Vui lòng download xuống để xem tài liệu đầy đủ.

TIẾT 76 + 77 + 78 :CỐ HƯƠNG Lỗ Tấn

Chia sẻ: | Ngày: pdf 10 p | 32

0
242
views

Giúp hs thấy được tinh thần phê phán sâu sắc xã hội cũ và niềm tin trong sáng vào sự xuất hiện của tất yếu của cuộc sống mới, xã hội mới - Thấy được màu sắc trữ tình đầm đà của tác phẩm “Cố hương”, việc sử dụng thành công các biện pháp NT so sánh, đối chiếu, việc kết hợp nhuần nhuyễn nhiều phương thức biểu đạt trong tác phẩm. B. Chuẩn bị - Tác phẩm của Lỗ Tấn “ Tuyển tập truyện ngắn Lỗ Tấn ” - Tư liệu viết về “ Cố hương ” C. Khởi...

TIẾT 76 + 77 + 78 :CỐ HƯƠNG Lỗ Tấn
Nội dung Text

  1. CỐ HƯƠNG TIẾT 76 + 77 + 78 : Lỗ Tấn A. Mục tiêu cần đạt - Giúp hs thấy được tinh thần phê phán sâu sắc xã hội cũ và niề m tin trong sáng vào sự xuất hiện của tất yếu của cuộc sống mới, xã hội mới - Thấy được màu sắc trữ tình đầm đà của tác phẩm “Cố hương”, việc sử dụng thành công các biện pháp NT so sánh, đối chiếu, việc kết hợp nhuần nhuyễn nhiều phương thức biểu đạt trong tác phẩm. B. Chuẩn bị - Tác phẩ m của Lỗ Tấn “ Tuyển tập truyện ngắn Lỗ Tấn ” - Tư liệu viết về “ Cố hương ” C. Khởi động 1. Kiểm tra : Đọc 1 trong 2 bài tập viết đoạn làm ở nhà (về bài Chiếc lược ngà) Vở soạn của học sinh 2. Giới thiệu bài : Nỗi nhớ thương quê hương là một đề tài phổ biến. Hạ Tri Chương ngậm ngùi bẽ bàng “Thiếu tiểu li gia lão đại hồi Hương âm vô cải, mấn mao tồi; Nhi đồng tương kiến bất tương thức Tiếu Vấn : khách tòng hà xứ lai ?” Lý Bạch trĩu nặng nhớ thương “Cử đầu vọng minh nguyệt, Đê đầu tư cố hương” Còn Lỗ Tấn lại xót xa, tê tái vì cảnh quê, người quê.
  2. D.Tiến trình các hoạt động dạy và học Hoạt động của giáo viên - học sinh Nội dung cần đạt Hoạt động 1 I. Tìm hiểu chung 1. Trình bày những hiểu biết về tác giả. 1. Tác giả - Thuở nhỏ ông học giỏi → được tuyển sang Nhật - Về nước ông vừa viết văn vừa dạy đại học học đại học → học Hàng hải → địa chất → y học 1926 dạy đại học Bắc Kinh. → ông bỏ đại học chuyển sang viết văn. - Lấy văn nghệ làm vũ khí để nâng cao T2 dân tộc. - Ông là nhà văn c/m nổi tiếng ở T.Quốc. - Sự nghiệp văn chương đồ sộ. -1936 ông qua đời ở Thượng Hải. Quan tài - N/v thường là những người bất hạnh → lôi hết ông được phủ 1 lá cờ thêu 3 chữ “Dân tộc bệnh tật để tìm cách chạy chữa. hồn” có hàng nghìn người đi đưa tang ông. 2. Tác phẩm * Tóm tắt cốt truyện Hs tóm tắt cốt truyện * Bố cục. Tìm bố cục của truyện ? - Tôi trên đường về quê → dự đoán thực trạng cố Nhận xét về bố cục ấy ? hương. - Bố cục theo trình tự thời gian – sự kiện - Những ngày ở quê → chứng kiến thực trạng chuyến về quê - Tôi trên đường xa quê → mơ ước cố hương đổi - Kết cấu đầu cuối tương ứng : một con mới. người đang suy tư trên một chiếc thuyền * Những ngày ở quê
  3. dưới bầu trời u ám, về cố hương và cũng + Ký ức về NThổ con người ấy đang suy tư trong một chiếc + Gặp những người hàng xóm thuyền rời cố hương. Tuy nhiên rời quê có + Gặp lại NThổ mẹ “tôi” và Hoàng. - Những ngày ở quê + Nhuận Thổ {hồi ức, hiện tại} + Thím Hai Dương → Cách bố cục của bậc thầy truyện ngắn. * Nhân vật - Thời gian mang tính Nthuật : về quê trong - N/v chính NThổ → biểu hiện sự thay đổi sa sút đêm và rời quê trong hoàng hôn. của làng quê. Sự thay đổi của NThổ đã tác động - Không gian NT : tôi suy nghĩ về hiện tại mạnh nhất đến tư tưởng n/v tôi. và tương lai trong một chiếc thuyền. - N/v trung tâm : tôi Con đường : + Nghĩa đen + Là đầu mối của toàn bộ câu chuyện có quan hệ + Nghĩa bóng. với toàn bộ hệ thống n/v ? Truyện có những n/v nào ? + Toát lên tư tưởng chủ đạo của tác phẩm. ? Nhân vật trung tâm ? n/v chính ? * Nhân vật N/v tôi xuất hiện từ đầu đến cuối tác phẩm. - N/v trung tâm “tôi” : vì các sự việc và n/v trong Nêu phg thức biểu đạt chính của tác phẩm. truyện đều được cảm nhận từ n/v tôi → làm nổi Ngoài ra còn sử dụng các phg thức nào ? bật chủ đề tác phẩm. - N/v chính : Nhuận Thổ biểu hiện sự thay đổi sa Vì sao
  4. sút của cố hương. Phương thức biểu cảm là quan trọng nhất ? * Phương thức biểu đạt. (Vì : + có nhiều yếu tố hồi ký - Chủ yếu là phg thức tự sự : mạch kể có xen ~ + tác phẩm dùng ngôi 1 để biểu hiện đoạn hồi ức – với hiện tại. t/cảm quan điể m ... nguyện vọng - Ngoài ra + ngay cả khi dùng các phg thức ≠ + Miêu tả người, thiên nhiên, nội tâm n/v. tình cảm sâu kín của tác giả vẫn thấm đậm + Biểu cảm (quan trọng) tác phẩm. ) + Lập luận ? Tác giả chọn ngôi kể nào để kể chuyện ? + Độc thoại, đối thoại Có tác dụng ra sao ? - Phương thức quan trọng : biểu cảm Ngôi 1_ dẫn dắt câu chuyện, biểu hiện tư tưởng t/cảm quan điểm, nguyện vọng... ? Có thể xem : Cố hương là một hồi ký k0 ? * Thể loại - Có nhiều đoạn chứa yếu tố hồi ký. Vì sao ? - Hồi ức về NThổ. - N/v Nhuận Thổ là Nhuận Thuỷ có thật nguyên ? Nhan đề Cố hương → quê cũ, làng cũ nơi mẫu. sinh ra và đã từng gắn bó với cs của mỗi - Nhiều chi tiết trong tác phẩm là sự việc có thực người. trong cuộc đời Lỗ Tấn : việc bán nhà, rời quê h/cảnh gia đình...
  5. * Cố hương có vai trò hư cấu trong sáng tạo Nthuật. - N/v tôi không nên đồng nhất với Lỗ Tấn. - 20 năm đã có lần Lỗ Tấn về quê - Người hướng dẫn bẫy chim là bố NThổ ... → Tác phẩm là truyện ngắn có yếu tố hồi ký. Tiết 2 Hs đọc đoạn đầu. II. Phân tích . Tâm trạng tôi khi ngồi trong thuyền nhìn về 1. N/v tôi trên đường về quê thương cảm làng quê đang gần lại. Vì sao tôi lại có tâm trạng - Buồn, ngạc nhiên trước cảnh tiêu điều, xơ đó ? Biện pháp NT được sử dụng ở đoạn này ? xác. - NT đối chiếu : cảnh vật hiện tại/ cảnh vật Gv dẫn : Tâm trạng tôi những ngày ở quê chủ hồi ức. → thất vọng trước sự sa sút yếu được thể hiện qua câu chuyện với bà mẹ, chị 2. N/v tôi những ngày ở quê Hai Dương và với Nhuận Thổ _ ta tìm hiểu qua Hs theo dõi phần VB tiếp theo. một hai cảnh chính. + Ký ức về Nhuận Thổ → gặp ~ người hàng
  6. ? Tác giả sử dụng ~ biện pháp NT nào để làm nổi xóm → gặp lại Nhuận Thổ. bật sự thay đổi của NThổ ? Điền vào phiếu học tập. - Hồi ức đối chiếu. NT ấu thơ NT hiện tại Hình dáng : khuôn mặt tròn cao, vàng sạm, trĩnh mắt húp Động tác : lanh lẹn cứng rắn co ro cúm rúm Giọng nói : rõ ràng nói không ra tiếng Thái độ với tôi : thân thiết, cung kính, cách Tính cách : nhanh nhẹn, thông đần độn, mụ ? Ngoài sự thay đổi của NThổ tác giả còn miêu tả cởi mở, ham hiểu biết mẫm, sự thay đổi nào khác của những con người và nghèo khổ cảnh vật cố hương ? Tác giả biểu hiện tình cảm, Thím Hai Dương : trên dưới 50 tuổi, lưỡng thái độ ntn khi chứng kiến sự thay đổi đó ? quyền nhô ra, môi mỏng dính, như compa, nói the thé → tham lam, kể công (trước đây - - Mọi cái đều thay đổi. nàng Tây Thi đậu phụ.) → H/ảnh thật hài
  7. * Cái không đổi duy nhất là t/c giữa tôi và Nhuận hước chua chát người đẹp thời ấy giờ đây Thổ. Khao khát được gặp nhau, được quan tâm sao mà xấu xí và ích kỷ, tham lam, vụ lợi tới nhau nhưng khi gặp thì. một cách trắng trợn → lưu manh hoá ? Tác giả đã sử dụng biện pháp nghệ thuật gì để - Những người khác mượn cớ mua đồ gỗ, làm nổi bật sự thay đổi của cố hương ? thông qua mượn cớ tiến mẹ con tôi để lấy đồ đạc → sự thay đổi đó tác giả muốn nói tới điều gì ? tham lam vơ vét sạch trơn như quét. + Phân tích nguyên nhân và lên án cái thế lực tạo - Tác giả không chỉ đối chiếu từng n/v trong nên thực trạng đáng buồn ấy. quá khứ với hiện tại mà còn đối chiếu n/v + chỉ ra ~ những tiêu cực nằ m ngay trong tâm này ở hiện tại với n/v kia trong quá khứ : hồn, tính cách người lao động. NThổ trong quá khứ → hiện tại → Vạch trần ung nhọt của xã hội bệnh tật → Tsinh hiện tại → Lôi hết bệnh tật của người lđ ra tìm cách chữa - Qua đó tác giả đã chạy. + P/ánh tình cảnh sa sút về mọi mặt của XH NThổ vì con đông, mất mùa, thuế nặng, lính Trung Quốc đầu thế kỷ XX tráng, trộm cướp, quan lại thân hào và còn vì mê - Chứng kiến sự sa sút, tàn tạ của con người tín, quan niệm đẳng cấp lạc hậu, sự nhẫn nhục và cảnh vật cố hương chịu đựng. - Đau đớn, chua xót đến bi đát. Tiết 3 1. Kiểm tra : Bài tập trắc nghiệm.
  8. Nối mỗi ý ở cột A và mỗi ý ở cột B sao cho đúng với nội dung đã học A B - Cảnh vật - Sa sút về kinh tế, thay đổi diện mạo tinh thần - Nhuận thổ - buồn, đau xót - Hai Dương - già nua, mụ mẫm, đần độn. - Những người khác - kẻ đến đưa chân, người đến lấy đồ, kẻ vừa đưa chân vừa lấy đồ. - thôn xóm tiêu điều, im lìm dưới vòm trời màu - Làng quê vàng úa - tự cao tự đại, tâng bốc lấy lòng, tham lam tàn - N/v tôi nhẫn. 2.Bài mới : Nhân vật tôi trên đường rời quê 3. N/v tôi trên đường rời quê Hoạt động 1 1. Tóm tắt ngắn gọn phần 1.2 của truyện ? 2. Trên đường rời quê, n/v tôi có tâm trạng và a) Suy nghĩ về quê hương suy nghĩ ntn ? Hãy ptích 1 số chi tiết h/ảnh → Hy vọng vào sự đổi mới - H/ảnh cánh đồng cát... → ước mong về một - Ở đây tác giả đã sử dụng NT so sánh đối làng quê yên bình, ấm no, tười đẹp chiếu giữa hai thế hệ : chúng tôi – chúng nó. 3. Chi tiết n/v tôi suy tư trên một chiếc thuyền về Tôi mong ước chúng nó có một cs mới mà
  9. quê trong đêm và rời quê vào lúc hoàng hôn có chúng tôi chưa từng được sống. dụng ý NT gì ? → Gv chốt * Biện pháp NT đặc sắc : Kết cấu đầu cuối tương ứng. Thời gian không gian Nthuật – so sánh đối chiếu - đối thoại... biểu cảm + nghị luận. * Thể hiện cảm xúc tâm trạng buồn thương của n/v tôi trên đường về quê. * Ước mong thế hệ trẻ có một cs mới * H/ảnh quê hương trong tương lai. b) Suy nghĩ về con đường * Vậy h/ảnh con đường mà nhà văn nói tới trong phần kết có ý nghĩa gì ? 5. Trong truyện có ~ h/ảnh con đường nào ? H/ảnh con đường ở cuối truyện “Kì thực trên mặt đất vốn làm gì có đường, người ta di mãi thì con đường của tự thân vận động _ đấu tranh thành đường thôi. có ý nghĩa gì ? chống lại đói nghèo, lạc hậu, xây dựng cuộc * Cách thức : thảo luận nhóm theo đơn vị tổ đời mới. * Thời gian : Chuẩn bị ở nhà và câu lạc bộ → Gv chốt con đường : + thực trên mặt đất, cong đường thuỷ - Con đường khai sáng, con đường giải
  10. + của xã hội cũ dẫn đến đói nghèo lạc hậu phóng. + biểu tượng khái quát triết lý Hoạt động 3 III. Tổng kết Những yếu tố NT đặc sắc nào góp phần thể hiện 1. Nghệ thuật chủ đề tác phẩ m. + Truyện ngắn đậm chất hồi ký, trữ tình + So sánh, đỗi chiếu. . Qua truyện ngắn em hiểu gì về tác giả Lỗ Tấn + Kết hợp nhiều phương thức biểu đạt và ước vọng của ông + Bố cục chặt chẽ, hợp lý + Đối thoại, độc thoại, độc thoại nội tâm + Sáng tạo nhiều h/ảnh biểu tượng, biểu trưng giàu ý nghĩa triết lý. 2. Nội dung → chủ đề : Phê phán xã hội lễ giáo PK đặt ra vấn đề con đường đi của người nông dân của XH TQ E.Dặn dò : - BTVN - Tóm tắt truyện - Phân tích n/v tôi, Phân tích n/v Nhuận Thổ.
Đồng bộ tài khoản