Tình hình sản xuất cây maccau Lâm Đồng

Chia sẻ: kata_10

Cây Macca có tên gọi khác là cây quả cứng Ha oai, thuộc họ Protaceae là loài cây ăn qủa có giá trị kinh tế cao, có nguồn gốc từ Úc được phát triển đầu tiên ở Ha oai.

Nội dung Text: Tình hình sản xuất cây maccau Lâm Đồng

 

  1. Tình hình sản xuất cây Macca ở Lâm Đồng Cây Macca có tên gọi khác là cây quả cứng Ha oai, thuộc họ Protaceae là loài cây ăn qủa có giá trị kinh tế cao, có nguồn gốc từ Úc được phát triển đầu tiên ở Ha oai. Cây Macca có hai loài được gây trồng trên quy mô thương mại là Macadamia integrifolia (lá có mép nguyên), Macadamia tetraphylla (lá có mép răng cưa). Sản phẩm có giá trị kinh tế là nhân hạt macca; nhân macca có hàm lượng dầu chiếm tới 78%, là một loại thực phẩm cao cấp, có hương vị thơm ngon; có thể dùng làm bánh kẹo, ép dầu; hàm lượng protein trong nhân lên tới 9,2%, gồm 20 loại axit amin, trong đó có 8 loại cần thiết không thể thiếu trong quá trình trao đổi chất của con người. Vì vậy, mắc-ca được đánh giá là cây quả cứng có giá trị kinh tế cao, là “hoàng hậu của quả khô”. Tuổi thọ kinh doanh dài khoảng 40-60 năm. Macca là cây gỗ lớn thường xanh cao tới 18m, tán rộng tới 15m, rễ nông cây chịu gió bão kém, vì vậy khu vực trồng Macca cần có những hàng cây chắn gió xung quanh, khi trồng đào hố có kích thước rộng 1m x 1m x 1m. Cây Macca trồng thích hợp trên đất có tầng đất sâu 1,5m, đất tơi xốp, thoát nước tốt. Macca tương đối chịu lạnh, nhiệt độ không thấp hơn 13oC và không cao hơn 32oC, nhiệt độ tối ưu cho cây sinh trưởng từ 20- 25oC. Cây Macca yêu cầu khắt khe về nhiệt độ để phân hóa mầm hoa, trong thời kỳ này (tháng 10,11) nhiệt độ từ 17-20oC giúp phân hóa mầm hoa hình thành quả. Do Macca là cây tự thụ phấn, để đạt sản lượng quả cao cần phải trồng phối hợp các dòng đã được tuyển chọn, có thể bố trí trồng ba dòng
  2. liên tiếp nhau. Cây ghép sau 3-5 năm bắt đầu cho thu hoạch. Quả hình trái đào, hoặc tròn như hòn bi, khi chín vỏ quả chuyển từ xanh sang nâu, vỏ khô tự nứt, bên trong chứa một hạt. Hàng năm quả chín rụng xuống đất, thu nhặt quả để chế biến. Cây Macca đã được trồng thử nghiệm đầu tiên ở Ba Vì – Hà Nội, sau đó trồng thử nghiệm tại Đak Lak đã có quả. Cây Macca trồng thuần (300 – 400 cây/ha) hoặc trồng xen đều được; nếu trồng xen trong vườn cây công nghiệp (chè, cà phê…) phải trồng với khoảng cách lớn (mật độ 100 -140cây/1ha) để không ảnh hưởng đến năng suất và sự sinh trưởng phát triển của cây chè, cà phê… Hiện nay tại Bảo Lộc, Bảo Lâm, Di Linh, Đơn Dương, Lâm Hà (Lâm Đồng) đã có hộ nông dân trồng cây Macca thực sinh và cây ghép có hoa quả, năng suất cây chưa có đánh giá chính xác vì cây Macca mới bắt đầu cho trái bói; vì vậy cần có thời gian khi cây có năng suất ổn định để đánh giá chính xác hiệu quả kinh tế của mô hình trồng cây Macca. Hiện nay trên thế giới có nhu cầu tiêu thụ nhân hạt Macca, nhưng tại Việt Nam chưa có nhiều sản phẩm để bán, vì cây Macca mới được bắt đầu trồng nhiều trong vài năm trở lại đây. Năm 2010, TTKN Lâm Đồng đang triển khai mô hình trồng thực nghiệm cây Macca ghép xen trong vườn cà phê tại huyện Đức Trọng, Lâm Hà. Sự thành công của mô hình sẽ giúp chúng ta tìm ra loài cây mới có giá trị kinh tế để trồng xen trong vườn cà phê, chè nói riêng vườn cây lâu năm nói chung nhằm nâng cao hiệu quả kinh tế, đa dạng hóa sản phẩm và giảm rủi ro kinh tế khi giá cả một số nông sản rớt gi
  3. Cây Macca là cây có giá trị kinh tế cao có chu kỳ kinh doanh khoảng 50 – 60 năm, có nguồn gốc ở Úc được trồng nhiều ở Hawoai, Braxin... Cây Macca có yêu cầu khắt khe về nhiệt độ ban đêm tháng 10-11 (khỏang 18- 210C) để phân hóa mầm hoa, vì vậy trên thế giới chỉ có một số vùng trồng được cây Macca có năng suất cao, khi trồng Macca yêu cầu sản lượng hạt tối thiểu đạt 5 tấn hạt/ha (cây từ 10-14 tuổi). Hiện nay, ở Việt Nam đang ở giai đọan trồng thử nghiệm, cây Macca đã được trồng thử nghiệm đầu tiên ở Ba Vì – Hà Nội, sau đó trồng thử nghiệm ở Đắk Lắk, Sơn La, Nghệ An… và đã có quả. Hạt có hương vị thơm ngon làm thực phẩm cao cấp, nhân Socola. Cây Macca trồng thuần (200-300cây/ha) hoặc trồng xen đều được; nếu trồng xen trong vườn cây công nghiệp (chè, cà phê…) phải trồng với khỏang cách lớn (mật độ 100-140cây/ha) để không ảnh hưởng đến năng suất và sự sinh trưởng phát triển của cây chè, cà phê… Cây Macca chịu gió bão kém vì vậy cần trồng những hàng cây chắn gió xung quanh vườn trồng Macca. Tình hình sản xuất Macca ở Lâm Đồng: Trên địa bàn tỉnh Lâm Đồng đến thời điểm hiện nay diện tích trồng cây Macca ước khoảng 107,9 ha. Nguồn gốc giống từ Úc, Mỹ, Trung Quốc. Trong đó: Huyện Lâm Hà: 96,4 ha; Huyện Đơn Dương: 0,5 ha; Huyện Đức Trọng: 3 ha.; Huyện Di Linh: 3 ha; TP Bảo Lộc: 1 ha. Huyện Đam rông: 4 ha, giống được trồng là giống ghép và giống hạt (Ngoài ra, còn một số diện tích Macca dân tự mua giống để trồng từ các cơ sở bán giống chưa thống kê được). Hiện nay tại Bảo Lộc, Di Linh, Lâm Hà, Đơn Dương, Đức Trọng trồng cây giống Macca hạt và ghép có các đặc điểm sau: lá có mép răng cưa, hoa tự bông màu trắng hoặc màu hồng nhạt và giống cây lá có mép lá nguyên hoa tự bông màu trắng.
  4. Thị trường tiêu thụ: Hiện nhu cầu về sản phẩm này rất cao.Tuy nhiên, tại Lâm Đồng đã có sản phẩm thu nhưng chưa có bán ra thị trường, do hạt thu được chủ yếu dùng trong gia đình và để ươm cây giống. Địa Năm Đường Chiều Đường Tỷ lệ ra Sinh điểm trồng kính gốc cao kính tán hoa trưởng (cm) (m) (m) (%) Lâm Hà 2010 0,6-0,7 0,5-0,6 Khá Di Linh 2009 1,5-1,8 1,8-2 1 Khá Đ.Dương 2006 8-10 5-6 2,5-3,5 3 Khá Di Linh 2004 11-13 5-6 3,5-4,5 15 Khá Qua điều tra khảo sát cho thấy, các mô hình trồng cây Macca đều được trồng xen trong vườn cà phê, vườn chuối, do đó tận dụng được thời gian cây Macca chưa có sản phẩm thu hoạch, nông hộ vẫn có nguồn thu nhập ổn định từ cà phê, chuối. Hiện nay chưa phải thời điểm ra hoa, quả chính vụ nên chưa đánh giá được tỷ lệ cây ra hoa, số lượng hoa trên cây, tỷ lệ đậu quả, năng suất hạt trên cây; nên cần tiếp tục theo dõi thêm. Hiện cây ở các vùng trên sinh trưởng khá. Nhìn chung cây Macca sinh trưởng tốt, đã xuất hiện bệnh hại nhưng rất ít (bệnh xì mủ ở thân) nên nông hộ vẫn chưa dùng thuốc BVTV. Mùa ra hoa tháng 1-2, mùa thu hoạch quả tháng 7- 8. Do nông hộ khi trồng đào hố kích thước 40 x 40 x 40cm và không trồng những hàng cây chắn gió nên có một số cây bị nghiêng đổ. Tại các điểm trồng một số cây đã có quả, nhưng năng suất trên 01 cây hoặc hiệu quả kinh tế thì chưa có đánh giá chính xác vì cây Macca mới bắt đầu cho trái bói; trong thời gian tới cần có thời gian theo dõi để đánh giá chính xác khả năng thích nghi, khả năng ra hoa quả cũng như hiệu quả kinh tế của cây Macca.
  5. Riêng đối với mô hình trồng cây Macca ghép xen trong vườn cà phê, chuối tại xã Tân Lâm, huyện Di Linh có kết quả sinh trưởng phát triển tốt nhất; cây Macca trồng từ năm 2004 trên diện tích 0,3ha (75 cây, trồng với khoảng cách 6 x 6m), đường kính gốc trung bình 12cm-15cm, cao trung bình 5-6m, đường kính tán 3,5 - 4,5m, hiện có khỏang 18% số cây bắt đầu có hoa (có cây có vài bông, có cây có gần trăm bông), hoa màu trắng, mỗi cành có từ 3-4 gié bông dài 15-25cm, mỗi gié bông có khoảng 100 – 150 hoa. Một số mô hình đã có quả, mỗi chùm 3-5 quả (đường kính quả khoảng1cm), do là cây trồng mới nên nông hộ chưa chú ý đầu tư chăm sóc nên chỉ thu họach được 2-4 kg hạt/cây. Đặc biệt có mô hình của nông hộ ở Đơn Dương trồng cây macca từ hạt năm 2006 đã có bông năm thứ 2, hoa màu hồng nhạt, ra hoa khắp tán cây. Đề nghị: Cây Macca là giống cây mới có giá trị kinh tế, chu kỳ kinh doanh dài; các mô hình trồng cây Macca trên địa bàn đa số là tự phát, nông hộ chưa có kỹ thuật nên họ chưa thật chú trọng đầu tư chăm sóc, chưa theo dõi khả năng ra hoa đậu quả nên khó đánh giá chính xác được năng suất trên cây. Để có thể đánh giá chính xác khả năng thích nghi, ra hoa quả của cây Macca ở Lâm Đồng, đề nghị Sở NN & PTNT Lâm Đồng thời gian tới có định hướng, chính sách hỗ trợ vốn, kỹ thuật cho một số nông hộ có mô hình đạt kết quả tốt, để nông hộ có điều kiện tiếp tục đầu tư chăm sóc, theo dõi khả năng ra hoa kết quả của cây Macca, nhằm tìm thêm một số loại cây trồng mới có giá trị kinh tế, có khả năng trồng xen góp phần vào công tác chuyển đổi cơ cấu giống cây trồng tại địa phương, giảm rủi ro khi cây trồng xen giảm giá (cây cà phê, chuối,…), đa dạng hóa sản phẩm, tăng thu nhập cho người nông dân.
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản