TCVN 5963 1995

Chia sẻ: Nguyen Phung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:4

0
99
lượt xem
33
download

TCVN 5963 1995

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

TCVN 5963 1995, Chất lượng đất - Xác định chất khô và hàm lượng nước trên cơ sở khối lượng – Phương pháp khối lượng. Có thể dùng phương pháp này cho tất cả các loại mẫu đất. Những mẫu đất được làm khô ngoài không khí, ví dụ như các mẫu đã được xử lí trước theo ISO 11464, và các mẫu đất ẩm dã ngoại áp dụng các trình tự khác nhau.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: TCVN 5963 1995

  1. Tiªu chuÈn viÖt nam TCVN 5963 : 1995 ISO 11465: 1986 ChÊt l|îng ®Êt - X¸c ®Þnh chÊt kh« vµ hµm l|îng n|íc trªn c¬ së khèi l|îng – Ph|¬ng ph¸p khèi l|îng Soil quality - Determination of dry matter and water content on a mass basis - Gravimetric method 1. Ph¹m vi ¸p dông Tiªu chuÈn nµy quy ®Þnh ph|¬ng ph¸p x¸c ®Þnh hµm l|îng chÊt kh« vµ hµm l|îng n|íc cña mÉu ®Æt trªn c¬ së khèi l|îng. Cã thÓ dïng ph|¬ng ph¸p nµy cho tÊt c¶ c¸c lo¹i mÉu ®Êt. Nh÷ng mÉu ®Êt ®|îc lµm kh« ngoµi kh«ng khÝ, vÝ dô nh| c¸c mÉu ®· ®|îc xö lÝ tr|íc theo ISO 11464, vµ c¸c mÉu ®Êt Èm d· ngo¹i ¸p dông c¸c tr×nh tù kh¸c nhau. §Ó x¸c ®Þnh hµm l|îng n|íc cña ®Êt trªn c¬ së thÓ tÝch h·y xem ISO 11461. 2. Tiªu chuÈn trÝch dÉn Nh÷ng tiªu chuÈn sau ®©y sö dông cïng víi tiªu chuÈn nµy. C¸c tiªu chuÈn ®Òu ®|îc so¸t xÐt l¹i mét c¸ch th|êng xuyªn, v× vËy khuyÕn khÝch sö dông nh÷ng tiªu chuÈn míi nhÊt. ISO 11461: - ChÊt l|îng ®Êt - X¸c ®Þnh hµm l|îng n|íc cña ®Êt trªn c¬ së thÓ tÝch - Ph|¬ng ph¸p khèi l|îng ISO 11464: - ChÊt l|îng ®Êt - Xö lÝ mÉu tr|íc khi ph©n tÝch hãa lÝ. 3. §Þnh nghÜa Nh÷ng ®Þnh nghÜa sau ®©y ®|îc sö dông trong tiªu chuÈn nµy. 3.1. Hµm l|îng chÊt kh« trªn c¬ së khèi l|îng Wdm: PhÇn kh« cßn l¹i cña ®Êt sau khi lµm kh« theo tiªu chuÈn nµy ®|îc biÓu diÔn b»ng phÇn tr¨m theo khèi l|îng. 3.2. Hµm l|îng n|íc trªn c¬ së khèi l|îng kh«. WHO: khèi l|îng n|íc bay h¬i tõ ®Êt khi ®|îc lµm kh« tíi khèi l|îng kh«ng ®æi ë 1050C chia cho khèi l|îng kh« cña ®Êt vµ nh©n víi 100. 3.3. Khèi l|îng kh«ng ®æi: Khèi l|îng ®¹t ®|îc trong qu¸ tr×nh lµm kh«, khi gi÷a hai lÇn c©n liªn tiÕp mÉu ®· ®|îc lµm nguéi, sù kh¸c nhau cña kÕt qu¶ kh«ng v|ît qu¸ 0,l% (m/m) khèi l|îng cña lÇn c©n cuèi. Chó thÝch: Th|êng tõ 16h ®Õn 24h lµ ®ñ ®Ó lµm kh« hÇu hÕt c¸c lo¹i ®Êt ®Õn khèi l|îng kh«ng ®æi nh|ng cã nh÷ng lo¹i ®Êt vµ nh÷ng mÉu lín ®ßi hái thêi gian dµi h¬n 4. Nguyªn lÝ MÉu ®Êt ®|îc lµm kh« tíi khèi l|îng kh«ng ®æi ë 105 r 50C. Sù kh¸c nhau vÒ khèi l|îng cña mét l|îng ®Êt tr|íc vµ sau qu¸ tr×nh lµm kh« ®|îc dïng ®Ó tÝnh hµm l|îng chÊt kh« vµ hµm l|îng n|íc trªn c¬ së khèi l|îng. 5. ThiÕt bÞ 5.1. Lß sÊy cã qu¹t kh«ng khÝ ®Ó ®iÒu nhiÖt vµ cã kh¶ n¨ng gi÷ nhiÖt ®é ë l050 r 50C 5.2. B×nh hót Èm cã ho¹t chÊt hót Èm.
  2. Tiªu chuÈn viÖt nam TCVN 5963 : 1995 5.3. C©n ph©n tÝch víi ®é chÝnh x¸c 1mg. 5.4. B×nh chøa mÉu (hép phßng Èm) cã n¾p dung l|îng 25ml: 100ml ®èi víi mÉu ®Êt lµm kh« trong kh«ng khÝ vµ tèi thiÓu lµ l00ml ®èi víi mÉu ®Êt Èm d· ngo¹i ®|îc lµm b»ng vËt liÖu kh«ng thÊm n|íc vµ kh«ng hÊp thô h¬i Èm. 5.5. Th×a 6. MÉu phßng thÝ nghiÖm Dïng mÉu ®Êt lµm kh« ngoµi kh«ng khÝ vÝ dô nh| mÉu ®|îc xö lÝ tr|íc theo ISO 11464 hoÆc mÉu ®Êt Èm ®· ngo¹i lÊy theo tiªu chuÈn thÝch hîp. 7. TiÕn hµnh Chó ý: Víi mÉu ®Êt tõ ®Êt bÞ nhiÔm bÈn cÇn ph¶i sö dông nh÷ng biÖn ph¸p ®Æc biÖt. §iÒu quan träng lµ ph¶i tr¸nh bÊt k× mét sù tiÕp xóc nµo víi da vµ nh÷ng biÖn ph¸p ®Æc biÖt ph¶i ®|îc sö dông trong qu¸ tr×nh lµm kh« ®Ó ng¨n ngõa sù nhiÔm bÈn kh«ng khÝ phßng thÝ nghiÖm vµ nhiÔm bÈn nh÷ng mÉu kh¸c (qu¹t, sù chuyÓn ®éng cña kh«ng khÝ v.v...) Nh÷ng quy ®Þnh nãi ë 7.l vµ 7.2 cÇn ph¶i ®|îc thùc hiÖn cµng nhanh cµng tèt ®Ó gi¶m ®Õn møc tèi thiÓu sù bay h¬i. 7.1. Tr×nh tù ®èi víi mÉu ®Êt ®· ®|îc lµm kh« ngoµi kh«ng khÝ. 7.1.1. Lµm kh« b×nh chøa mÉu (5.4) víi n¾p ë l05 r 50C vµ sau ®ã ®ãng kÝn n¾p lµm nguéi trong b×nh hót Èm (5.2) Ýt nh¾t trong 45 phót. X¸c ®Þnh khèi l|îng (m0) cña b×nh chøa mÉu ®|îc ®ãng kÝn víi ®é chÝnh x¸c lmg. Dïng mét th×a (5.5) chuyÓn l0g ®Õn 15g ®Êt ®|îc lµm kh« ngoµi kh«ng khÝ vµo b×nh chøa mÉu. X¸c ®Þnh khèi l|îng b×nh chøa mÉu vµ ®Êt ®|îc ®ãng kÝn (m) víi ®é chÝnh x¸c 1mg. 7.1.2. Lµm kh« b×nh chøa mÉu vµ ®Êt trong lß sÊy (5.l) ë l050C ®Õn khèi l|îng kh«ng ®æi. Lµm kh« n¾p cïng thêi gian. Chó thÝch: 1) CÇn chó ý lµ nh÷ng h¹t ®Êt rÊt nhÑ kh«ng thÓ chuyÓn hÕt ra khái b×nh chøa mÉu b»ng c¸ch g¹t ra hoÆc thæi ra. 2) Nãi chung sù ph©n hñy c¸c chÊt h÷u c¬ ë nhiÖt ®é nµy cã thÓ bá qua. Tuy vËy, ®èi víi nh÷ng mÉu ®Êt cã hµm l|îng chÊt h÷u c¬ cao (> 10% (khèi l|îng trªn khèi l|îng vÝ dô nh| ®Êt cã chøa than bïn, ph|¬ng ph¸p lµm kh« cÇn söa ®æi cho thÝch hîp. Trong tr|êng hîp mÉu ®|îc lµm kh« tíi khèi l|îng kh«ng ®æi ë 500C. Sö dông chµn kh«ng sÏ lµm nhanh qu¸ tr×nh nµy. 3) Mét vµi kho¸ng vËt, t|¬ng tù nh| th¹ch cao bÞ mÊt n|íc kÕt tinh ë 1050C. 4) NÕu cã mÆt c¸c chÊt (h÷u c¬) bay h¬i ph|¬ng ph¸p nµy kh«ng cho kÕt qu¶ vÒ hµm l|îng n|íc ®¸ng tin cËy. 7.1.3. Lµm nguéi b×nh chøa mÉu víi n¾p ®ãng kÝn trong b×nh hót Èm Ýt nhÊt 45 phót. 7.1.4. LÊy b×nh chøa mÉu ra khái b×nh hót Èm vµ x¸c ®Þnh ngay khèi l|îng (m2) cña b×nh chøa mÉu vµ mÉu ®Êt ®· ®|îc lµm kh« víi ®é chÝnh x¸c 1mg. 7.2. Tr×nh tù ®èi víi mÉu ®Êt Èm d· ngo¹i. 7.2.1. §Æt ®Êt lªn mét bÒ mÆt s¹ch kh«ng hót Èm (vÝ dô 1 tÊm kÝnh) vµ trén ®Òu. LÊy ®¸, cµnh c©y nhá cã ®|êng kÝnh lín h¬n 2mm ra.
  3. Tiªu chuÈn viÖt nam TCVN 5963 : 1995 Chó thÝch 6: Khi ph©n tÝch c¸c chÊt « nhiÔm h÷u c¬ l|îng nhá trong c¸c mÉu ®Êt th× c¸c mÉu nµy ph¶i tr¶i qua xö lÝ ®Æc biÖt tr|íc. Trong c¸c quy tr×nh nµy, vÒ nguyªn t¾c kh«ng ph¶i lÊy ®¸ cµnh c©y nhá ra khái mÉu. V× vËy hµm l|îng chÊt kh« cña c¸c mÉu nµy ®|îc x¸c ®Þnh theo quy ®Þnh ®|îc ghi râ trong tiªu chuÈn ®ã, kh«ng cÇn ph¶i lÊy ®¸, cµnh c©y nhá ... ra. 7.2.2. Lµm kh« b×nh chøa mÉu vµ n¾p (5.4) ë 105 - 50C vµ sau ®ã lµm nguéi nã víi n¾p ®ãng kÝn trong b×nh hót Èm (5.2) Ýt nhÊt 45 phót. X¸c ®Þnh khèi l|îng (m0) cña b×nh chøa mÉu ®ãng kÝn víi ®é chÝnh x¸c l0mg. Dïng th×a (5.5) chuyÓn 30g ®Õn 40g ®Êt vµo b×nh chøa mÉu trªn. X¸c ®Þnh khèi l|îng (ml) cña b×nh chøa mÉu ®ãng kÝn vµ ®Êt víi ®é chÝnh x¸c 10mg. 7.2.3. Lµm kh« b×nh chøa mÉu vµ ®Êt trong lß sÊy (5.1) ë 1050C tíi khi ®¹t khèi l|îng kh«ng ®æi. Lµm kh« n¾p trong cïng thêi gian. Chó thÝch 7: Xem chó thÝch 2. 7.2.4. Lµm nguéi b×nh chøa mÉu víi n¾p ®ãng kÝn trong b×nh hót Èm Ýt nhÊt 45 phót. 7.2.5. ChuyÓn b×nh chøa mÉu ra khái b×nh hót Èm vµ x¸c ®Þnh ngay khèi l|îng (m2) cña b×nh chøa mÉu ®ãng kÝn cïng ®Êt ®· ®|îc lµm kh« víi ®é chÝnh x¸c 10mg. 8. BiÓu diÔn kÕt qu¶ Hµm l|îng n|íc ®|îc tÝnh trªn c¬ së ®Êt ®|îc lµm kh« trong lß sÊy. TÝnh hµm l|îng chÊt kh« (Wdm) hoÆc hµm l|îng n|íc trªn c¬ së khèi l|îng kh« WH20, biÓu diÔn b»ng phÇn tr¨m khèi l|îng tíi ®é chÝnh x¸c 0,1% (m/m), theo c«ng thøc sau: m2  m0 Wdm .100 m1  m0 m1  m2 WH 2 O .100 m2  m0 Trong ®ã: m0 – lµ khèi l|îng tÝnh b»ng gam cña b×nh chøa mÉu trèng (kh«ng cã ®Êt) vµ n¾p m1 – lµ khèi l|îng tÝnh b»ng gam cña b×nh chøa mÉu céng víi ®Êt ®|îc lµm kh« ngo¹i kh«ng khÝ hoÆc ®Êt Èm d· ngo¹i; m2 – lµ khèi l|îng tÝnh b»ng gam cña b×nh chøa mÉu céng víi ®Êt ®|îc lµm kh« trong lß sÊy. Chó thÝch: Cã thÓ tÝnh l|îng mÉu dÊt lµm kh« ngoµi kh«ng khÝ hoÆc mÉu ®Êt Èm dµ ngo¹i (X) theo l|îng mÉu ®Êt ®|îc lµm kh« trong lß sÊy (Y) b»ng c¸ch thøc sö dông c«ng thøc sau: 100 Y Xu 100  WH 2 O 2) Hµm l|îng n|íc ®|îc tÝnh to¸n trªn c¬ së ®Êt ®|îc lµm kh« trong lß sÊy cã thÓ lín h¬n 100%
  4. Tiªu chuÈn viÖt nam TCVN 5963 : 1995 9. §é lËp l¹i §é lËp l¹i cña nh÷ng phÐp x¸c ®Þnh song song riªng biÖt ph¶i tho¶ m·n nh÷ng ®iÒu kiÖn ghi trong b¶ng 1 vµ 2 B¶ng l - §é lËp l¹i cña Wdm vµ WH20 trong ®Êt lµm kh« ngoµi kh«ng khÝ Hµm l|îng chÊt kh« Wdm % Hµm l|îng n|íc WH2O % Sù kh¸c nhau cã thÓ (mm) (mm) chÊp nhËn Lín h¬n tíi vµ b»ng Lín h¬n tíi vµ b»ng 96 30 0 4,0 0,2% (m/m) tuyÖt ®èi 0 4,0 - 0,5% cña gi¸ trÞ trung b×nh B¶ng 2 - §é lËp l¹i cña Wdm vµ WH2O trong ®Êt Èm d· ngo¹i Hµm l|îng chÊt kh« Wdm % (mm) Sù kh¸c nhau cã thÓ chÊp nhËn Lín h¬n tíi vµ b»ng 0 30 1,5% tuyÖt ®èi 30 0,5% gi¸ trÞ trung b×nh 10. B¸o c¸o thö nghiÖm B¸o c¸o thö nghiÖm ph¶i bao gåm nh÷ng th«ng tin sau ®©y: a) TrÝch dÉn tham kh¶o tiªu chuÈn nµy; b) §Æc ®iÓm nhËn d¹ng, xuÊt xø cña mÉu; c) Nh÷ng kÕt qu¶ x¸c ®Þnh hµm l|îng chÊt kh« (Wdm) hoÆc hµm l|îng n|íc (WH2O) trªn c¬ së khèi l|îng kh« víi ®é chÝnh x¸c 0,1% (m/m); d) §Æc tÝnh riªng cña ®Êt (vÝ dô nh| sù cã mÆt cña th¹ch cao vµ nÕu dïng mÉu ®Êt Èm d· ngo¹i th× sù cã mÆt cña sái, cµnh c©y nhá ...) a) BÊt k× nh÷ng chi tiÕt nµo kh«ng ®|îc nãi tíi trong tiªu chuÈn nµy hoÆc nh÷ng chi tiÕt ®|îc lùa chän vµ bÊt k× nh÷ng yÕu tè kh¸c cã thÓ ¶nh h|ëng ®Õn kÕt qu¶.
Đồng bộ tài khoản