TRẢ CÔNG LAO ĐỘNG

Chia sẻ: Trang Dai | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:10

0
365
lượt xem
125
download

TRẢ CÔNG LAO ĐỘNG

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tồn bộ tiền lương của doanh nghiệp trả cho nhân viên do cơng việc làm của họ, là động lực chủ yếu kích thích nhân viên làm việc tốt. Tiền lương là thu nhập chủ yếu giúp cho nhân viên làm thuê duy trì và nâng cao mức sống cho họ và gia đình họ và họ cĩ thể hồ đồng với trình độ văn minh trong xã hội. Ở một mức độ nhất định, tiền lương là một bằng chứng thể hiện giá trị, địa vị uy tín của một người lao động đối với gia đình, doanh nghiệp...

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: TRẢ CÔNG LAO ĐỘNG

  1. Trả công lao động Page 1 of 10 TRẢ CƠNG LAO ĐỘNG Thu nhập luơn là mối quan tâm hàng đầu của người lao động. Ở một mức độ nhất định, thu nhập cĩ thể được xem là bằng chứng thể hiện địa vị, uy tín….của người lao động đối với xã hội. I- Hệ thống tiền lương. Thu nhập của người lao động bao gồm: tiền lương, phụ cấp, tiền thưởng và phúc lợi. Trong đĩ, tiền lương chiếm tỷ trọng lớn nhất. Tồn bộ tiền lương của doanh nghiệp trả cho nhân viên do cơng việc làm của họ, là động lực chủ yếu kích thích nhân viên làm việc tốt. Tiền lương là thu nhập chủ yếu giúp cho nhân viên làm thuê duy trì và nâng cao mức sống cho họ và gia đình họ và họ cĩ thể hồ đồng với trình độ văn minh trong xã hội. Ở một mức độ nhất định, tiền lương là một bằng chứng thể hiện giá trị, địa vị uy tín của một người lao động đối với gia đình, doanh nghiệp và xã hội. Tiền lương cịn thể hiện chính sách đãi ngộ của doanh nghiệp đối với người lao động. Nhân viên luơn tự hào đối với mức lương của mình; khi nhân viên cảm thấy việc trả lương khơng xứng đáng với việc làm của họ, họ sẽ khơng hăng hái, tích cực làm việc. Hệ thống tiền lương giữ vai trị đặc biệt quan trọng trong chính sách khuyến khích vật chất và tinh thần đối với nhân viên. Tiền lương được hiểu là số tiền mà chủ sử dụng lao động trả cho người lao động tương ứng với số lượng và chất lượng lao động tiêu hao trong quá trình làm việc. Hiểu theo nghĩa rộng, tiền lương khơng chỉ bao hàm các yếu tố tài chính mà cịn cĩ cả các yếu tố phi tài chính. Phần tài chính bao gồm tài chính trực tiếp và gián tiếp. + Tài chính trực tiếp bao gồm tiền lương, tiền thưởng, tiền hoa hồng + Tài chính gián tiếp bao gồm bảo hiểm, chế độ phúc lợi…. Phần phi tài chính chứa đựng các lợi ích mang lại cho người lao động từ bản thân cơng việc và mơi trường làm việc như sức hấp dẫn của cơng việc, sự vui vẻ, mức độ tích luỹ kiến thức, tự học hỏi, sự ghi nhận của xã hội….
  2. Trả công lao động Page 2 of 10 1 - Yêu cầu cơ bản và các hình thức tiền lương. - Cách tính đơn giản, dễ hiểu, rõ ràng để mọi người đều hiểu và kiểm tra được tiền lương của mình. - Trong cơ cấu tiền lương nên cĩ phần ổn định và phần linh hoạt để dễ dàng điều chỉnh khi cĩ sự thay đổi các yếu tố liên quan đến trả cơng lao động. - Hệ thống tiền lương của doanh nghiệp phải tuân thủ theo yêu cầu của pháp luật và phải thể hiện tính cơng bằng trong trả lương giữa các doanh nghiệp trong cùng ngành nghề sản xuất kinh doanh. - Trả lương cho nhân viên phải căn cứ vào năng lực và sự cố gắng, đĩng gĩp của nhân viên đối với hoạt động phát triển của doanh nghiệp. 2 - Các hình thức tiền lương chủ yếu. Trả lương theo sản phẩm: là phương pháp trả lương căn cứ vào đơn giá hồn thành một đơn vị sản phẩm hay cơng việc và số lượng đơn vị hay cơng việc đã được thực hiện. Đây là hình thức trả lương mang tính chất kích thích vật chất mạnh mẽ đối với nhân viên, được sử dụng phổ biến đối với các doanh nghiệp. Trả lương theo thời gian: áp dụng đối với nhân viên thực hiện các cơng việc khơng thể tiến hành định mức chính xác và chặt chẽ hoặc do tính chất của sản xuất hạn chế, nếu thực hiện trả lương theo sản phẩm sẽ khơng đảm bảo được chất lượng sản phẩm khơng đem lại hiệu quả thiết thực. Tiền lương được tính trên cơ sở số lượng thời gian làm việc và đơn giá tiền lương trong một đơn vị thời gian.
  3. Trả công lao động Page 3 of 10 - Tiền lương trả cho nhân viên dưới hình thức tiền tệ là tiền lương danh nghĩa. Cùng một số tiền như nhau nhưng ở các thời điểm khác nhau hoặc ở các vùng khác nhau sẽ mua được khối lượng hàng hố và dịch vụ khác nhau do giá cả hàng hố và dịch vụ thay đổi. Khái niệm tiền lương thực tế được sử dụng để xác định số lượng hàng hố tiêu dùng và dịch vụ mà người lao động nhận được thơng qua tiền lương danh nghĩa. Tiền lương thực tế phụ thuộc vào hai yếu tố cơ bản: Tổng số tiền lương danh nghĩa nhận được và chỉ số giá cả hàng hố tiêu dùng và dịch vụ. Mối liên hệ giữa tiền lương thực tế và tiền lương danh nghĩa thể hiện trong cơng thức: WR : Tiền lương thực tế Wm : Tiền lương danh nghĩa CPI : Chỉ số giá cả hàng hĩa tiêu dùng và dịch vụ. Muốn cho thu nhập thực tế của người lao động tăng lên thì chỉ số tiền lương danh nghĩa phải tăng nhanh hơn chỉ số giá cả hàng hố tiêu dùng và dịch vụ. 3- Xác định mức lương. 3.1 - Nghiên cứu tiền lương Nghiên cứu tiền lương nhằm xác định mức lương thịnh hành đối với các cơng việc nhất định trong khu vực. Nghiên cứu, khảo sát tiền lương sẽ cung cấp các thơng tin về những mức lương đặc biệt cho các cơng việc đặc biệt. Thơng thường nghiên cứu tiền lương theo các bản câu hỏi in sẵn là dễ hiểu và đơn giản nhất. Tuy nhiên, các cuộc khảo sát, nghiên cứu qua điện thoại, qua quảng cáo trên thơng tin đại chúng cũng là nguồn thơng tin rất tốt. Sau khi nghiên cứu mức tiền lương của các cơng ty khác, mỗi cơng ty sẽ quyết định chính sách tiền lương của mình cho phù hợp với tình hình thực tế của cơng ty. Trường hợp cơng ty muốn áp dụng mức trả lương giống như các cơng ty khác mức lương thấp nhất và mức lương của một số cơng việc chuẩn trong cơng ty được áp dụng theo giá thị trường khu vực.
  4. Trả công lao động Page 4 of 10 Cơng ty ấn định mức lương cao hơn giá thị trường khi cơng ty cĩ nhu cầu cần tuyển hoặc thu hút được số lao động cĩ trình độ lành nghề cao để mở rộng sản xuất kinh doanh, tạo uy tín cạnh tranh cho cơng ty, hoặc khi hoạt động của cơng ty đạt mức ổng định và hiệu quả kinh tế cao. Cơng ty ấn định mức lương thấp hơn giá thị trường trong trường hợp cơng ty cĩ các khoản phúc lợi và thu nhập thêm cho nhân viên, bảo đảm cho tổng thu nhập của nhân viên khơng thấp hơn so với cơng ty khác; hoặc khi cơng ty tạo cho nhân viên cơng việc làm ổn định lâu dài hay cơng ty cĩ khả năng tạo cho nhân viên những cơ hội thăng tiến trong nghề nghiệp. Áp dụng nghiên cứu tiền lương theo ba cách: 1. Khoảng trên 20% các chức vụ được định giá thực theo giá thị trường khu vực. Cách này dựa vào việc nghiên cứu tiền lương thực tế trên thị trường khu vực. 2. Dữ liệu nghiên cứu được sử dụng để đánh giá các cơng việc chuẩn, từ đĩ cĩ thể định giá cho các cơng việc khác trên cơ sở mối liên hệ của các cơng việc khác đối với cơng việc chuẩn. 3. Các nghiên cứu thu thập các dữ liệu về các khoản phúc lợi và các khoản thu nhập thêm khác như bảo hiểm, nghỉ ốm, thời gian nghỉ phép... làm căn cứ cơ bản cho các quyết định của doanh nghiệp liên quan đến phúc lợi của nhân viên. 3.2 - Xem xét các yếu tố ảnh hưởng tới mức lương Thơng thường, khi nghiên cứu tiền lương, doanh nghiệp cĩ thể phân nhĩm các yếu tố ảnh hưởng đến mức lương sẽ trả cho người lao động, xem xét mức độ trọng yếu của việc ảnh hưởng tới mức lương. Các yếu tố đĩ cĩ thể được liệt kê như sau (hình dưới) a - Căn cứ vào bản thân cơng việc: Cơng việc là yếu tố quyết định và ảnh hưởng tới lương bổng. Hầu hết các cơng ty chú ý đến giá trị thực sự của từng cơng việc cụ thể. Cĩ nhiều phương pháp đánh giá cơng việc, nhưng sử dụng các cơng cụ như bản mơ tả cơng việc, phân tích cơng việc để đánh giá cơng việc là cách làm khoa học và hiệu quả. Các yếu tố thuộc về bản thân cơng việc cần đánh giá: 1- Kỹ năng: - Yêu cầu lao động trí ĩc - Mức độ phức tạp của cơng việc - Các phẩm chất cá nhân cần thiết - Khả năng ra quyết định
  5. Trả công lao động Page 5 of 10 - Kỹ năng quản trị - Các kiến thức xã hội cần thiết cho cơng việc - Khả năng hịa đồng - Khả năng thực hiện chi tiết cơng việc - Mức độ khéo léo - Khả năng sáng tạo - Khả năng bẩm sinh - Kinh nghiệm 2 - Trách nhiệm về các vấn đề: - Tiền bạc - Sự trung thành - Ra quyết định - Kiểm sốt cơng việc - Quan hệ với cộng đồng - Chất lượng cơng việc - Tài sản doanh nghiệp - Sự bí mật về thơng tin - Xây dựng chính sách… 3 - Cố gắng: - Yêu cầu về thể lực - Yêu cầu về trí ĩc
  6. Trả công lao động Page 6 of 10 - Áp lực của cơng việc - Yêu cầu mức độ chi tiết trong cơng việc 4 - Điều kiện làm việc - Mơi trường cơng việc - Các rủi ro b - Căn cứ vào bản thân nhân viên: - Thực hiện cơng việc năng suất, kịp tiến độ - Kinh nghiệm - Thâm niên - Khả năng thăng tiến - Sự ưa thích cá nhân - Các yếu tố khác c - Mơi trường cơng ty: - Chính sách, chiến lược kinh doanh của cơng ty - Văn hố của cơng ty: Ví dụ ở một số cơng ty coi trọng sự sáng tạo, cơng ty sẵn sàng trả lương cao cho những cơng việc địi hỏi sự sáng tạo. - Tình hình tài chính cơng ty - Cơ cấu tổ chức cơng ty: ở các cơng ty cĩ nhiều cấp trung gian thì cơ cấu tiền lương cũng cĩ nhiều mức tương ứng. d - Thị trường lao động - Các qui định của pháp luật về tiền lương và tiền cơng, ký kết hợp đồng lao động, thời điểm trả lương, nợ lương, bảo hiểm….. - Mức sống của dân cư địa phương nơi doanh nghiệp cĩ trụ sở
  7. Trả công lao động Page 7 of 10 - Tập quán sinh hoạt và tiêu dùng của dân cư - Mức lương trung bình trên thị trường lao động của các cơng việc tương tự 4- Các nội dung chính trong chế độ tiền lương và phúc lợi xã hội theo qui định của nhà nước 4.1. Hình thức trả lương a) Trả lương theo thời gian là hình thức trả lương cho người lao động căn cứ vào thời gian làm việc thực tế : • Tiền cơng tháng là tiền lương trả cố định hàng tháng trên cơ sở HĐLĐ; • Tiền lương tuần là tiền lương trả cho một tuần làm việc được xác định trên cơ sở tiền lương tháng nhân với 12 tháng và chia cho 52 tuần; • Tiền lương ngày là tiền lương trả cho một ngày làm việc được xác định trên cơ sở tiền lương tháng chia cho 26 ngày; • Tiền lương giờ là tiền lương trả cho một giờ làm việc được xác định trên cơ sở tiền lương ngày chia cho số giờ tiêu chuẩn ( 8 giờ trong 1 ngày là 40 giờ trong 1 tuần). b) Trả lương theo sản phẩm là hình thức trả lương cho người lao động căn cứ vào số lượng, chất lượng sản phẩm họ làm ra. c) Trả lương khốn là hình thức trả lương cho người lao động theo khối lượng và chất lượng cơng việc phải hồn thành Người lao động được trả lương trực tiếp đầy đủ, đúng thời hạn và tại nơi làm việc. Trường hợp đặc biệt phải trả lương chậm, khơng được chậm quá một tháng và người sử dụng lao động phải đền bù cho người lao động một khoản tiền ít nhất bằng lãi suất tiền gửi tiết kiệm do ngân hàng nhà nước cơng bố tại thời điểm trả lương 4.2- Mức lương khi làm thêm giờ vào ban ngày: a) Vào ngày thường, được trả lương ít nhất bằng 150% của tiền lương giờ của ngày làm việc bình thường b)Vào ngày nghỉ hàng tuần được trả lương ít nhất bằng 200% của tiền lương của ngày làm việc bình thường và vào ngày lễ được trả lương ít nhất bằng 300% của tiền lương của ngày làm việc bình thường Trường hợp người lao động được nghỉ bù những giờ làm thêm thì người sử dụng lao động chỉ phải trả phần chênh lệch bằng 50% tiền lương giờ của ngày làm việc bình thường, nếu làm thêm giờ vào ngày bình thường, bằng 100%, nếu làm thêm giờ vào ngày nghỉ hàng tuần hoặc ngày lễ.
  8. Trả công lao động Page 8 of 10 c) Đối với người được trả lương theo sản phẩm, sau khi hồn thành định mức số lượng, khối lượng sản phẩm tính theo giờ tiêu chuẩn, nếu người sử dụng lao động cĩ yêu cầu làm thêm thì đơn giá những sản phẩm làm thêm ngồi định mức giờ tiêu chuẩn được tăng thêm 50%, nếu sản phẩm được làm thêm vào ngày thường; 100% nếu sản phẩm đựợc làm thêm vào ngày nghỉ hàng tuần hoặc ngày lễ. Cách tính tiền lương làm thêm giờ: Tiền lương làm thêm giờ = Tiền lương giờ x Số giờ làm thêm x 150% hoặc 200% 4.3- Mức lương khi làm việc vào ban đêm: a) Mức ít nhất 35% tiền lương làm việc vào ban ngày, áp dụng cho trường hợp làm việc liên tục vào ban đêm từ 8 ngày trở lên trong một tháng khơng phân biệt hình thức trả lương. b) Mức ít nhất 30% tiền lương làm việc vào ban ngày, áp dụng cho các trường hợp làm việc vào ban đêm cịn lại khơng phân biệt hình thức trả lương. c) Đối với lao động trả lương theo sản phẩm, lương khốn nếu làm việc vào ban đêm thì đơn giá tiền lương được tăng thêm ít nhất 30% hoặc ít nhất 35% so với đơn giá tiền lương làm việc vào ban ngày Trường hợp làm thêm giờ vào ban đêm thì tiền lương giờ làm thêm được tính trả như làm thêm giờ vào ban ngày, cộng với tiền lương trả thêm khi làm việc vào ban đêm. Cách tính tiền lương trả thêm khi làm việc vào ban đêm: Tiền lương trả thêm = Tiền lương giờ x Số giờ làm việc ban đêm x ít nhất 30% hoặc ít nhất 35% Người sử dụng lao động cĩ trách nhiệm trích từ lợi nhuận hàng năm để thưởng cho người lao động • đã làm việc tại doanh nghiệp từ một năm trở lên, cĩ đĩng gĩp và kết quả sản xuất, kinh doanh của doanh nghiêp, mức trích thưởng ít nhất là 10% lợi nhuận cịn lại của doanh nghiệp. Mức lương tối thiếu này làm căn cứ để tính các mức lương khác của hệ thống thang lương, bảng • lương, mức phụ cấp lương và để trả cơng đối với những người làm cơng việc đơn giản nhất trong điều kiện lao động bình thường. Mức lương tối thiểu hiện nay là 210.000đ/tháng. Tiền lương và trợ cấp của người về hưu và nghỉ mất sức lao động • Những người hưởng trợ cấp mất sức lao động cĩ đủ 15 năm đến 20 năm cơng tác thực tế đĩng bảo hiểm xã hội, tại thời điểm hết hạn, cắt trợ cấp mất sức nếu nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi thì tiếp tục được hưởng trợ cấp mức quy định chung 100.000 đồng/tháng, được Nhà nước mua BH y tế và trợ cấp mai táng. Cịn các đối tượng là cơng nhân, viên chức cĩ đủ 15 năm đến 20 năm cơng tác thực tế đĩng bảo hiểm xã hội thì giao cho địa phương xem xét hồn cảnh đời sống cụ thể để trợ cấp.
  9. Trả công lao động Page 9 of 10 4.4- Phụ cấp lương: a) Phụ cấp khu vực: áp dụng đối với những nơi xa xơi, hẻo lánh cĩ nhiều khĩ khăn và khí hậu xấu. Phụ cấp gồm 7 mức: 0,1; 0,2; 0,3; 04; 0,5; 0,7 và 1,0 so với mức lương tối thiếu. b) Phụ cấp độc hại, nguy hiểm: áp dụng đối với nghề hoặc cơng việc cĩ điều kiện lao động độc hại, nguy hiểm chưa được xác định trong mức lương Phụ cấp gồm 4 mức : 0,1; 0,2; 0,3 và 0,4 so với mức lương tối thiểu. c) Phụ cấp trách nhiệm: áp dụng đối với một số nghề hoặc cơng việc địi hỏi trách nhiệm cao hoặc phải kiêm nhiệm cơng tác quản lý khơng thuộc chức vụ lãnh đạo Phụ cấp gồm 3 mức : 0,1; 0,2; 0,3 so với mức lương tổi thiểu d) Phụ cấp làm đêm: áp dụng đối với cơng nhân lao động làm việc từ 22 giờ đến 6 giờ sáng. Phụ cấp gồm 2 mức: 30% tiền lương cấp bậc hoặc chức vụ đối với cơng việc khơng thường xuyên làm việc ban đêm • • 40% tiền lương cấp bậc hoặc chức vụ đối với cơng việc theo ca (chế độ làm việc 3 ca) hoặc chuyên làm việc ban đêm. e) Phụ cấp đắt đỏ: áp dụng đối với những nơi cĩ chỉ số giá sinh hoạt (lương thực, thực phẩm, dịch vụ) cao hơn chỉ số giá sinh hoạt bình quân chung của cả nước từ 10% trở lên. Phụ cấp gồm 5 mức: 0,1; 0,15; 0,2; 0,25; và 0,3 so với mức lương tối thiểu. f) Phụ cấp lưu thơng: áp dụng đối với một số nghề hoặc cơng việc phải thường xuyên thay đổi địa điểm làm việc và nơi ở Phụ cấp gồm 3 mức: 0,2; 0,4; 0,6 so với mức lương tối thiểu 4.5- Mức đĩng bảo hiểm xã hội Doanh nghiệp sử dụng lao động đĩng bằng 15% so với tổng quỹ tiền lương của những người tham gia bảo hiểm xã hội trong đơn vị, trong đĩ 10% để chi các chế độ hưu trí, tử tuất và 5% để chi các chế độ ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp. Người lao động đĩng bằng 5% tiền lương tháng để chi các chế độ hưu trí và tử tuất.
  10. Trả công lao động Page 10 of 10 - Tất cả các doanh nghiệp, cơ quan, tổ chức nếu sử dụng lao động làm việc theo hợp đồng lao động cĩ thời hạn từ 3 tháng trở lên hoặc hợp đồng lao động khơng xác định thời hạn thì phải mua bảo hiểm xã hội bắt buộc cho người lao động. - Đối với người lao động làm việc theo hợp đồng lao động cĩ thời hạn dưới ba tháng thì các khoản bảo hiểm xã hội được tính vào tiền lương do người sử dụng lao động trả theo quy định của Chính phủ, để người lao động tham gia bảo hiểm xã hội theo loại hình tự nguyện hoặc tự lo liệu về bảo hiểm. Khi hết hạn hợp đồng lao động mà người lao động tiếp tục làm việc hoặc cam kết hợp đồng lao động mới, thì áp dụng chế độ bảo hiểm xã hội bắt buộc theo quy định trên. Khi Doanh nghiệp sử dụng lao động đĩng bảo hiểm xã hội cho mỗi người lao động thì phải đĩng ngay 20% tổng quỹ lương, cho nên Doanh nghiệp sử dụng lao động được khấu trừ 5% tiền lương tháng của người lao động để đĩng BHXH. 4.6- Mức đĩng bảo hiểm y tế - Doanh nghiệp đĩng bảo hiểm y tế cho người lao động là 3% tiền lương tháng trong đĩ người sử dụng lao động đĩng 2% và người lao động đĩng 1%, Giám đốc các doanh nghiệp cĩ trách nhiệm thu nộp cho cơ quan bảo hiểm y tế theo định kỳ ít nhất 3 tháng 1 lần. - Chỉ những Doanh nghiệp cĩ từ 10 lao động thường xuyên trở lên mới được đĩng bảo hiểm y tế cho người lao động. Trường hợp Doanh nghiệp sử dụng lao động sử dụng dưới 10 lao động hoặc lao động thời vụ thì tiền BHYT được tính vào tiền lương của người lao động.
Đồng bộ tài khoản