Thuốc nào được dùng trị cao huyết áp?

Chia sẻ: Kim Tuyen | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:4

0
239
lượt xem
110
download

Thuốc nào được dùng trị cao huyết áp?

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Thuốc nào được dùng trị cao huyết áp? Ức chế men chuyển Angiotensin(ức chế ACE) và ức chế thụ thể Angiotensin(ARB) Thuốc ức chế ACE và ARB đều có tác dụng lên hệ Renin-Angiotensin, mà hệ này điều hòa huyết áp. Thuốc ức chế ACE vận hành bằng cách ức chế men chuyển đổi Angiotensin không hoạt hoá thành dạng hoạt hoá. Angiotensin hoạt hóa sẽ co thắt hay làm hẹp động mạch, nhưng dạng không hoạt hóa thì không thể. Với thuốc ức chế ACE, như liệu pháp đơn độc, 50-60% người da trắng đạt được huyết áp điều chỉnh. Người da đen...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Thuốc nào được dùng trị cao huyết áp?

  1. Thuốc nào được dùng trị cao huyết áp? Ức chế men chuyển Angiotensin(ức chế ACE) và ức chế thụ thể Angiotensin(ARB) Thuốc ức chế ACE và ARB đều có tác dụng lên hệ Renin-Angiotensin, mà hệ này điều hòa huyết áp. Thuốc ức chế ACE vận hành bằng cách ức chế men chuyển đổi Angiotensin không hoạt hoá thành dạng hoạt hoá. Angiotensin hoạt hóa sẽ co thắt hay làm hẹp động mạch, nhưng dạng không hoạt hóa thì không thể. Với thuốc ức chế ACE, như liệu pháp đơn độc, 50-60% người da trắng đạt được huyết áp điều chỉnh. Người da đen cũng có đáp ứng nhưng họ đòi hỏi liều lượng và tần suất sử dụng cao hơn, tốt nhất khi thuốc ức chế ACE kết hợp với lợi tiểu . Như thêm được lợi ích, thuốc ức chế ACE có thể làm giảm bớt tim phì đại ở bệnh nhân cao huyết áp. Thuốc này có lẽ cũng làm giảm quá trình suy giảm chức năng thận ở bệnh nhân cao huyết áp và tiểu đạm. Ngoài ra, chúng đặc biệt hữu dụng trong việc làm giảm tiến trình rối loạn chức năng thận ở bệnh nhân cao huyết áp kèm bệnh thận do hậu quả của tiểu đường. Do đó, thuốc ức chế ACE là thuốc lựa chọn đầu tiên ở bệnh nhân cao huyết áp có suy tim sung huyết, suy thận mãn có hay không có tiểu đường, và nhồi máu cơ tim, những bệnh lý làm suy yếu cơ tim (rối loạn chức năng tâm thu). Bệnh nhân điều trị với thuốc ức chế ACE có suy thận nên được theo dõi sát để phòng xa trường hợp suy chức năng thận và tăng Kali máu. Thật ra, thuốc này có thể dùng để giảm bớt tình trạng mất Kali ở bệnh nhân điều trị bằng lợi tiểu mất Kali. Thuốc ức chế ACE cũng có một ít tác hại. Tuy vậy, một tác dụng phụ phiền toái là ho mãn tính. Thuốc ức chế ACE bao gồm : enalapril (Vasotec), captopril (Capoten), lisinopril (Zestril và Prinivil), benazepril (Lotensin) và quinapril (Accupril). Ðối với bệnh nhân bị ho mãn tính khi dùng ức chế ACE thì ARB là thuốc thay thế tốt. Thuốc ARB vận hành hành bằng cách ức chế thụ thể Angiotensin trên động mạch. Kết quả là Angiotensin không tác dụng lên động mạch được (Angiotensin là hormone gây co mạch). Thuốc ARB có tác dụng giống của ức chế ACE nhưng không gây ho kéo dài. Do đó, chúng cũng thích hợp trong điều trị khởi đầu cao huyết áp. ARB bao gồm: losartan (Cozaar), irbesartan (Avapro), valsartan (Diovan), và candesartan (Atacand). Ở bệnh nhân cao huyết áp có kèm bệnh thứ 2, phối hợp ức chế ACE với ARB có thể có hiệu quả trong điều chỉnh huyết áp cao và cả bệnh thứ 2. Ví du, trong khi điều trị cao huyết áp, sự phối hợp thuốc này có
  2. thể làm giảm tình trạng mất protein qua nước tiểu trong rối loạn chức năng thận và tăng cường cơ tim trong bệnh cơ tim. Chú ý là cả ức chế ACE lẫn ARB đều chống chỉ định ở phụ nữ có thai. Ức chế bêta: Hệ thần kinh giao cảm là một phần của hệ thần kinh điều hoà hoạt động tự động của cơ thể, bao gồm cả tim và mạch máu. Như là một bộ phận của hệ này, thụ thể bêta (nơi nhận đáp ứng kích thích ) ở tim sẽ làm tăng nhịp tim và tăng co bóp cơ tim. Vì vậy, ức chế bêta sẽ làm giảm nhịp tim và lực co bóp cơ tim. Trong lúc đó, thụ thể bêta ở cơ trơn của các động mạch ngoại biên và đường dẫn khí sẽ thư giãn. Do vậy, ức chế bêta gây co thắt cơ trơn mạch ngoại biên, và bằng cách đó làm giảm lượng máu đến mô. Kết quả là bệnh nhân có thể bị lạnh ở tay và chân. Cũng vậy, đáp ứng với thuốc, đường dẫn khí co thắt lại. Tác động này gây khò khè đặc biệt ở những người có khuynh hướng bị suyễn. Tóm lại, ức chế bêta làm giảm lực co bóp tống máu của cơ tim và mạch máu mà tim cung cấp. Ức chế bêta còn hữu dụng trong điều trị cao huyết áp, đặc biệt ở bệnh nhân có nhịp tim nhanh lúc nghỉ, cơn đau thắt ngực hay nhồi máu cơ tim gần đây. Ví dụ, ức chế bêta có thể kéo dài thời gian sống ở bệnh nhân nhồi máu cơ tim cấp. Tuy nhiên, thuốc ức chế bêta có thể ngăn ngừa được các vấn đề tim mạch ở bệnh nhân cao huyết áp hơn các loại thuốc khác hay không còn chưa chắc chắn. Ức chế bêta dường như giúp chữa trị hồi hộp kéo dài hay nhức đầu Migrain ở người cao huyết áp. Tác dụng phụ thường gặp của thuốc này là trầm cảm, mệt mỏi, ác mộng, bất lực ở nam giới và tăng khò khè ở người bị suyễn. Ức chế bêta gồm: atenolol (Tenormin), propranolol (Inderal), và metoprolol (Toprol). Thuốc lợi tiểu Thuốc lợi tiểu là thuốc xưa nhất trong điều trị cao huyết áp. Chúng hoạt động tại ống thận giúp thải muối ra khỏi cơ thể. Lợi tiểu có thể dùng đơn độc trong điều trị cao huyết áp. Tuy nhiên, lợi tiểu liều thấp kết hợp với thuốc hạ áp khác thường dùng hơn để làm tăng hiệu quả của thuốc đó. Thuốc lợi tiểu hydrochlorothiazide (Hydrodiuril) hoạt động ở đoạn cuối ống lượn xa. Với liều thấp 12.5- 25mg/ngày, thuốc này có thể cải thiện được huyết áp tốt hơn những loại khác. Tác dụng phụ đôi khi gặp ở liều hydrochlorothiazide cao .Tác dụng phụ của chúng bao gồm hạ Kali, tăng triglyceride, acid uric và glucose.
  3. Thỉnh thoảng, khi tình trạng giữ muối gây phù nghiêm trọng thì càng nên dùng lợi tiểu kết hợp với các thuốc khác. Thuốc lợi tiểu thường dùng điều trị cao huyết áp là hydrochlorthiazide, lợi tiểu ống thận furosemide (Lasix) và torsemide (Demadex), kết hợp giữa triampterene và hydrochlorothiazide (Dyazide), và metolazone (Zaroxolyn). Chú ý thuốc lợi tiểu không nên dùng ở phụ nữ có thai. Ức chế kênh Calcium. Ức chế Calcium ngăn chặn sự di chuyển Calcium vào tế bào cơ tim và mạch máu. Calcium cần thiết cho các cơ này co bóp. Vì vậy, thuốc này làm hạ huyết áp bằng cách giảm lực co bóp cơ tim và thư giản các cơ thành mạch. Có ba loại ức chế Calcium được dùng. Một loại là dihydropyridine không làm chậm nhịp tim và gây rối loạn nhịp. Những thuốc này bao gồm amlodipine (Norvasc), nifedipine (Procardia XL, Adalate CC), felodipine (Plendil), và nisoldipine (Sular). Còn 2 loại khác thuộc nhóm non-dihydropyridine. Một loại là verapamil (Calan SR) và loại khác là diltiazem (Cardizem, Tiazac, Dilacor). Cả 2 nhóm dihydropyridine và non-dihydropyridine đều có tác dụng tốt khi dùng đơn độc hay kết hợp với thuốc hạ áp khác. Mặc dù nhóm non-dihydropyridine không được khuyến cáo sử dụng trong suy tim sung huyết và một vài rối loạn nhịp. Tuy nhiên, đôi khi chúng lại giống dihydropyridine có ích trong việc ngăn ngừa vài rối loạn nhịp khác. Nhiều loại ức chế Calcium có tác dụng ngắn và loại có tác dụng dài. Tuy nhiên, thuốc tác dụng ngắn lại có những hậu quả có hại lâu dài, như đột quỵ hay nhồi máu cơ tim. Hậu quả này có lẽ do sự dao động bất thường huyết áp và nhịp tim suốt thời gian điều trị. Sự đa động này là kết quả của tác dụng nhanh ngắn của loại thuốc tác dụng ngắn. Tuy nhiên, khi thuốc ức chế Calcium tác dụng ngắn này dùng duy trì liên tục thì ít gây dao động hơn. Do đó, ức chế Calcium duy trì có thể sử dụng lâu dài một cách an toàn. Tác dụng phụ chủ yếu của thuốc này là táo bón, phù và chậm nhịp tim (chỉ đúng với non-dihydropyridine ). Ức chế alpha. Ức chế alpha giảm áp bằng cách ức chế thụ thể alpha ở cơ trơn của mạch máu ngoại biên tại khắp các mô cơ thể. Thụ thể alpha là một bộ phận của hệ giao cảm, giống như thụ thể bêta. Tuy nhiên, thụ thể alpha lại gây co mạch ngoại biên. Do đó, ức chế alpha sẽ gây dãn mạch và từ đó giảm áp. Trong nghiên cứu gần đây đề nghị dùng ức chế alpha đơn độc như loại điều trị cao huyết áp đầu tay có thể làm tăng nguy cơ bệnh tim như nhồi máu cơ tim hay đột quỵ. Vì vậy, ức chế alpha không nên là thuốc
  4. lựa chọn đầu tiên trong điều trị cao huyết áp. Ức chế alpha điển hình gồm terazosin (Hytrin) và doxazosin (Cardura). Ức chế alpha đặc biệt có lợi cho bệnh nhân có phì đại tiền liệt tuyến (thường xảy ra ở người già) vì thuốc này làm giảm thiểu các vấn đề liên quan đến tiểu tiện. Tuy nhiên, dùng ức chế alpha đơn thuần có thể có huyết áp thấp. Do đó, khi cao huyết áp đi cùng phì đại tiền liệt tuyến thì một loại thuốc hạ áp khác nên dùng chung với ức chế alpha. Ví dụ, tamsulosin(Flomax) là thuốc ức chế alpha, hoạt động tốt khi kết hợp với các loại hạ áp khác. Sự kết hợp này có thể giảm thiểu vấn đề về nước tiểu nhưng cũng không làm giảm quá mức huyết áp. Thuốc phối hợp tuyệt vời này là labetalol (Normodyne) chứa đựng cả ức chế alpha lẫn ức chế bêta. Clonidine. Clonidine (Catapress) là thuốc hạ áp trung ương. Nghĩa là chúng hoạt động tại trung tâm điều hòa huyết áp ở não. Thuốc này xem như chất đồng vận alpha vì chúng kích thích thụ thể alpha của não. Tuy nhiên, kết quả của kích thích này lại gây giảm hoạt động hệ thần kinh giao cảm và làm giảm kháng lực ngoại biên. Do đó, clonidine làm giảm áp bắng cách dãn mạch ngoại biên. Thuốc này được lựa chọn đứng thứ 2-3 khi những thuốc hạ áp khác thất bại. Chúng cũng có lợi trong việc làm dịu sự lên xuống bất thường của huyết áp. Thuốc này có khuynh hướng gây khô miệng và mệt mỏi đến độ bệnh nhân không thể dung nạp được. Clonidine có thể dùng dưới dạng uống hay phóng thích dần qua da. Minoxidil Minoxidil là thuốc có hiệu quả giảm áp nhất bằng cách gây dãn mạch ngoại biên. Tuy nhiên, thuốc này không hoạt động trên hệ thần kinh giao cảm ngoại biên cũng như thuốc ức chế alpha hay bêta hay tác động trung tâm điều hoà như Clonidine. Ðúng hơn, nó là thuốc dãn cơ trực tiếp. Minoxidil dùng cho bệnh nhân không đáp ứng với các loại thuốc hạ áp khác. Nó phải dùng chung với ức chế bêta hay Clonidine để ngăn ngừa chậm nhịp tim hay với lợi tiểu để ngăn ngừa ứ dịch. Minoxidil cũng làm phát triển lông tóc.
Đồng bộ tài khoản