x¸c ®Þnh ®é Èm t−¬ng ®èi trong mÉu thö bª t«ng ®· ®«ng cøng cã thÓ b»ng c¸c bé phËn c¶m biÕn ®iÖn. Mét quy tr×nh t−¬ng tù cïng víi c¸c bé phËn c¶m biÕn ®iÖn cã thÓ ®−îc ¸p dông ®Ó x¸c ®Þnh ®é Èm t−¬ng ®èi trong mÉu thö chÞu löa lμm tõ c¸c vËt liÖu kh¸c. §èi víi kÕt cÊu gç, khi thÝch hîp cã thÓ sö dông m¸y ®o ®é Èm theo ph−¬ng ph¸p ®iÖn trë nh− lμ mét ph−¬ng ph¸p ®o ®é Èm t−¬ng ®èi ®Ó x¸c ®Þnh khi nμo gç ®¹t hμm l−îng Èm cÇn thiÕt. 3.4. Cung cÊp nhiªn liÖu vμ ph©n phèi nhiÖt HiÖn t¹i, viÖc x¸c ®Þnh l−îng chÊt ®èt kh«ng n»m trong c¸c sè liÖu ®−îc yªu cÇu trong suèt qu¸ tr×nh tiÕn hμnh thö nghiÖm chÞu löa, mÆc dï th«ng sè nμy th−êng ®−îc c¸c phßng thÝ nghiÖm ®o ®−îc vμ ng−êi sö dông tiªu chuÈn nμy ®−îc khuyÕn khÝch cã ®−îc c¸c th«ng sè trªn cho c¸c b−íc triÓn khai tiÕp theo. C¸c chØ dÉn d−íi ®©y cã thÓ ¸p dông ®Ó ghi l¹i møc tiªu thô chÊt ®èt trong quy tr×nh thö nghiÖm. Cø 10 phót mét lÇn (hoÆc Ýt h¬n 10 phót) ph¶i ghi l¹i l−îng nhiªn liÖu tÝch luü cung cÊp cho buång ®èt. Tæng l−îng nhiªn liÖu ®−îc cung cÊp trong toμn bé qu¸ tr×nh thö nghiÖm còng ph¶i ®−îc x¸c ®Þnh. Dïng mét l−u l−îng kÕ ghi chØ sè liªn tôc sÏ thuËn lîi h¬n khi ®äc chØ sè ®Þnh kú trªn l−u l−îng kÕ ®o tøc thêi hoÆc ®o tæng l−u l−îng. Ph¶i lùa chän hÖ thèng ®o vμ ghi ®Ó ®é chÝnh x¸c trong viÖc ®äc chØ sè l−u l−îng n»m trong kho¶ng ±5%. Ph¶i b¸o c¸o vÒ lo¹i nhiªn liÖu, gi¸ trÞ nhiÖt l−îng møc cao vμ l−îng nhiªn liÖu tÝch luü ®−îc ®iÒu chØnh theo ®iÒu kiÖn tiªu chuÈn lμ 15oC vμ 100kPa theo tõng kho¶ng thêi gian. T¹i nh÷ng n¬i viÖc ®o l−îng chÊt ®èt n¹p vμo ®−îc thùc hiÖn, c¸c sè ®o chØ ra   Page 8 
  9. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 r»ng cã sù ph©n phèi nhiÖt cho m«i tr−êng lß nung thö nghiÖm trong suèt c¸c giai ®o¹n thö nghiÖm sau cïng cña tæ hîp bé phËn thö nghiÖm cÊu thμnh tõ c¸c thμnh phÇn dÔ ch¸y. VÊn ®Ò nμy th−êng kh«ng ®−îc quan t©m trong c¸c quy chuÈn cÊp quèc gia, c¸c tiªu chuÈn chØ quy ®Þnh chøc n¨ng sö dông cho c¸c kÕt cÊu dÔ ch¸y dùa trªn c¬ së ph©n lo¹i vÒ chøc n¨ng sö dông vμ c¸c giíi h¹n vÒ chiÒu cao vμ diÖn tÝch cña toμ nhμ cã bËc chÞu löa ®−îc ¸p dông. Còng ph¶i l−u ý r»ng viÖc ®o l−îng nhiªn liÖu cã thÓ cã sù chªnh lÖch ®¸ng kÓ khi thö nghiÖm c¸c kÕt cÊu thÐp lμm nguéi b»ng n−íc hoÆc thanh cã khèi tÝch lín. 3.5. Kü thuËt ®o ¸p lùc Khi l¾p ®Æt hÖ thèng èng ®−îc sö dông trong c¸c dông cô c¶m biÕn ¸p lùc, èng c¶m biÕn vμ èng chuÈn ph¶i lu«n ®−îc coi lμ mét cÆp vμ ®−êng dÉn (nèi víi nhau) ®−îc lÊy th¨ng b»ng ë c¸c vÞ trÝ ®o theo mäi h−íng ®èi víi dông cô ®o. Tr−êng hîp thiÕu ®−êng èng chuÈn, nh−ng nã vÉn ph¶i ®−îc coi lμ tån t¹i víi ®óng chøc n¨ng cña nã (kh«ng khÝ trong mét phßng gi÷a hai vÞ trÝ ®o nμo ®ã, trong tr−êng hîp nμy, t−îng tr−ng cho èng chuÈn). Khi c¸c èng chuÈn vμ èng c¶m biÕn ë cïng cao ®é, c¸c èng cã thÓ cã nhiÖt ®é kh¸c nhau. Khi c¸c èng chuÈn vμ èng c¶m biÕn ®−îc uèn tõ mét cao ®é nμy ®Õn mét cao ®é kh¸c, th× c¸c èng ph¶i cã nhiÖt ®é nh− nhau. Chóng cã thÓ nãng ë trªn ®Ønh vμ l¹nh ë ®¸y nh−ng nhiÖt ®é ë mçi cao ®é ph¶i nh− nhau. CÇn ph¶i quan t©m ®Õn vÞ trÝ èng c¶m biÕn bªn trong lß nung, ®Ó tr¸nh cho chóng ph¶i chÞu c¸c ¶nh h−ëng vÒ ®éng lùc häc g©y ra do vËn tèc vμ sù ch¶y rèi cña khÝ ®èt . 3.6. Quy tr×nh sau khi ngõng cÊp nhiÖt Tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1) kh«ng quy ®Þnh nh÷ng yªu cÇu ®Ó ¸p dông hay tham kh¶o cho quy tr×nh sau khi ngõng cÊp nhiÖt. Tuy nhiªn, thùc tÕ ë mét sè n−íc, ng−êi ta ®· duy tr× t¶i träng thö nghiÖm hoÆc t¶i träng thö nghiÖm ®−îc nh©n víi hÖ sè trong kho¶ng thêi gian th«ng th−êng lμ 24 giê sau thö nghiÖm. Môc tiªu cña quy tr×nh nμy lμ ®Ó nhËn ®−îc th«ng tin chung cã liªn quan ®Õn søc bÒn vμ ®é cøng cña kÕt cÊu toμ nhμ thay b»ng mÉu thö sau thö nghiÖm chÞu löa. V× th«ng tin nμy khã liªn hÖ ®−îc víi mét t×nh huèng ch¸y (hoÆc sau khi ch¸y), nªn ng−êi ta ®· kÕt luËn lμ c¸c yªu cÇu vÒ quy tr×nh sau khi ngõng cÊp nhiÖt n»m ngoμi ph¹m vi cña tiªu chuÈn nμy. Mét sè n−íc ®i theo h−íng thùc nghiÖm ®¸nh gi¸ bæ sung tÝnh n¨ng cña c¸c   Page 9 
  10. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 kÕt cÊu ng¨n c¸ch b»ng viÖc ®−a chóng vμo mét sè d¹ng thö nghiÖm va ®Ëp, ngay sau thö nghiÖm chÞu löa. ViÖc nμy nh»m t¸i t¹o l¹i t¸c ®éng cña sù r¬i v·i c¸c m¶nh vôn hoÆc cña vßi n−íc phun ®Õn kÕt cÊu ng¨n ch¸y, t¹i nh÷ng n¬i mμ kÕt cÊu ng¨n ch¸y ®−îc ®ßi hái ph¶i duy tr× tÝnh hiÖu qu¶ trong suèt thêi gian ch¸y hoÆc sau thêi gian ch÷a ch¸y Thö nghiÖm va ®Ëp nμy cã thÓ ¸p dông sau khi kÕt thóc hoμn toμn qu¸ tr×nh thö nghiÖm chÞu löa hoÆc sau mét phÇn (ch¼ng h¹n, mét nöa) cña kho¶ng thêi gian ®· ®Þnh vμ th−êng ®−îc coi lμ mét c¸ch ®o æn ®Þnh, ngoμi c¸c gi¶ ®Þnh bÊt kú ®−îc m« pháng theo sù dËp t¾t c¸c ®¸m ch¸y b»ng vßi phun cña c¸c nh©n viªn ch÷a ch¸y. Trong hÇu hÕt c¸c tr−êng hîp, c¶ hai thùc nghiÖm nãi trªn ®Òu c¶n trë kh¶ n¨ng tiÕp tôc thö nghiÖm chÞu löa v−ît qu¸ thêi h¹n ch¸y yªu cÇu. Víi nhu cÇu t¨ng lªn vÒ viÖc cung cÊp sè liÖu cho phÐp ngo¹i suy vμ cho nh÷ng môc ®Ých tÝnh to¸n kh¸c, viÖc tæ chøc thö nghiÖm ph¶i ®−îc khuyÕn khÝch ®Ó duy tr× thêi h¹n thö nghiÖm chÞu löa tíi khi c¸c tiªu chÝ vÒ giíi h¹n cã thÓ v−ît qua mét c¸ch an toμn. 3.7. KÝch th−íc mÉu thö Tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1) ®· quy ®Þnh mét c¸ch chung lμ c¸c thö nghiÖm chÞu löa ph¶i ®−îc thùc hiÖn víi nh÷ng mÉu thö cã kÝch th−íc ®óng nh− thùc tÕ. Tiªu chuÈn nμy còng thõa nhËn ®iÒu nμy kh«ng th−êng xuyªn thùc hiÖn ®−îc v× cã giíi h¹n vÒ kÝch th−íc cña c¸c thiÕt bÞ thö nghiÖm. Trong nh÷ng tr−êng hîp mμ kh«ng thÓ sö dông mÉu thö cã kÝch th−íc thùc, cã thÓ chÕ t¹o m« pháng rót gän kÝch th−íc theo c¸c kÝch th−íc nhá nhÊt ®−îc tiªu chuÈn ho¸ cho mét mÉu thö ®¹i diÖn cho mét kÝch th−íc cÇn thiÕt cña mét phßng cao 3m vμ cã mÆt c¾t ngang lμ 3m x4m. ViÖc sö dông mÉu thö cã kÝch th−íc thùc ®−îc khuyÕn khÝch ¸p dông do xuÊt ph¸t tõ nh÷ng khã kh¨n ®Ó ®¹t ®−îc tÝnh n¨ng chÞu löa hμon toμn theo tû lÖ mÉu thö cña hÇu hÕt cÊu kiÖn chÞu t¶i vμ mét sè bé phËn ng¨n c¸ch. §èi víi phÇn lín c¸c cÊu kiÖn kh«ng chÞu t¶i, viÖc gi¶m kÝch th−íc tæng thÓ ®Ó cã kÝch th−íc thuËn lîi cho môc ®Ýnh thö nghiÖm kh«ng g©y ra bÊt cø c¸c vÊn ®Ò nghiªm träng nμo ®Æc biÖt lμ ®èi víi c¸c kÕt cÊu theo m«®un. §èi víi c¸c hÖ thèng chÞu t¶i, cÇn ph¶i nhÊn m¹nh tÇm quan träng cña viÖc duy tr× ®−îc tr¹ng th¸i chøc n¨ng kh«ng ®æi khi gi¶m kÝch th−íc cña mÉu thö chÞu löa. Ch¼ng h¹n, tØ lÖ gi÷a chiÒu dμi c¸c c¹nh kh«ng ®−îc thay ®æi khi kÝch th−íc thËt cña sμn bÞ gi¶m ®i. Nãi c¸ch kh¸c, cÇn thiÕt ph¶i duy tr× ®−îc tr¹ng th¸i c©n b»ng gi÷a c¸c d¹ng øng suÊt kh¸c nhau mμ mÉu thö ®¹i diÖn víi kÝch th−íc bÞ gi¶m bít còng nh− ph¶i x¸c ®Þnh c¸c øng suÊt ®¹i diÖn theo tØ lÖ nhá   Page 10 
  11. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 cña toμ nhμ ®−îc xem xÐt. 3.8. CÊu t¹o mÉu thö Trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1) quy ®Þnh nh÷ng vËt liÖu ®−îc sö dông trong kÕt cÊu mÉu thö, ph−¬ng ph¸p thi c«ng vμ l¾p ®Æt ph¶i ®¹i diÖn cho viÖc sö dông cÊu kiÖn trong thùc tÕ. §iÒu nμy cã nghÜa lμ c¸c yÕu tè ®Æc tr−ng nh− mèi nèi cña mÉu thö nghiÖm c¸c dù phßng vÒ ®é gi·n në, vÒ vÞ trÝ hoÆc nh÷ng ®Æc ®iÓm l¾p ®Æt ph¶i ®−a vμo mÉu thö theo mét c¸ch thøc ®¹i diÖn. CÇn l−u ý r»ng, chØ trõ khi cã tr−êng hîp ®Æc biÖt nμo kh¸c, cã thÓ chÕ t¹o c¸c mÉu thö theo mét tiªu chuÈn cao h¬n nh÷ng g× cã thÓ x¶y ra trong thùc tÕ. MÆt kh¸c, sù quan t©m ®Õn tÝnh nhÊt qu¸n trong viÖc chÕ t¹o mÉu thö còng quan träng, ®Ó kh«ng dÉn ®Õn c¸c kÕt qu¶ ngo¹i lai do nh÷ng khuyÕt tËt trong kÕt cÊu nμy. Do ®ã viÖc m« t¶ chi tiÕt vμ chÝnh x¸c vÒ mÉu thö vμ ®iÒu kiÖn cña nã trong thêi gian thö nghiÖm lμ cùc kú cÇn thiÕt ®Ó bæ sung thªm c¸c sè liÖu thö nghiÖm, vμ khi cÇn thiÕt ph¶i nªu bËt c¸c ®Æc ®iÓm nμy ®Ó gi¶i thÝch cho nh÷ng ®iÒu bÊt b×nh th−êng x¶y ra trong c¸c kÕt qu¶ thö nghiÖm. 3.9. Sù chÊt t¶i T¶i träng ®Æt lªn mét mÉu thö trong qu¸ tr×nh thö nghiÖm chÞu löa cã t¸c ®éng ®¸ng kÓ ®Õn tÝnh n¨ng cña nã. §©y còng lμ mét ®iÒu cÇn xem xÐt quan träng cho viÖc tiÕp tôc øng dông c¸c sè liÖu thö nghiÖm nμy cïng víi mèi quan hÖ cña nã víi c¸c sè liÖu cña c¸c thö nghiÖm kh¸c hoÆc c¸c thö nghiÖm t−¬ng tù. TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu 5.4 cã qui ®Þnh c¸c c¬ së kh¸c nhau ®Ó lùa chän t¶i träng. C¬ së ®−îc øng dông réng r·i nhÊt cña c¸c d÷ liÖu thö nghiÖm lμ c¬ së cã liªn quan ®Õn viÖc x¸c ®Þnh t¶i träng thö vμ tõ ®ã g©y ra c¸c øng suÊt, víi c¸c ®Æc tÝnh dù kiÕn cña vËt liÖu trong thμnh phÇn kÕt cÊu nμo ®ã ®−îc sö dông trong kÕt cÊu cña mÉu thö ®ång thêi lμm cho c¸c øng suÊt t¨ng lªn t¹i c¸c khu vùc tíi h¹n cña c¸c thμnh phÇn nμy, trong ®ã nh÷ng øng suÊt cùc ®¹i ®−îc chÊp nhËn th«ng qua ph−¬ng ph¸p thiÕt kÕ n»m trong quy ph¹m kÕt cÊu quèc gia ®−îc chÊp nhËn. §iÒu nμy qui ®Þnh viÖc ¸p dông t¶i träng thö nghiÖm hÕt søc chÆt chÏ, còng nh− t¹o c¬ së tin cËy cho viÖc ngo¹i suy c¸c sè liÖu thö nghiÖm vμ øng dông trong c¸c ph−¬ng ph¸p tÝnh to¸n. C¬ së thø hai lμ mèi liªn quan gi÷a t¶i träng thö cÇn thiÕt víi c¸c ®Æc tÝnh cña c¸c vËt liÖu cÊu thμnh mÉu thö. C¸c gi¸ trÞ nμy th«ng th−êng cã thÓ do nhμ s¶n   Page 11 
  12. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 xuÊt vËt liÖu cung cÊp hoÆc thu ®−îc b»ng c¸ch tham kh¶o tμi liÖu liªn quan ®Õn c¸c ®Æc tÝnh tiªu chuÈn cña c¸c vËt liÖu ®−îc ®Ò cËp (th−êng ®−a ra trong mét ph¹m vi). Trong phÇn lín c¸c tr−êng hîp, nh÷ng kÕt qu¶ nμy lμ c¸c gi¸ trÞ thiªn vÒ an toμn cho t¶i träng thö. Tõ ®ã gi¸ trÞ thùc tÕ th−êng cao h¬n c¸c gi¸ trÞ ®Æc tr−ng vμ c¸c cÊu kiÖn nμy kh«ng chÞu c¸c øng suÊt giíi h¹n dù tÝnh trong c¸c ph−¬ng ph¸p thiÕt kÕ. MÆc kh¸c, th«ng lÖ nμy cã liªn quan chÆt chÏ ®Õn c¸c ph−¬ng ph¸p thiÕt kÕ ®iÓn h×nh vμ c¸c th«ng lÖ t−¬ng øng vÒ qui c¸ch cña c¸c vËt liÖu dïng trong kÕt cÊu c«ng tr×nh. Lîi Ých cña c¸c kÕt qu¶ thu nhËn ®−îc tõ c¸c thö nghiÖm nμy cã thÓ ®−îc n©ng cao nÕu x¸c ®Þnh ®−îc c¸c ®Æc tÝnh thùc cña vËt liÖu hoÆc ®o ®−îc c¸c øng suÊt thùc trong c¸c thμnh phÇn kÕt cÊu cña mÉu thö trong suèt qóa tr×nh thö nghiÖm ch¸y. C¬ së thø ba kh¸c víi c¸c ®iÒu nªu trªn ë chç t¶i träng nhËn ®−îc liªn quan ®Õn mét øng dông cô thÓ vμ cã giíi h¹n. T¶i träng thö nghiÖm lu«n lu«n thÊp h¬n so víi t¶i träng th−êng ¸p dông vμ khi c¸c cÊu kiÖn ®· ®−îc lùa chän trªn c¬ së cã tÝnh ®Õn viÖc b¾t buéc duy tr× t¶i träng thiÕt kÕ th«ng th−êng theo qui ®Þnh trong c¸c qui ph¹m kÕt cÊu ®−îc thõa nhËn, th× ph¶i cã giíi h¹n an toμn vμ tÝnh chÞu löa lín h¬n khi ®−îc so s¸nh víi tÝnh n¨ng cña c¸c mÉu thö khi chÞu t¶i träng ®−îc xem xÐt theo hai c¬ së nãi trªn. Ngoμi ra, lîi Ých cña c¸c kÕt qu¶ thö nghiÖm cã thÓ ®−îc c¶i thiÖn nÕu cã ®−îc c¸c sè liÖu liªn hÖ c¸c ®Æc tÝnh vËt lý thùc tÕ cña c¸c vËt liÖu chÕ t¹o cÊu kiÖn víi c¸c møc øng suÊt nhËn ®−îc trong c¸c cÊu kiÖn nμy khi chÞu t¶i träng ®· qui ®Þnh. Ngoμi c¸c c¬ së t−¬ng øng ®Ó ph¸t triÓn t¶i träng ®−îc chÊt t¶i trong khi thö nghiÖm, cÇn l−u ý r»ng c¸c quy ph¹m vÒ kÕt cÊu, ®−îc ¸p dông trong thiÕt kÕ toμ nhμ, tù chóng cã thÓ qui ®Þnh cho mét sè thμnh phÇn thiÕt kÕ kh¸c nhau mμ kh«ng ph¶i lóc nμo còng phï hîp víi sù ®¸nh gi¸ nh− nhau ë c¸c n−íc kh¸c nhau. Cã sù thay ®æi ®¸ng kÓ khi ph©n tÝch tÝnh ®Æc thï cña t¶i träng giã, tuyÕt vμ ®éng ®Êt. §iÒu quan träng ph¶i l−u ý lμ bÊt cø ph−¬ng ph¸p nμo ®−îc sö dông ®Ó ph¸t triÓn t¶i träng trong khi thö nghiÖm chÞu löa, ®Òu ph¶i liªn quan ®Õn t¶i träng giíi h¹n cña cÊu kiÖn thö nghiÖm tr−íc khi cÊp nhiÖt, vμ ®iÒu quan träng lμ trong b¸o c¸o ph¶i nªu râ c¬ së ph¸t triÓn cña t¶i träng vμ bÊt kú th«ng tin nμo cã liªn quan ch¼ng h¹n nh− c¸c ®Æc tÝnh cña vËt liÖu vμ c¸c møc øng suÊt ¶nh h−ëng ®Õn ý nghÜa vμ øng dông cña c¸c kÕt qu¶ thö nghiÖm. Theo c¸c néi dung ®· nªu ë trªn, t¹i c¸c ®iÓm cã t¶i träng tËp trung, cã thÓ t¹o ra mét m« pháng chÝnh x¸c theo c¸c ®iÒu kiÖn cña øng suÊt nh− ®· thö nghiÖm víi dÇm vμ cét. CÇn ph¶i chó ý nhiÒu h¬n ®Õn viÖc m« pháng t¸c dông cña t¶i   Page 12 
  13. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 träng ®ång ®Òu cho sμn vμ t−êng. Sè l−îng tèi ®a cña c¸c ®iÓm chÞu t¶i cÇn ®−îc ¸p dông, ®ång thêi hÖ thèng chÊt t¶i cÇn thÝch nghi víi ®é vâng dù kiÕn trong khi thö vμ duy tr× ®−îc ph©n bè t¶i träng cÇn thiÕt. 3.10. §iÒu kiÖn cè ®Þnh vμ ®iÒu kiÖn biªn 3.10.1. Lêi giíi thiÖu Trong tiªu chuÈn TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1), ®iÒu 5.5 cã qui ®Þnh mét sè lùa chän ®Ó ¸p dông cho ngμm, chèng gi·n në nhiÖt hoÆc xoay cho c¸c hÖ thèng chÞu t¶i. §iÒu kho¶n nμy ph¶n ¸nh lËp luËn vèn cã cña ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm m« t¶ trong TCXDVN 342: 2005 (ISO 834-1) vÒ thö nghiÖm mÉu thö ®−îc tu©n thñ mét c¸ch nghiªm ngÆt sao cho cμng s¸t víi viÖc sö dông trong thùc tÕ cμng tèt. §èi víi nh÷ng yªu cÇu cã liªn quan ®Õn thiÕt bÞ cè ®Þnh mÉu thö theo c¸c ®iÒu kiÖn x¶y ra khi x©y dùng toμ nhμ trong thùc tÕ, cÇn ph¶i ¸p dông nguyªn lý sau ®©y: C¸c tæ hîp sμn, m¸i, kÕt cÊu cña t−êng, cét vμ c¸c dÇm ®éc lËp trong c«ng tr×nh ph¶i ®−îc xem xÐt ®Ó chèng l¹i sù gi·n në nhiÖt vμ/hoÆc xoay khi kÕt cÊu ng¨n c¸ch, kÕt cÊu ®ì cã thÓ chÞu ®−îc c¸c lùc trong suèt giíi h¹n ®iÒu chØnh nhiÖt ®é cao ®−îc thÓ hiÖn b»ng biÓu ®å ®−êng cong tiªu chuÈn nhiÖt ®é - thêi gian. Trong khi thùc hiÖn ®¸nh gi¸ kü thuËt ®Ó x¸c ®Þnh kh¶ n¨ng chÞu lùc cña c¸c bé phËn kÕt cÊu toμ nhμ, cÇn l−u ý r»ng kh¶ n¨ng nμy cã thÓ lμ do ®é cøng theo chiÒu ngang cña c¸c gèi tùa cho c¸c tæ hîp sμn, m¸i vμ c¸c dÇm trung gian cÊu thμnh mét phÇn cña tæ hîp, hoÆc träng l−îng cña c¸c kÕt cÊu ®ì. §ång thêi ph¶i cã ®ñ c¸c liªn kÕt ®Ó chuyÓn c¸c lùc ph¸t sinh tõ gi·n në nhiÖt vμ/hoÆc xoay vμo c¸c gèi tùa hoÆc c¸c kÕt cÊu ®ì. §é cøng cña c¸c tÊm hoÆc c¸c kÕt cÊu liÒn kÒ còng cÇn ®−îc xem xÐt, ®¸nh gi¸ kh¶ n¨ng chèng gi·n në nhiÖt. TÝnh liªn tôc xuÊt hiÖn ë c¸c dÇm liªn tôc, ch¼ng h¹n ®Æt liªn tôc lªn h¬n hai gèi tùa, còng cã kh¶ n¨ng g©y ra xoay cña c¸c kÕt cÊu . Tõ c¸c kÕt qu¶ thö nghiÖm, ng−êi ta biÕt râ r»ng c¸c thay ®æi vÒ ®iÒu kiÖn cè ®Þnh cã thÓ ¶nh h−ëng ®¸ng kÓ ®Õn thêi h¹n chÞu löa cña mét cÊu kiÖn hoÆc mét tæ hîp. Trong hÇu hÕt c¸c tr−êng hîp, viÖc ¸p dông thiÕt bÞ cè ®Þnh trong khi thö nghiÖm ch¸y lμ cã lîi cho tÝnh n¨ng cña mÉu thö. Tuy nhiªn, trong mét sè tr−êng hîp, ®iÒu kiÖn cè ®Þnh däc trôc v−ît qu¸ møc cho phÐp cã thÓ lμm t¨ng nhanh tÝnh kh«ng æn ®Þnh, hoÆc nøt vì, x¶y ra trong kÕt cÊu bª t«ng. Trong nh÷ng tr−êng hîp kh¸c, ®èi víi tÊm bª t«ng cèt thÐp siªu tÜnh mét phÝa tiÕp xóc víi löa, m« men cè ®Þnh cã thÓ g©y ra c¸c biÕn d¹ng nøt nghiªm   Page 13 
  14. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 träng ë c¸c khu vùc kh«ng cã cèt thÐp hoÆc cèt thÐp yÕu, dÉn ®Õn kÕt cÊu bÞ nøt g·y. Theo kinh nghiÖm vÒ thö nghiÖm chÞu löa cho c¸c kÕt cÊu bÞ cè ®Þnh cã thÓ biÕt tr−íc mét sè c¸c t¸c ®éng bÊt th−êng nªu trªn. Còng cã thÓ liªn hÖ theo c¸ch th«ng th−êng tõ ®iÒu kiÖn cña c¸c mÉu thö bÞ cè ®Þnh víi ®iÒu kiÖn cña toμ nhμ ®−îc x©y dùng thùc tÕ. Tuy nhiªn, vÉn cßn nhiÒu viÖc ph¶i lμm vμ khi kh«ng thÓ liªn hÖ c¸c ®iÒu kiÖn biªn cÇn thiÕt cña mét mÉu thö víi c¸c ®iÒu kiÖn biªn mμ kÕt cÊu ®ã sÏ ph¶i thö nghiÖm trong c«ng tr×nh x©y dùng thùc tÕ, th× thùc nghiÖm th−êng ®−îc tiÕn hμnh lμ trong ®iÒu kiÖn cã rÊt Ýt hoÆc kh«ng cã søc chÞu gi·n në hoÆc xoay. 3.10.2. CÊu kiÖn chÞu uèn (dÇm, sμn, m¸i) C¸c mÉu thö bao gåm c¸c cÊu kiÖn chÞu uèn hoÆc ph¶i tiÕp xóc víi löa trong khi tùa trªn c¸c gèi cã con l¨n hoÆc ®−îc thö nghiÖm trong mét khung cè ®Þnh. Trong tr−êng hîp thiÕt bÞ cè ®Þnh gi·n në nhiÖt, däc trôc hoÆc xoay cã thÓ ®−îc ¸p dông theo nhiÒu c¸ch. Trong thiÕt bÞ Ýt phøc t¹p nhÊt nμy, mÉu thö ®−îc l¾p trong mét khung cè ®Þnh cã kÝch th−íc sao cho ph¶n øng ®−îc víi lùc ®Èy däc trôc cña c¸c cÊu kiÖn trong mÉu thö mμ kh«ng bÞ uèn nhiÒu. Trong mét sè tr−êng hîp, lùc ®Èy däc trôc nμy ®· ®−îc ®o theo kÝch cì cña khung cè ®Þnh. Trong nh÷ng tr−êng hîp kh¸c, møc ®iÒu chØnh ®−îc thùc hiÖn b»ng c¸c khe co gi·n gi÷a ®Çu cña cÊu kiÖn vμ khung cè ®Þnh. ViÖc bè trÝ nh− vËy còng t¹o ra søc chèng xoay do tiÕp xóc vμ do ®ã hÇu nh− cè ®Þnh ®−îc ®Çu cña cÊu kiÖn theo hÕt ®é cao tiÕt diÖn cña cÊu kiÖn vμ ®é cao tiÕt diÖn cña khung cè ®Þnh. §èi víi c¸c bè trÝ chi tiÕt, viÖc cè ®Þnh vμ ®o møc ®é cè ®Þnh ®−îc thùc hiÖn b»ng c¸c kÝch thñy lùc bè trÝ theo däc trôc vμ vu«ng gãc víi (c¸c) cÊu kiÖn. Trong nh÷ng tr−êng hîp ®ã, khi x¶y ra sù h¹n chÕ gi·n në nhiÖt, sù cÊp nhiÖt trong khi thö chÞu löa sinh ra mét lùc nÐn däc trôc ë c¸c cÊu kiÖn liªn quan. Trong hÇu hÕt c¸c tr−êng hîp, lùc nμy xuÊt hiÖn ë mét vÞ trÝ trong mÆt c¾t ngang cña cÊu kiÖn mμ t¹i ®ã møc m« men uèn t−¬ng øng cã xu h−íng chèng l¹i t¸c dông cña m« men uèn do t¶i träng ®−îc ®Æt do ®ã sÏ lμm t¨ng søc chÞu t¶i vμ tÝnh chÞu löa, trõ khi cã kh¶ n¨ng bÞ qu¸ t¶i g©y nøt vì hoÆc sù mÊt æn ®Þnh v−ît qu¸ ¶nh h−ëng cã lîi nμy. Trong hÇu hÕt c¸c tr−êng hîp, nÕu mét cÊu kiÖn uèn ®−îc thö nghiÖm d−íi ®iÒu kiÖn kh«ng bÞ cè ®Þnh th× viÖc sö dông mÉu nμy sÏ ®¹i diÖn cho cÊu kiÖn trong c«ng tr×nh mμ sù h¹n chÕ vÒ gi·n në khi ch¸y sÏ thiªn vÒ an toμn   Page 14 
  15. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 3.10.3. CÊu kiÖn h−íng trôc (cét, t−êng chÞu t¶i ) C¸c thö nghiÖm ch¸y cho cét vμ t−êng chÞu t¶i ®−îc tiÕn hμnh trong phßng thÝ nghiÖm m« pháng lý t−ëng hãa c¸c øng suÊt trong ®¸m ch¸y thùc. VÝ dô, trong thö nghiÖm ch−a thÓ t¸i t¹o c¸c m«men ë ®Çu cã thÓ x¶y ra trong ®¸m ch¸y thùc tÕ. T¸c dông cña thiÕt bÞ cè ®Þnh, trong thùc tÕ phô thuéc vμo tÝnh chÊt, vÞ trÝ cña ngän löa, trong khoang ng¨n ch¸y. Trong tr−êng hîp ®iÒu kiÖn cÊp nhiÖt ®ång ®Òu æn ®Þnh x¶y ra trong khoang ng¨n ch¸y th× t¸c dông cña thiÕt bÞ cè ®Þnh chèng gi·n në cã thÓ gi¶m ®i ®¸ng kÓ. Kh¶ n¨ng chÞu t¶i vμ t¶i träng thö liªn quan cña c¸c cét vμ c¸c t−êng chÞu lùc phô thuéc nhiÒu vμo c¸c ®iÒu kiÖn chèng ®ì. Trong c¸c cÊu kiÖn thanh thuéc lo¹i nμy, gi¶ thiÕt lμ cã khíp nèi, thËm chÝ c¸c lùc nhá ph¸t sinh do ma s¸t ë c¸c gèi tùa còng cã thÓ lμm t¨ng ®¸ng kÓ søc chÞu t¶i. Trong thö nghiÖm ch¸y, viÖc l¾p thiÕt bÞ cè ®Þnh mét c¸ch kh«ng cè ý vμo ®Çu mÉu thö cã thÓ lμm t¨ng søc chÞu thö nghiÖm lªn ®¸ng kÓ. Theo kinh nghiÖm ®· ®−îc thùc hiÖn ë mét sè phßng thÝ nghiÖm th× rÊt khã t¹o c¸c ®iÓm ph¶n lùc (hoÆc chÊt t¶i) h−íng trôc, ®ång t©m víi cét, kÓ c¶ viÖc sö dông c¸c gèi tùa h×nh cÇu, vμ ®©y lμ mét kiÕn nghÞ thùc hiÖn ®Ó ®−a vμo ®é lÖch t©m nhá ®· biÕt. V× nh÷ng lý do trªn, nªn tiÕn hμnh c¸c thö nghiÖm cho c¸c cét hoÆc c¸c t−êng chÞu t¶i chèng l¹i gi·n në (gi·n dμi) hoÆc cã c¸c ®Çu bÞ cè ®Þnh hoμn toμn. 3.10.4. T−êng vμ v¸ch ng¨n kh«ng chÞu lùc Theo l«gÝc tÊt c¶ c¸c t−êng vμ c¸c v¸ch ng¨n kh«ng chÞu lùc ®Òu ph¶i ®−îc thö nghiÖm lμ kh«ng chÞu ngo¹i lùc. Tuy nhiªn, trong thùc tÕ, c¸c cÊu kiÖn nμy ph¶i chÞu t¶i träng chuyÓn tõ c¸c cÊu kiÖn kh¸c cña tßa nhμ hoÆc chÞu ph¶n lùc do sù gi·n në cña chÝnh c¸c cÊu kiÖn khi tiÕp xóc víi löa. Do ®ã cÇn ph¶i tiÕn hμnh c¸c thö nghiÖm trªn c¸c cÊu kiÖn nμy trong mét khung kÝn ®ñ cøng ®Ó t−¬ng t¸c ®−îc víi c¸c lùc gi·n në ph¸t sinh tõ mÉu thö trong thö nghiÖm cã Ýt hoÆc kh«ng cã biÕn d¹ng. 3.10.5. §o l−êng trong phßng thÝ nghiÖm V× hiÖn nay thiÕu c¸c th«ng tin vÒ c¸c t¸c dông cña thiÕt bÞ cè ®Þnh gi·n në nhiÖt hoÆc cè ®Þnh xoay, c¸c phßng thÝ nghiÖm nªn cè g¾ng x¸c ®Þnh ®é lín vμ chiÒu cña c¸c lùc cè ®Þnh, khi thö nghiÖm c¸c mÉu thö bÞ cè ®Þnh d−íi bÊt kú h×nh thøc nμo.   Page 15 
  16. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 3.11. KiÓm chuÈn ViÖc kiÓm chuÈn lμ ph−¬ng ph¸p b¶o ®¶m r»ng c¸c mÉu thö ®ång nhÊt ®−îc thö nghiÖm tu©n theo tiªu chuÈn nμy, trong c¸c lß nung kh¸c nhau hoÆc trong cïng mét lß nung nh−ng vμo nh÷ng thêi ®iÓm kh¸c nhau, sÏ cho c¸c kÕt qu¶ cã thÓ so s¸nh ®−îc. NÕu ®¸p øng ®−îc môc tiªu nμy, thêi gian mμ mÉu thö ®· x¸c ®Þnh ®¹t ®−îc tÝnh n¨ng yªu cÇu bao gåm c¶ søc chÞu t¶i vμ c¸ch nhiÖt, sÏ kh«ng kh¸c nhau ®¸ng kÓ. §Æc ®iÓm chñ yÕu cña viÖc kiÓm chuÈn trong thö nghiÖm chÞu löa liªn quan ®Õn c¸c ph−¬ng ph¸p vμ viÖc trang bÞ dông cô ®o kiÓm ®Ó khèng chÕ vμ ®o nhiÖt ®é, ¸p lùc vμ kh«ng khÝ trong lß nung. Môc tiªu cña thùc nghiÖm kiÓm chuÈn lß nung lμ x¸c lËp c¸c ®iÒu kiÖn cÊp nhiÖt ®ång ®Òu trªn kh¾p bÒ mÆt tiÕp xóc nhiÖt cña mÉu thö vμ ®¹t ®−îc møc tiÕp xóc chÞu nhiÖt qui ®Þnh. Môc ®Ých cña mét thö nghiÖm nh− vËy còng cßn ®Ó b¶o ®¶m cã ®−îc gradient ¸p lùc tÜnh tuyÕn tÝnh trªn mÆt tiÕp xóc nhiÖt cña mÉu thö theo ph−¬ng th¼ng ®øng, vμ cã ®−îc ¸p lùc tÜnh ®ång ®Òu trªn kh¾p mÆt tiÕp xóc nhiÖt cña c¸c mÉu thö n»m ngang. Mét ph−¬ng ph¸p kiÓm chuÈn chó träng vμo c¸c ®iÒu kiÖn nhiÖt ®é vμ ¸p lùc trong lß nung ®−îc m« t¶ trong tμi liÖu tham kh¶o cã liªn quan. Kh¶ n¨ng chÞu t¶i cña mét mÉu thö còng cã thÓ chÞu t¸c ®éng cña c¸c yÕu tè nh−: gèi ®ì mÉu thö; c¸c ®iÒu kiÖn biªn vμ cè ®Þnh, viÖc ®Æt t¶i träng thiÕt kÕ; vμ viÖc ®o ®é lín t¶i träng, ®o ®é biÕn d¹ng vμ ®o ®é vâng b»ng c¸c thiÕt bÞ ®· ®−îc so s¸nh víi c¸c tiªu chuÈn tham chiÕu. Kh«ng cã qui ®Þnh nμo vÒ ph−¬ng ph¸p kiÓm chuÈn trùc tiÕp ®¸nh gi¸ c¸c ®Æc ®iÓm nãi trªn vμ ®é tin cËy ph¶i tu©n theo sù nhÊt qu¸n vÒ c¸c qui ®Þnh kü thuËt cña c¸c th«ng sè trong ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm vμ ph¶i ®¹t ®−îc c¸c ®iÒu kiÖn vÒ ¸p lùc vμ nhiÖt ®é dùa trªn ph−¬ng ph¸p ®−îc m« t¶ trong tμi liÖu tham kh¶o cã liªn quan. 4. Tiªu chÝ vÒ tÝnh chÞu löa 4.1. Môc tiªu Môc ®Ých cña viÖc x¸c ®Þnh tÝnh chÞu löa, nh− quy ®Þnh trong TCXDVN 342: 2005 (ISO834-1) lμ nh»m ®¸nh gi¸ t×nh tr¹ng cña mét bé phËn trong toμ nhμ trong ®iÒu kiÖn tiªu chuÈn vÒ ®èt nãng vμ ¸p lùc. Ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm ®−îc m« t¶ trong tiªu chuÈn nμy, nh»m ®¸nh gi¸ ®Þnh l−îng cña mét kÕt cÊu x©y dùng trong ®iÒu kiÖn nhiÖt ®é cao b»ng c¸ch thiÕt lËp c¸c tiªu chÝ vÒ tÝnh n¨ng. C¸c tiªu chÝ nμy ®−îc dïng ®Ó ®¶m b¶o, d−íi c¸c ®iÒu kiÖn thö nghiÖm, mét bé phËn mÉu thö tiÕp tôc thÓ hiÖn chøc n¨ng thiÕt kÕ nh− lμ mét cÊu kiÖn   Page 16 
  17. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 ®ì hoÆc mét cÊu kiÖn ng¨n c¸ch, hoÆc c¶ hai. C¸c tiªu chÝ nμy dùa trªn kh¶ n¨ng chÞu t¶i vμ sù lan truyÒn cña ®¸m ch¸y. Löa cã thÓ ®−îc truyÒn tõ khoang nμy sang khoang kh¸c theo hai c¸ch, hoÆc mÊt ®i tÝnh toμn vÑn hoÆc th«ng qua sù lan truyÒn m¹nh mÏ cña søc nãng, lμm cho nhiÖt ®é bÒ mÆt kh«ng tiÕp xóc ch¸y cao h¬n møc cho phÐp. BiÓu ®å ®−êng cong nhiÖt ®é - thêi gian ®−îc quy ®Þnh trong tiªu chuÈn nμy chØ ®¹i diÖn cho mét sè ®iÒu kiÖn tiÕp xóc löa cã thÓ x¶y ra trong giai ®o¹n ph¸t triÓn ®¸m ch¸y vμ ph−¬ng ph¸p nμy kh«ng ®Þnh l−îng t×nh tr¹ng cña mét kÕt cÊu trong t×nh huèng ch¸y thùc tÕ trong mét kho¶ng thêi gian x¸c ®Þnh (xem ®iÒu 3.1.). 4.2. Kh¶ n¨ng chÞu t¶i Tiªu chÝ nμy ®−îc dïng ®Ó x¸c ®Þnh kh¶ n¨ng mét cÊu kiÖn chÞu t¶i ®Ó ®ì t¶i trängthö nghiÖm trong suèt qu¸ tr×nh thö chÞu löa mμ kh«ng bÞ ph¸ huû. Muèn ®o kh¶ n¨ng chÞu t¶i mμ kh«ng cÇn ph¶i duy tr× thö nghiÖm ®Õn khi kÕt cÊu bÞ ph¸ huû th× giíi h¹n cña ®é biÕn d¹ng vμ ®é vâng tèi ®a cho sμn, dÇm vμ trÇn ph¶i ®−îc x¸c ®Þnh tr−íc. ViÖc ®−a ra giíi h¹n cho t−êng lμ kh«ng thÓ ®−îc v× theo kinh nghiÖm, ®é biÕn d¹ng ghi nhËn ®−îc ngay tr−íc khi bÞ ph¸ huû cña c¸c d¹ng t−êng cã ®é lín kh¸c nhau. 4.3. TÝnh toμn vÑn Tiªu chÝ nμy cã thÓ ¸p dông cho c¸c kÕt cÊu ng¨n c¸ch vμ ®−a ra phÐp ®o kh¶ n¨ng khèng chÕ sù lan truyÒn cña ngän löa vμ khÝ nãng tõ mÆt tiÕp xóc löa sang mÆt kh«ng tiÕp xóc löa cña mÉu thö tuú thuéc thêi gian ®· tr«i qua tr−íc khi cã sù bïng ch¸y cña tÊm ®Öm b»ng sîi b«ng ë bÊt cø n¬i nμo cã vÕt nøt hoÆc khe hë. Kh¶ n¨ng bïng ch¸y cña tÊm ®Öm sÏ phô thuéc vμo kÝch th−íc cña khe hë, ¸p lùc bªn trong lß nung t¹i vÞ trÝ khe hë, nhiÖt ®é vμ hμm l−îng oxy. Sù bïng ch¸y trªn mÆt tiÕp xóc löa cña kÕt cÊu cã thÓ g©y ra nguy hiÓm kh«ng cho phÐp vμ do vËy, ë n¬i cã thÓ dÉn tíi sù bïng ch¸y cña tÊm ®Öm còng cã nghÜa lμ n¬i ®ã kh«ng ®¸p øng ®−îc tiªu chÝ vÒ tÝnh toμn vÑn. 4.4. TÝnh c¸ch ly Tiªu chÝ nμy cã thÓ ¸p dông cho c¸c kÕt cÊu ng¨n c¸ch vμ cung cÊp mét phÐp ®o vÒ kh¶ n¨ng cña mÉu thö nh»m khèng chÕ sù t¨ng nhiÖt ®é cña mÆt kh«ng tiÕp xóc löa d−íi c¸c møc quy ®Þnh.   Page 17 
  18. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 Khi kÕt cÊu ng¨n c¸ch ®−îc thö nghiÖm lμ kh«ng ®−îc c¸ch nhiÖt hoÆc v−ît qu¸ giíi h¹n nhiÖt ®é quy ®Þnh, sù bøc x¹ nhiÖt tõ mÆt kh«ng tiÕp xóc víi löa cã thÓ ®ñ ®Ó lμm tÊm ®Öm sîi b«ng bïng ch¸y. C¸c møc quy ®Þnh ®−îc ®−a ra ®Ó ®¶m b¶o, khi nhiÖt ®é ë d−íi møc quy ®Þnh, bÊt cø vËt liÖu dÔ ch¸y nμo khi tiÕp cËn víi mÆt kh«ng tiÕp xóc löa sÏ kh«ng ®ñu ®Ó bïng ch¸y t¹i c¸c mÉu thö nghiÖm, trang bÞ dông cô ®−îc cung cÊp phï hîp víi TCXDVN 342: 2005 (ISO834-1), ®iÒu 4.5.1.2, giíi h¹n sù t¨ng nhiÖt ®é tèi ®a gåm chØ dÉn c¸c diÖn tÝch tiÒm n¨ng trªn kÕt cÊu cã thÓ t¹o ra ®−êng truyÒn nhiÖt trùc tiÕp vμ t¹o ra ®iÓm nãng trªn mÆt kh«ng tiÕp xóc víi löa, khi c¸c mÉu thö ®−îc cung cÊp theo yªu cÇu trong TCXDVN 342: 2005 (ISO834- 1), ®iÒu 4.5.1.2. §· cã mét sè ®Ò xuÊt lμ c¸c gi¸ trÞ giíi h¹n vÒ sù t¨ng nhiÖt ®é cã phÇn thiªn vÒ an toμn, v× c¸c gi¸ trÞ nμy dùa trªn c¬ së gi¶ thiÕt lμ nhiÖt ®é mÆt kh«ng tiÕp xóc víi löa tiÕp tôc t¨ng nhiÖt ®é sau khi löa ®· bÞ chuyÓn khái hÖ thèng thö nghiÖm. C¸c thÝ nghiÖm ®−îc tiÕn hμnh b»ng c¸ch sö dông c¸c hép chøa ®Çy mÈu len hoÆc gç vôn ®−îc ®Æt Ðp vμo bÒ mÆt kh«ng tiÕp xóc víi löa cña c¸c bøc t−êng g¹ch tiÕp xóc löa theo ®óng víi thö nghiÖm chÞu löa tiªu chuÈn. Kh«ng cã bÊt cø b»ng chøng bïng ch¸y cña gç hoÆc b«ng t¹i nhiÖt ®é d−íi 204oC (hoÆc nhiÖt ®é t¨ng lμ 163oC) trong kho¶ng thêi gian tiÕp xóc löa tõ 1,5 ®Õn 12 giê. DÊu hiÖu bïng ch¸y ®−îc quan s¸t thÊy khi nhiÖt ®é n»m trong kho¶ng 204oC ®Õn 232oC vμ b»ng chøng bïng ch¸y cuèi cïng xuÊt hiÖn khi nhiÖt ®é ®¹t tíi 232oC ®Õn 260oC. 4.5. C¸c ®Æc tÝnh kh¸c Khi ¸p dông c¸c ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm quy ®Þnh trong tiªu chuÈn nμy cho c¸c vËt liÖu t¹o thμnh mÉu thö cã thÓ xuÊt hiÖn mét sè c¸c ®Æc tÝnh kh¸c kh«ng mong muèn trong qu¸ tr×nh tiÕn hμnh thö nghiÖm, ch¼ng h¹n nh− hiÖn t−îng t¹o khãi. C¸c hiÖn t−îng nμy kh«ng ®−îc ®Ò cËp trong tiªu chÝ nμy mμ ®−îc ®¸nh gi¸ chÝnh x¸c h¬n b»ng c¸c ph−¬ng ph¸p thö nghiÖm riªng. 5. Ph©n lo¹i C¸c toμ nhμ ®−îc quy ®Þnh ®iÓn h×nh trong giíi h¹n vÒ chiÒu cao, diÖn tÝch, kiÓu sö dông vμ sù ng¨n c¸ch b»ng sù ph©n chia chñ yÕu theo yªu cÇu vμ c¸c bé phËn ®ì, ph¶i ®−a ra c¸c thêi h¹n tèi thiÓu cho phÐp vÒ tÝnh chÞu löa th«ng   Page 18 
  19. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 qua c¸c kÕt qu¶ thö nghiÖm chÞu löa tiªu chuÈn ®−îc ¸p dông cho c¸c kÕt cÊu mÉu ®¹i diÖn cho c¸c bé phËn cña c¸c c«ng tr×nh x©y dùng ®ã. Tiªu chuÈn nμy cung cÊp mét hÖ thèng biÓu hiÖn tÝnh n¨ng cña c¸c kÕt cÊu x©y dùng ®· thö nghiÖm chÞu löa, cã liªn quan ®Õn c¸c ®Æc tÝnh ®· ®−îc xem xÐt khi x¸c ®Þnh tÝnh n¨ng, vÝ dô, ®é æn ®Þnh vÒ kÕt cÊu, tÝnh toμn vÑn vμ tÝnh c¸ch ly. TÝnh n¨ng ®−îc biÓu hiÖn b»ng c¸c ®¬n vÞ thêi gian, thÝch hîp víi thêi gian mμ c¸c tiªu chÝ ®−îc chÊp nhËn cã thÓ ¸p dông cho c¸c ®Æc tÝnh phï hîp nãi trªn. Trong thùc tÕ, quy chuÈn vμ quy ®Þnh ë c¸c n−íc sö dông nhiÒu ph−¬ng ph¸p kh¸c nhau ®Ó quy ®Þnh vÒ yªu cÇu chÞu löa. Mét sè n−íc yªu cÇu tuyÖt ®èi lμ c«ng tr×nh ph¶i ®−îc xem xÐt ®· ®¸p øng tÊt c¶ c¸c tiªu chÝ tÝnh n¨ng vÒ kho¶ng thêi gian cÇn thiÕt. Tiªu chuÈn cña mét sè n−íc kh¸c vμ trong c¸c hoμn c¶nh kh¸c th× chØ cÇn cã mét hoÆc hai ®Æc thï tÝnh n¨ng ®−îc yªu cÇu ®Ó ®¸p øng cho toμn bé hoÆc mét phÇn thêi h¹n thö nghiÖm chÞu löa. Do vËy, c¸c quy chuÈn vμ quy ®Þnh th−êng mong muèn ®−a ra c¸c ®¸nh gi¸ chÊt l−îng mét c¸ch phï hîp vμ râ rμng, khi c¸c quy ®Þnh trªn ®−îc chÊp nhËn. Yªu cÇu chÞu löa ®−îc tham chiÕu theo ph©n lo¹i chÞu löa vμ møc chÞu löa. ViÖc ph©n lo¹i vμ x¸c ®Þnh thêi gian chÞu löa th−êng ®−îc thiÕt kÕ víi kho¶ng thêi gian ®¬n vÞ nöa giê hoÆc mét giê, trong vßng tõ 0,5 giê ®Õn 6 giê. §Ó ®¸nh gi¸ chÊt l−îng thiÕt kÕ, ®iÒu cÇn thiÕt lμ hÖ thèng ®¸p øng ®−îc c¸c tiªu chÝ trong thêi h¹n Ýt nhÊt lμ b»ng kho¶ng thêi gian ®−îc chØ ®Þnh lμ 1 giê. ë mét sè n−íc, c¸c ch÷ c¸i trong b¶ng ch÷ c¸i ®−îc sö dông ®Ó biÓu thÞ thêi h¹n chÞu löa ®Æc tr−ng t−¬ng øng; ë mét sè n−íc kh¸c cho phÐp cã thÓ dïng m· quy chuÈn ®Ó biÓu thÞ thêi gian trong c¸c tiªu chuÈn t−¬ng øng. Còng cÇn ph¶i chó ý lμ ë mét sè n−íc ph©n biÖt c¸ch ph©n lo¹i theo kÕt cÊu dÔ ch¸y vμ kÕt cÊu kh«ng ch¸y. Thùc tÕ ë mét vμi n−íc ®· ®−a c¸c ch÷ ®−îc m· ho¸ hoÆc c¸c d¹ng ph©n lo¹i theo ký hiÖu kh¸c ®Ó biÓu thÞ cho bé phËn cÊu kiÖn cã liªn quan ®Õn bËc chÞu löa cña c«ng tr×nh 6. Kh¶ n¨ng lÆp l¹i vμ t¸i t¹o l¹i Trong khi tiªu chuÈn nμy ®−îc so¸t xÐt nh»m t¨ng kh¶ n¨ng lÆp l¹i vμ t¸i t¹o l¹i, cho ®Õn nay ch−a cã bÊt cø mét ch−¬ng tr×nh thö nghiÖm tæng hîp tr−íc ®ã khai th¸c sè liÖu ®Ó lÊy c¸c sè liÖu thèng kª vÒ kh¶ n¨ng lÆp l¹i vμ t¸i t¹o l¹i c¸c thö nghiÖm chÞu löa nªu trªn. Khi viÖc thö nghiÖm lÆp l¹i víi c¸c mÉu thö gièng nhau lμ kh«ng yªu cÇu vμ kh«ng theo thãi quen, nªn c¸c sè liÖu thèng kª cã sù biÕn ®éng rÊt Ýt. Tuy nhiªn vÉn tån t¹i mét sè nguån sè liÖu ®−îc thu thËp kh¸c nhau.   Page 19 
  20. TI£U CHUÈN X¢Y DùNG ViÖt nam Tcxdvn 342 : 2005 Kh¶ n¨ng lÆp l¹i vμ t¸i t¹o l¹i th−êng ®−îc thÓ hiÖn theo ®é lÖch tiªu chuÈn hoÆc hÖ sè biÕn thiªn (tØ lÖ gi÷a ®é lÖch chuÈn vμ gi¸ trÞ trung b×nh tæng thÓ ®−îc thÓ hiÖn b»ng tØ lÖ phÇn tr¨m); nã còng cã thÓ ®−îc thÓ hiÖn sù chªnh lÖch tíi h¹n hoÆc ®é chÝnh x¸c t−¬ng ®èi (chªnh lÖch tíi h¹n trong ®ã hai gi¸ trÞ trung b×nh cã thÓ ®¹t tíi 95% thêi gian. HiÖn nay ch−a cã sù −íc tÝnh ®óng cho mét hÖ sè chªnh lÖch vÒ kh¶ n¨ng t¸i t¹o l¹i, nh−ng c¸c kinh nghiÖm chØ ra r»ng, kh¶ n¨ng lÆp l¹i gi÷a c¸c phßng thÝ nghiÖm cã thÓ gÊp hai hoÆc ba lÇn kh¶ n¨ng t¸i t¹o l¹i trong phßng thÝ nghiÖm. Kh¶ n¨ng lÆp l¹i vμ t¸i t¹o l¹i cã thÓ ®−îc c¶i thiÖn nhê nghiªn cøu c¸c yÕu tè sau ®©y: 6.1. Kh¶ n¨ng lÆp l¹i Kh¶ n¨ng lÆp l¹i lμ mét sè ®o vÒ kh¶ n¨ng thay ®æi theo thêi h¹n chÞu löa liªn quan ®Õn c¸c thö nghiÖm t¸i t¹o l¹i víi cïng mét tæ hîp danh nghÜa trong mét phßng thÝ nghiÖm ®éc lËp. Kh¶ n¨ng biÕn ®æi theo thêi gian chÞu löa ®o ®−îc cã thÓ do c¸c nh©n tè ngÉu nhiªn hoÆc nh©n tè mang tÝnh hÖ thèng, vμ cã thÓ cã liªn quan ®Õn: a) Tæ hîp mÉu thö; b)Trang thiÕt bÞ (vÒ lß nung vμ thiÕt bÞ chÊt t¶i); c) ThiÕt bÞ ®iÒu khiÓn; d) Ng−êi ®iÒu khiÓn (viÖc kiÓm tra hoÆc gi¸m s¸t); e) C¸c t¸c ®éng cña m«i tr−êng. C¸c yÕu tè ngÉu nhiªn bao gåm kh¶ n¨ng thay ®æi vÒ vËt liÖu vμ tay nghÒ; ®é lín t¶i träng vμ ph©n bè t¶i träng (vÝ dô, møc ®é ngμm, tÝnh æn ®Þnh t¹i ®Çu mót, ®é lÖch t©m cña t¶i träng); sù biÕn ®æi cña thiÕt bÞ c¶m biÕn vμ c¸c dông cô ®o; c¸c ¶nh h−ëng ®Õn ng−êi ®iÒu khiÓn, c¸c thay ®æi vÒ m«i tr−êng (nhiÖt ®é, ®é Èm , v.v...). C¸c yÕu tè cã tÝnh hÖ thèng bao gåm c¸c khÝa c¹nh nh− c¸c yÕu tè ®−îc ®−a ra ë trªn, vÝ dô, ng−êi ®iÒu hμnh c¸c tæ hîp thiÕt bÞ, nh©n viªn, tæ hîp mÉu kh¸c nhau; c¸c thay ®æi cã tÝnh hÖ thèng (t¨ng hoÆc gi¶m) cña nhiÖt ®é vμ ¸p lùc lß nung; c¸c chuyÓn dÞch trong hiÖu chØnh cì thiÕt bÞ c¶m biÕn vμ c¸c dông cô. Trong mét vμi tr−êng hîp, mét yÕu tè tíi h¹n nguy hiÓm cã thÓ gåm c¶ hai khÝa c¹nh ngÉu nhiªn vμ hÖ thèng. Ch¼ng h¹n, ®é lín (vμ tÝnh biÕn thiªn) cña ¸p lùc lß nung cã thÓ ph¸t hiÖn sù ph¸ ho¹i sím cña mét trÇn treo cÊu thμnh phÇn cña mét tæ hîp trÇn - sμn. §iÒu nμy cã thÓ x¶y ra mét c¸ch ngÉu nhiªn t¹i møc ¸p lùc (®−îc khèng chÕ) vμ cã tÝnh hÖ thèng t¹i mét møc ¸p lùc cao h¬n mét chót.   Page 20 
Đồng bộ tài khoản