Thương mại điện tử (E-comemrce) - phân tích tính chất bài toán và xác định cách tiếp cận

Chia sẻ: Quanghai Quanghai | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:7

0
201
lượt xem
44
download

Thương mại điện tử (E-comemrce) - phân tích tính chất bài toán và xác định cách tiếp cận

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Internet không đơn giản chỉ là công nghệ mới mà công việc kinh doanh có thể áp dụng để giảm giá thành xúc tiến và tăng lợi nhuận. Nó có khả năng thay đổi vấn đề cốt lõi hơn: đó là cách thực hiện công việc. Khách hàng, bạn hàng, các nhà cung cấp và nhân viên của mỗi doanh nghiệp luôn đòi hỏi một hệ thống với nhiều cấp độ khác nhau về dịch vụ, về môi trường trao đổi thông tin và khả năng phối hợp các công việc... Tất cả các vấn đề đặt ra đều có......

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Thương mại điện tử (E-comemrce) - phân tích tính chất bài toán và xác định cách tiếp cận

  1. LÜnh vùc C«ng nghÖ th«ng tin TH ¦ ¥ NG M¹I §IÖN Tö (eCommerce) - Ph©n tÝch tÝnh chÊt bµi to¸n vµ x¸c ®Þnh c¸ch tiÕp cËn ThS. NguyÔn Minh Trung t©m C«ng nghÖ th«ng tin Lêi nãi ®Çu Internet kh«ng ®¬n gi¶n chØ lµ c«ng nghÖ míi mµ c«ng viÖc kinh doanh cã thÓ ¸p dông ®Ó gi¶m gi¸ thµnh xóc tiÕn vµ t¨ng lîi nhuËn. Nã cã kh¶ n¨ng thay ®æi vÊn ®Ò cèt lâi h¬n: ®ã lµ c¸ch thùc hiÖn c«ng viÖc. Kh¸ch hµng, b¹n hµng, c¸c nhµ cung cÊp vµ nh©n viªn cña mçi doanh nghiÖp lu«n ®ßi hái mét hÖ thèng víi nhiÒu cÊp ®é kh¸c nhau vÒ dÞch vô, vÒ m«i tr êng trao ®æi th«ng tin vµ kh¶ n¨ng phèi hîp c¸c c«ng viÖc... TÊt c¶ c¸c vÊn ®Ò ®Æt ra ®Òu cã thÓ coi lµ môc tiªu cÇn gi¶i quyÕt cña bµi to¸n eCommerce. C¸c néi dung tr×nh bµy ë ®©y sÏ tËp trung ph©n tÝch mét sè ®Æc ®iÓm ®Æc tr ng cña bµi to¸n eCommerce, trªn c¬ së ®ã rót ra c¸c kÕt luËn cã tÝnh chÊt gîi ý vÒ c¸ch tiÕp cËn ®èi víi bµi to¸n nµy. 1 Kh¶ n¨ng t×m kiÕm lîi nhuËn trªn Internet Internet ®· xuÊt hiÖn ë ViÖt nam cïng víi rÊt nhiÒu kú väng vµ dù ®o¸n l¹c quan. Tuy nhiªn, cho ®Õn thêi ®iÓm nµy, kho¶ng c¸ch gi÷a kú väng vµ hiÖn thùc vÉn lµ ®iÒu cha thÓ vît qua ®îc. [1, 2, 3]. C©u hái 01 ®îc ®Æt ra lµ “Lµm thÕ nµo ®Ó t×m kiÕm lîi nhuËn trªn Internet?”. Vµ theo mét tr×nh tù t duy hoµn toµn logic, nÕu viÖc gi¶i ®¸p c©u hái 01 gÆp khã kh¨n trong suèt mét thêi gian dµi, céng thªm rÊt nhiÒu nh÷ng d÷ liÖu bi quan tõ sù suy gi¶m cña nÒn c«ng nghÖ th«ng tin thÕ giíi nãi chung vµ Internet nãi riªng, th× c©u hái 02 tù ®éng ®îc ®Æt ra “LiÖu cã kh¶ n¨ng t×m kiÕm lîi nhuËn trªn Internet hay kh«ng?”. TiÕp tôc ph©n r· c©u hái cuèi cïng nµy thµnh 02 c©u hái nhá h¬n: “Cã c¸c c¬ héi t×m kiÕm lîi nhuËn ë ®©y hay kh«ng?” vµ “Cã thÓ tËn dông ®îc c¸c c¬ héi ®ã hay kh«ng?”. Cã thÓ thÊy viÖc tr¶ lêi c©u hái thø nhÊt hoµn toµn kh«ng gÆp khã kh¨n. Internet lµ mét m«i tr êng cßn rÊt míi vµ mang ®Çy ®ñ tÝnh chÊt h¹ tÇng, vÜ m«. Nh÷ng viÖc ®· lµm ®îc thùc chÊt míi lµ rÊt Ýt so víi tÊt c¶ nh÷ng g× cã thÓ lµm. TiÒm n¨ng tr íc m¾t hoµn toµn kh«ng khã kh¨n ®Ó cã thÓ c¶m nhËn ®îc nÕu xem xÐt l¹i qu¸ tr×nh t¨ng tr ëng vît bËc cña Internet kÓ tõ thêi ®iÓm ®îc ®Æt nÒn mãng vµo n¨m 1969 ®Õn nay. Bøc tranh qu¸ khø vµ hiÖn t¹i lu«n g©y nªn c¶m gi¸c ch¾c ch¾n vÒ sù t¨ng tr ëng theo cÊp sè trong t ¬ng lai. [3]. VÊn ®Ò nan gi¶i v× vËy tËp trung nhiÒu ë c©u hái thø 02. C¸c néi dung tiÕp theo sÏ ®i vµo ph©n tÝch c¸ch tr¶ lêi c©u hái nµy. Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
  2. Héi nghÞ Khoa häc lÇn thø 5 2 Cã hay kh«ng c¸c bµi to¸n võa dÔ gi¶i quyÕt – võa ®em l¹i nhiÒu lîi nhuËn? Dï thµnh c«ng râ rµng cha ®îc nh mong muèn, xong hoµn toµn cã thÓ thõa nhËn r»ng trong nh÷ng n¨m võa qua, ®· cã rÊt nhiÒu nç lùc t×m kiÕm ph¬ng c¸ch lµm ra lîi nhuËn trªn Internet cña c¸c doanh nghiÖp trong níc. Bªn c¹nh mét sè thµnh c«ng h·n h÷u, ®a sè c¸c ho¹t ®éng triÓn khai cha ®em l¹i ®îc nh÷ng kÕt qu¶ thùc sù. Nh îc ®iÓm lín nhÊt dÔ dµng nhËn thÊy lµ phÇn lín c¸c dÞch vô ®· ®îc triÓn khai ®Òu thÓ hiÖn mét c¸ch h×nh dung t ¬ng ®èi ®¬n gi¶n vÒ m« h×nh kinh doanh trªn m«i tr êng trùc tuyÕn. [2, 3]. Më mét website, cung cÊp mét dÞch vô theo mÉu ®· cã (cña c¸c site níc ngoµi), mµ vÒ nguyªn t¾c th× gÇn nh ai còng cã thÓ më vµ cung cÊp ®îc, b»ng c¸ch ®Êy thu ®îc lîi nhuËn tÝnh b»ng ®¬n vÞ triÖu ®« la Mü. Cã dÔ dµng qu¸ hay kh«ng? Internet râ rµng lµ mét m«i tr êng cã nhiÒu tiÒm n¨ng vµ më ra nhiÒu c¬ héi míi, nhng liÖu cã “thÇn kú” ®Õn nh vËy? 3 Nh÷ng ®iÓm kh¸c biÖt gi÷a bµi to¸n nhá vµ bµi to¸n lín Cã mét vÝ dô v« cïng thÝch hîp ®Ó minh häa cho néi dung muèn ®Ò cËp ë ®©y, ®ã lµ bµi to¸n “So¹n th¶o v¨n b¶n tiÕng ViÖt”. Cã thÓ nãi ®©y lµ mét trong nh÷ng vÊn ®Ò ®·, ®ang vµ sÏ ®îc quan t©m nhiÒu nhÊt cña “tin häc ViÖt nam”. §· cã qu¸ nhiÒu c¸ch gi¶i quyÕt kh¸c nhau, dÉn ®Õn kÕt qu¶ lµ ®· xuÊt hiÖn nhiÒu tr×nh so¹n th¶o kh«ng t ¬ng thÝch kh¸c nhau, vµi chôc bé m· tiÕng ViÖt kh¸c nhau, vµ mét “vÜ tuyÕn 17” vÒ bé gâ: miÒn b¾c gâ mét kiÓu, miÒn nam gâ mét kiÓu... NÕu xem xÐt vÊn ®Ò tõ khÝa c¹nh côc bé th× bÊt kú lêi gi¶i nµo trong sè qu¸ nhiÒu c¸c lêi gi¶i ®· ®îc ®a ra ®Òu cã thÓ gi¶i quyÕt ®îc bµi to¸n tiÕng ViÖt nªu ë trªn. Tuy nhiªn, ®©y ®Òu lµ nh÷ng c¸ch gi¶i theo m« h×nh BµI TO¸N NHá. §Æc ®iÓm cña Bµi to¸n nhá lµ kÕt qu¶ cña nã kh«ng cã kh¶ n¨ng g©y t¸c ®éng lín vµ mét phÇn v× thÕ, c¸c kÕt qu¶ ®ã kh«ng cã kh¶ n¨ng tån t¹i l©u dµi vµ tiÕp tôc ph¸t triÓn ë c¸c møc cao h¬n . Gièng nh thuyÕt t ¬ng ®èi hÑp bÞ ®uèi lý trong tr êng hîp lùc hÊp dÉn, vµ ph¶i gi¶i quyÕt m©u thuÉn ph¸t sinh nhê thuyÕt t ¬ng ®èi réng, tr×nh so¹n th¶o Microsort Word vµ bé m· Unicode trong thùc tÕ ®· gi¶i quyÕt bµi to¸n so¹n th¶o v¨n b¶n tiÕng ViÖt theo m« h×nh BµI TO¸N LíN. C¸c kÕt qu¶ cña nã g©y ®îc t¸c ®éng réng r·i vµ cã kh¶ n¨ng tån t¹i, ph¸t triÓn l©u dµi. KÕt qu¶ ph©n tÝch nµy sÏ tiÕp tôc ®îc sö dông trong néi dung cã liªn quan tiÕp theo. 4 Mèi liªn hÖ gi÷a C¸c kÕt qu¶ lín vµ Ho¹t ®éng nghiªn cøu trong phßng thÝ nghiÖm Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
  3. LÜnh vùc C«ng nghÖ th«ng tin NÕu lµm mét phÐp thèng kª ®¬n gi¶n vÒ mèi quan hÖ “NH¢N – QU¶” ®èi víi c¸c thµnh tùu cã tÝnh chÊt BµI TO¸N LíN trong lÜnh vùc tin häc, sÏ lËp tøc nhËn thÊy mét ®iÒu: Mét tû lÖ lín c¸c thµnh tùu nµy liªn quan ®Õn kÕt qu¶ tõ c¸c trung t©m nghiªn cøu. Díi ®©y lµ mét vµi vÝ dô ®ñ søc thuyÕt phôc: - World Wide Web vµ ng«n ng÷ ®¸nh dÊu siªu v¨n b¶n HTML lµ ph¸t minh tõ Phßng thÝ nghiÖm VËt lý ph©n tö Ch©u ¢u (CERN). [1, 7]. - ChuÈn giao diÖn tr×nh duyÖt Mosaic Browser (tr×nh duyÖt Netscape Navigator, Microsoft Internet Explorer...) lµ kÕt qu¶ nghiªn cøu cña National Computational Science Alliance (NCSA). [1, 7]. - C¸c ý t ëng vÒ giao diÖn ®å häa cã xuÊt ph¸t ®iÓm tõ trung t©m nghiªn cøu Palo Alto Research Center (PARC) cña Xerox vµ dÉn ®Õn thµnh c«ng to lín cña Apple Computer víi hÖ ®iÒu hµnh Mac vµ Microsoft víi hÖ ®iÒu hµnh Windows. [7]. C¸c d÷ liÖu thùc tÕ lµ kh¼ng ®Þnh mang tÝnh thuyÕt phôc nhÊt vÒ vai trß tèi quan träng cña ho¹t ®éng nghiªn cøu ®èi víi viÖc gi¶i quyÕt c¸c vÊn ®Ò lín trong lÜnh vùc c«ng nghÖ th«ng tin. 5 Bµi to¸n eCommerce NÕu nh nh÷ng n¨m 80 lµ kû nguyªn cña chÊt l îng, nh÷ng n¨m 90 lµ kû nguyªn cña t¸i thiÕt kÕ th× nh÷ng n¨m ®Çu cña thÕ kû 21 sÏ lµ kû nguyªn cña mét nÒn kinh tÕ tri thøc, mµ Internet vµ eCommerce lµ mét yÕu tè cÊu thµnh träng yÕu. [7]. VÒ quy m« vµ møc ®é ¶nh hëng, bµi to¸n eCommerce t¸c ®éng gÇn nh lªn tÊt c¶ c¸c khÝa c¹nh cña x· héi, tõ kinh tÕ, chÝnh trÞ, v¨n hãa, ®Õn c«ng nghÖ. VÒ m« h×nh øng dông, mét c¸ch tæng qu¸t, bµi to¸n eCommerce gåm 03 líp øng dông chÝnh: - Business-to-Employee (B2E). [4]. - Business-to-Business (B2B). [5]. - Business-to-Consumer (B2C). [6]. bao qu¸t gÇn nh tÊt c¶ c¸c ho¹t ®éng trong qu¸ tr×nh s¶n xuÊt kinh doanh. VÒ c«ng nghÖ, bµi to¸n eCommerce lµ tiªu ®iÓm cña c¸c vÊn ®Ò c«ng nghÖ tiªn phong nhÊt trong lÜnh vùc c«ng nghÖ th«ng tin vµ nhiÒu lÜnh vùc kh¸c cã liªn quan. Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
  4. Héi nghÞ Khoa häc lÇn thø 5 Mét sè ®Æc t¶ s¬ bé nh trªn ®ñ ®Ó íc lîng quy m« cña bµi to¸n vµ ph¬ng ph¸p gi¶i quyÕt ®ßi hái t ¬ng øng. 6 Ph©n tÝch c¸ch tiÕp cËn Bµi to¸n eCommerce Theo c¸c ph©n tÝch ®· ®îc thùc hiÖn cho ®Õn thêi ®iÓm nµy, bµi to¸n eCommerce ®· b¾t ®Çu béc lé c¸c ®Æc ®iÓm c¬ b¶n. Cã thÓ kh¼ng ®Þnh, ®©y lµ mét bµi to¸n cã quy m« rÊt lín, mµ kÕt qu¶ sÏ lµ nh÷ng t¸c ®éng hÕt søc s©u s¾c vµ réng r·i. Bµi to¸n nµy cã ®Çy ®ñ c¸c ®iÒu kiÖn bê còng nh c¬ héi ®Ó ®¶m b¶o thµnh c«ng. Tuy nhiªn, thµnh c«ng nµy lµ v« cïng khã kh¨n, vµ kh¼ng ®Þnh lµ kh«ng thÓ ®¹t ®îc b»ng c¸c gi¶i ph¸p ®¬n gi¶n vµ cã tÝnh chÊt BµI TO¸N NHá. Thµnh c«ng thùc sù chØ cã thÓ thu ®îc tõ mét hÖ thèng ®êng ®i níc bíc cã bµi b¶n ®îc tÝnh to¸n, c©n nh¾c hÕt søc chi tiÕt, mµ kÕt qu¶ lµ c¸c hÖ thèng s¶n phÈm, dÞch vô, gi¶i ph¸p, m« h×nh kinh doanh... cã kh¶ n¨ng mang l¹i nh÷ng lîi Ých thùc sù cho ngêi sö dông vµ thùc sù cã thÓ t¹o ra gi¸ trÞ gia t¨ng. Nh÷ng kÕt qu¶ nh vËy, ®Õn lît m×nh, l¹i kh«ng thÓ n¶y sinh tõ mét qu¸ tr×nh ph¸t triÓn chØ ®¬n gi¶n mang tÝnh chÊt “l îng ®æi”. §ßi hái gÇn nh kh«ng thÓ thiÕu lµ ph¶i cã nh÷ng thay ®æi vÒ chÊt. B¶n th©n bµi to¸n eCommerce lµ bµi to¸n cña kû nguyªn kinh tÕ tri thøc, vµ c¬ héi duy nhÊt ®Ó t×m lêi gi¶i lµ c¸c ph¬ng ph¸p cã së cø v÷ng vµng vÒ tri thøc. Quay trë l¹i bµi to¸n “So¹n th¶o v¨n b¶n tiÕng ViÖt”. Microsoft Word ®· trë thµnh lêi gi¶i mang tÝnh thuyÕt phôc kh«ng ®¬n gi¶n chØ v× c¸c lËp tr×nh viªn cña Microsoft lËp tr×nh giái h¬n c¸c lËp tr×nh viªn ViÖt nam. Nguyªn nh©n thùc sù lµ ë chç nh÷ng ngêi ph¸t triÓn s¶n phÈm cña Microsoft râ rµng cã mét nÒn t¶ng tri thøc kh¸c biÖt vÒ chÊt so víi c¸c nhµ ph¸t triÓn ViÖt nam trong lÜnh vùc øng dông Sö lý v¨n b¶n. Vµ Microsoft Word lµ mét kÕt qu¶ cô thÓ hãa nh÷ng tri thøc nµy, cã kh¶ n¨ng ®¸p øng tèt h¬n c¸c ®ßi hái cña ngêi sö dông, vµ ®ã lµ së cø v÷ng vµng ®¶m b¶o sù thõa nhËn réng r·i ®èi víi s¶n phÈm. Bé m· Unicode còng lµ mét thµnh c«ng t - ¬ng øng ®îc thõa nhËn cña mét bµi to¸n ®îc x©y dùng mét c¸ch ®Çy ®ñ tiªu chÝ h¬n, tæng qu¸t h¬n, ®îc xem xÐt trªn nhiÒu khÝa c¹nh, víi mét quy m« réng h¬n vµ mét tÇm nh×n bao qu¸t h¬n – §©y còng lµ sù kh¸c biÖt vÒ tri thøc. Tri thøc trong mét lÜnh vùc, phô thuéc vµo tiªu chÝ bÒ s©u hay bÒ réng, chØ cã thÓ h×nh thµnh tõ c¸c ho¹t ®éng nghiªn cøu theo c¸c träng t©m t ¬ng øng. Lêi gi¶i thùc sù thµnh c«ng ®èi víi bµi to¸n eCommerce chØ cã thÓ cã ®îc tõ c¸c biÖn ph¸p ®Çu t , xóc tiÕn mµ träng t©m tr íc m¾t ph¶i lµ cho c¸c ho¹t ®éng nghiªn cøu. Nh÷ng ngêi ®Çu tiªn b¾t ®Çu nh÷ng ho¹t ®éng nghiªn cøu cã môc Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
  5. LÜnh vùc C«ng nghÖ th«ng tin ®Ých, ®Þnh híng, träng ®iÓm râ rµng, còng sÏ lµ nh÷ng ngêi ®Çu tiªn tËn dông ®îc c¸c c¬ héi dÉn ®Õn thµnh c«ng. 7 KÕt luËn Internet, víi rÊt nhiÒu u ®iÓm ®Æc tr ng cña m×nh, lµ mét m«i tr êng víi qu¸ nhiÒu tiÒm n¨ng, qu¸ nhiÒu c¬ héi. Tuy nhiªn, nh×n tõ mét gãc ®é kh¸c, ®©y l¹i lµ mét m«i tr êng cã nh÷ng ®ßi hái ®Æc tr ng hÕt søc kh¾t khe. Thùc tÕ chøng minh mét ®iÒu: thµnh c«ng trªn Internet kh¼ng ®Þnh lµ kh«ng ph¶i lµ giµnh cho sè ®«ng. C¸c kÕt qu¶ “kh¶ dÜ cã thÓ thµnh c«ng” trªn m«i tr êng nµy b¾t buéc ph¶i mang mét ®Æc tÝnh: ®ã lµ “tÝnh vît tréi” – mét ®Æc tÝnh chØ cã thÓ ®îc h×nh thµnh trªn nÒn t¶ng thay ®æi vÒ tri thøc. §èi víi mét m«i tr êng c«ng nghÖ cao vµ mét nÒn kinh tÕ tri thøc kh«ng cã con ®êng thø hai dÉn ®Õn thµnh c«ng, ngoµi c¸ch tham gia vµo cuéc ch¹y ®ua vÒ tri thøc, thµnh c«ng sÏ chØ ®Õn víi nh÷ng ai cã kh¶ n¨ng lät vµo tèp dÉn ®Çu. Tµi liÖu tham kh¶o 1. §Ò tµi cÊp ngµnh, m· sè 05-99-KHKT- RD, “Nghiªn cøu x©y dùng ch¬ng tr×nh cung cÊp dÞch vô Th ¬ng m¹i ®iÖn tö”, Chñ tr×: Ths. NguyÔn Minh, 1999-2000. 2. §Ò tµi nh¸nh cÊp Nhµ níc, m· sè KHCN.01.02B, “Nghiªn cøu tiÕp cËn c¸c khÝa c¹nh ph¸p lý, kü thuËt & c«ng nghÖ, kinh tÕ & ®èi ngo¹i, tæ chøc & ®iÒu hµnh cña hÖ thèng Th ¬ng m¹i ®iÖn tö toµn cÇu. §a ra khuyÕn nghÞ vÒ c¸c bíc ®i cho ViÖt Nam”, Chñ tr×: Ths. NguyÔn Minh, 1999-2000. 3. §Ò tµi cÊp Tæng c«ng ty, m· sè 141-2000-TCT-RDP-TH-29, “X©y dùng kÕ ho¹ch thµnh lËp vµ ph¸t triÓn trung t©m eCommerce cña Tæng c«ng ty Bu chÝnh viÔn th«ng”, Chñ tr×: KS. Hoµng Minh, 2000-2001. 4. §Ò tµi cÊp Tæng c«ng ty, m· sè 032-2001-TCT-AP-TH-79, “Nghiªn cøu x©y dùng hÖ ch¬ng tr×nh tin häc ho¸ doanh nghiÖp theo m« h×nh qu¶n lý chÊt l - îng ISO 9000, ¸p dông cho doanh nghiÖp bu ®iÖn” , Chñ tr×: Ths. NguyÔn Minh, 2001-2002. 5. §Ò tµi cÊp ngµnh, m· sè 40-01-KHKT- RD, “Nghiªn cøu x©y dùng gi¶i ph¸p th ¬ng m¹i ®iÖn tö Doanh nghiÖp - Doanh nghiÖp (B2B) cho m« h×nh doanh nghiÖp Internet”, Chñ tr×: Ths. NguyÔn Minh, 2001-2002. 6. §Ò tµi cÊp ngµnh, m· sè 42-01-KHKT- RD, “Nghiªn cøu triÓn khai thö nghiÖm cung cÊp dÞch vô th ¬ng m¹i ®iÖn tö”, Chñ tr×: Ths. NguyÔn Minh, 2001-2002. Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
  6. Héi nghÞ Khoa häc lÇn thø 5 7. Warner Books, Inc., “Business @ The speed of thought (using a digital nervous system)”, Bill Gates and Collins Hemingway, March 1999 Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
  7. LÜnh vùc C«ng nghÖ th«ng tin Häc viÖn C«ng nghÖ BCVT
Đồng bộ tài khoản