Tiểu luận “Bút pháp miêu tả trong trường ca Iliat của Hôme"

Chia sẻ: minhnguyenhanhlam

Văn học Hi lạp cổ đại là mảnh nuôi duỡng nghệ thuật… Nơi sản sinh ra nhiều nghệ sỹ tài năng như Xaphô, Tiêctê ...Tiêu biểu nhất là Hôme – tinh hoa của đất nước “con cháu các vị thần”. Với tài năng, vốn sống phong phú và uyên thâm về kiến thức văn hóa dân gian, hơn nữa ông lại có thời gian được đi nhiều nên tích lũy được nhiều kinh nghiệm, ông đã sáng tác nên bản anh hùng ca chiến trận – Iliat nổi tiếng....

Nội dung Text: Tiểu luận “Bút pháp miêu tả trong trường ca Iliat của Hôme"

 

  1. PHẦN MỞ ĐẦU 1. Lí do chọn đề tài. Văn học Hi lạp cổ đại là mảnh nuôi duỡng nghệ thuật… Nơi sản sinh ra nhiều nghệ sỹ tài năng như Xaphô, Tiêctê ...Tiêu biểu nhất là Hôme – tinh hoa của đất nước “con cháu các vị thần”. Với tài năng, vốn sống phong phú và uyên thâm về kiến thức văn hóa dân gian, hơn nữa ông lại có thời gian được đi nhiều nên tích lũy được nhiều kinh nghiệm, ông đã sáng tác nên bản anh hùng ca chiến trận – Iliat nổi tiếng. Iliat là bản anh hùng ca chiến trận, là bản trường ca về cuộc chiến tranh thành Tơroa. Đọc Iliat ta như bị cuốn vào cái không khí hào hùi. Ở đó ta cảm nhận được một cách toàn diện, cụ thể về những chiến xa, trang phục… và cả tâm trạng của người chiến binh thời kì chiến tranh bộ lạc, lúc nhớ nhà, khi xung trận và cả khi từ giã cõi đời… Tất cả giúp ta hình dung lại một thời đã đầy qua náo nức, hào hùng. Bên cạnh đó qua Iliat, Hôme còn cho ta thấy mẫu người của thời đại ( mà ở đây điển hình là Asin, Hecto). Họ là những con người mang lí tưởng tập thể, tài năng phi thường tràn đầy sức sống,tự do phóng khoáng, luôn vì nghĩa khí, khát khao chiến công và vinh quang. Mẫu người lí tưởng này, các tác phẩm thời bấy giờ có lẽ chưa ai đặt ra được. Đây cũng là một điểm đặc sắc trong nội dung Iliat. Tuy nhiên để làm nên sức sống và giá trị của tác phẩm, bên cạnh nội dung thì hình thức thể hiện cũng đóng một vai trò rất quan trọng. Iliat được coi là mẫu mực cổ điển của anh hùng ca. Điều này được thể hiện ở tính hoành tráng, kì vĩ, cách xây dựng nhân vật sống động. Bút pháp tả thực và bút pháp trữ tình kết hợp nhuần nhuyễn với nhau… Đến đây có thể nói, giá trị mà trường ca Iliat mang lại là rất lớn mà mỗi chúng ta cần tìm hiểu sâu sắc hơn. Và để hiểu hơn về tác phẩm này chúng tôi chọn đề tài “Bút pháp miêu tả trong trường ca
  2. Iliat của Hôme” – một khía cạnh nghệ thuật của tác phẩm để nghiên cứu. 2 Lịch sử vấn đề. Có thể nói xuất phát từ những đặc sắc, những giá trị của Iliat mà đã có rất nhiều công trình nghiên cứu về bản anh hùng ca này. Ở đây chúng tôi xin đưa ra một số công trình tiêu biểu sau: Trong cuốn Văn học phương Tây, nhà xuất bản Giáo dục (2004) của Đặng Anh Đào và một số tác giả khác, thì đã nghiên cứu khá sâu sắc về tác giả Hôme và tác phẩm Iliat. Họ khẳng định Hôme sinh trưởng tại vùng Loni(Tiểu Á), ông là người có “vốn sống phong phú, am hiểu những nỗii đau khổ và niềm vui sướng cua con người” và là một thiên tài thi ca lớn. Về tác phẩm thì nhận định, Iliat là “bức tranh chiến trận thời kì chiến tranh bộ lạc và lí tưởng anh hùng của thời đại Hôme”. Nó cho ta thấy mẫu người anh hùng của thời đại. Không những thế, Iliat còn là “bài ca nhân đạo, vừa có cái anh hùng cao cả, vừa có cái bi thảm thê lương”. Trong tác phẩm không thiếu những tình phụ tử, tình bạn, tình vợ chồng… Nói rộng hơn qua Iliat. Ta thấy được ở Hôme “một trái tim tràn đầy nhiệt tình đồng loại”, thương kiếp sống của con người gian nan, vất vả, sổ phận ngắn ngủi. Nội dung ấy được thể hiện qua các biện pháp nghệ thật đặc sắc như: Bút pháp sử thi hoành tráng, sôi nổi, kì vĩ. Thủ pháp xây dựng nhân vật sinh động ấn tượng với diễn biến tâm lí phong phú… Trong cuốn Giáo trình văn học thế giới của Lưu Đức Trung, nhà xuất bản ĐHSPHN (2007), thì chỉ đi sâu nghiên cứu nghệ thuật của Iliat ở những mức độ rộng hẹp khác nhau. Ông khẳng định, nhờ bút pháp miêu tả khách quan mà cuộc chiến Tơroa trở thành một “mẫu mực điển hình của nghệ thuật miêu tả chiến tranh thời cổ đại”. Nhịp điệu kể uyển chuyển lúc trầm lúc bổng tạo ra nhịp hoạt động của các nhân vật và tạo các đột biến sử thi. Không gian chủ yếu là không gian chiến trận đầy khói lửa, là bãi chiến trường không rộng bao nhiêu nằm giữa thành Tơroa và bờ biển. Nghệ thuật xây dựng hình tượng nhân vật đặc sắc và miêu tả diễn biến tâm lý nhân vật tinh tế thể hiện chủ nghĩa nhân đạo. Trong cuốn Hợp tuyển văn học Châu Âu của Lê Nguyên Cẩn, nhà xuất bản ĐHQGHN (2002), ông cũng nghiên cứu khá kỹ. Về tác giả
  3. Hôme, ông nhận định : Hôme sinh tại Chios và lúc đầu ông mang tên một dòng sông Melesigne. Ông bị mù và bắt đầu chuyên tâm sáng tác thơ ca để rồi sau đó tỏa sáng với cái tên Hôme. Lê Nguyên Cẩn cho rằng Iliat và Ôđixê thì Hôme đều xuất phát từ truyền thuyết về cuộc chiến tranh Tơroa do các nghệ sĩ hát rong kể. Ở đây Hôme đã tái hiện lại hình ảnh các nghệ nhân cũng có nghĩa là tái hiện lại chính mình. Về tác phẩm Iliat, Lê Nguyên Cẩn khẳng định: Iliat miêu tả cuộc chiến tranh bộ lạc điển hình đó là một “phương thức kiếm lợi thông thường”. Nhờ tính hoành tráng mà Hôme miêu tả một khoảnh khắc chiến tranh không bị nhàm chán. Bên cạnh đó, tác giả đã sử dụng “lối miêu tả chi tiết không phù hợp với trật tự thời gian, lối so sánh mở rộng, lời nhắc lại, sử dụng những định ngữ những đoạn triết lí”. Đến đây có thể nói những công trình nghiên cứu về Hôme và tác phẩm Iliat đều rất sâu sắc và đúng đắn. Ở bài tiểu luận này dựa trên sự kế thừa những thành tựu của các công trình đi trước và sự tìm hiểu của mình chúng tôi mạnh dạn hướng đến đến đề tài “Bút pháp miêu tả trong trường ca Iliat của Hôme”. 3.Đối tượng và phạm vi nghiên cứu. 3.1 Đối tượng mà chúng tôi nghiên cứu là bút pháp miêu tả trong trường ca Iliat của Hôme. 3.2 Phạm vi nghiên cứu là toàn bộ Trường ca Iliat của Hôme do Phan Thị Miến dịch, Nhà xuất bản Văn học(2009) 4. Phương pháp nghiên cứu Để hoàn thành bài tiểu luận này chúng tôi dùng phương pháp nghiên cứu: phân tích, tổng hợp, so sánh, đối chiếu… 6. Bố cục. Bài tiểu luận của chúng tôi ngoài phần mở đầu, phần kết luận thì phần nội dung gồm 2 chương: Chương 1: Giới thuyết chung Chương 2: Những biểu hiện của bút pháp miêu tả trong trường ca Iliat của Hôme.
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản