Tìm hiểu Trí tuệ xã hội và năng lực lãnh đạo

Chia sẻ: Bun Bo | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:9

0
68
lượt xem
16
download

Tìm hiểu Trí tuệ xã hội và năng lực lãnh đạo

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Các nghiên cứu mới nhất về bộ não cho thấy những người làm lãnh đạo có thể nâng cao hiệu quả làm việc nhóm nhờ vào việc thấu hiểu cơ chế sinh học của sự cảm thông.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Tìm hiểu Trí tuệ xã hội và năng lực lãnh đạo

  1. Trí tu xã h i và năng l c lãnh o Các nghiên c u m i nh t v b não cho th y nh ng ngư i làm lãnh o có th nâng cao hi u qu làm vi c nhóm nh vào vi c th u hi u cơ ch sinh h c c a s c m thông. Năm 1998, Daniel Goleman công b bài báo chuyên ngành u tiên c a mình v trí thông minh c m xúc và kh năng lãnh o. Bài báo “ i u gì làm nên m t nhà lãnh o?” ã nh n ư c ph n h i tích c c. Không ch gi i kinh doanh mà t t c m i ngư i b t u nói v vai trò thi t y u c a s c m thông và t nh n th c trong vi c t o nên m t lãnh o hi u qu . Khái ni m v trí thông minh c m xúc ti p t c chi m gi v trí quan tr ng trong dòng tài li u v kh năng lãnh o cũng như trong các ho t ng hu n luy n thư ng nh t. Tuy nhiên, trong 5 năm g n ây, các nghiên c u trong m t lĩnh v c còn khá m i m là th n kinh h c xã h i – nghiên c u nh ng gì di n ra trong b não khi con ngư i tương tác – ang b t u hé l s th t m i v i u làm nên m t lãnh o t t. Khám phá n i b t nh t ư c bi t n là: nh ng hành ng mà ngư i lãnh o th c hi n v i s c m thông và hòa h p v i tâm
  2. tr ng c a ngư i khác, s tác ng n h th n kinh não b c a chính h và c a c p dư i. Qu th t, các nhà nghiên c u ã phát hi n ra r ng ng l c khi n ngư i ta i theo m t ngư i lãnh o hoàn toàn không ph i là chuy n hai hay nhi u b não c l p ph n ng m t cách vô th c hay ý th c; mà là t ng b não riêng l cùng hòa vào m t h th ng. Chúng tôi tin r ng nh ng lãnh o vĩ i có nh ng hành vi nâng m nh m h th ng liên k t c a não b . Chúng tôi t h vào môi trư ng th n kinh liên t c, i l p v i nh ng ngư i g p r i lo n nghiêm tr ng v m t xã h i như ch ng t k hay h i ch ng Asperger v n dĩ là b ng ch ng c a s kém phát tri n các vùng não b liên quan n tương tác xã h i. N u chúng tôi úng, khám phá trên s ti p n i: con ư ng v ng chãi tr thành m t lãnh o t t chính là tìm ki m nh ng hoàn c nh xác th c qua ó h c t p hành vi xã h i tăng cư ng cho h m ch th n kinh xã h i. Nói cách khác, lãnh o hi u qu xem nh kh năng làm ch tình hu ng, hay th m chí làm ch các nhóm k năng xã h i, hơn kh năng phát tri n ni m h ng kh i ích th c và b i dư ng nhân tài ph c v quá trình nuôi dư ng c m xúc tích c c trong nh ng ngư i mà b n c n s h p tác cũng như ng h c a h .
  3. Chính quan i m lãnh o hi u qu là vi c s h u h m ch th n kinh xã h i m nh m ã thôi thúc chúng tôi m r ng khái ni m trí thông minh c m xúc mà chúng tôi ã truy n t thành nhi u h c thuy t tâm lý h c cá th . M t mô hình khác d a trên các m i quan h nhi u hơn khi ánh giá kh năng lãnh o chính là trí tu xã h i mà chúng tôi nh nghĩa là m t h th ng các năng l c tương tác cá nhân ư c xây d ng trên các h m ch th n kinh riêng bi t (và các h n i ti t liên quan) có kh năng truy n c m h ng cho ngư i khác làm vi c hi u qu . Ý tư ng r ng lãnh o c n có M t cu n sách v trí tu xã h i các k năng xã h i dĩ nhiên c a tác gi Daniel Goleman ã không m i. Năm 1920, ư c xu t b n t i Vi t Nam. Edward Thorndike, m t nhà tâm lý h c t i H Columbia ã ch ra r ng “m t công nhân cơ khí gi i nh t xư ng cũng có th th t b i như m t viên c công n u thi u trí tu xã h i”. G n ây, m t ng nghi p c a chúng tôi là Claudio Fernández-Aráoz ã phát hi n
  4. th y trong phân tích v các giám c c p cao v a ư c b nhi m m t hi n tư ng: nh ng ngư i ư c b nhi m vì tính k lu t, t giác, ngh l c, và trí tu v sau nhi u lúc v n b sa th i vì thi u các k năng xã h i. Nói cách khác, nh ng ngư i Fernández-Aráoz nghiên c u th t s thông minh nhưng vi c ã th t b i vì không có kh năng thích ng t t v m t xã h i trong công vi c. Nét m i trong nh nghĩa c a chúng tôi v trí tu xã h i chính là n n t ng sinh h c c a nó mà chúng tôi s c p sâu hơn trong nh ng ph n sau. Sau khi tham kh o công trình nghiên c u c a các nhà khoa h c th n kinh, bài kh o sát và nh ng n l c tư v n c a b n thân, khám phá c a nh ng nhà nghiên c u c ng tác v i T h p nghiên c u trí tu c m xúc trong các t ch c, chúng tôi s bày cho b n cách bi n ki n th c m i v t bào th n kinh ph n chi u (mirror neuron), t bào hình thoi và b t o sóng thành nh ng hành ng thông minh xã h i và th c ti n có kh năng c ng c m i liên k t th n kinh gi a b n và c p dư i. C p dư i ph n chi u hình nh lãnh o – úng theo nghĩa en Có l khám phá m i nh t và n tư ng nh t trong ngành khoa h c th n kinh hành vi là vi c nh n d ng các t bào th n kinh ph n chi u trong nhi u vùng phân tán r ng c a não b . M t nhà th n
  5. kinh h c tình c phát hi n ra chúng khi ang mô ph ng m t t bào c bi t trong b não kh ch ư c kích thích khi con kh giơ tay lên. M t ngày n , khi viên tr lý c a ông ưa que kem lên mi ng thì t bào c a chú kh cũng b tác ng và ph n ng l i. Nó là b ng ch ng u tiên cho th y b não luôn y p nh ng t bào th n kinh có kh năng b t chư c hay ph n chi u ho t ng c a t bào khác. Nh ng l p t bào th n kinh chưa ư c bi t n trư c ây ho t ng như m t h th ng wifi th n kinh, cho phép chúng ta khám phá th gi i xã h i c a mình. Khi chúng ta b t g p m t cách vô th c hay có ý th c c m xúc c a m t ai ó thông qua hành ng c a h , nh ng t bào th n kinh ph n chi u c a chúng ta s tái t o c m xúc y. Nói m t cách t ng quát, nh ng t bào th n kinh này t o ra m t c m nh n t c thì v tr i nghi m ư c chia s . Nh ng t bào th n kinh ph n chi u óng vai trò c c kỳ quan tr ng i v i các t ch c, b i c m xúc và hành ng c a các lãnh os khi n c p dư i c a h mô ph ng theo. Tác ng c a vi c kích ho t h th n kinh lên não b c p dư i có th di n ra r t m nh m . Trong m t nghiên c u g n ây, Marie Dasborough, ng nghi p c a chúng tôi ã th c hi n kh o sát trên hai nhóm: m t nhóm nh n ph n h i tiêu c c v hi u qu công vi c cùng v i các d u hi u c m
  6. xúc tích c c như cái g t u, n cư i; nhóm còn l i nh n ph n h i tích c c v hi u qu công vi c nhưng kèm theo là thái phê phán th hi n qua cái cau mày và nheo m t. Trong nh ng bu i ph ng v n di n ra sau ó so sánh tr ng thái c m xúc c a hai nhóm, nh ng ngư i nh n ph n h i tích c c v i d u hi u c m xúc tiêu c c c m th y t i t v thành tích c a mình hơn nhóm nh n ph n h i tiêu c c m t cách tích c c. Trên th c t , cách truy n t i thông i p còn quan tr ng hơn chính thông i p y. Và ai cũng bi t r ng khi m t ngư i c m th y h nh phúc, h s làm vi c năng su t hơn. Do ó, n u các lãnh o mu n nhân viên làm vi c v i hi u qu cao nh t, h nên ti p t c t ra kh t khe nhưng theo cách v n có th nuôi dư ng không khí tích c c trong nhóm. Chính sách cây g y và c cà r t nay ã l i th i và không còn có nhi u ý nghĩa; nh ng h th ng khen thư ng truy n th ng nay cũng không còn hi u qu có th khi n nhân viên làm vi c v i năng su t cao nh t.
  7. Nh ng t bào th n kinh ph n chi u óng vai trò c c kỳ quan tr ng i v i các t ch c, b i c m xúc và hành ng c a các lãnh o s khi n c p dư i c a h mô ph ng theo Sau ây là m t minh h a trong th c t . Ngư i ta phát hi n ra r ng có m t t p h p con các t bào th n kinh ph n chi u v i nhi m v duy nh t là phát hi n ho t ng cư i c a ngư i khác và thúc y cơ th th c hi n quá trình tương t . M t ông s p t ch và không có óc hài hư c hi m khi có cùng nhóm t bào th n kinh này v i các thành viên trong nhóm. Nhưng ngư c l i, m t ngư i s p hay cư i và t o nên b u không khí làm vi c chung tho i mái s s d ng ư c nh ng t bào th n kinh này, gây ra nh ng tràng cư i t nhiên và g n k t toàn il i v i nhau trong quá trình làm vi c.
  8. M t ng nghi p khác c a chúng tôi, Fabio Sala, ã trình bày trong nghiên c u c a mình r ng m t nhóm g n bó là m t nhóm làm vi c hi u qu . Anh khám phá th y nh ng nhà lãnh o hi u qu nh t có s l n ch c cư i nhân viên nhi u g p ba l n nh ng nhà lãnh o trung bình. M t nghiên c u khác l i cho th y khi trong tr ng thái tho i mái, ngư i ta s ti p nh n thông tin hi u qu hơn, ng th i ph n ng nhanh nh n và sáng t o hơn. Nói cách khác, cư i th t s là m t v n nghiêm túc. i u này ã mang n s khác bi t cho m t b nh vi n trong trư ng H t i Boston. Hai bác sĩ Burke và Humboldt ang c nh tranh cho v trí CEO c a t p oàn, i u hành b nh vi n này và nhi u cơ s khác. C hai cùng là trư ng khoa, u là bác sĩ ưu tú và có nhi u công trình nghiên c u ư c công b r ng rãi trên các t p chí y khoa danh ti ng. Nhưng h có tính cách r t khác nhau. Burke r t kh t khe, ch chú tr ng n công vi c và có ph n vô c m. Anh là ngư i c u toàn, hà kh c, t o ra b u không khí ng t ng t khi n nhân viên dư i quy n luôn c m th y b t an. Humboldt cũng không kém ph n nghiêm kh c nhưng anh r t d g n, th m chí còn r t khôi hài trong m i quan h v i nhân viên, ng nghi p và b nh nhân.
  9. Các nhà quan sát nh n th y khoa c a Humboldt, nhân viên cư i và ùa gi n v i nhau – hay th m chí còn nói ra ư c suy nghĩ c a nhau – nhi u hơn khoa c a Burke. Nhân tài vào lo i ưu tú nh t c a Burke cũng l n lư t r i b khoa, trái ngư c h n hình nh các nhân viên xu t s c c liên t c hư ng v môi trư ng làm vi c m áp c a Humboldt. Nh n th y Humboldt có phong cách lãnh o y trí tu xã h i, ban qu n tr b nh vi n quy t nh ch n anh cho v trí CEO.
Đồng bộ tài khoản