Turbo C nâng cao P14

Chia sẻ: Lac Tran | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:20

0
90
lượt xem
25
download

Turbo C nâng cao P14

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tối ưu hóa Trong chương 8 chúng ta đã xét bài toán tìm nghiệm của phương trình phi tuyến tức là tìm giá trị của X mà tại đó là hàm triệt tiêu

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Turbo C nâng cao P14

  1. Ch−¬ng 14 : tèi −u ho¸ §1.Ph−¬ng ph¸p tØ lÖ vµng Trong ch−¬ng 8 chóng ta ®· xÐt bµi to¸n t×m nghiÖm cña ph−¬ng tr×nh phi tuyÕn tøc lµ t×m gi¸ trÞ cña x mµ t¹i ®ã hµm triÖt tiªu.Trong phÇn nµy chóng ta sÏ ®Æt vÊn ®Ò t×m gi¸ trÞ cña x mµ t¹i ®ã hµm ®¹t gi¸ trÞ cùc trÞ(cùc ®¹i hay cùc tiÓu).Ph−¬ng ph¸p tiÕt diÖn vµng lµ mét ph−¬ng ph¸p ®¬n gi¶n vµ hiÖu qu¶ ®Ó t×m gi¸ trÞ cùc trÞ cña hµm. Gi¶ sö ta cã hµm y = f(x) vµ cÇn t×m gi¸ trÞ cùc trÞ trong kho¶ng [a,b].Khi t×m nghiÖm chØ cÇn biÕt 2 gi¸ trÞ cña hµm lµ ta kh¼ng ®Þnh ®−îc nghiÖm cã n»m trong kho¶ng ®· cho hay kh«ng b»ng c¸ch xÐt dÊu cña hµm.Khi t×m gi¸ trÞ cùc trÞ ta ph¶i biÕt thªm mét gi¸ trÞ n÷a cña hµm trong kho¶ng [a,b] th× míi kh¼ng ®Þnh ®−îc hµm cã ®¹t cùc trÞ trong ®o¹n ®· cho hay kh«ng.Sau ®ã ta chän thªm mét ®iÓm thø t− vµ x¸c ®Þnh xem gi¸ trÞ cùc trÞ cña hµm sÏ n»m trong ®o¹n nµo. Theo h×nh vÏ,khi chän ®iÓm trung gian c ta cã : l1 + l2 = l0 (1) vµ ®Ó tiÖn tÝnh to¸n ta chän : l1 l 2 = (2) l 0 l1 Thay thÕ (1) vµo (2) ta cã : l1 l a c b = 2 (3) l1 + l 2 l1 l0 l1 l2 l2 Gäi r = ,ta nhËn ®−îc ph−¬ng tr×nh : l1 1 1+ r = (4) r hay : r2 + r - 1 = 0 (5) NghiÖm cña ph−¬ng tr×nh (5) lµ : − 1 + 1 − 4(−1) 5 −1 r= = = 0.61803... (6) 2 2 Gi¸ trÞ nµy ®· ®−îc biÕt tõ thêi cæ ®¹i vµ ®−îc gäi lµ “tØ lÖ vµng”.Nh− trªn ®· nãi,ph−¬ng ph¸p tØ lÖ vµng ®−îc b¾t ®Çu b»ng 2 gi¸ trÞ ®· cho cña biÕn x lµ a vµ b.Sau ®ã ta chän 2 ®iÓm x1 vµ x bªn trong kho¶ng [a,b] theo tØ lÖ vµng: 5 −1 d= = 0.61803... 2 218
  2. y y a x a x2 x1 b x d x1 x2 d b x1 cò x2 cò a b Ta tÝnh gi¸ trÞ cña hµm t¹i c¸c ®iÓm bªn trong ®o¹n [a,b].KÕt qu¶ cã thÓ lµ mét trong c¸c kh¶ n¨ng sau : 1. NÕu,nh− tr−êng hîp h×nh a,f(x1) > f(x2) th× gi¸ trÞ cùc trÞ cña hµm n»m trong [x2,b] vµ x2 trë thµnh a vµ ta tÝnh tiÕp. 2. NÕu f(x1) < f(x2) th× th× gi¸ trÞ cùc trÞ cña hµm n»m trong [a,x1] vµ x1 trë thµnh b vµ ta tÝnh tiÕp. C¸i lîi cña ph−¬ng ph¸p tØ lÖ vµng theo h×nh a lµ gi¸ trÞ x1 cò trë thµnh gi¸ trÞ x2 míi nªn gi¸ trÞ f(x2) míi chÝnh lµ gi¸ trÞ f(x1) cò nªn ta kh«ng cÇn tÝnh l¹i nã.Ch−¬ng tr×nh m« t¶ thuËt to¸n trªn nh− sau: Ch−¬ng tr×nh 14-1 //tiet_dien_vang; #include #include #include float eps=1e-6; float f(float x) { float a=2*sin(x)-x*x/10; return(a); }; float max(float xlow,float xhigh) { float xl,xu,r,d,x1,x2,f1,f2,xopt,s; int lap; xl=xlow; xu=xhigh; lap=1; 219
  3. r=(sqrt(5.0)-1.0)/2.0; d=r*(xu-xl); x1=xl+d; x2=xu-d; f1=f(x1); f2=f(x2); if (f1>f2) xopt=x1; else xopt=x2; do { d=r*d; if (f1>f2) { xl=x2; x2=x1; x1=xl+d; f2=f1; f1=f(x1); } else { xu=x1; x1=x2; x2=xu-d; f1=f2; f2=f(x2); } lap=lap+1; if (f1>f2) xopt=x1; else xopt=x2; if (xopt!=0) s=(1.0-r)*fabs((xu-xl)/xopt)*100; } while((s>eps)&&(lap
  4. xu=xhigh; lap=1; r=(sqrt(5.0)-1.0)/2,0; d=r*(xu-xl); x1=xl+d; x2=xu-d; f1=f(x1); f2=f(x2); if (f1
  5. clrscr(); printf("TIM CUC TRI CUA HAM BANG PHUONG PHAP TIET DIEN VANG\n"); printf("\n"); printf("Cho khoang can tim cuc tri\n"); printf("Cho can duoi a = "); scanf("%f",&xlow); printf("Cho can tren b = "); scanf("%f",&xhigh); if (f(xlow) 0.Ch−¬ng tr×nh sau m« t¶ thuËt to¸n trªn. 222
  6. Ch−¬ng tr×nh 14-2 //Phuong phap New_ton; #include #include #include #include float f(float x) { float a=2*sin(x)-x*x/10; return(a); } float f1(float x) { float a=2*cos(x)-x/5.0; return(a); } float f2(float x) { float a=-2*sin(x)-1.0/5.0; return(a); } void main() { float a,eps,x[50],y1,t; clrscr(); printf("TINH CUC TRI BANG PHUONG PHAP NEWTON\n"); printf("\n"); printf("Cho diem bat dau tinh a = "); scanf("%f",&a); eps=1e-6; int i=1; x[i]=a; do { x[i+1]=x[i]-f1(x[i])/f2(x[i]); t=fabs(x[i+1]-x[i]); x[i]=x[i+1]; i++; if (i>1000) { printf("Khong hoi tu sau 1000 lan lap"); getch(); 223
  7. exit(1); } } while (t>=eps); printf("\n"); y1=f2(x[i]); if (y1>0) printf("x cuc tieu = %10.5f y cuc tieu = %10.5f",x[i],f(x[i])); else printf("x cuc dai = %10.5f y cuc dai = %10.5f",x[i],f(x[i])); getch(); } Ta cã kÕt qu¶ x = 1.42755,y= 1.77573 §3.Ph−¬ng ph¸p parabol Néi dung cña ph−¬ng ph¸p parabol lµ ta thay ®−êng cong y = f(x) b»ng mét ®−êng cong parabol mµ ta dÔ dµng t×m ®−îc gi¸ trÞ cùc trÞ cña nã.Nh− vËy trong kho¶ng [a,b] ta chän thªm mét ®iÓm x bÊt k× vµ xÊp xØ hµm f(x) b»ng parabol qua 3 ®iÓm a,x,vµ b.Sau ®ã ta ®¹o hµm vµ cho nã b»ng 0 ®Ó t×m ra ®iÓm cùc trÞ cña parabol nµy.Gi¸ trÞ ®ã ®−îc tÝnh b»ng c«ng thøc: f (a )(x 2 − b 2 ) + f (x)(b 2 − a 2 ) + f (b)(b 2 − x 2 ) x1 = 2f (a )(x − b) + 2f (x)(b − a ) + 2f (b)(a − x) Sau ®ã t−¬ng tù ph−¬ng ph¸p tØ lÖ vµng ta lo¹i trõ vïng kh«ng chøa gi¸ trÞ cùc trÞ vµ tiÕp tôc qu¸ tr×nh trªn cho ®Õn khi ®¹t ®é chÝnh x¸c mong muèn.Ch−¬ng tr×nh ®−îc viÕt nh− sau: Ch−¬ng tr×nh 14-3 //phuong phap parabol #include #include #include float f(float x) { float f1=2*sin(x)-x*x/10; return(f1); } void main() { float a,b,x0,x1,x2,x3,f3; clrscr(); printf("TIM CUC TRI BANG PHUONG PHAP PARABOL\n"); printf("\n"); 224
  8. printf("Cho doan can tim cuc tri [a,b]\n"); printf("Cho diem dau a = "); scanf("%f",&a); printf("Cho diem cuoi b = "); scanf("%f",&b); x0=a; x2=b; x1=(x0+x2)/4; do { x3=(f(x0)*(x1*x1-x2*x2)+f(x1)*(x2*x2-x0*x0)+f(x2)*(x0*x0-x1*x1)) /(2*f(x0)*(x1-x2)+2*f(x1)*(x2-x0)+2*f(x2)*(x0-x1)); f3=f(x3); if (x3>x1) x0=x1; else x2=x1; x1=x3; } while (fabs(x2-x0)>1e-5); printf("\n"); f3=(f(x2+0.01)-2*f(x2)+f(x2-0.01))/(0.01*0.01); if (f3
  9. nguyªn liÖu 1,hai ®¬n vÞ nguyªn liÖu 2,1 ®¬n vÞ nguyªn liÖu 3.Trong kho cña nhµ m¸y hiÖn cã dù tr÷ 8 ®¬n vÞ nguyªn liÖu 1,7 ®¬n vÞ nguyªn liÖu 2 vµ 3 ®¬n vÞ nguyªn liÖu 3.TiÒn l·i mét ®¬n vÞ s¶n ph¶m A lµ 4.000.000 ®,mét ®¬n vÞ s¶n phÈm B lµ 5.000.000®.LËp kÕ ho¹ch s¶n xuÊt sao cho c«ng ty thu ®−îc tiÒn l·i lín nhÊt. Bµi to¸n nµy lµ bµi to¸n t×m cùc trÞ cã ®iÒu kiÖn.Gäi x1 lµ l−îng s¶n phÈm A vµ x2 lµ l−îng s¶n phÈm B ta ®i ®Õn m« h×nh to¸n häc: f(x) = 4x1 + 5x2 → max víi c¸c rµng buéc : 2x1 + x2 ≤ 8 (rµng buéc vÒ nguyªn liÖu 1) x1 + 2x2 ≤ 7 (rµng buéc vÒ nguyªn liÖu 2) x2 ≤ 3 (rµng buéc vÒ nguyªn liÖu 3) x1 ≥ 0,x2 ≥ 0 Mét c¸ch tæng qu¸t ta cã bµi to¸n ®−îc ph¸t biÓu nh− sau : Cho hµm môc tiªu CTX → max víi ®iÒu kiÖn rµng buéc AX ≤ B vµ X ≥ 0.ThuËt to¸n ®Ó gi¶i bµi to¸n gåm hai giai ®o¹n - t×m mét ph−¬ng ¸n cùc biªn mét ®Ønh - kiÓm tra ®iÒu kiÖn tèi −u ®èi víi ph−¬ng ¸n t×m ®−îc ë giai ®o¹n 1.NÕu ®iÒu kiÖn tèi −u ®−îc tho¶ m·n th× ph−¬ng ¸n ®ã lµ tèi −u.NÕu kh«ng ta chuyÓn sang ph−¬ng ¸n míi. Ch−¬ng tr×nh gi¶i bµi to¸n ®−îc viÕt nh− sau : Ch−¬ng tr×nh 14-4 //simplex; #include #include int m,n,n1,it,i,j,h1,h2,hi,m1,ps,pz,v,p; float bv[20]; float a[20][20]; float h,mi,x,z; void don_hinh() { int t; float hi; if (p!=2) for (i=1;i
  10. } for (i=1;i
  11. } else { printf("Nghiem khong bi gioi han\n"); t=0; } } if (p==1) bv[pz]=ps; hi=a[pz][ps]; for (j=1;j
  12. m1=m+1; printf("Cho ma tran cac dieu kien bien\n"); for (i=1;i
  13. don_hinh(); printf("\n"); printf("NGHIEM TOI UU HOA\n"); if (p==2) printf("Bai toan cuc tieu tieu chuan\n"); else printf("Bai toan cuc dai tieu chuan\n"); printf("sau %d buoc tinh",it); printf("\n"); for (j=1;j
  14. §5.Ph−¬ng ph¸p thÕ vÞ Trong vËn t¶i ta th−êng gÆp bµi to¸n vËn t¶i ph¸t biÓu nh− sau : cã n thïng hµng cña mét h·ng x©y dùng cÇn chuyÓn tíi n ®Þa ®iÓm kh¸c nhau.Gi¸ vËn tíi tíi mçi ®Þa ®iÓm ®· cho.T×m ph−¬ng ¸n vËn chuyÓn ®Ó gi¸ thµnh lµ cùc tiÓu. Mét c¸ch tæng qu¸t bµi to¸n ®−îc ph¸t biÓu : ∑ a i p i → min VÝ dô : CÇn vËn chuyÓn 6 thïng hµng tíi 6 ®Þa ®iÓm víi gi¸ thµnh cho ë b¶ng sau : Thïng 1 2 3 4 5 6 → ®Þa ®iÓm 1 ⎛ 60 35 28 53 29 26 ⎞ 2 ⎜ 81 43 37 23 36 45 ⎟ 3 ⎜ 42 42 33 47 43 51 ⎟ 4 ⎜ 29 70 42 53 48 37 ⎟ ⎜ 81 69 40 66 69 60 ⎟ 5 ⎜ 10 6 ⎝ 21 32 31 24 27 ⎟ ⎠ §Ó gi¶ bµi to¸n ta dïng thuËt to¸n Hungary nh− sau : - trõ mçi dßng cho sè min cña dßng ®ã ta cã : ⎛ 34 9 2 27 3 0 ⎞ ⎜ 58 20 14 0 13 22 ⎟ ⎜9 9 0 14 10 18 ⎟ ⎜0 41 13 24 19 8 ⎟ ⎜ 41 29 0 26 29 20 ⎟ ⎜0 11 22 21 14 17 ⎟ ⎝ ⎠ - trõ mçi cét cho sè min cña cét ®ã ⎛ 34 0 2 27 0 0⎞ ⎜ 58 11 14 0 10 22 ⎟ ⎜ 9 0 0 14 7 12 ⎟ ⎜ 0 32 13 24 16 8⎟ ⎜ 41 20 0 26 26 20 ⎟ ⎜ 0 2 22 21 11 17 ⎟ ⎝ ⎠ Môc tiªu cña thuËt to¸n Hungary lµ biÕn ®æi ma trËn gi¸ thµnh sao cho cã thÓ ®äc gi¸ trÞ tèi −u tõ ma trËn.§iÒu nµy ®−îc thùc hiÖn khi mçi hµnhg vµ cét chøa Ýt nhÊt mét sè 0.NÕu ta vÏ mét ®o¹n th¼ng qua mçi hµng vµ cét chøa sè 0 th× khi ®ã sè ®o¹n th¼ng tèi thiÓu qua tÊt c¶ c¸c sè 0 ph¶i lµ 6.Trong ma trËn trªn ta chØ míi dïng 5 ®o¹n th¼ng nghÜa lµ ch−a cã gi¸ trÞ tèi −u.§Ó biÕn ®æi tiÕp tôc ta t×m trÞ min cña c¸c phÇn tö ch−a n»m trªn bÊt k× ®o¹n th¼ng nµo.TrÞ sè ®ã lµ 7.LÊy c¸c phÇn tö kh«ng n»m trªn ®o¹n th¼ng nµo trõ ®i 7 vµ c«ng c¸c phÇn tö n»m trªn hai ®o¹n th¼ng víi 7 ta cã ma trËn : ⎛ 41 7 9 27 0 0 ⎞ ⎜ 65 18 21 0 10 22 ⎟ ⎜9 0 0 7 0 5⎟ ⎜ 0 32 13 17 9 1 ⎟ ⎜ 41 20 0 19 19 13 ⎟ ⎜ 0 2 22 14 4 10 ⎟ ⎝ ⎠ 231
  15. Do sè ®o¹n th¼ng tèi thiÓu cßn lµ 5 nªn ta lÆp l¹i b−íc trªn vµ nhËn ®−îc ma trËn míi : ⎛ 42 7 10 28 0 0 ⎞ ⎜ 65 17 21 0 9 21⎟ ⎜ 10 0 1 8 0 5 ⎟ ⎜ 0 31 13 17 8 0 ⎟ ⎜ 41 19 0 19 18 12 ⎟ ⎜ 0 1 22 14 3 9 ⎟ ⎝ ⎠ Sè ®o¹n th¼ng cÇn ®Ó qua hÕt c¸c sè 0 lµ 6 nghÜa lµ ta ®· t×m ®−îc trÞ tèi −u.Ta ®¸nh dÊu 6 sè 0 sao cho mçi hµng vµ mçi cét chØ cã 1 sè ®−îc ®¸nh dÊu.ChØ sè c¸c sè 0 ®−îc ®¸nh dÊu cho ta trÞ tèi −u : a15 = 0 nghÜa lµ thïng 1 ®−îc vËn chuyÓn tíi ®Þa ®iÓm 5 a24 = 0 nghÜa lµ thïng 2 ®−îc vËn chuyÓn tíi ®Þa ®iÓm 4 a32 = 0 nghÜa lµ thïng 3 ®−îc vËn chuyÓn tíi ®Þa ®iÓm 2 a46 = 0 nghÜa lµ thïng 4 ®−îc vËn chuyÓn tíi ®Þa ®iÓm 6 a53 = 0 nghÜa lµ thïng 5 ®−îc vËn chuyÓn tíi ®Þa ®iÓm 3 a61 = 0 nghÜa lµ thïng 6 ®−îc vËn chuyÓn tíi ®Þa ®iÓm 1 Ch−¬ng tr×nh viÕt theo thuËt to¸n trªn nh− sau : Ch−¬ng tr×nh 14-5 // van_tru; #include #include void main() { int a[20][20],z[20][20],p[20][2]; float x[20][20],w[20][20]; float c[20],r[20]; int t,c1,i,j,k,k2,k3,k5,l,l1,m,n,r1,s; float m1,q; clrscr(); printf("Cho so an so n = "); scanf("%d",&n); printf("Cho cac he so cua ma tran x\n"); for (i=1;i
  16. r[i]=0.0; p[i][1]=0.0; p[i][2]=0.0; a[i][1]=0.0; a[i][2]=0.0; } for (i=1;i
  17. a[l][1]=i; a[l][2]=j; c[j]=1.0; l=l+1; } else { l1=l-1; for (k=1;k
  18. c[a[k][2]]=0.0; goto sau; } } } k2=m-1; r1=p[k2][1]; c1=p[k2][2]; k3=l; k=1; s=1; bon: if (k==1) { z[k][1]=r1; z[k][2]=c1; k=k+1; goto bon; } else { if (s==1) { for (j=1;j
  19. continue; k=k-1; } } k5=1; nam: if (k5==k) { l=l+1; a[l][1]=z[k][1]; a[l][2]=z[k][2]; if (l!=n) { for (i=1;i
  20. if ((a[i][1]==z[k5+1][1])) if ((a[i][2]==z[k5+1][2])) break; a[i][1]=z[k5][1]; a[i][2]=z[k5][2]; k5=k5+2; goto nam; } } q=0.0; for (i=1;i
Đồng bộ tài khoản