Tài liệu tham khảo: Tiếng hát con tàu

Chia sẻ: thanhvien1313

Trong sổ tay của Chế Lan Viên, có viết “Bài thơ thu, anh làm một nửa mà thôI còn một nửa cho mùa thu làm lấy”.

Bạn đang xem 7 trang mẫu tài liệu này, vui lòng download file gốc để xem toàn bộ.

Nội dung Text: Tài liệu tham khảo: Tiếng hát con tàu

Tiếng hát con tàu


Bài làm 2


Trong sổ tay của Chế Lan Viên, có viết “Bài thơ thu, anh


làm một nửa mà thôI còn một nửa cho mùa thu làm lấy”.


“Một nửa anh làm” tức là cái dấu ấn sáng tạo của riêng


anh, “một nửa mùa thu tự làm lấy” tức là hiện thực tươi rói


của cuộc đời tràn vào thơ anh. Bài thơ Tiếng hát con tàu


của tác giả thể hiện khá rõ nét quan điểm nghệ thuật đó.


Đặc biệt là khổ thơ làm đề từ:


Tây Bắc ư? Có riêng gì Tây Bắc



Tâm hồn ta là Tây Bắc chứ còn đâu?


Mặc dù bài thơ có liên quan đến sự kiện kinh tế xã hội.


Cuộc vận động nhân dân miền xuôI lên xâu dựng kinh tế


miền núi. Sự kiện ấy là điểm xuất phát gợi cảm hứng cho


biết bao nhà thơ, nhà văn. Nó gợi về trong tâm hồn nhà


thơ những tình cảm thắm thiết và những kỉ niệm sâu nặng


với nhân dân, đất nước và lời kêu gọi lên miền Tây trở


thành lời giục giã, mời gọi những tâm hồn thơ đến với đời


sống cần lao và rộng lớn của nhân dân. Từ một vấn đề


kinh tế – xã hội bài thơ mở ra những suy tưởng sâu rộng
về cuộc sống và nghệ thuật.


Tiếp xúc với bài thơ trước hết ta tiếp xúc với tựa đề của


nó “Tiếng hát con tàu”, một nhan đề mang ý nghĩa biểu


tượng. Sự thật thì chưa hề có con tàu và đường tàu nào


lên Tây Bắc. Con tàu ở đây là biểu tượng cho khát vọng


ra đI đến những miền xa xôi, đến với nhân dân đất nước


và cũng là đến với những ước mơ , những ngọn nguồn


của cảm hứng nghệ thuật, đến với cuộc đời rộng lớn..


Anh có nghe gió ngàn đang rú gọi:


Ngoài cửa ô! Tàu đói những vành trăng


Nói đến con tàu là nói đến sự ra đi, nói đến quá trình vượt
qua những không gian bao la để đến với hạnh phúc và


ước nguyện. Phải chăng con tàu ở đây là biểu tượng cho


khát vọng cởi trói tâm hồn mình ra hướng gió trong trời


đất bao la hoà mình vào cuộc sống tìm đến bể lớn cần lao


của nhân dân hát mãi khúc hát lên đường của tác giả.


Đến với nhân dân là đến với những niềm vui vô tận của


cuộc đời: niềm vui được xây dựng, được góp phần nhỏ bé


của mình vào cuộc sống chung của mọi người nơi những


miền xa xôi của Tổ quốc. Tây Bắc không riêng gì Tây Bắc


mà nó còn là tổ quốc bao la, là đất mẹ đang ngày đêm


cần những đứa con đến để xây dựng. Chính nơi xa nôi
mênh mông ấy là đời sống cần lao và chiến đâu đầy gian


khổ nhưng cũng đầy tình nghĩa đồng bào.


Đất nước mênh mông đời anh nhỏ hẹp


Tàu gọi anh đi sao chửa ra đi


Chằng có thơ đâu giữa lòng đóng khép


Tâm hồn anh chờ gặp anh trên kia.


Thơ cũng như nghệ thuật nói chung bắt nguồn từ hiện


thực. KHông có hiện thực đẹp đẽ của cuộc đời thì không


có thi ca. Vì vậy thơ phảI hướng tớ hiện thực của cụoc


đời. Và cuộc đời mà thơ hướng tới phảI là cuộc đời mạnh


mẽ và rộng lớn. Không có sức mạnh vô hình nào có thể
ngăn cách thơ và hiện thực bởi lẽ thơ là phương thức trữ


tình, là tiếng hát của con tim. Nó xác lập mổiung cảm giữa


con người và cuộc sống, tạo ra những âm hưởng ngọt


ngào vào lòng người đọc. Chính vì vậy “Tiếng hát con tàu”


là tiếng hát trăn trửo say sưa tràn đầy phấn khởi của một


tâm hồn khoẻ khoắn, khoáng đạt bộc lộ khát vọng của


chính mình. Tâm hồn ấy có lúc “muốn là vì sao le lói ở trời


xa” đã “ đóng kính phòng văn hì hục viết” để “nắng trôi đi


oan uổng biết bao ngày “ giờ đây đang phá cái lồng chật


chội của cá nhân để dang cánh bay thẳng vào bâu trời


“nhân đân” đi từ “thung lũng đau thương ra cánh đồng vui”
chính cái phút bừng sáng ấy lại biến hồn thơ Chế Lan viên


thành con tàu. Và người đọc bị cuốn hút ngay vào sự


khẩn trương giục giã như chính nhịp điệu của con tàu đi.


Nghệ thuật quán xuyến tâm lí của Chế Lan Viên là chỗ đó.


Tư tưởng của bài thơ còn được biểu hiện thêm trong bốn


câu đề từ:


Tây Bắc ư? Có riêng gì Tây Bắc


Khi lòng ta đã hoá những con tàu


Khi tổ quốc bốn bề lên tiếng hát


Tâm hồn ta là Tây Bắc chứ còn đâu


“Đề từ” là tấm biển chỉ đường hướng người đọc vào ý đồ
nghệ thuật của tác giả, vào tư tưởng của gác phẩm. Hình


thức sáng tạo có đề từ như thế này không phải riêng Chế


Lan Viên có mà đã có rất nhiều người chú ý. Tố Hun đã


lấy câu thơ trong Mẹ Tơm làm đề từ cho cả tập thơ Gió


Lộng


“Gió lộng đường khơi rộng đất trời” hay Huy Cận đã đề từ


bài Tràng giang của mình bằng câu: “Bâng khuâng trời


rộng nhớ sông dài”. Khơi nguồn cảm hứng cho tác giả


trong quá trình sáng tạo. Cảm hứng đó được phát triển


trong toàn bộ bài thơ.


ở đây, với Chế Lan Viên đề từ này cũng khơi nguồn cảm
hứng cho tác giả nhưng nó có những cái hay riêng của nó


Tây Bắc ư? Có riêng gì Tây Bắc


Khi lòng ta đã hoá những con tàu


Khi tổ quốc bốn bề lên tiếng hát


Tâm hồn ta là Tây Bắc chứ còn đâu


Bài thơ là lời mời gọi lên Tây Bắc xâu dựng kinh tế – xã


hội như một khúc hát lên đượng lở đây, Chế Lan Viên


không giới hạn bài thơ của mình ở mục đinchs vận động


tuyên truyền cho một chủ trương chính sách cụ thể, bài


thơ còn mang ý nghĩa khái quát sâu rộng về đời sống và


chân lí nghệ thuật. Đất nước vừa thoát khỏi chiến tranh,
hoà bình được lập lại, nơi nơi đang cất lên tiếng hát xây


dựng theo tiếng gọi của Đảng của Bác Hồ. Các thế hịe


nhà văn đã xem văn hoá nghệ thuật là một mặt trận và lấy


cuộ sống hiện thực để làm đề tài sáng tác. Hoà mình vào


dòng thác ấy: nhiều nhà thơ nhà văn đã xung phong đi


đầu…và trong đó có Chế Lan Viên. Nếu như trước kia


Nam Cao cho rằng : “Nghệ thuật không cần phải là ánh


trăng lừa dối…nghệ thuật có thể chỉ là tiếng đau khổ kia


thoát ra từ kiếp lầm than” tức là ông muốn đặt vấn đề


cuộc sống lên trên văn chương. ở đây, Chế Lan Viên cũng


nói “ Chẳng có thơ đâu giữa lòng đóng khép” tức là anh
phải mở rộng lòng mình đón nhận hiện thực cuộc sống.


Nghệ thuật đâu phải tự nó đến mà có thể nảy sinh khi


người nghệ sĩ mở lòng ra đón nhận và hoà nhập vào cuộ


đời rộng .Chế Lan Viên cũng chỉ rõ : nếu lòng anh đã hoá


những con tàu và tiếng hát con tàu đã hoà nhập cùng


khúc hát của bốn bề tổ quốc thì chính là lúc ngừoi nghệ sĩ


có thể soi mình vào đấy mà thấy đựơc cả đất nước nhân


dân


Tâm hồn ta là Tây Bắc chứ còn đâu.


Trong Chim lượn trăm vòng Chế Lan Viên đã diễn tả hình


tượng này
Tâm hồn tôi khi Tổ quốc soi vào


Thấy ngàn núi trăm sông diễm lệ.


Nghĩ là Chế Lan Viên đã “ cho hồn” mình hoà vào cuộc


sống vươn tới cuộc sống hay nói đúng hơn nhà thơ đã ý


thức được về vai trò quyết định của đời sống với văn


chương cũng như không hề coi nhẹ vai trò của chủ thể


nghệ sĩ trong sáng tạo nghệ thuạt. Tóm lại phảI để cho


“cuộc sống đánh vào thơ trăm nghìn lớp sóng” và nhà văn


là bến bờ đón nhận những lớp sóng ấy


Câu thơ:


-Lòng ta đã hoá những con tàu
-Tâm hồn ta là Tây Bắc chứ còn đâu


Nghe kì lạ nhưng thực ra chúng thống nhất một cách biện


chứng với nhau. Bởi lữ có sự thống nhất giữa ngoại cảnh


và nội tâm “hướng nội” và “hướng ngoại”.


Như vậy qua Tiếng hát con tàu và đặc biệt là khổ thơ đề


từ tác giả đã thể hiện khá rõ nét những quan niệm của


mình về đời sống cũng như chân lí nghệ thuât. Cũng như


“đời đã ngân lên tiếng thơ, phù sa đời đã làm tươi tốt cho


thơ” và “chẳng có thơ đâu giữa lòng đóng khép”.
Đề thi vào lớp 10 môn Toán |  Đáp án đề thi tốt nghiệp |  Đề thi Đại học |  Đề thi thử đại học môn Hóa |  Mẫu đơn xin việc |  Bài tiểu luận mẫu |  Ôn thi cao học 2014 |  Nghiên cứu khoa học |  Lập kế hoạch kinh doanh |  Bảng cân đối kế toán |  Đề thi chứng chỉ Tin học |  Tư tưởng Hồ Chí Minh |  Đề thi chứng chỉ Tiếng anh
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản