Vật liệu vẽ sơn dầu

Chia sẻ: Nguyenhoang Phuonguyen | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:16

0
169
lượt xem
68
download

Vật liệu vẽ sơn dầu

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Tài liệu tham khảo về hội họa - Vật liệu vẽ sơn dầu

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Vật liệu vẽ sơn dầu

  1. các b,c th*y c7 )i8n nh% trong các tác phLm ci )a - hay photorealism (ví dG Richard Estes). T= trái sang: Salvador Dalí (1904 ! 1989) “Gi5c m$ gây bQi con ong bay quanh qu; l9u m=t giây tr%:c khi tJnh gi5c” (1944) 51 x 40.5 cm; Georges Rouault (1871-1958) “Sarah”, 1956, 55 x 42 cm; Richard Estes (1932) “Hình ph;n chi.u ct h$n (>) b;ng gO; b;ng gO t>t h$n b;ng gO dán. - V,t li3u nhE: v;i (toile hay canvas): linen > cotton > v;i bao b> (gai). Toile b.ng cotton (v/i s0i bông) không gi1 s2n t3t, hút 4m m+nh, l+i d5 co giãn khi&n m6t s2n d5 b, n7t, không nên dùng cho nhAng tác phLm quan tr-ng. - V,t li3u mBng: gi5y s&i bông > gi5y th%(ng > bìa > gi5y bCi MIt ph;i )< ráp )8 s$n dính vào nh%ng l6i không )%&c hút s$n )8 khBi b0 xu>ng màu, không )%&c co giãn nhi'u quá khi nhi3t )= thay )7i )8 s$n khBi nNt v4. Vì th. v,t li3u ph;i )%&c x1 l@ (preparer, hay size (ph
  2. N.u không có th8 t9 chuLn b0 theo công thNc sau: - tJ l3: 45 ~ 60 gr keo da trâu (hay da thB) / 1 lit n%:c l6nh - vMa )un nhB l1a vMa qu5y trong nCi, nh%ng không )8 sôi - khi keo )ã tan h.t )%&c dung d0ch lBng nh% th6ch, thì )8 ngu=i ).n nhi3t )= trong phòng (24 – 25 )= C) - hâm lên cho thành lBng - dùng bút bEt to b;n ph.t lên toile )ã c#ng trên khung sao cho ch5t ph< chui vào t5t c; các chO lõm - )8 khô Keo da (trâu hay th9) ng:n không cho linolenic acid trong d%u lanh :n th6ng toile. Nh(ng keo da có nh(;c -i4m là hút p d?n -)n n1t s$n ph6 phía trên. Ngày nay nhi'u ng%(i thay bKng acrylic gesso (Xem bên d%:i). Làm lót (priming) (ground) N'n (ground) là l:p ng#n cách giAa support và s$n )8 s$n có th8 dính t>t và b'n, không b0 xu>ng màu. Ch5t lót t>t nh5t và thông dGng nh5t là dung d0ch gesso, có bán sVn ngoài hi3u. Dung d0ch gesso gCm b=t th6ch cao (calcium carbonate) tr=n v:i keo casein (phosphorprotein c
  3. Công th1c -$n giAn làm gesso: - Ngâm qua )êm 85 gr keo keo da trâu vào 0.8 lit n%:c. - "un cách thng nh5t qu>c t. (xem b;ng bên d%:i, trong )ó )$n v0 )o kích th%:c là cm). Các kh7 )%&c phân lo6i thành F (figure = hình), P (paysage = phong c;nh), và M (marine = bi8n) theo tJ s> giAa 2 c6nh dài và ng/n c )ó t#ng khi )i tM F ).n P rCi M, tNc kh7 tranh M thì dài h$n P, P dài h$n F. Ví dG khi nói bNc tranh này có kích th%:c F100 (hay 100 F) có ngh?a là ~ 162 x 130 cm, P100 tNc là ~ 162 x 112 cm, M100: ~ 162 x 97 cm. Ngoài ra còn kh7 vuông, k@ hi3u là S (square), v:i hai chi'u có )= dài bKng nhau và bKng c6nh dài c
  4. 2) Màu a) Các h+t màu (pigments): Các h6t v,t ch5t khô có màu )%&c g-i là h6t màu (pigments), hAu c$ (organic) tNc có chNa carbon, hoIc vô c$ (inorganic), th%(ng không có tính thLm th5u hoIc thLm th5u r5t y.u trên các b' mIt v,t ch5t mà chúng ti.p xúc. Vì th. c*n ch5t k.t dính )8 giA chúng trên các b' mIt )ó (trên gi5y, toile, gO, v.v.). Chúng không b0 hoà tan trong các ch5t k.t dính, song s2 )%&c phân tán treo l$ l1ng trong ch5t k. dính. M=t s> h6t màu có nguCn trong thiên nhiên (ví dG umbers and siennas là )5t). Các h6t khác là do ch. t6o (ví dG các màu cadmiums). C*n phân bi3t h6t màu v:i phLm nhu=m. PhLm nhu=m hoà tan )%&c và thLm th5u )%&c. Có th8 bi.n phLm nhu=m thành các h6t màu bKng ph%$ng pháp hóa h-c, tNc tách chúng ra khBi dung môi sau )ó hãm chúng bKng m=t ch5t vô c$ không màu (th%(ng là mu>i kim lo6i nh% barium sulfate, calcium sulfate, aliminium hydroxide, aluminium oxide) )8 chúng không b0 hoà tan. NhAng h6t màu lo6i này )%&c g-i là lake. Ví dG: - Indigo (chàm) lake )%&c ch. t6o tM th(i Ai C,p c7 )6i tM lá cây tùng lam (woad), sau )ó )%&c nh,p tM Un "=; - HCng madder lake )%&c l5y tM cây thiên th&o (madder). Màu t7ng h&p (synthetic) )%&c g-i là Azarin crimson; - Carmine lake )%&c chi.t tM xác khô con r/p son (phLm yên chi) (có Q các n%:c nhi3t ):i, c,n nhi3t ):i, Q Nam M+ và Mexico) Các h6t màu ch. tM phLm nhu=m th%(ng b0 phai màu. 17
  5. Các h6t màu hAu c$ (organic) th%(ng nhE, trong, có )= nhu=m cao (high tinting strength). Các h6t màu vô c$ th%(ng là các h&p ch5t kim lo6i, )Gc (opaque), nIng, và )Ic (nh% cobalt, iron, zinc, …). - Các h6t màu vô c$ trong t9 nhiên nh% ochre, umber, sienna có trong )5t có màu do oxide s/t, hydroxides, k.t h&p v:i )5t sét, ph5n, và silica t6o ra. - Các h6t màu vô c$ )%&c t7ng h&p trong công nghi3p th%(ng là kim lo6i. CDng có các h6t màu vô c$ t7ng h&p thay th. cho các màu t9 nhiên nh% )B mars và vàng mars. - Các h6t màu hAu c$ trong t9 nhiên th%(ng )%&c chi.t tM th;o m=c hoIc )=ng v,t (thiên th;o, ngà voi, x%$ng, cây nho) - Các h6t màu hAu c$ t7ng h&p là các h&p ch5t chNa carbon nh% quinacridone ()B - tím) Các h6t màu )%&c phân tích theo: - >* nhu*m (tinting strength): "%&c th1 bKng tr=n màu v:i màu tr/ng theo tJ l3 1:10. Các h6t màu hAu c$, )Ic bi3t hAu c$ t7ng h&p, th%(ng có )= nhu=m cao h$n các h6t màu vô c$; - >* >Lc – trong: M=t s> h6t màu hAu c$ hoàn toàn trong do c5u trúc phân t1, vì th. )%&c dùng làm màu láng; - >* b(n >+i v)i ánh sáng: M=t s> h6t màu b'n khi v2 )Ic, nh%ng l6i không b'n khi v2 loãng; - t+c >* khô: Vermillion ()B son, )B th*n sa, sulfide th* h.p thL d-u: M=t s> h6t màu c*n nhi'u d*u h$n. Càng nhi'u d*u thì càng d! nNt. b) 86c tính c9a màu s2n d#u: PhG thu=c vào hãng s;n xu5t. Vì v,y c*n )-c chJ dSn trên tMng tube màu. M=t s> hãng n7i ti.ng: Lefranc & Bourgeois (1720) [9], Winsor & Newton (1832) [10], Talens (1899) [11], Holbein (1900) [12], Kusakabe (1996), Matsuda. Tr/ng: - Tr*ng chì (carbonate chì PbCO3): là lo6i tr/ng c7 x%a nh5t, r0t ->c, có )= ph< cao ()Gc), s/c 5m, và nhi'u )= chuy8n, khô nhanh, nh%ng b0 )en (ch.t, bLn) theo th(i gian. Vì )=c nên ngày nay tr/ng chì khá hi.m, th%(ng chJ )%&c bán cho ho6 s? trong tube nhB. - Tr*ng b@c: [flake white (tr#ng vLy) hay Cremnitz white]: carbonate chì + hydrate chì 2PbCO3 · Pb(OH)2, b0 )en khi gIp sulphur hoIc khói. Tên g-i “tr/ng v;y” (flake white) b/t nguCn tM cách s;n xu5t các h6t màu tr/ng chì (Xem bên d%:i). Kremnitz hay Cremnitz là m=t )0a danh Q biên gi:i Hungary – Slovakia, n$i có mB chì, còn Krems l6i là m=t )0a danh Q Áo n$i ng%(i ta làm ra carbonate chì. - Tr*ng k#m (oxide k2m ZnO): )= ph< y.u (bán )Gc semi-opaque), không dùng )8 v2 lót )%&c, nh%ng t>t cho v2 trong, hoIc vi!n c,n không khí. S/c 5m, lâu khô, khi khô t6o thành màng giòn nên d! b0 nNt n.u v2 dày. - Tr*ng titan (titanium dioxide TiO2) )%&c phát hi3n n#m 1821, )%&c dùng thay th. tr/ng chì tM 1921 do công ty M+ s;n xu5t )6i trà cho ho6 s?, có )= 18
  6. ph< r5t cao, b'n màu, khô nhanh, không )=c, s/c l6nh h$n tr/ng chì nh%ng 5m h$n tr/ng k2m, ng; vàng theo th(i gian, và k.t s&i trong d*u, vì th. th%(ng )%&c tr=n v:i 15 – 20 % tr/ng k2m )8 kh/c phGc; )%&c coi là màu tr/ng c )5t nung có khoang )áy riêng )8 chNa d5m (acetic acid) (ng,p kho;ng 1/3 th>). Các th> chì sau )ó )%&c )It ng,p trong phân ng9a và < trong nhà kín. Phân ng9a phân h
  7. Màu ch.t trong bNc “Thánh Jerome” (~1480) c
  8. KB hi8u màu trong - -&c: Màu trong: T (transparent) Màu )Gc: O (opaque), Màu bán trong: ST (semi-transparent), Màu bán )Gc: SO (semi-opaque). E> -&c – trong c6a màu -(;c xác -+nh nh( th) nào? "= )Gc - trong c khúc x6 ánh sáng (chi.t su5t) và kích th%:c c
  9. Ví dG, hãng Winsor & Newton có 2 lo6i tr/ng: (a) tr/ng b6c (silver white) 242, và (b) tr/ng trong (transparent white) 655. C; hai lo6i )'u có thành ph*n là tr/ng titanium (PW6) và tr/ng k2m (PW4) trong d*u rum (safflower oil hay huile de carthame), nh%ng lo6i thN nh5t (a) thì )Gc còn lo6i thN hai (b) thì bán trong (semi- transparent). Tr/ng b6c H411 (blanc d’argent hay silver white, còn g-i là flake white hay Cremnitz white) ci )i d*n. - Viridian (xanh lGc) + cadmium yellow (vàng cadmium) chJ b'n n.u )%&c tr=n v:i zinc white (t/ng k2m) - Naples yellow (vàng Naples) và colbalt violet (tím colbat) b0 bLn khi ti.p xúc v:i kim lo6i (dao v2). - Vermillion ()B son hay )B th*n sa) ng; )en theo th(i gian vì Z-HgS ()B) (sulfide th
  10. Tinh th8 cinnabar trên quIng dolomite C;!ng "< chia theo t3c "< khô: Khô nhanh (trong vòng 2 ngày): - Umber (nâu )en): b'n, dTo lBng (flexible) - Aureolin (vàng cobalt) - Burt sienna (nâu Sienna nung): khá m6nh - Tr/ng chì: d! hoà h&p Khô v?à (kho&ng 5 ngày): - Cerulean (xanh tr(i): khá dTo lBng - Raw sienna (nâu Sienna s>ng): b'n, khá m6nh - Xanh cobalt (cobalt blue): giòn - Tím colbalt (cobalt violet): khá giòn - "B oxide s/t: m6nh - LGc chromium oxide: khá dTo lBng - Vàng Naples: m6nh Khô ch"m (nhi(u h%n 5 ngày – 1 tu-n): - LGc )5t (terre verte): m'm, dTo lBng - Vàng )5t (yellow ochre): khá m6nh - "en ngà voi (Ivory black): m'm, giòn - Vàng cadmium: dTo lBng - Tr/ng titanium: giòn Khô r.t ch"m: - Tr/ng k2m: giòn - "en mu=i )èn (Lamp black): m'm - Tránh dùng )en ngà voi (ivory black) )8 v2 lót hoIc phác vì r5t lâu khô; - NhAng màu có chNa chì, cobalt, manganese làm t#ng t>c )= khô, vì th. có th8 tr=n v:i các màu khác )8 làm khô nhanh lên, ví dG khi v2 lót; - "Mng bao gi( )8 tranh khô trong t>i vì màng d*u b0 n7i lên trên b' mIt và b0 vàng. E> bDn (v=i ánh sáng): Phân lo2i cu& Winsor & Newton: AA: r5t b'n, A: b'n, B, C. v.v. (i): ‘A’ có th8 b0 b6c m*u n.u dùng v:i màu có (i) (ii): Không ch/c )ã ch0u )%&c Lm (iii): B0 tLy )i khi ti.p xúc v:i môi tr%(ng có acid (ví dG trong không khí) (iv): Màu dao )=ng: )8 ra sáng thì b0 b6c )i, nh%ng khi )8 vào chO t>i thì l6i hCi phGc l6i (v): Không dùng )%&c v:i tr/ng chì pha loãng vì s2 b6c )i (vi): Lo6i ‘A’ v:i màu hãm 23
  11. Phân lo2i c#a M!: ASTM (American Standard Test Measure): I (tuy3t), II (r5t t>t), III (khá), IV (trung bình), V (kém) Phân lo2i c#a Anh: Blue Wool Standard: 1 ! 3 (b6c màu trong 20 n#m), 4 ! 5 (20 ! 100 n#m), 6 (r5t t>t), 7 - 8 (tuy3t). M=t s> hãng nh% Lefranc & Bourgeois, Holbein v.v. dùng sao (*) )8 chJ )= b'n ph$i sáng. Màu càng nhi'u sao càng b'n. Giá c
  12. (1) (2) (3) (4) (5) (6) 1: lanh, 2: thu>c phi3n, 3: rum, 4: óc chó, 5: mastic, 6: dammar D*u lanh th%(ng )%&c )un lên, khi.n d*u )%&c cao phân t1 hoá (polymerized) và ô-xi hoá, trQ nên )Ic sánh h$n và khô nhanh h$n. Tuy nhiên, ngày nay “boiled linseed oil” (d*u lanh )un) th9c ra chJ là m=t h&p ch5t cng, dung môi d*u tây và hoá ch5t làm khô. D*u lanh )%&c x1 l@ nhi3t bKng cách )un trong xoong ),y kín (không ti.p xúc v:i oxy) )%&c g-i là stand oil, )Ic sánh nh% m,t ong, và khô ch,m. Stand oil t6o cho s$n m=t l:p men bóng. Thêm quá nhi(u stand oil s' gây ra hi/n t?@ng mJt s%n bC nhMn nheo (gPi là da cá s.u). - d%u lanh nguyên ch0t (refined linseed oil): thông dGng nh5t, song lâu khô; - d%u lanh ép l@nh (cold-pressed linsed oil): h$i vàng, khô nhanh h$n, lBng h$n, )%&c ép tM h6t lanh không qua x1 l@ nhi3t ()un); - d%u lanh -(;c tng ng; vàng, t#ng th(i gian khô; - Impasto medium: dùng )8 v2 )/p, khô nhanh, không b0 vàng, n1a bóng; - Oleopasto medium: dùng )8 v2 )/p, khô nhan, không b0 vàng, n1a m(. 25
  13. d) D#u bóng (varnish) Dùng )8 ph< lên tranh )ã hoàn thành và khô hRn (ít nh5t 6 – 12 tháng sau khi tranh )%&c v2 xong) )8 b;o v3 và t#ng hi3u qu; quang h-c. - Varnish bóng (gloss varnish): t6o nên l:p ph< r5t bóng, không vàng theo th(i gian; - Dammar varnish: r5t bóng, h$i vàng, và t>i )i theo th(i gian. Nh9a Dammar l*n )*u tiên )%&c dùng trong h=i ho6 n#m 1826; - Varnish m( (matt varnish): t6o màng trong m(, tr%:c khi dùng ph;i hâm l6i )8 dung d0ch trQ nên trong su>t (vì có sáp ong bên trong). Có th8 hoà v:i gloss varnish )8 gi;m )= bóng; - Retouching varnish (d*u bóng )8 s1a tranh): xoa lên chO màu )ã )8 khô khá lâu thì màu m:i “bám” )8 v2 ti.p. - Wax varnish (vernis sáp ong): )Ic, có th8 ph.t lên mIt tranh, t6o nên l:p b;o v3 m( nh5t (matt). Khi khô dùng bút )ánh bóng (nh% )ánh xi gi*y); 4) Bút lông Lông kolinsky Lông cNng (l&n) Lông t7ng h&p Lông nylon Bút lông m'm t>t nh5t )8 v2 chi ti.t là bút làm bKng lông chCn Siberia (kolinsky), sau )ó là lông chCn zibelina (sable). Bút lông l&n ti3n cho v2 màu ch.t, )i nhAng m;ng l:n khi v2 lót. Bút lông t7ng h&p ti3n cho v2 láng. Bút nylon nói chung không bám màu, và s&i d! b0 cong vì nhi3t )=. ChCn kolinsky (trái) và chCn zibelina (ph;i) Bút xoa Ngoài các bút bEt và tròn, bút hình qu6t th%(ng )%&c chuyên dùng cho v2 xoa (làm m5t v3t bút, hoà các chuy8n )= vào nhau, v.v.) 26
  14. 5) Quy ",nh v> an toàn Quy )0nh cng, hút; - h6n ch. ti.p xúc da v:i d*u v2 - )Mng ng,m bút, mút bút dính s$n - h6n ch. dùng ngón tay )8 xoa màu trên tranh (Hãy dùng bút xoa). N.u v2 bKng ngón tay thì nên )eo bao tay cao su (g#ng tay gi;i phSu) 27
  15. - )Mng )7 quá nhi'u dung môi ra h$n mNc c*n thi.t cho m=t l*n v2, vì d*u s2 bay h$i nhi'u vào không khí - n.u chRng may s$n hay d*u b/n vào m/t thì ph;i r1a ngay bKng n%:c s6ch - h6n ch. hít h$i d*u - lau s6ch t5t c; nhAng chO d*u )7 ra - cách li ho6 phLm v:i trT em, súc v,t, và th9c phLm Sau mIi l-n v': - r1a s6ch bút và palette, vNt dT lau )i, hoIc giIt s6ch. - )eo g#ng tay cao su khi r1a bút và lau palette - r1a tay th,t s6ch - )Mng bao gi( dùng dung môi )8 chùi hoIc r1a tay 6) Ánh sáng trong studio 1 – Ánh sáng ban ngày tM h%:ng b/c là t>t nh5t (gián ti.p và không )7i c; ngày); 2 – "èn dây tóc có ánh sáng ng; vàng – da cam nên các s/c lam và tím trên tranh s2 b0 y.u )i. Thành ra d%:i ánh sáng ban ngày tranh trông s2 quá lam. 3 – "èn huHnh quang có ánh sáng ng; lam - lGc nên các s/c )B và da cam trên tranh b0 xJn )i. Thành ra d%:i ánh sáng ban ngày tranh trông s2 quá nóng. 4 – Công ngh3 hi3n )6i )ã s;n xu5t )%&c các bóng dèn dây tóc và huHnh quang có ánh sáng )%&c )i'u chJnh thành tr/ng nh% ánh sáng t3 nhiên (hay ánh sáng ban ngày) g-i là color corrected light. Nên dùng nhAng bóng lo6i )ó n.u v2 v' ban )êm. T>t nh5t là cho ánh sáng chi.u tM phía sau 45 )= lên mIt tranh tM c; 2 phía. 5 - Nên v2 trong nguCn sáng m6nh h$n là nguCn sáng c màu (Color temperature): Nhi3t )= màu, )%&c )o bKng Kelvin (K), chJ màu ci than (v,t )en tuy3t )>i) và th5y rKng nó phát ra ánh sáng có màu chuy8n d*n tM )B sang vàng r>i lam tr/ng khi nhi3t )= t#ng lên. D9a trên s9 phù h&p c màu L1a diêm 1700 – 1800 K L1a n.n 1850 – 1930 K "èn dây tóc 2800 – 3300 K Ánh sáng mIt tr#ng 4100 K Ánh sáng mIt tr(i giAa tr%a 5000 – 5400 K Ánh sáng ban ngày 5500 – 6000 K Ánh sáng ngày nhi'u mây 6000 – 7500 K Ánh sáng RGB monitor (màn hình computer) 6500 K Ánh sáng màn hình TV dùng bóng cathode 9300 K 28
  16. Ph*n l:n các )èn dây tóc cho ánh sáng “5m” (nhi'u vàng và )B), trong kho;ng 2800 – 3300 K. "8 l-c ánh sáng vàng và )B, ng%(i ta th%(ng ph< lên bóng )èn m=t l:p neodymium. K.t qu; là, tuy các bóng có nhi3t )= màu kho;ng 2800 K, nh%ng nh( có l:p l-c bKng neodymium, ánh sáng tBa ra l6i g*n v:i bóng không có l:p l-c có nhi3t )= màu kho;ng 5000 K hoIc cao h$n. Nh% v,y )8 có ánh sáng tr/ng hi3u qu; g*n nh% ánh sáng ban ngày nên ch-n nguCn sáng (bóng )èn) có CRI tM 90 trQ lên và nhi3t )= màu trong kho;ng 5000 - 6000 K. Hãng Panasonic s;n xu5t )èn huHnh quang Pa-Look Premier L FCL gCm 3 lo6i: (a) phát ánh sáng tr/ng 5m (màu )èn dây tóc) (vB h=p bóng )èn có in màu da cam), (b) phát ánh sáng tr/ng t9 nhiên (natural light) (vB h=p )èn in màu lGc), (c) phát ánh tr/ng l6nh (cool) (vB h=p bóng )èn in màu tím). (a) tr/ng 5m " " " (b) tr/ng sáng t9 nhiên " " " (c) tr/ng l6nh Bóng có nhi'u hình d6ng và kích c4 khác nhau, tu7i th- 13000 gi(, và )= sáng sau 13000 gi( chJ gi;m )i 20%. Bóng hình vòng tròn (xem hình bên d%:i) có các c4 9 ()%(ng kính ngoài 12 cm), 15 (17 cm), 20 (20.5 cm), 30 (22.5 cm), 32 (29.9 cm), 40 (37.3 cm). Thông th%(ng )8 tránh ánh sáng b0 rung và ti.t ki3m di3n tích, có th8 dùng nguCn sáng gCm 2 bóng )èn hình tròn lCng vào nhau, ví dG c4 30 và 32. Các bóng cho ánh sáng t9 nhiên (tr/ng) lo6i này FCL30ENW/28HL (c4 30) và FCL32ENW/30HL (c4 32) có nhi3t )= màu 5200 K. IV) K! thu"t v# s$n d%u cC -i4n Tri1t lA h*i hPa t= th1 kQ 17 [Vicente Carducho (1576 – 1638)]: Ba giai )o6n phát tri8n c
Đồng bộ tài khoản