Từ ngôn ngữ chung đến lời nói cá nhân

Chia sẻ: lovetime

Nắm được những biểu hiện của cái chug trong ngôn ngữ của xã hội và cái riêng trong lời nói của cá nhân ,mối quan hệ biện chứng giữa chúng * Nâng cao năng lực lĩnh hội những nét riêng trong ngôn ngữ của cá nhân, nhất là của những nhà văn có uy tín.Đồng thời rèn luyện để hình thành và nâng cao năng lực sáng tạo của cá nhân,biết phát huy phong cách ngôn ngữ cá nhân khi sử dụng ngôn ngữ chung * Có ý thức tôn trọng những quy tắc ngôn ngữ chung của xã...

Nội dung Text: Từ ngôn ngữ chung đến lời nói cá nhân

 

  1. Từ ngôn ngữ chung đến lời nói cá nhân A- Mục tiêu của bài học : Giúp học sinh: * Nắm được những biểu hiện của cái chug trong ngôn ngữ của xã hội và cái riêng trong lời nói của cá nhân ,mối quan hệ biện chứng giữa chúng * Nâng cao năng lực lĩnh hội những nét riêng trong ngôn ngữ của cá nhân, nhất là của những nhà văn có uy tín.Đồng thời rèn luyện để hình thành và nâng cao năng lực sáng tạo của cá nhân,biết phát huy phong cách ngôn ngữ cá nhân khi sử dụng ngôn ngữ chung * Có ý thức tôn trọng những quy tắc ngôn ngữ chung của xã hội vừa có sáng tạo,góp phần vào sự phát triển ngôn ngữ của xã hội B- Chuẩn bị- phương tiện - Thày : SGK, SGV,tìm hiểu các ngữ liệu có liên quan Thiết kế bài giảng - Trò : đọc SGK, tìm hiểu bài theo câu hỏi SGK
  2. C- Phương pháp sử dụng - Kết hợp 2 phương pháp diễn dịch và quy nạp - Gợi mở,trao đổi,thuyết trình D- Nội dung và tiến trình lên lớp: Hoạt động của GV và HS Nội dung và yêu cầu cần đạt Hoạt động 1 (ổn định tổ chức – kiểm tra bài cũ) Hoạt động 2 (tìm hiểu chung về lí thuyết) I) Tìm hiểu chung về ngôn ngữ chung và - Yêu cầu H/s đọc Sgk lời nói cá nhân (?) Tại sao nói ngôn ngữ là tài sản chung của xã hội ? 1- Ngôn ngữ- tài sản chung của xã hội - H/s suy nghĩ trả lời theo Sgk - Muốn giao tiếp,muốn hiểu biết nhau,mỗi - Gv nhận xét bổ sung dân tộc, quốc gia,cộng đồng phải có một phương tiện chung. Phương tiện đó chính là ngôn ngữ . - Ngôn ngữ là tài sản chung của cộng đồng được thể hiện qua các yếu tố, các qui tắc chung.Các yếu tố,và qui tắc ấy phải là của
  3. mọi người trong cộng đồng xã hội thì mới tạo được sự thống nhất -> Ngôn ngữ là tài (?) tính chung trong ngôn ngữ sản chung của xã hội của cộng đồng được biểu hiện qua những phương diện nào ? - H/s suy nghĩ,dựa theo Sgk - Biểu hiện của tính chung trong ngôn ngữ : trình bày - Gv nhận xét khái quát,kết + Các yếu tố chung trong thành phần ngôn luận ngữ : --> Các âm, các thanh ( các nguyên âm, các phụ âm, các thanh điệu ) --> Các tiếng (âm tiết ) tạo bởi sự kết hợp giữa các âm và các thanh --> Các từ,tức các tiếng có nghĩa (?) Tính chung của ngôn ngữ --> Các ngữ cố định ( gồm thành ngữ và được biểu hiện quá những qui quán ngữ ) tắc nào ?Do đâu mà có những + Các qui tắc và phương thức chung qui tắc đó ? --> Qui tắc cấu tạo các kiểu câu --> Phương thức chuyển nghĩa từ -Học sinh suy nghĩ,trao đổi và
  4. trả lời,đại biểu trình bày . ví dụ: - Gv hướng dẫn Hs tìm những dẫn chứng thực tế ( các qui tắc tạo từ,câu, đoạn văn,phương thức chuyển nghĩa, chuyển loại từ ..) - Gv yêu cầu Hs đọc sách Gk (?) Anh chị hiểu thế nào là lời 2- Lời nói- sản phẩm riêng của cá nhân: nói của cá nhân?Cái riêng trong lời nói của ngôn ngữ cá nhân được biểu hiện qua - Khi nói hoặc viết mỗi các nhân sử dụng những phương diện nào ? ngôn ngữ chung để tạo ra lời nói,đáp ứng yêu cầu giao tiếp - Học sinh suy nghĩ trả lời --> Lời nói cá nhân là sản phẩm của một - Gv hướng dẫn hs phân tích người nào đó vừa có yếu tố qui tắc chung các ví dụ minh hoạ của ngôn ngữ,vừa mang sác thái riêng và đóng góp của cá nhân - Cái riêng trong ngôn ngữ cá nhân rất phong phú đa dạng :
  5. + Giọng nói cá nhân : khi nói mỗi người có một giọng riêng + Vốn tữ ngữ cá nhân ( do thói quen sử dụng từ ngữ nhất định ) + Sự sáng tạo chuyển đổi khi sử dụng ngôn ngữ chung ( sáng tạo nghĩa từ, trong kết hợp từ, tách từ,chuyển loại từ, hoạc sắc thái phong cách ...) + Tạo ra các từ mới từ những chất liệu có sẵn và theo các phươg thức chung (?) Biểu hiện rõ nhất, cụ thể + Vận dụng linh hoạt, sáng tạo qui tắcc nhất của lời nói cá nhân chung,phương thức chung ( Lựa chọn vị trí thường thấy ở những ai? cho từ ngữ, tỉnh lược từ ngữ, tách câu) - Hs trả lời, Gv nhận xét khái quát, dẫn một số ví dụ có liên - Biểu hiện rõ nhất của nét riêng trong quan đến phong cách ngôn phong cách ngôn ngữ cá nhân là phong ngữ của các nhà văn nhà thơ cách ngôn ngữ của các nhà văn (gọi tắt là phong cách ngôn ngữ cá nhân) Hoạt động 3 Ví dụ:..... ( luyện tập )
  6. - Gv tổ chức lớp thành 2 II) Luyện tập nhóm, mỗi nhóm đảm nhiệm một bài tập * Bài tập 1 - Hs suy nghĩ trao đổi,thảo luận ,đại diện nhóm trả lời - Gv nhận xét, tổng hợp * Bài tập 2 Hoạt động 4 ( Củng cố,dặn dò ) - Gv yêu cầu Hs đọc ghi nhớ Sgk - Gv dặn dò hướng dẫn Hs làm bài tập số 3 , chuẩn bị ôn tập viết bài nghị luận số 1 - Gv rút kinh nghiệm bài dạy
Theo dõi chúng tôi
Đồng bộ tài khoản