intTypePromotion=1
ADSENSE

Ảnh hưởng của một số vật liệu che phủ đến sinnh trưởng, phát triển và năng suất của giống lạc l14 trong điều kiện vụ thu trên đất Gia Lâm - Hà Nội

Chia sẻ: Sunshine_3 Sunshine_3 | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:10

57
lượt xem
8
download
 
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Để tăng năng suất lạc, ngoài công tác chọn tạo giống áp dụng một số biện pháp kỹ thuật tiên tiến cũng góp phần mang lại nhiều thành công. Cheng Dong Wean (1990) cho biết ở các tỉnh miền Bắc Trung Quốc kỹ thuật trồng lạc che phủ nilon đ

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Ảnh hưởng của một số vật liệu che phủ đến sinnh trưởng, phát triển và năng suất của giống lạc l14 trong điều kiện vụ thu trên đất Gia Lâm - Hà Nội

  1. T¹p chÝ KHKT N«ng nghiÖp 2007: TËp V, Sè 3: 23-31 §¹i häc N«ng nghiÖp I ¶nh h−ëng cña mét sè vËt liÖu che phñ ®Õn sinh tr−ëng, ph¸t triÓn vµ n¨ng suÊt cña gièng l¹c l14 trong ®iÒu kiÖn vô thu trªn ®Êt Gia L©m - Hµ Néi Effect of covered materials on growth, development and yield of groundnut variety L14 in condition autumn season at Gia Lam district, Hanoi city Vò Ngäc Th¾ng1, Vò §×nh ChÝnh1 SUMMARY An experiment was conducted to compare the effect of different mulching materials on growth and yield of L14 groundnut cultiavr. The mulching materials included plastic,, rice husks, rice straws and maize stalks. Among the mulching materials used, rice husks was able to retain soil moisture better at the first growth stages while in later stages plastic appeared superior. In general, mulching accelerate the rate of field emergence and improve growth and physiological characteristics and yield traits, especially plastic mulch, in comparioson with the control. In effect, mulching brought about higher net income, particularly rice husks, followed by plastic mulch. Key words: Groundnut, mulching materials, growth, yield. 1. §ÆT VÊN §Ò bé kü thuËt canh t¸c ® ®−a n¨ng suÊt l¹c ®¹t trªn 6 tÊn/ha (Ng« ThÕ D©n, 2000). Khi nghiªn cøu vÒ §Ó t¨ng n¨ng suÊt l¹c, ngo i c«ng t¸c kü thuËt che phñ nilon cho l¹c, t¸c gi¶ Duan chän t¹o gièng ¸p dông mét sè biÖn ph¸p kü Shufen (1999) ® kh¼ng ®Þnh kü thuËt che phñ thuËt tiªn tiÕn còng gãp phÇn mang l¹i nhiÒu nilon l m t¨ng nhiÖt ®é ®Êt, duy tr× ®é Èm, c¶i th nh c«ng. Cheng Dong Wean (1990) cho biÕt thiÖn kÕt cÊu ®Êt, t¹o m«i tr−êng thuËn lîi cho ë c¸c tØnh miÒn B¾c Trung Quèc kü thuËt trång vi sinh vËt ho¹t ®éng, h¹n chÕ sù tho¸t h¬i l¹c che phñ nilon ® më ra thêi vô trång l¹c n−íc v dinh d−ìng, t¨ng kh¶ n¨ng ph¸t triÓn xu©n sím khi nhiÖt ®é cßn thÊp, mÆt kh¸c kü cña hÖ thèng rÔ, l m cho c©y l¹c sinh tr−ëng thuËt n y ® t¨ng n¨ng suÊt l¹c lªn 36,6%. ë Ên ph¸t triÓn tèt cho n¨ng suÊt cao. Ngo i ra t¸c §é, nhiÒu c«ng tr×nh nghiªn cøu ® kh¼ng gi¶ TrÇn §×nh Long v céng sù (1999) còng ®Þnh n¨ng suÊt l¹c trong c¸c thÝ nghiÖm che kh¼ng ®Þnh: L¹c trång cã che phñ nilon, c©y phñ nilon ® ®¹t tõ 5,4 ®Õn 9,5 tÊn/ha trong mäc nhanh, ph©n c nh sím, sinh tr−ëng khoÎ, khi ®ã n¨ng suÊt trung b×nh trång ®¹i tr tû lÖ chÝn cao, rót ng¾n thêi gian sinh tr−ëng kh«ng ¸p dông kü thuËt che phñ chØ ®¹t 2,6 8-10 ng y, n¨ng suÊt t¨ng tõ 30-60%, trªn tÊn/ha (IAN, 1977). T¹i H n Quèc, nhê kÕt hîp diÖn tÝch hÑp cã thÓ tíi 80% so víi kh«ng che gièng míi cïng víi c¸c biÖn ph¸p kü thuËt canh phñ nilon. t¸c, ®Æc biÖt kü thuËt che phñ nilon. §Çu n¨m 1990 n¨ng suÊt l¹c cña H n Quèc ® t¨ng gÊp 4 Tuy nhiªn kü thuËt che phñ b»ng nilon cßn lÇn so víi n¨m 1960. HiÖn nay, trªn nh÷ng n«ng cã nhiÒu nh−îc ®iÓm khã kh¾c phôc nh−: Gi¸ tr¹i lín sö dông c¸c gièng l¹c míi v ¸p dông tiÕn th nh cßn cao, kü thuËt ¸p dông khã ®Æc biÖt 1 Khoa N«ng häc, §¹i häc N«ng nghiÖp I- H Néi.
  2. Vò Ngäc Th¾ng, Vò §×nh ChÝnh g©y « nhiÔm m«i tr−êng. Do ®ã nh»m t¨ng CT2: Trång l¹c che phñ b»ng nilon n¨ng suÊt cho l¹c ngo i biÖn ph¸p che phñ CT3: Trång l¹c che phñ b»ng trÊu nilon trong nh÷ng n¨m gÇn ®©y ® cã nhiÒu CT4: Trång l¹c che phñ b»ng r¬m r¹ c«ng tr×nh c«ng bè ¸p dông biÖn ph¸p che phñ b»ng mét sè vËt liÖu kh¸c nh− trÊu, x¸c thùc CT5: Trång l¹c che phñ b»ng th©n l¸ ng« vËt,... ® mang l¹i hiÖu qu¶ kinh tÕ cao v tr¸nh X¸c ®Þnh ®é Èm ®Êt t¹i c¸c thêi ®iÓm sau ®−îc « nhiÔm m«i tr−êng. ViÖn C©y l−¬ng thùc gieo 10 ng y, c©y b¾t ®Çu ra hoa, c©y ra hoa ré c©y thùc phÈm cho biÕt che phñ b»ng r¬m r¹ v qu¶ v o ch¾c, t¹i 5 ®iÓm theo ®−êng chÐo cho l¹c cã −u ®iÓm tËn dông ®−îc phô phÈm vu«ng gãc, b»ng m¸y ®o ®é Èm ®Êt Aquater trong s¶n suÊt n«ng nghiÖp, gi¶m ®Çu t− so víi Instruments T300 (USA), mçi c«ng thøc trong ph−¬ng ph¸p che phñ nilon, trong khi vÉn b¶o 1 lÇn nh¾c l¹i. ®¶m n¨ng suÊt l¹c v kh«ng ¶nh h−ëng tíi « C¸c chØ tiªu quang hîp ®−îc x¸c ®Þnh t¹i nhiÔm m«i tr−êng. Trong n¨m 2006, Trung t©m c¸c thêi ®iÓm c©y b¾t ®Çu ra hoa, c©y ra hoa ré øng dông tiÕn bé khoa häc v c«ng nghÖ B¾c v qu¶ v o ch¾c. Mçi c«ng thøc trong 1 lÇn Giang triÓn khai thö nghiÖm m« h×nh trång l¹c nh¾c l¹i lÊy 5 c©y mçi c©y lÊy 1 l¸ chÐt cña l¸ vô thu ®«ng b»ng ph−¬ng ph¸p che phñ x¸c kÐp thø 3 tÝnh tõ trªn xuèng ®Ó ®o c−êng ®é thùc vËt (r¬m, r¹, trÊu, th©n c©y ng«, ®ç, l¹c) quang hîp, c−êng ®é tho¸t h¬i n−íc v hiÖu còng kh¼ng ®Þnh ph−¬ng ph¸p n y cã nhiÒu −u suÊt sö dông n−íc b»ng m¸y PP Systems trong ®iÓm nh− tËn dông nguyªn liÖu s½n cã, tiÕt ®iÒu kiÖn nhiÖt ®é 300C, c−êng ®é ¸nh s¸ng l kiÖm chi phÝ v tr¸nh « nhiÔm m«i tr−êng h¬n 35.000 lux víi nång ®é CO2 l 370 ppm. so víi ph−¬ng ph¸p che phñ b»ng nilon. Ngo i ra, tiÕn h nh theo dâi c¸c chØ tiªu Môc ®Ých nghiªn cøu n y nh»m ®¸nh gi¸ n«ng häc nh− thêi gian sinh tr−ëng, chØ sè chÝnh x¸c kh¶ n¨ng sinh tr−ëng, ph¸t triÓn v diÖn tÝch l¸ v c¸c yÕu tè cÊu th nh n¨ng suÊt. n¨ng suÊt cña gièng l¹c L14 trªn mét sè vËt Thêi gian sinh tr−ëng ®−îc x¸c ®Þnh sau mäc liÖu che phñ kh¸c nhau tõ ®ã gãp phÇn x©y 100 ng y, 110 ng y, 120 ng y. X¸c ®Þnh qu¶ dùng quy tr×nh th©m canh t¨ng n¨ng suÊt l¹c ë gi /tæng sè qu¶ ch¾c >80% sè qu¶/c©y th× c¸c ViÖt Nam. c«ng thøc ®ã ® chÝn v cã thÓ thu ho¹ch. C¸c chØ tiªu diÖn tÝch l¸; chØ sè diÖn tÝch l¸; kh¶ n¨ng 2. VËT LIÖU V PH¦¥NG PH¸P NGHI£N h×nh th nh nèt sÇn; kh¶ n¨ng tÝch luü chÊt kh« CøU v hiÖu suÊt quang hîp thuÇn ®−îc x¸c ®Þnh t¹i c¸c thêi ®iÓm (c©y b¾t ®Çu ra hoa; ra hoa ré; sau C¸c vËt liÖu ®−îc sö dông trong thÝ ra hoa ré 20 ng y; qu¶ ch¾c) trªn 5 c©y theo nghiÖm l nilon tr¾ng, trÊu, r¬m r¹ v th©n ®−êng chÐo vu«ng gãc cña 1 c«ng thøc trong 1 l¸ ng«. lÇn nh¾c l¹i. C¸c yÕu tè cÊu th nh n¨ng suÊt v ThÝ nghiÖm ®−îc tiÕn h nh trªn gièng l¹c n¨ng suÊt ®−îc x¸c ®Þnh t¹i mçi c«ng thøc L14 t¹i ®ång ruéng cña khoa N«ng häc, §¹i trong 1 lÇn nh¾c l¹i lÊy 10 c©y ngÉu nhiªn t¹i häc N«ng nghiÖp I H Néi. ThÝ nghiÖm bè trÝ thêi ®iÓm thu ho¹ch ®Ó theo dâi c¸c yÕu tè cÊu theo khèi ngÉu nhiªn ho n chØnh 3 lÇn nh¾c th nh n¨ng suÊt v n¨ng suÊt nh− tæng sè qu¶ l¹i. DiÖn tÝch « thÝ nghiÖm l 10m2 víi tæng trªn c©y; tæng sè qu¶ ch¾c trªn c©y; khèi diÖn tÝch khu thÝ nghiÖm l 150m2 (ch−a kÓ l−îng 100 qu¶; khèi l−îng 100 h¹t; tû lÖ nh©n; d¶i b¶o vÖ). n¨ng suÊt c¸ thÓ. ThÝ nghiÖm gåm cã 5 c«ng thøc: Sè liÖu ®−îc ph©n tÝch theo ph−¬ng ph¸p CT1: Trång l¹c trong ®iÒu kiÖn b×nh thèng kª b»ng phÇn mÒm IRRISTAT v th−êng kh«ng che phñ (§/C). EXCEL.
  3. ¶nh h−ëng cña mét sè vËt liÖu che phñ ®Õn sinh tr−ëng, ph¸t triÓn... 3. KÕT QU¶ NGHI£N CøU V TH¶O LUËN tr×nh vËn chuyÓn v tÝch lòy vËt chÊt vÒ qu¶. §©y còng l nh−îc ®iÓm cña vô l¹c thu v vô 3.1. DiÔn biÕn thêi tiÕt khÝ hËu t¹i Gia L©m l¹c thu ®«ng ë miÒn B¾c n−íc ta. Khi ®−îc che trong vô thu n¨m 2006 phñ th× nhiÖt ®é ®Êt còng ®−îc t¨ng lªn 4 - 50C t¹o ®iÒu kiÖn cho qu¸ tr×nh vËn chuyÓn v tÝch §é Èm kh«ng khÝ biÕn ®éng tõ 72 - 83%. luü vËt chÊt vÒ qu¶ (Ng« ThÕ D©n, 2000). Bªn Th¸ng 9 l th¸ng cã Èm ®é kh«ng khÝ thÊp c¹nh ®ã, l−îng m−a t¹i Gia L©m qua c¸c th¸ng nhÊt. ChÕ ®é nhiÖt cã xu h−íng gi¶m dÇn tõ (th¸ng 7, th¸ng 8) t−¬ng ®èi cao ®¹t 7,89 th¸ng 7 ®Õn th¸ng 10, biÕn ®éng tõ 27,4 - 300C mm/ng y v 11,41 mm/ng y. Tuy nhiªn cuèi (H×nh 1), t−¬ng ®èi thuËn lîi cho c©y l¹c sinh vô l−îng m−a l¹i gi¶m xuèng d−íi 1 mm/ng y tr−ëng v ph¸t triÓn. Tuy nhiªn, nhiÖt ®é thêi kh«ng thuËn lîi cho sinh tr−ëng, ph¸t triÓn cña kú ®Çu kh¸ cao dÉn ®Õn giai ®o¹n sinh tr−ëng c©y l¹c. Giai ®o¹n ®Çu m−a nhiÒu, tËp trung sinh d−ìng cña c©y diÔn ra nhanh, kh«ng ®¶m m−a lín v o mét sè ng y nªn ®Êt bÞ bÝ dÝ g©y b¶o thêi gian cho c©y tÝch luü ®ñ sinh khèi ®Ó ¶nh h−ëng rÊt lín ®Õn sinh tr−ëng, ph¸t triÓn t¹o n¨ng suÊt cao, cuèi vô nhiÖt ®é l¹i cã xu cña c©y nhÊt l ë c«ng thøc trång kh«ng ®−îc h−íng gi¶m xuèng ¶nh h−ëng rÊt lín ®Õn qu¸ che phñ. 90 80 Èm ®é, nhiÖt ®é, l−îng m−a 70 Èm ®é 60 NhiÖt ®é 50 40 L−îng m−a 30 20 10 0 Th¸ng 7 8 9 10 H×nh 1. DiÔn biÕn mét sè yÕu tè khÝ t−îng trong thêi gian tiÕn h nh thÝ nghiÖm Nguån sè liÖu khÝ t−îng tr¹m L¸ng - H Néi. 3.2. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ che phñ ®Òu t−¬ng ®èi cao biÕn ®éng tõ 86,45 ®Õn ®é Èm ®Êt qua mét sè thêi kú - 92,78% (B¶ng 1). Víi ®é Èm nh− vËy t−¬ng ®èi thuËn lîi cho qu¸ tr×nh nÈy mÇm cña h¹t. B¶ng 1. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn ®é Èm ®Êt ë c¸c c«ng thøc thêi kú n y kh«ng Èm ®é ®Êt qua mét sè thêi kú (%) cã sù kh¸c biÖt nhiÒu. C¸c giai ®o¹n sau, ®é Èm ®Êt cã xu h−íng gi¶m xuèng v gi¶m râ C«ng B¾t ®Çu ra rÖt v o thêi kú qu¶ ch¾c. ë c¸c thêi kú trªn, Gieo-mäc Ra hoa ré Qu¶ ch¾c thøc hoa c«ng thøc che phñ nilon vÉn l c«ng thøc cã 1 86,45 75,48 60,79 46,79 ®é Èm ®Êt ®¹t gi¸ trÞ cao nhÊt, tiÕp ®Õn l c«ng 2 90,12 85,35 74,36 68,25 thøc che phñ b»ng trÊu (B¶ng 1). 3 92,78 82,14 73,89 65,96 Nh− vËy, c¸c c«ng thøc cã che phñ lu«n 4 89,23 80,69 70,71 59,13 gi÷ ®−îc Èm ®é cao v æn ®Þnh h¬n so víi 5 87,18 79,24 68,38 58,17 kh«ng che phñ. §é Èm ®Êt khi ®−îc che phñ phï hîp cho l¹c sinh tr−ëng v ph¸t triÓn. Khi ë thêi kú gieo ®Õn mäc do cã nh÷ng trËn ®−îc che phñ ® l m gi¶m ®¸ng kÓ l−îng n−íc m−a lín dÉn ®Õn ®é Èm ®Êt cña c¸c c«ng thøc bèc h¬i qua bÒ mÆt cña ®Êt v c¸c vËt liÖu che
  4. Vò Ngäc Th¾ng, Vò §×nh ChÝnh phñ ® l m gi¶m nhiÖt ®é cña ¸nh s¸ng mÆt che phñ ®Òu cao h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ trêi khi chiÕu xuèng ®Êt. Trong c¸c vËt liÖu (B¶ng 2). Víi ®Æc ®iÓm khÝ hËu, thêi tiÕt cña che phñ th× nilon cã kh¶ n¨ng gi÷ ®−îc ®é Èm c¸c tØnh ®ång b»ng trung du B¾c bé hay gÆp tèt nhÊt tiÕp ®Õn l trÊu. c¸c trËn m−a lín kÐo d i, l m cho ®Êt bÞ röa tr«i, xãi mßn, ®Êt gieo l¹c bÞ dÝ chÆt, ®ãng v¸ng 3.3. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn l m cho h¹t l¹c dÔ bÞ thèi, mÇm khã ®éi lªn sinh tr−ëng ph¸t triÓn cña gièng l¹c L14 khái mÆt ®Êt, søc sèng c©y con gi¶m. Tuy nhiªn víi c¸c c«ng thøc cã che phñ ® kh¾c phôc 3.3.1. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®−îc nh−îc ®iÓm n y. So víi c¸c vËt liÖu che ®Õn thêi gian qua c¸c giai ®o¹n sinh tr−ëng phñ kh¸c, trÊu cã thêi gian mäc mÇm nhanh v v tû lÖ mäc mÇm cña gièng l¹c L14 tû lÖ mäc mÇm cao h¬n c¶, chøng tá trÊu cã kh¶ n¨ng gi÷ Èm tèt trong thêi kú n y. B¶ng 2. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ë c¸c c«ng thøc cã che phñ, thêi gian ®Õn tû lÖ mäc mÇm v thêi gian sinh tr−ëng cña c¸c giai ®o¹n sinh tr−ëng ®Òu qua c¸c giai ®o¹n sinh tr−ëng ng¾n h¬n so víi c«ng thøc kh«ng che phñ, Tû lÖ Tõ gieo - Tõ mäc - Thêi gian trong ®ã c«ng thøc che phñ nilon l ng¾n nhÊt, C«ng tiÕp ®Õn l c«ng thøc che phñ b»ng trÊu (B¶ng mäc mäc ra hoa sinh tr−ëng thøc mÇm(%) (ng y) (ng y) (ng y) 2). Nh− vËy, t¹i c¸c c«ng thøc ®−îc che phñ, 1 85,1 10 23 115 c¸c chÊt dinh d−ìng ®−îc tËp trung ngay tõ 2 92,7 9 21 108 ®Çu, nhiÖt ®é v Èm ®é thÝch hîp l m cho c©y 3 93,5 8 22 110 sinh tr−ëng, ph¸t triÓn tèt, ph©n c nh sím, 4 91,8 9 22 112 thóc ®Èy qu¸ tr×nh ra hoa sím, tËp trung, kh¶ n¨ng tÝch luü sinh khèi nhanh, l m rót ng¾n 5 88,7 9 22 112 thêi gian sinh tr−ëng. §iÒu n y cã ý nghÜa cho viÖc bè trÝ thêi vô cho c©y trång sau. Thêi gian tõ gieo ®Õn mäc d i nhÊt ë c«ng thøc kh«ng che phñ (10 ng y), c«ng thøc che 3.3.2. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn phñ b»ng trÊu cã thêi gian tõ gieo - mäc ng¾n chiÒu cao th©n chÝnh cña gièng l¹c L14 nhÊt (8 ng y). Tû lÖ mäc ë c¸c c«ng thøc cã cm 30.00 25.00 20.00 CT1 CT2 15.00 CT3 CT4 10.00 CT5 5.00 0.00 27 41 55 69 83 97 Ng y sau mäc H×nh 2. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn ®éng th¸i t¨ng tr−ëng chiÒu cao c©y cña gièng l¹c L14 ë tÊt c¶ c¸c thêi ®iÓm theo dâi, chiÒu cao thøc cã che phñ th× c«ng thøc che phñ b»ng nilon th©n chÝnh cña c¸c c«ng thøc cã che phñ ®Òu cao cã sù t¨ng tr−ëng chiÒu cao l lín nhÊt, tiÕp ®Õn l h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ. Trong c¸c c«ng c«ng thøc che phñ b»ng trÊu (H×nh 2).
  5. ¶nh h−ëng cña mét sè vËt liÖu che phñ ®Õn sinh tr−ëng, ph¸t triÓn... 3.3.3. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn diÖn tÝch l¸ v chØ sè diÖn tÝch l¸ B¶ng 3. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn diÖn tÝch l¸ v chØ sè diÖn tÝch l¸ Thêi kú b¾t ®Çu ra hoa Thêi kú ra hoa ré Thêi kú sau ra hoa ré 20 ng y Thêi kú qu¶ ch¾c C«ng thøc DT l¸ LAI DT l¸ LAI DT l¸ LAI DT l¸ LAI (dm2/c©y) (m2l¸/m2®Êt) (dm2/c©y) (m2l¸/m2®Êt) (dm2/c©y) (m2 l¸/m2®Êt) (dm2/c©y) (m2l¸/m2®Êt) 1 1,79 0,81 5,77 2,60 6,09 2,74 7,60 3,42 2 1,93 0,87 6,12 2,75 6,62 2,98 8,17 3,68 3 1,87 0,84 5,93 2,67 6,59 2,96 8,04 3,62 4 1,85 0,83 5,86 2,64 6,46 2,91 7,71 3,47 5 1,84 0,83 5,92 2,66 6,43 2,89 7,66 3,45 ë c¶ 4 thêi kú theo dâi diÖn tÝch l¸ v chØ ®Õn l c«ng thøc che phñ b»ng trÊu (B¶ng 3). sè diÖn tÝch l¸ ë c¸c c«ng thøc cã che phñ ®Òu §iÒu n y kh¼ng ®Þnh kü thuËt trång l¹c cã che cao h¬n so víi c«ng thøc kh«ng che phñ. C«ng phñ ¶nh h−ëng tÝch cùc, l m t¨ng diÖn tÝch l¸ thøc che phñ b»ng nilon vÉn l c«ng thøc cã v chØ sè diÖn tÝch l¸ cña l¹c. §©y l c¬ së t¹o diÖn tÝch l¸ v chØ sè diÖn tÝch l¸ ®¹t cao nhÊt, tiÒn ®Ò c©y l¹c ®¹t n¨ng suÊt cao. cao h¬n so víi ®èi chøng kh«ng che phñ, tiÕp 3.3.4. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn kh¶ n¨ng tÝch luü chÊt kh« B¶ng 4. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn kh¶ n¨ng tÝch luü chÊt kh« (gam/c©y) TK b¾t ®Çu ra hoa TK ra hoa ré Sau ra hoa ré 20 ng y TK qu¶ ch¾c C«ng thøc Th©n l¸ RÔ Th©n l¸ RÔ Th©n l¸ RÔ Th©n l¸ RÔ 1 2,02 0,24 6,80 0,39 11,84 0,49 17,09 0,47 2 2,32 0,30 7,41 0,44 13,06 0,61 19,43 0,56 3 2,17 0,28 7,26 0,42 12,85 0,55 19,03 0,53 4 2,13 0,26 7,04 0,40 12,37 0,52 18,11 0,50 5 2,08 0,27 7,02 0,41 12,41 0,53 17,95 0,51 ë giai ®o¹n b¾t ®Çu ra hoa, l−îng chÊt rÔ ®¹t cao nhÊt. Sau khi ra hoa ré 20 ng y, kh« tÝch luü ë c¶ th©n l¸ v rÔ cßn thÊp. C¸c l−îng chÊt kh« tÝch luü t¨ng lªn ë c¶ th©n l¸ c«ng thøc che phñ ®Òu cã l−îng chÊt kh« tÝch v rÔ. §Õn thêi kú qu¶ ch¾c, l−îng chÊt kh« luü cao h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ v cao tÝch luü v o th©n l¸ t¨ng m¹nh, trong khi ®ã nhÊt l ë c«ng thøc che phñ nilon (0,30g/c©y). l−îng chÊt kh« tÝch luü v o rÔ l¹i gi¶m so víi Sang thêi kú ra hoa ré, l−îng chÊt kh« tÝch thêi kú tr−íc. ë giai ®o¹n n y l−îng chÊt kh« luü ë th©n l¸ v rÔ t¨ng ®Òu ë tÊt c¶ c¸c c«ng t¹o th nh chñ yÕu tËp trung v o qu¶ v h¹t thøc. C«ng thøc che phñ b»ng nilon vÉn l (B¶ng 4). c«ng thøc cã khèi l−îng chÊt kh« ë th©n l¸ v
  6. Vò Ngäc Th¾ng, Vò §×nh ChÝnh 3.3.5. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn sè l−îng v khèi l−îng nèt sÇn cña gièng l¹c L14 B¶ng 5. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn sè l−îng v khèi l−îng nèt sÇn cña gièng l¹c L14 Giai ®o¹n sinh tr−ëng B¾t ®Çu ra hoa Ra hoa ré Sau ra hoa ré 20 ng y Qu¶ ch¾c Khèi Khèi Sè Khèi Sè l−îng Sè l−îng Sè l−îng Khèi l−îng C«ng thøc l−îng l−îng l−îng l−îng (nèt/c©y) (nèt/c©y) (nèt/c©y) (g/c©y) (g/c©y) (g/c©y) (nèt/c©y) (g/c©y) 1 27,52 0,04 61,21 0,21 80,87 0,32 82,68 0,33 2 33,26 0,07 82,59 0,42 97,74 0,45 115,13 0,54 3 35,64 0,09 79,46 0,39 102,45 0,49 108,92 0,51 4 30,15 0,06 70,12 0,32 90,47 0,40 94,65 0,43 5 29,32 0,05 67,23 0,27 87,68 0,36 91,98 0,41 Thêi kú b¾t ®Çu ra hoa, sè l−îng nèt sÇn ë thêi kú b¾t ®Çu ra hoa, c¸c c«ng thøc cã cßn Ýt biÕn ®éng. ë c«ng thøc che phñ b»ng che phñ ®Òu cã hiÖu suÊt quang hîp thuÇn cao trÊu, sè l−îng nèt sÇn cao nhÊt. ë c«ng thøc h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ. Trong ®ã, cao kh«ng che phñ, sè l−îng nèt sÇn thÊp nhÊt. nhÊt l c«ng thøc che phñ nilon, tiÕp ®Õn c«ng T−¬ng tù, khèi l−îng nèt sÇn còng thÊp ë thøc che phñ trÊu. V o thêi kú ra hoa ré, hiÖu c«ng thøc kh«ng che phñ v cao ë c«ng thøc suÊt quang hîp thuÇn gi¶m xuèng. §Õn thêi che phñ b»ng trÊu. ë c¸c thêi kú sau, sè kú qu¶ v o ch¾c, hiÖu suÊt quang hîp thuÇn l−îng v khèi l−îng nèt sÇn t¨ng v ®¹t cùc thÊp nhÊt, tuy nhiªn hiÖu suÊt quang hîp thuÇn ®¹i v o giai ®o¹n qu¶ v o ch¾c (B¶ng 5). ë c«ng thøc che phñ nilon ®¹t cao nhÊt, thÊp Trong ®ã, c«ng thøc kh«ng che phñ vÉn l nhÊt l c«ng thøc kh«ng che phñ (B¶ng 6). c«ng thøc cã sè l−îng v khèi l−îng nèt sÇn thÊp nhÊt, cßn ë c«ng thøc che phñ nilon v 3.5. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn trÊu cã xu h−íng v−ît tréi so víi c¸c c«ng mét sè chØ tiªu sinh lý cña gièng l¹c L14 thøc kh¸c chøng tá nilon v trÊu l c¸c vËt liÖu cã kh¶ n¨ng t¹o ®iÒu kiÖn thuËn lîi cho C−êng ®é tho¸t h¬i n−íc t¨ng dÇn tõ thêi vi khuÈn nèt sÇn ho¹t ®éng. kú b¾t ®Çu ra hoa, ®¹t cùc ®¹i v o thêi kú ra hoa ré, ®Õn thêi kú qu¶ ch¾c c−êng ®é tho¸t 3.4. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ h¬i n−íc cã xu h−íng gi¶m xuèng. Trong ®ã, ®Õn hiÖu suÊt quang hîp thuÇn cña gièng c«ng thøc che phñ nilon cã c−êng ®é tho¸t h¬i l¹c L14 n−íc lín nhÊt, thÊp nhÊt l c«ng thøc kh«ng che phñ. §Õn thêi kú ra hoa ré c−êng ®é tho¸t B¶ng 6. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn hiÖu suÊt quang hîp thuÇn cña gièng l¹c L14 h¬i n−íc t¨ng lªn râ rÖt. B−íc v o thêi kú qu¶ ch¾c c−êng ®é tho¸t h¬i n−íc gi¶m xuèng (g/m2l¸/ng y ®ªm) ®¸ng kÓ (B¶ng 7). Thêi kú b¾t Thêi kú ra Thêi kú qu¶ C−êng ®é quang hîp t¨ng dÇn ë thêi kú CT ®Çu ra hoa hoa ré v o ch¾c b¾t ®Çu ra hoa ®Õn ra hoa ré v gi¶m dÇn khi 1 6,52 4,33 3,82 c©y b−íc v o thêi kú qu¶ ch¾c. ë c¸c c«ng 2 6,67 4,62 4,27 thøc cã che phñ ®Òu cã c−êng ®é quang hîp 3 6,55 4,51 4,20 cao h¬n so víi c«ng thøc kh«ng ®−îc che phñ 4 6,54 4,42 4,04 v cao nhÊt l c«ng thøc che phñ b»ng nilon, 5 6,56 4,46 3,92 tiÕp ®Õn l c«ng thøc che phñ b»ng trÊu. §Õn thêi kú ra hoa ré c−êng ®é quang hîp cã xu
  7. ¶nh h−ëng cña mét sè vËt liÖu che phñ ®Õn sinh tr−ëng, ph¸t triÓn... h−íng t¨ng lªn v thêi kú qu¶ ch¾c, c−êng ®é B¶ng 8. ¶nh h−ëng cña mét sè vËt liÖu che phñ quang hîp cã xu h−íng gi¶m xuèng (B¶ng 7). ®Õn c¸c yÕu tè cÊu th nh n¨ng suÊt cña gièng l¹c L14 Kh¶ n¨ng sö dông n−íc cña c©y cã xu h−íng t¨ng dÇn tõ thêi kú b¾t ®Çu ra hoa ®Õn C«ng TS Tû lÖ qu¶ KL 100 Tû lÖ thêi kú ra hoa ré v gi¶m dÇn v o thêi kú qu¶ qu¶/c©y thøc ch¾c (%) h¹t (g) nh©n (%) (qu¶) ch¾c. Kh¶ n¨ng sö dông n−íc cña c¸c c«ng 1 8,47 72,44 50,27 69,85 thøc che phñ ®Òu cao h¬n c«ng thøc kh«ng 2 11,60 87,37 52,49 71,32 che phñ. Trong c¸c vËt liÖu che phñ th× nilon 3 10,67 80,94 51,98 71,01 cã kh¶ n¨ng gi÷ Èm ®é tèt h¬n nªn kh¶ n¨ng 4 9,13 75,91 51,25 70,64 sö dông n−íc còng cao h¬n, ®©y l tiÒn ®Ò ®Ó 5 9,10 76,92 51,36 70,96 t¹o n¨ng suÊt sau n y (B¶ng 7). ë c¸c c«ng thøc cã che phñ cã thêi gian B¶ng 7. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn b¾t ®Çu ra hoa sím v qu¸ tr×nh ra hoa t¹o qu¶ mét sè chØ tiªu sinh lý d i h¬n so víi c«ng thøc kh«ng che phñ, do ®ã sè hoa nhiÒu h¬n v sè hoa h÷u hiÖu còng cao Thêi CT Ithn Iqh Hssdn h¬n. V× vËy sè qu¶ trªn c©y v tû lÖ qu¶ ch¾c kú (mmol/m2/s) (µmol/m2/s) (gCO2/kgH2O) trªn c©y cña c¸c c«ng thøc cã che phñ lu«n 1 6,32 18,24 7,05 cao h¬n. Trong sè c¸c c«ng thøc, c«ng thøc kh«ng che phñ cã tæng sè qu¶/c©y Ýt nhÊt B¾t 2 6,45 18,75 7,11 ®Çu (8,47), c«ng thøc che phñ nilon cã tæng sè qu¶ 3 6,40 18,63 7,12 ®¹t cao nhÊt (11,60 qu¶/c©y), tiÕp ®Õn l c«ng Ra hoa 4 6,37 18,45 7,08 thøc che phñ b»ng trÊu (10,67 qu¶/c©y) (B¶ng 8). T−¬ng tù, tû lÖ qu¶ ch¾c, khèi l−îng 1000 5 6,35 18,34 7,06 h¹t, tû lÖ nh©n cña gièng l¹c L14 ë c«ng thøc 1 7,82 23,31 7,29 che phñ b»ng nilon l cao nhÊt, tiÕp ®Õn l 2 8,14 24,62 7,39 c«ng thøc che phñ b»ng trÊu v thÊp nhÊt ë Ra c«ng thøc kh«ng che phñ (B¶ng 8). hoa 3 8,12 24,23 7,29 ré 4 7,98 23,95 7,34 3.6.2. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ 5 7,94 23,86 7,35 ®Õn n¨ng suÊt cña gièng l¹c L14 1 5,45 14,25 6,39 N¨ng suÊt c¸ thÓ, n¨ng suÊt lý thuyÕt v n¨ng suÊt thùc thu cña gièng l¹c L14 ë c«ng 2 5,75 15,68 6,67 Qu¶ thøc kh«ng che phñ ®¹t thÊp nhÊt, thÊp h¬n 3 5,62 15,12 6,58 nhiÒu so víi c¸c c«ng thøc cã che phñ v cao ch¾c 4 5,54 14,95 6,59 nhÊt l c«ng thøc che phñ nilon, tiÕp ®Õn l c«ng thøc che phñ b»ng trÊu (B¶ng 9). 5 5,58 14,78 6,48 Hssdn: HÖ sè sö dông Ithn: C−êng ®é tho¸t h¬i B¶ng 9. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ ®Õn n−íc (gCO2/kgH2O) n−íc (mmol/m2/s) n¨ng suÊt cña gièng l¹c L14 Iqh: C−êng ®é quang hîp (µmol/m2/s) N¨ng suÊt C«ng N¨ng suÊt c¸ N¨ng suÊt lý thùc thu thøc thÓ (gam/c©y) thuyÕt (t¹/ha) (t¹/ha) 3.6. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ 1 8,14 36,63 27,12 ®Õn c¸c yÕu tè cÊu th nh n¨ng suÊt v n¨ng 2 10,45 47,03 35,64 suÊt cña gièng l¹c L14 3 10,02 45,09 33,36 4 8,69 39,11 30,78 3.6.1. ¶nh h−ëng cña c¸c vËt liÖu che phñ 5 9,24 41,58 31,24 ®Õn c¸c yÕu tè cÊu th nh n¨ng suÊt cña gièng CV(%) 3,8 l¹c L14 LSD(5%) 2,2
  8. Vò Ngäc Th¾ng, Vò §×nh ChÝnh 3.7. HiÖu qu¶ kinh tÕ cña c¸c vËt liÖu che phñ kh¸c nhau trªn gièng l¹c L14 B¶ng 10. HiÖu qu¶ kinh tÕ cña c¸c vËt liÖu che phñ kh¸c nhau (§¬n vÞ tÝnh: ®ång/ha) C«ng thøc 1 2 3 4 5 Néi dung 1.Tæng chi phÝ (®) 11.053.333 12.495.000 10.003.333 10.253.333 10.253.333 Gièng (®) 2.333.333 2.333.333 2.333.333 2.333.333 2.333.333 Ph©n bãn (®) 2.270.000 2.270.000 2.270.000 2.270.000 2.270.000 L m ®Êt (®) 500.000 500.000 500.000 500.000 500.000 Chi phÝ BVTV (®) 400.000 400.000 400.000 400.000 400.000 VËt liÖu che phñ (®) - 1.666.667 500.000 500.000 500.000 C«ng lao ®éng (®) 5.500.000 5.275.000 3.950.000 4.200.000 4.200.000 §iÖn n−íc t−íi (®) 50.000 50.000 50.000 50.000 50.000 2. Tæng thu (®) 21.696.000 28.512.000 26.688.000 24.624.000 24.992.000 N¨ng suÊt (t¹/ha) 27,12 35,64 33,36 30,78 31,24 Gi¸ b¸n (®/kg) 8.000 8.000 8.000 8.000 8.000 3. L·i thuÇn (®) 10.642.667 16.017.000 16.684.667 14.370.667 14.738.667 Víi møc chi phÝ vËt t−, gi¸ nh©n c«ng lao so c«ng thøc kh«ng che phñ. Trong c¸c vËt ®éng, gi¸ b¸n s¶n phÈm trªn thÞ tr−êng néi ®Þa liÖu che phñ trÊu l thÝch hîp nhÊt. nh− hiÖn nay th× 1 ha l¹c trång cã che phñ ®Òu §éng th¸i t¨ng tr−ëng chiÒu cao th©n thu ®−îc l i thuÇn cao h¬n so víi c«ng thøc chÝnh, diÖn tÝch l¸ v chØ sè diÖn tÝch l¸, kh¶ ®èi chøng (kh«ng che phñ). Trong khi c«ng n¨ng tÝch luü chÊt kh«, sè l−îng v khèi l−îng thøc ®èi chøng (kh«ng che phñ) chØ ®¹t nèt sÇn ë c¸c c«ng thøc cã che phñ ®Òu cao 10.642.667®/ha th× c¸c c«ng thøc cã che phñ h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ. cã l i thuÇn tõ 14.370.667 - 16.684.667®/ha. Trong c¸c vËt liÖu che phñ th× trÊu cho hiÖu Thêi gian tõ mäc ®Õn ra hoa v thêi gian qu¶ kinh tÕ cao nhÊt, víi møc l i thuÇn ®¹t sinh tr−ëng cña gièng ë c¸c c«ng thøc cã che 16.684.667 ®/ha, cao h¬n ®èi chøng 6.292.000 phñ ®Òu ng¾n h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ. ®/ha. Bªn c¹nh trÊu, nilon còng cho hiÖu qu¶ Trong ®ã c«ng thøc che phñ nilon cã thêi gian kinh tÕ cao ®¹t 16.017.000®/ha, cao h¬n ®èi tõ mäc ®Õn ra hoa v thêi gian sinh tr−ëng l chøng 5.374.333 ®/ha. ng¾n nhÊt. C−êng ®é tho¸t h¬i n−íc, c−êng ®é quang 4. KÕT LUËN hîp, hiÖu suÊt sö dông n−íc cña gièng cã sö Trong c¸c vËt liÖu che phñ, trÊu cã kh¶ dông vËt liÖu che phñ ®Òu cao h¬n c«ng thøc n¨ng gi÷ Èm ®Êt tèt trong giai ®o¹n ®Çu, tuy kh«ng che phñ. C¸c chØ tiªu n y ®¹t cao nhÊt ë nhiªn ®Õn giai ®o¹n sau nilon cã kh¶ n¨ng gi÷ tÊt c¶ c¸c thêi kú theo dâi ë c«ng thøc cã vËt Èm tèt h¬n. liÖu che phñ nilon. C¸c c«ng thøc che phñ ®Òu cã thêi gian Tæng sè qu¶/c©y, tû lÖ qu¶ ch¾c, khèi mäc mÇm ng¾n h¬n v tû lÖ mäc mÇm cao h¬n l−îng 100 h¹t, tû lÖ nh©n ë c¸c c«ng thøc che
  9. ¶nh h−ëng cña mét sè vËt liÖu che phñ ®Õn sinh tr−ëng, ph¸t triÓn... phñ ®Òu cao h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ v Ng« ThÕ D©n (2000). Kü thuËt ®¹t n¨ng suÊt ®¹t cao nhÊt ë c«ng thøc che phñ nilon. l¹c cao ë ViÖt Nam. NXB N«ng nghiÖp N¨ng suÊt c¸ thÓ, n¨ng suÊt lý thuyÕt, H Néi. n¨ng suÊt thùc thu ë c¸c c«ng thøc cã che phñ Lª Song Dù, NguyÔn ThÕ C«n (1979). Gi¸o cao h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ v ®¹t cao tr×nh c©y l¹c. NXB N«ng nghiÖp, H nhÊt ë c«ng thøc che phñ nilon. Néi, tr. 5-68. C¸c c«ng thøc cã che phñ ®Òu cã l i thuÇn Ho ng Minh TÊn, NguyÔn Quang Th¹ch, Vò cao h¬n c«ng thøc kh«ng che phñ. Trong ®ã Quang S¸ng (2006). Gi¸o tr×nh sinh lý che phñ b»ng trÊu cã thu nhËp thuÇn cao nhÊt thùc vËt, NXB N«ng nghiÖp, H Néi. ®¹t ®¹t 16.684.667®/ha, cao h¬n ®èi chøng 6.292.000 ®/ha, tiÕp ®Õn l c«ng thøc che phñ Http://www.bacgiang.gov.vn/htx/Vietnamese/ b»ng nilon. default.asp?Newid=1576 Http://www.qdnd.vn/qdnd/baongay.kinhte.chi T i liÖu tham kh¶o nhsachkinhte.4253.qdnd. trÝch dÉn 30/9/2006 Chen Dong Wean (1990). Review of TrÇn §×nh Long, NguyÔn ThÞ Chinh, NguyÔn groundnut production development in V¨n Th«ng, Ho ng Minh T©m (1999). Shang Dong province. Peanut Science Tæng quan t×nh h×nh nghiªn cøu v ph¸t and technique, tr. 12-14. triÓn kü thuËt tiÕn bé trång l¹c ë ViÖt International Arachis New sletter (1977). New Nam trong thêi gian qua v ph−¬ng and View IRISAT. Patancheru, 502324. h−íng trong thêi gian tíi. Héi th¶o vÒ Andhra pradesh India N0 17, tr.4 kü thuËt trång l¹c tæ chøc t¹i Thanh Ho¸ tõ 2-4/6/1999.
  10. NguyÔn V¨n Song, §ç ThÞ DiÖp, TrÇn TÊt NhËt
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2