Tiểu luận Những cơ hội và thách thức của hàng hoá Việt Nam khi gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO)

Chia sẻ: Bùi Dương Sơn | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:13

0
136
lượt xem
64
download

Tiểu luận Những cơ hội và thách thức của hàng hoá Việt Nam khi gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO)

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Ngày nay, xu thế toàn cầu hóa đang bao trùm cả thế giới, Khi toàn cầu hóa về nền kinh tế đang trở thành một xu hướng khách quan thì yêu cầu hội nhập nền kinh tế quốc tế càng trở nên cấp bách.Toàn cầu hóa đòi hỏi mỗi nước phải liên kết với các quốc gia khác để cùng phát triển.Và Việt Nam cũng không nằm ngoài xu thế chung của thế giới

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Tiểu luận Những cơ hội và thách thức của hàng hoá Việt Nam khi gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO)

  1. BÀI TI U LU N tài: “Nh ng cơ h i và thách th c c a hàng hoá Vi t Nam khi gia nh p T ch c Thương m i th gi i (WTO). Gi i pháp vư t qua nh ng thách th c” 1
  2. M CL C L im u ............................................... Error! Bookmark not defined. Ph n I: Nh ng v n lý lu n v c nh tranhError! Bookmark not defined. 1. S c nh tranh trong n n kinh t th trư ng là m t t t y u khách quan ................................................................... Error! Bookmark not defined. 2. Vai trò c a c nh tranh trong n n kinh t th trư ng ..... Error! Bookmark not defined. 3. Nh ng i u ki n t o nên c nh tranh trong kinh doanh Error! Bookmark not defined. Ph n II: Cơ h i và thách th c c a hàng hoá Vi t Nam khi gia nh p T ch c thương m i th gi i (WTO). Gi i pháp vư t qua nh ng thách th c. ................................................ Error! Bookmark not defined. 1. Cơ h i khi gia nh p WTO ................... Error! Bookmark not defined. 2. Th ch th c c a vi c gia nh p WTO.... Error! Bookmark not defined. II. Gi i pháp vư t qua thách th c ........... Error! Bookmark not defined. K t lu n .................................................... Error! Bookmark not defined. Tài li u tham kh o ................................... Error! Bookmark not defined. 2
  3. L IM U Ngày nay, xu th toàn c u hóa ang bao trùm c th gi i, Khi toàn c u hóa v n n kinh t ang tr thành m t xu hư ng khách quan thì yêu c u h i nh p n n kinh t qu c t càng tr nên c p bách.Toàn c u hóa òi h i m i nư c ph i liên k t v i các qu c gia khác cùng phát tri n.Và Vi t Nam cũng không n m ngoài xu th chung c a th gi i Quá trình toàn c u hóa n n kinh t và h i nh p kinh t th gi i, òi h i m i qu c gia, m i dân t c ph i có s c nh tranh,Vi t Nam c a chúng ta cũng v y. Là m t nư c ang phát tri n, vi c tham gia vào quá trình h i nh p và toàn c u hóa th gi i ã và ang t ra cho chúng ta nhi u cơ h i, cũng như nhi u thách th c. S c c nh tranh là m t y u t c n thi t, c p bách và không th thi u i v i b t kỳ qu c gia, hay b t kỳ dân t c nào. Kinh t th gi i phát tri n, qu c t hóa thương m i òi h i các nư c ph i xóa b rào c n,ch p nh n t do buôn bán,vì th m i nư c ph i m c a th trư ng trong nư c, i u ó cũng ng nghĩa v i vi c nâng cao s c c nh tranh c a nư c ó phù h p v i s phát tri n c a th gi i. Do ó, chúng ta ph i làm th nào nâng cao s c c nh tranh c a hàng hoá Vi t Nam (v ch t lư ng và giá c ) .Nhưng làm sao và làm th nào nâng cao s c c nh tranh c a hàng hoá nư c ta hi n nay ang là v n h t s c nan gi i và có th nói là y khó khăn, ang ư c nhi u ngư i quan tâm. V i trình và kh năng hi u bi t c a mình còn h n ch , em xin trình bày tài: “Nh ng cơ h i và thách th c c a hàng hoá Vi t Nam khi gia nh p T ch c Thương m i th gi i (WTO). Gi i pháp vư t qua nh ng thách th c" . 3
  4. PH N I NH NG V N LÝ LU N V C NH TRANH 1. S c nh tranh trong n n kinh t th trư ng là m t t t y u khách quan Th trư ng là nơi di n ra các ho t ng mua bán, trao i hàng hoá bao g m các y u t u vào và các y u t u ra c a quá trình s n xu t. Trên th trư ng các nhà s n xu t, ngư i tiêu dùng, nh ng ngư i ho t ng buôn bán kinh doanh, quan h v i nhau thông qua ho t ng mua bán trao i hàng hoá. Như v y th c ch t th trư ng là ch các ho t ng kinh t ư c ph n ánh thông qua trao i, lưu thông hàng hoá và m i quan h v kinh t gi a ngư i v i ngư i. Hình th c u tiên c a n n kinh t th trư ng là kinh t hàng hoá. Kinh t h là m t ki u t ch c kinh t xã h i mà trong ó s n ph m s n xu t ra trao i và buôn bán trên th trư ng. N n kinh t th trư ng là hình th uc phát tri n cao c a n n kinh t hàng hoá, mà óm iy ut u vào và u ra c a quá trình s n xu t u ư c qui nh b i th trư ng. Trong ho t ng s n xu t kinh doanh các doanh nghi p luôn mu n có ư c nh ng i u ki n thu n l i trong quá trình s n xu t như: thuê ư c lao ng r mà có kĩ thu t, mua ư c nguyên nhiên v t li u r , có th trư ng các y u t u ra t t. i u ó d n n s c nh tranh gi a các doanh nghi p d chi m l y, n m gi l y nh ng i u ki n thu n l i. S c nh tranh này ch k t thúc khi nó ư c ánh d u b i m t bên chi n th ng và m t bên th t b i. Tuy v y c nh tranh không bao gi m t i trong n n kinh t th trư ng. C nh tranh là s s ng còn c a các doanh nghi p. Mu n t n t i ư c bu c các doanh nghi p ph i nâng cao s c c nh tranh c a doanh nghi p mình b ng cách: nâng cao năng l c s n xu t c a doanh nghi p, gi m chi phí s n xu t c nh tranh v giá c , c i ti n khoa h c kĩ thu t… i u này s thúc y n n kinh t phát tri n, ng th i cũng làm cho xã h i phát tri n nh kinh t phát tri n, khoa h c - kĩ thu t phát tri n do òi h i ph i nâng cao năng su t lao ng c a doanh nghi p, c i ti n khoa h c - kĩ thu t. Trong quá trình c nh tranh các ngu n l c c a xã h i s ư c chuy n t nơi s n xu t kém hi u qu n nơi s n xu t có hi u qu hơn. T o ra l i ích xã h i cao hơn, m i ngư i s s d ng nh ng s n ph m t t hơn. C nh tranh em l i s a d ng c a s n ph m và d ch v . Do ó t o ra nhi u l a ch n hơn cho khách hàng, cho ngư i tiêu dùng. Như v y c nh tranh là m t c trưng cơ b n c a n n kinh t th trư ng. C nh tranh giúp cho s phân b ngu n l c xã h i có hi u qu , em l i ích l i l n hơn cho xã h i. C nh tranh có th ư c xem như là quá trình tích lu v lư ng t ó th c hi n các bư c nh u thay i v ch t. M i bư c nh y thay i v ch t là m i n c thang c a xã h i, nó làm cho xã h i phát tri n di lên, t t p hơn. V y s t n t i c a c nh tranh trong n n kinh t th trư ng là m t t t y u khách quan. 2. Vai trò c a c nh tranh trong n n kinh t th trư ng 4
  5. C nh tranh xu t hi n cùng v i s phát tri n c a n n kinh t hàng hoá. C nh tranh là s ganh ua, s u tranh gay g t gi a nh ng ngư i s n xu t kinh doanh v i nhau giành gi t l y nh ng i u ki n có l i v s n xu t và tiêu th hàng hoá, nh m t i a hoá l i nhu n c a mình. Trong n n kinh t th trư ng c nh tranh v a là môi trư ng, v a là ng l c cho s phát tri n kinh t . Do ó mà c nh tranh óng vai trò quan tr ng trong n n kinh t th trư ng th hi n qua m t s ch c năng sau: Th 1: C nh tranh trong n n kinh t có 2 lo i c nh tranh: c nh tranh trong n i b ngành và c nh tranh gi a các ngành v i nhau. Vi c c nh tranh gi a các doanh nghi p trong cùng m t ngành là s c nh tranh nh m giành gi t l y nh ng i u ki n có l i cho s n xu t và tiêu th hàng hoá thu ư c l i nhu n siêu ng ch. Các doanh nghi p c nh tranh v i nhau v s n ph m. Do ó k t qu c a s c nh tranh này là hình thành nên giá tr th trư ng c a t ng lo i m t hàng. ó là giá tr c a hàng hoá ư c tính d a vào i u ki n s n xu t trung bình c a toàn xã h i. N u như doanh nghi p nào có i u ki n s n xu t dư i m c trung bình s b thi t h i hay b l v n. Còn nh ng doanh nghi p có i u ki n s n xu t trên m c trung bình c a xã h i s thu ư c l i nhu n thông qua s chênh l ch v i u ki n s n xu t. Ngoài c nh tranh trong n i b ngành còn có c nh tranh gi a các ngành v i nhau. Là c nh tranh gi a các doanh nghi p s n xu t nh ng m t hàng khác nhau. M c ích c a c nh tranh này là tìm nơi u tư có l i hơn. Các doanh nghi p t do di chuy n TB c a mình t ngành này sang ngành khác. C nh tranh này d n n hình thành nên t su t l i nhu n bình quân, và giá tr hàng hoá chuy n thành giá c s n xu t. Vi c hình thành nên giá th trư ng c a hàng hoá và t su t l i nhu n bình quân là i u quan tr ng trong n n kinh t th trư ng. V i giá tr th trư ng c a hàng hoá cho bi t doanh nghi p nào làm ăn có lãi ho c không có hi u qu . T ó s có nh ng thay i trong s n xu t nâng cao năng su t lao ng. V i t su t l i nhu n bình quân cho bi t l i nhu n c a các nhà tư b n s là như nhau cho dù u tư vào nh ng ngành khác nhau v i lư ng TB như nhau. Th hai: C nh tranh giúp phân b l i ngu n l c c a xã h i m t cách hi u qu nh t. Các doanh nghi p s n xu t cùng m t lo i hay m t s lo i hàng hoá c nh tranh nhau v giá bán, hình th c s n ph m, ch t lư ng s n ph m trong quá trình c nh tranh ó doanh nghi p nào có i u ki n s n xu t t t, có năng su t lao ng cao hơn thì doanh nghi p ó s có lãi. i u ó giúp cho vi c s d ng các ngu n nguyên v t li u c a xã h i có hi u qu hơn, em l i l i ích cho xã h i cao hơn. N u c cho các doanh nghi p kém hi u qu s d ng các lo i ngu n l c thì s lãng phí ngu n l c xã h i trong khi hi u qu xã h i em l i không cao, chi phí cho s n xu t tăng cao, giá tr hàng hoá tăng lên không c n thi t. Th ba: C nh tranh i u ti t cung, c u hàng hoá trên th trư ng, kích thích thúc y vi c ng d ng khoa h c công ngh tiên ti n vào s n xu t và tăng v n u tư vào s n xu t trên th trư ng, khi cung m t hàng nào ó l n hơn c u 5
  6. hàng hoá thì làm cho giá c c a hàng hoá gi m xu ng, làm cho l i nhu n thu ư c c a các doanh nghi p s gi m xu ng. N u như giá c gi m xu ng dư i m c ho c b ng chi phí s n xu t thì doanh nghi p ó làm ăn không có hi u qu và b phá s n. Ch có nh ng doanh nghi p nào có chi phí s n xu t giá c thanh toán c a hàng hoá thì doanh nghi p ó m i thu ư c. i u ó bu c các doanh nghi p mu n t n t i ư c thì ph i gi m chi phí s n xu t hàng hoá, nâng cao năng su t lao ng b ng cách tích c c ng d ng ưa khoa h c công ngh tiên ti n vào trong quá trình s n xu t. Ngư c l i khi cung m t lo i hàng hoá nào ó nh hơn c u hàng hoá c a th trư ng i u ó d n n s khan hi m v hàng hoá i u này d n t i giá c c a hàng hoá tăng cao d n n l i nhu n c a các doanh nghi p tăng lên, i u này kích thích các doanh nghi p s nâng cao năng su t lao ng b ng cách ng d ng khoa h c - công ngh tiên ti n ho c m r ng qui mô s n xu t có ư c lư ng hàng hoá tung ra th trư ng. i u này làm tăng thêm v n u tư cho s n xu t, kinh doanh, nâng cao năng l c s n xu t c a toàn xã h i. i u này quan tr ng là ng l c này hoàn toàn t nhiên không theo và không c n b t kỳ m t m nh l nh hành chính nào c a cơ quan qu n lý nhà nư c. Th tư: C nh tranh trong n n kinh t th trư ng không ch có c nh tranh gi a các doanh nghi p s n xu t v i nhau mà còn có s c nh tranh gi a nh ng ngư i lao ng v i nhau, có ư c m t nơi làm vi c t t, công vi c phù h p. i u ó khi n cho m i ngư i trong xã h i luôn luôn ph i nâng cao trình tay ngh c a mình. V i ý nghĩa ó c nh tranh làm cho con ngư i ta hoàn thi n hơn, c nh tranh óng góp m t ph n trong vi c hình thành nên con ngư i m i trong xã h i m i thông minh, năng ng và sáng t o. C nh tranh gi a các doanh nghi p v i nhau t t y u s d n n có k th ng và ngư i thua. K m nh càng ngày càng m nh lên nh làm ăn hi u qu . K y u thì b phá s n. S phá s n c a các doanh nghi p không hoàn toàn mang ý nghĩa tiêu c c. B i vì có như v y thì các ngu n l c c a xã h i m i ư c chuy n sang cho nh ng nơi làm ăn hi u qu . Vi c nâng cao các doanh nghi p kém hi u qu s d n n s lãng phí các ngu n l c xã h i. Do ó mu n có hi u qu s n xu t c a xã h i cao bu c chúng ta ph i ch p nh n s phá s n c a nh ng doanh nghi p y u kém. S phá s n này không ph i là s hu di t hoàn toàn mà ó là s hu di t sáng t o. 3. Nh ng i u ki n t o nên c nh tranh trong kinh doanh Các doanh nghi p s n xu t hàng hoá luôn mu n t mình quy t nh n vi c s n xu t và tiêu th hàng hoá - d ch v c a mình. Nhưng c nh tranh trên th trư ng ã không cho phép h làm như v y. Do ó các doanh nghi p luôn mu n xoá b c nh tranh ã ra i áp ng yêu c u c a h . c quy n trong kinh doanh là vi c m t hay nhi u t p oàn kinh t v i nh ng i u ki n kinh t chính tr , xã h i nh t nh kh ng ch th trư ng s n xu t và tiêu th s n ph m hàng hoá d ch v . c quy n thư ng d n n xu hư ng c a quy n, b o l c và trong m t s trư ng h p nó c n tr s phát tri n c a khoa h c kĩ thu t, làm ch m thâm chí lãng phí các ngu n l c xã h i. B i l v i th c 6
  7. quy n các doanh nghi p s n xu t không c n quan tâm n vi c c i ti n máy móc kĩ thu t, không c n tìm cách nâng cao năng su t lao ng mà v n thu ư c l i nhu n cao nh vào c quy n mua và c quy n bán. c quy n là s th ng tr tuy t i trong lưu thông và s n xu t nên d n y sinh giá c c quy n, giá c lũng o n cao,... Do v y, s ph c v c a ngư i tiêu dùng nói riêng và cho xã h i nói chung là kém hi u qu hơn so v i c nh tranh t do. Trong nhi u trư ng h p c quy n áp t s tiêu dùng làm cho xã h i. Chính do cung cách y mà c quy n thư ng làm cho xã h i luôn luôn tình tr ng khan hi m hàng hoá, s n xu t không áp ng ư c nhu c u nh hư ng n nh p tăng trư ng kinh t . c quy n hình thành bi u hi n s th t b i c a th trư ng. có s c nh tranh hoàn h o, nhi u qu c gia ã coi ch ng c quy n và t o nên c nh tranh hoàn h o là nhi m v quan tr ng hàng u c a nhà nư c. t o nên c nh tranh lành m nh và ch ng c quy n trong kinh doanh thì c n ph i có nh ng i u ki n nh t nh. a) i u ki n v các y u t pháp lý - th ch i v i ho t ng kinh doanh có s c nh tranh trong n n kinh t thì c n ph i ho t ng s n xu t kinh doanh. Ngày nay trong quá trình h i nh p ngày càng cao thì các th ch pháp lý không ch do nhà nư c ban hành mà nó còn ư c ban hành b i các t ch c qu c t ho c do m t khu v c kinh t g m nhi u qu c gia ban hành. Y u t pháp lý th ch nhân t quan tr ng trong hình thành nên môi trư ng kinh doanh - là t s ng c a ho t ng s n xu t kinh doanh. Mõi y u t pháp lí - th ch u tác ng vào m t lĩnh v c nh t nh trong ho t ng s n xu t kinh doanh, nó ư c dùng i u ch nh các hành vi ho t ng s n xu t và tiêu th s n ph m. Các ch th kinh t mu n tham gia vào ho t ng s n xu t kinh doanh trong lĩnh v c nào u ph i d a vào các th ch - pháp lí ã ư c ban hành i v i lĩnh v c nào ó tham gia ho t ng kinh t . Như v y s hình thành nên m t môi trư ng kinh doanh n nh khoa h c. b) i u ki n trong ch o, i u hành n n kinh t qu c dân Các t ch c qu c t , các hi p h i cũng như nhà nư c khi ra các qui nh pháp lí - th ch u ph i d a vào i u ki n và tình hình th c t , i u này m b o tính sát th c c a các qui nh. Nhà nư c d a vào các qui nh i u hành qu n lý n n kinh t trong m i ho t ng s n xu t kinh doanh. Vai trò c a qu n lý, ch o giám sát th c hi n các qui nh pháp lí là h t s c quan tr ng, nó m b o cho vi c các qui nh pháp lí - th ch ư c th c hi n. Do vai trò h t s c quan tr ng ó mà vi c qu n lý kinh t c a nhà nư c òi h i b máy qu n lý nhà nư c ph i có trình chuyên môn, năng l c trong qu n lý kinh t . Trong n n kinh t th trư ng v i môi trư ng c nh tranh gay g t. Vi c các công ty ho c các t ch c c quy n hình thành là i u d dàng. Do v y ch ng c quy n và t o nên s c nh tranh thì v i b máy qu n lý kinh t non kém thì nhà nư c s không th qu n lí ư c n n kinh t , các b n qui nh không th ưa vào áp d ng trong th c t , ho c n u có ưa vào áp d ng ư c thì khó lòng mà giám sát, ch o vi c th c hi n. i u này s gây ra vi c làm 7
  8. th t thoát, lãng phí tài s n qu c gia, tình hình kinh doanh b t n nh, t o i u ki n cho các t ch c c quy n hình thành. Th c t Vi t Nam cho th y: trong xây d ng cơ b n vi c u tư dàn tr i không có tr ng i m gây lãng phí v n u tư. Trong các d án, công trình xây d ng vi c th t thoát v n là r t l n do vi c câu k t thông ng, ăn dơ v i nhau gi a các ch u tư và xây d ng. T t c các i u trên ph n l n là do b máy qu n lý còn non kém. Chưa ưa ra ư c nh ng qui nh pháp lí - th ch i u ch nh các ho t ng kinh t . Vi c các nhà kinh doanh xu t nh p kh u thu c u cơ, thông ng v i nhau t o ra s khan hi m gi t o y giá thu c lên cao. i u này cũng tương t i v i th trư ng b t ng s n. Ngày nay quá trình h i nh p kinh t ang di n ra m nh m trên th gi i nên vi c nâng cao năng l c qu n lý kinh t là i u ki n h t s c quan tr ng t o nên c nh tranh . c) i u ki n v trình văn hoá, o c xã h i c a nhân dân và các ch th kinh doanh Các ch th kinh t là i tư ng tác ng c a các văn b n pháp lí - th ch . Nhà nư c ban hành và giám sát, ch o các ch th kinh t thi hanh các qui nh c a văn b n pháp lí - th ch . các qui nh ư c th c hi n t t thì ngoài vai trò qu n lí t t c a Nhà nư c còn có hành vi th c hi n c a các ch kinh doanh và nhân dân. Ý th c th c hi n các qui nh văn b n c a các ch th khi tham gia ho t ng kinh t là i u ki n t o nên c nh tranh trong kinh doanh. Năng l c c a các cơ quan qu n lí là có h n cho nên trong quá trình qu n lý không th khong m c nh ng sai l m, thi u sót. Khi ó s là i u ki n t t cho nh ng tình tr ng c nh tranh không lành m nh, c quy n l i d ng sai sót c a cơ quan qu n lý ho t ng. Trong nh ng tình hu ng như v y t o nên c nh tranh lành m nh và ch ng c quy n r t c n có tinh th n, ý th c c a các ch th kinh doanh cũng như c a nhân dân. Tinh th n trách nhi m, ý th c t t c a các ch th kinh doanh góp ph n nâng cao hi u qu qu n lý c a các cơ quan qu n lý. PH N II CƠ H I VÀ THÁCH TH C C A HÀNG HOÁ VI T NAM KHI GIA NH P T CH C THƯƠNG M I TH GI I (WTO). GI I PHÁP VƯ T QUA NH NG THÁCH TH C I. Cơ h i và thách th c i v i Vi t Nam khi gia nh p WTO Vi t Nam gia nh p T ch c Thương m i th gi i (WTO) ó kh ng nh quá tr nh i m i, m c a h i nh p kinh t qu c t , ưa n n kinh t tăng t c. Vi c vào WTO s mang l i nh ng cơ h i, cũng như thách th c m i cho nư c ta. 1. Cơ h i khi gia nh p WTO 1.1. M r ng th trư ng và tăng xu t kh u Khi gia nh p WTO, theo nguyên t c t i hu qu c, nư c ta s ư c ti p c n m c t do hoá này mà không ph i àm phán hi p nh thương m i song 8
  9. phương v i t ng nư c. Hàng hoá c a nư c ta v v y s cú cơ h i l n hơn và b nh ng hơn trong vi c thâm nh p và m r ng th trư ng qu c t . Do i u ki n t nhiên và chi phí lao ng r , Vi t Nam có l i th trong m t s ngành, c bi t là trong ngành nông nghi p và d t may. ây là hai ngành ư c WTO r t quan tâm và ó ra nhi u bi n pháp xoá b d n các rào c n thương m i. Ch ng h n, theo Hi p nh D t may c a WTO (ATC), m i h n ch nh lư ng i v i m t hàng d t may ư c xoá b t ngày 1/1/2005. Gia nh p WTO, Vi t Nam s ư c hư ng l i ích này n u có m i quan h thương m i "như th nào ó" i v i các nư c thành viên WTO. i v i thương m i hàng nông s n, các thành viên WTO cũng ó và ang ưa ra nhi u cam k t v c t gi m tr c p, gi m thu và lo i b hàng rào phi thu quan, t ó mang l i cơ h i m i cho nh ng nư c xu t kh u nông s n như Vi t Nam. 1.2. Tăng cư ng thu hút v n u tư nư c ngoài. Gia nh p WTO s giúp chúng ta có ư c m t môi trư ng pháp lý hoàn ch nh và minh b ch hơn, có s c h p d n hơn i v i u tư tr c ti p c a nư c ngoài. Gia nh p WTO cũng là thông i p h t s c r ràng v quy t tõm c i c ch c a nư c ta, t o ni m tin cho các nhà u tư khi b v n vào làm ăn t i Vi t Nam. Ngoài ra, cơ h i ti p c n th trư ng c a các thành viên WTO khác m t cách b nh ng và minh b ch theo hư ng úng chu n m c c a WTO, cũng là m t y u t quan tr ng thu hút v n u tư c a nư c ngoài. 1.3. Nõng cao t nh hi u qu và s c c nh tranh cho n n kinh t Gi m thu , c t gi m hàng rào phi thu quan, m c a th trư ng d ch v s khi n môi trư ng kinh doanh nư c ta ngày càng tr nên c nh tranh hơn. Trư c s c ép c nh tranh, các doanh nghi p trong nư c bao g m c các doanh nghi p nhà nư c, s ph i vươn lên t hoàn thi n m nh, nõng cao t nh hi u qu và s c c nh tranh cho toàn b n n kinh t . Ngoài ra, gi m thu và lo i b các hàng rào phi thu quan cũng s giúp các doanh nghi p ti p c n các y u t u vào v i chi phí h p lý hơn, t ó có thêm cơ h i nâng cao s c c nh tranh không nh ng trong nư c mà cũn tr n th trư ng qu c t . 1.4. S d ng ư c cơ ch gi i quy t tranh ch p c a WTO Môi trư ng thương m i qu c t , sau này nhi u n l c c a WTO, ó tr l n th ng tho ng hơn. Tuy nhiên, khi ti n ra th trư ng qu c t , các doanh nghi p c a nư c ta v n ph i i m t v i nhi u rào c n thương m i, trong ó có c nh ng rào c n trá h nh nỳp búng c c c ng c ư c WTO cho phép như ch ng tr c p, ch ng bán phá giá… Tranh th thương m i là i u khó khăn mà ph n thua thi t thư ng rơi v phía nư c ta, b i nư c ta là nư c nh . Gia nh p WTO s giúp ta s d ng ư c cơ ch gi i quy t tranh ch p c a t ch c này, qua ó có thêm công c u tranh v i các nư c l n, m b o s b nh ng trong thương m i qu c t . Th c ti n cho th y, cơ ch gi i quy t tranh ch p c a WTO ho t ng khá hi u qu và nhi u nư c ang phát tri n ó thu ư c l i ích t vi c s d ng cơ ch này. 9
  10. 2. Th ch th c c a vi c gia nh p WTO Bên c nh cơ h i, vi c gia nh p WTO cùng t o ra m t s thách th c l n i v i n n kinh t nói chung và các doanh nghi p nói riêng. ó là: 2.1. S c p c nh tranh Gi m thu , c t gi m hàng rào phi thu quan, lo i b tr c p, m c a th trư ng d ch v … s khi n môi trư ng kinh doanh nư c ta ngày càng tr nên c nh tranh hơn. ây s là thách th c không nh i v i nhi u doanh nghi p, nh t là nh ng doanh nghi p ó quen v i "b u vú bao c p" c a Nhà nư c. Tuy nhiên, các doanh nghi p s không có cách nào khác là ch ng và s n sàng i di n v i thách th c này b i ó là h qu t t y u c a s phát tri n, là ch ng ư ng mà m i qu c gia u ph i i qua trên con ư ng hư ng t i hi u qu và ph n vinh. D kh ng gia nh p WTO th th ch th c này s m hay mu n cũng s n. Riêng i v i khu v c nông nghi p, vi c gia nh p WTO có th s mang l i khó khăn nhi u hơn b i chuy n d ch cơ c u kinh t trong nông nghi p khó có th di n ra trong m t s m, m t chi u. Chính ph luôn lưu tâm n y u t này trong àm phán gia nh p WTO và hy v ng k t qu àm phán cu i cùng s là m t k t qu ch p nh n ư c i v i lĩnh v c nông nghi p. 2.2. Thách th c c a chuy n d ch cơ c u kinh t M t trong nh ng h qu t t y u c a h i nh p kinh t qu c t là chuy n d ch cơ c u và b trí l i ngu n l c. Dư i s c ép c a c nh tranh, m t ngành s n xu t không hi u qu có th s ph i m t i như ng ch cho m t ngành khác có hi u qu hơn. Quá tr nh này ti m n r t nhi u r i ro, trong ó có c nh ng r i ro v m t xó h i. ây là thách th c h t s c to l n. Chúng ta ch có th vư t qua ư c thách th c này n u có chính sách úng n nh m tăng cư ng hơn n a tính năng ng và kh năng thích ng nhanh c a toàn b n n kinh t . Bên c nh ó, cũng c n c ng c và tăng cư ng các gi i pháp an sinh xó h i khôi ph c nh ng khó khăn ng n h n. 2.3. Th ch th c c a vi c hoàn thi n th ch và c i c ch n n hành ch nh qu c gia. M c dù ó cú nhi u n l c hoàn thi n khuôn kh pháp lý li n quan n kinh t - thương m i, Vi t Nam v n cũn nhi u vi c ph i làm khi gia nh p WTO. Trư c h t, ph i liên t c hoàn thi n các quy nh v c nh tranh m b o m t môi trư ng c nh tranh lành m nh và công b ng khi h i nh p. Sau ó, ph i liên t c hoàn thi n môi trư ng kinh doanh thúc y tính năng ng và kh năng thích ng nhanh, y u t quy t nh s thành b i c a chuy n d ch cơ c u kinh t và b trí l i ngu n l c. Cu i cùng, nh ng cam k t m c a th trư ng c a ta là cam k t theo l tr nh n n ti n tr nh hoàn thi n khu n kh ph p lý s cũn ti p t c di n ra trong m t th i gian dài. M t trong nh ng nguyên t c ch o c a WTO là minh b ch hoá. ây là thách th c to l n i v i m i n n hành chính qu c gia. Khi gia nh p WTO, n n hành chính qu c gia ch c ch n s ph i có s thay i theo hư ng công khai hơn và hi u qu hơn. ó ph i là m t n n hành chính v quy n l i ch nh 10
  11. áng c a doanh nghi p và doanh nhân, coi tr ng doanh nghi p và doanh nhân hơn n a, kh c ph c "s c ỳ" c a tư duy và kh c ph c m i bi u hi n tr tr , vô trách nhi m. N u không t o ra ư c m t n n hành chính như v y, s không th t n d ng ư c các cơ h i do vi c gia nh p WTO em l i. 2.4. Th ch th c v ngu n nhõn l c qu n lý m t cách nh t quán toàn b ti n tr nh h i nh p, hoàn thi n khu n kh ph p lý, t o d ng m i trư ng c nh tranh năng ng và c i cách có hi u qu n n hành chính qu c gia, bên c nh quy t tâm v m t ch trương, c n ph i có m t i ngũ cán b m nh xuyên su t t Trung ương t i a phương. ây cũng là m t thách th c to l n i v i nư c ta do ph n ông cán b c a ta cũn b h n ch v kinh nghi m i u hành m t n n kinh t m , có s tham gia c a y u t nư c ngoài. N u không có s chu n b t bây gi , thách th c này s chuy n thành nh ng khó khăn dài h n r t khó kh c ph c. Ngoài ra, t n d ng ư c cơ ch gi i quy t tranh ch p c a WTO và tham gia có hi u qu vào các cu c àm phán trong tương lai c a t ch c này, chúng ta cũng c n ph i có m t i ngũ cán b thông th o qui nh và lu t l c a WTO, có kinh nghi m và k năng àm phán qu c t . Thông qua àm phán gia nh p, ta ó t ng bư c xây d ng ư c i ngũ này, nhưng v n cũn thi u. T nh ng cơ h i cũng như thách th c ó, hi n nay Vi t Nam ang y nhanh công tác chu n b gia nh p WTO. V chu n b i u ki n th c hi n các nghĩa v thành viên, th i gian qua Qu c h i và các cơ quan Chính ph ó kh n trương y nhanh chương tr nh xõy d ng ph p lu t. Qu tr nh rà so t văn b n pháp lu t ó ti n hành Trung ương. B Tư pháp ang ti p t c hư ng d n các t nh rà soát l i các văn b n quy ph m pháp lu t c a a phương, có i chi u v i quy nh c a WTO và cam k t c a nư c ta. Các a phương cũng ang kh n trương, nghiêm túc ti n hành rà soát, i u ch nh các quy nh, c bi t là trong lĩnh v c thương m i - u tư m b o tính th ng nh t v i các văn b n c a Nhà nư c và cam k t qu c t . ng th i, chúng ta cũng ang y m nh tri n khai các chương tr nh hành ng th c hi n các hi p nh c a WTO như Hi p nh v th t c c p phép nh p kh u (IL); Hi p nh v các bi n pháp u tư có liên quan n thương m i (TRIMs); Hi p nh v ki m d ch và v sinh an toàn th c ph m (SPS)… n m b t cơ h i ti p c n th trư ng qu c t , chúng ta ó t p trung u tư phát tri n các ngành có l i th c nh tranh hư ng vào xu t kh u như nâng cao ch t lư ng và giá tr ch bi n c a các m t hàng nông, lâm, thu s n; u tư công ngh và qu n lý nâng cao hàm lư ng giá tr gia tăng các m t hàng xu t kh u truy n th ng như d t may, da giày…; khuy n khích các ngành hàng có hàm lư ng công ngh và ch t xám cao, có ti m năng phát tri n như i n t , tin h c… ng th i, tăng cư ng công tác xúc ti n thương m i, t m hi u th trư ng, h tr doanh nghi p thâm nh p th trư ng qu c t . Ngoài ra, nên ti p t c c ng c h th ng cơ quan i di n thương m i nư c ngoài và g n k t ho t ng c a các cơ quan này v i các doanh nghi p, hoàn thi n hành 11
  12. lang pháp lý và tăng cư ng công tác ào t o, b i dư ng giúp các doanh nghi p làm quen và ng d ng r ng rói thương m i i n t . Nh m nâng cao năng l c i phó v i thách th c, nư c ta ang t p trung xây d ng cơ ch h tr các doanh nghi p nâng cao s c c nh tranh, c ng c v th trên th trư ng n i a. Ti p t c hoàn thi n cơ ch i phó v i t nh tr ng c nh tranh kh ng lành m nh. Ki n toàn, c ng c h th ng ti u chu n v k thu t, v sinh ki m d ch cũng như h tr doanh nghi p các thông tin và ki n th c v h i nh p kinh t qu c t … Th c t h u h t các nư c gia nh p WTO u có n n kinh t phát tri n nhanh. S m gia nh p WTO, toàn ng, toàn dân và toàn quân ta ang quy t tâm ph n u, ch ng t o bư c chuy n bi n m i v phát tri n kinh t . N m b t th i cơ, vư t qua nh ng thách th c r t l n, phát huy cao n i l c, khai thác t i a các ngu n l c bên ngoài t o th l c m i cho công cu c phát tri n kinh t , xó h i, nh t nh t Vi t Nam s ti n nhanh, ti n m nh, ti n v ng ch c, s m ưa nư c ta ra kh i t nh tr ng nư c kém phát tri n vào năm 2010 và tr thành nư c công nghi p theo hư ng hi n i vào năm 2020. II. Gi i ph p vư t qua th ch th c Doanh nghi p là nhân v t trung tâm c a kinh t th trư ng khi chuy n i t cơ ch k ho ch hóa t p trung sang, l i càng là nhân v t trung tâm trong m c a h i nh p. Khi Vi t Nam gia nh p WTO, trong r t nhi u c ng vi c ph i làm, các doanh nghi p c n t p trung làm b n vi c ch y u sau ây. Th nh t, doanh nghi p ch ng t m hi u lu t chơi c a WTO, nghiên c u k nh ng th a thu n v vi c gia nh p WTO khi ư c ph bi n. Lu t chơi cơ b n c a WTO là c t gi m thu quan, xóa b các hàng rào phi thu quan (như h n ng ch, c p phép xu t - nh p kh u), xóa b tr c p, m c a th trư ng, t o "sân chơi" b nh ng cho các doanh nghi p trong và ngoài nư c, b o m v sinh, an toàn th c ph m, tài s n trí tu và b n quy n. Lu t chơi ó t o thu n l i cho các nư c thành viên m r ng th trư ng, thâm nh p th trư ng các nư c và tranh th v n u tư, công ngh , k năng qu n lý c a nư c ngoài; tham gia vào quá tr nh thi t l p c c lu t chơi m i, x lý tranh ch p thương m i; thúc y các doanh nghi p trong nư c nâng cao kh năng c nh tranh; em l i l i ích cho ngư i tiêu dùng. Nh ng th a thu n v vi c gia nh p WTO trong cu c àm phán song phương v i M và àm phán a phương t i ây s ư c ph bi n r ng rói, c n ư c các doanh nghi p nghiên c u k hi u r nh ng thu n l i và khú khăn h u WTO. Ngoài nh ng i m cơ b n như trên cũn cú nh ng th a thu n c th v ngành, lĩnh v c, s n ph m; v t l n m gi c ph n; v l tr nh v i nh ng th i h n c th ... Th hai, rà so t, s p x p l i s n xu t, kinh doanh, nõng cao kh năng c nh tranh c a s n ph m và doanh nghi p. Kh năng c nh tranh c a s n ph m và doanh nghi p ư c quy t nh b i vi c gi m thi u chi phí s n xu t, kinh doanh. Mu n gi m chi phí s n xu t kinh doanh, ph i i m i k thu t, thi t b 12
  13. - công ngh , ti t gi m chi phí nguyên nhiên v t li u, nâng cao năng su t lao ng, gi m thi u chi phí qu n lý, chi ph ngoài s n xu t, chi ph lưu thông... Th ba, coi tr ng vi c n m b t, c p nh t thông tin, c bi t là thông tin liên quan n tiêu th , nh t là s bi n ng c a th trư ng th gi i, coi thông tin là l c lư ng s n xu t tr c ti p. Kh c ph c t nh tr ng ch chỳ tõm y m nh s n xu t ôi khi nh ng s n ph m mà th trư ng không c n ho c c n nhưng v i s lư ng, ch t lư ng, ch ng lo i, m u mó, gi c , th hi u ph h p hơn. Th tư, ào t o và nâng cao tr nh ngu n nhân l c, y u t n i l c có t m quan tr ng hàng u h i nh p. Vi t Nam có l i th v s lư ng lao ng d i dào, giá c r , nhưng l i th r ang gi m d n, trong khi t l lao ng ó qua ào t o cũn r t th p (m i ư c m t ph n tư, cũn ba ph n tư chưa qua ào t o); cơ c u ào t o chưa h p lý; ch t lư ng ào t o cũn nhi u b t c p. Doanh nghi p c n ph i h p v i c c cơ s ào t o ào t o, b i dư ng ngu n nhân l c cho phù h p. K T LU N t n t i và phát tri n b n v ng trong xu th h i nh p kinh t qu c t ngày nay, các doanh nghi p Vi t Nam c n ph i nâng cao kh năng c nh tranh hàng hoá c a mình b ng các bi n pháp ch y u là c i ti n i m i, công ngh bên c nh vi c k t h p hài hoà, ch n l c các bi n pháp b sung thích h p. Hy v ng r ng trong tương lai không xa, các s n ph m c a các doanh nghi p Vi t Nam nói chung và các s n ph m c a doanh nghi p nói riêng s chi m lĩnh ư c th trư ng trong nư c và có v th th trư ng nư c ngoài./. TÀI LI U THAM KH O 1. Giáo trình Kinh t chính tr 2. Trang Web: vinanet.com.vn thanhnien.com.vn gov.com.vn 13
  14. 14

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

Đồng bộ tài khoản