Tóm tắt Luận án Tiến sĩ: Ảnh hưởng của tín ngưỡng truyền thống Việt Nam đến đời sống đạo của người Công giáo ở giáo phận Bùi Chu - Nam Định hiện nay

Ọ

Ố

Ồ

Ệ

Ị

H C VI N CHÍNH TR  QU C GIA H  CHÍ MINH

Ệ MAI DI U ANH

¶NH H¦ëNG CñA TÝN NG¦ìNG TRUYÒN THèNG VIÖT NAM §ÕN §êI SèNG §¹O CñA NG¦êI C¤NG GI¸O ë GI¸O PHËN BïI CHU - NAM §ÞNH HIÖN NAY

Chuyên ngành : CNDVBC & CNDVLS

ố Mã s : 62 22 03 02

Ọ

Ắ

Ậ

Ế

Ế

TÓM T T LU N ÁN TI N SĨ TRI T H C

2

Ộ HÀ N I ­ 2015

c hoàn thành t ạ i Công trình đ ệ ượ ị ồ ọ ố H c vi n Chính tr  Qu c gia H  Chí Minh

ọ ễ ẫ ậ Ng ườ ướ i h ng d n khoa h c: 1. GS.TS. Nguy n Hùng H u

ươ ồ ễ 2. PGS.TS. Nguy n H ng D ng

ả ệ :.......................................................................... Ph n bi n 1

..........................................................................

ệ :.......................................................................... ả           Ph n bi n 2

..........................................................................

ả ệ :.......................................................................... Ph n bi n 3

..........................................................................

ẽ ượ ả ệ ạ ộ ồ ậ ấ ậ Lu n án s  đ ấ   c b o v  t i H i đ ng ch m lu n án c p

ọ ạ ọ ệ ọ ệ ồ ố ị H c vi n, h p t i H c vi n Chính tr  Qu c gia H  Chí Minh

ồ ờ Vào h i..............gi ......... ngày.........tháng.........năm...........

4

ể ể ậ ạ ư ệ ố Có th  tìm hi u lu n án t i Th  vi n Qu c gia và

ư ệ ồ ọ ố ệ ị Th  vi n H c vi n Chính tr  Qu c gia H  Chí Minh

1

M  Đ UỞ Ầ

Ứ

Ấ

Ế

Ề

Ủ 1. TÍNH C P THI T C A Đ  TÀI NGHIÊN C U

ệ ấ ướ ạ ộ Vi t Nam là đ t n ệ   c thu c lo i hình văn hóa nông nghi p.

ử ể ả ị ị ị Trong l ch s  hình thành và phát tri n, do hoàn c nh đ a lý ­ l ch s ử

ệ ườ ị ượ ở ườ ặ khá đ c bi t nên th ng xuyên b  xâm l c b i các c ố   ng qu c

ậ ấ ư ế ư ổ ỹ ề   nh  Trung Hoa, Mông C , Pháp, M  cũng nh  ti p nh n r t nhi u

ề ạ ộ ướ ệ ỏ ạ ề n n văn hóa ngo i lai. M t đi u l lùng là n c Vi t Nam nh  bé

ạ ở ấ ứ ộ ề ề ị ồ l i không h  b  đ ng hóa b i b t c  m t n n văn hóa nào khác.

ể ượ ề ỉ ả ở ộ ặ ơ ả Đi u này ch  có th  đ c lý gi ủ   ư i b i m t đ c tr ng c  b n c a

ệ ự ổ ề ợ ợ văn hóa Vi t Nam, đó là tính dung h p ­ s  t ng h p nhi u y u t ế ố

ạ ạ ể ạ ế ế ổ ớ khác nhau l i và bi n đ i linh ho t đ  t o nên cái m i. Vì th , các

ệ ượ ạ ậ ệ ườ hi n t ng văn hóa ngo i lai khi du nh p vào Vi t Nam th ng b ị

ế ề ổ ợ ớ ố bi n đ i sao cho phù h p v i văn hóa truy n th ng. Công giáo ở

ệ ệ ượ ộ ư ậ Vi t Nam cũng là m t hi n t ng nh  v y.

ử ị ở ệ ừ ậ L ch s  Công giáo Vi ậ t Nam đã th a nh n giáo ph n Bùi

ủ ể ầ ị ươ ế Chu ­ Nam Đ nh là đi m đ n đ u tiên c a các giáo sĩ ph ng Tây

ề ằ ượ ử nh m truy n bá tôn giáo này. Năm 1533 đ c giáo s  Công giáo

ạ ộ ể ề ờ ở ệ ấ ấ l y làm th i đi m đánh d u ho t đ ng truy n giáo Vi t Nam.

ừ ấ ướ ộ ệ Cũng t ể  đó, Công giáo phát tri n lan r ng toàn đ t n c Vi t Nam,

ở ầ ự ư ữ ệ m   đ u   cho   s   giao   l u   gi a   văn   hóa   Vi ớ t   Nam   v i   văn   hóa

ươ ph ng Tây nói chung, văn hóa Công giáo nói riêng.

ẫ ậ ộ ứ   Công giáo là m t tôn giáo mang đ m tính khuôn m u, c ng

ủ ề ố ươ ậ ộ ắ r n c a truy n th ng văn hóa ph ờ   ng Tây, vì v y trong m t th i

ươ ể ồ ề ặ gian dài, v  m t quan ph ớ   ng, tôn giáo này không th  hòa đ ng v i

2

ệ ự ữ ộ ớ văn hóa Vi ề   t Nam. S  xung đ t gi a Công giáo v i văn hóa truy n

ặ ố ệ ưỡ ờ ổ ườ ệ th ng, đ c bi ớ t là v i tín ng ng th  cúng T  tiên ng i Vi t đã

ở ớ ồ gây nên bao trăn tr  v i các tín đ  Công giáo.

ử ớ ồ ộ ị V i Công đ ng Vatican II (1962 ­ 1965), l ch s  Giáo h i đã

ướ ộ ớ ồ b ầ   c   sang   m t   trang  m i.   Sau  Công   đ ng   Vatican   II,   tinh   th n

ượ ộ ệ Canh tân và Thích nghi đã đ c Giáo h i Công giáo Vi ế   t Nam ti p

ừ ể ậ ướ ư ằ ợ ớ nh n, tri n khai t ng b c nh m đ a Công giáo hoà h p v i văn

ộ ủ ờ ố ụ ữ ạ ắ ộ hoá dân t c, kh c ph c nh ng xung đ t c a đ i s ng đ o Công

ề ớ ố giáo v i văn hóa truy n th ng.

ủ ầ ồ Tinh th n Canh tân và Thích nghi c a Công đ ng Vatican II

ớ ườ ố ủ ươ ả ấ ợ phù h p v i đ ng l i, ch  tr ng nh t quán mà Đ ng và Nhà

ướ ư ọ ự n c ta đ a ra, đó là tôn tr ng t do tôn giáo nói chung, Công giáo

ữ ọ ị ố ẹ nói riêng, gi ữ  gìn và trân tr ng nh ng giá tr  văn hoá t ủ   t đ p c a

ả ự ự ạ ồ ả Công giáo, đ m b o s  t do sinh ho t tôn giáo cho các tín đ .

ố ả ế ớ ướ ễ Tuy nhiên, b i c nh th  gi i và trong n ế   c đang di n bi n

ứ ạ ự ể ạ ẽ ủ   ế ứ h t s c ph c t p. Trong s  phát tri n ngày càng m nh m  c a

ế ể ẫ ậ ọ ợ ỹ ộ   khoa h c k  thu t, xu th  hòa bình, h p tác, phát tri n v n là m t

ộ ắ ộ ế ớ ụ ế ộ xu th  l n. Xung đ t s c t c, tôn giáo, chi n tranh c c b , can

ủ ệ ắ ướ ậ ộ ố ễ thi p, kh ng b  di n ra gay g t. Tr ủ   ủ ộ c tác đ ng c a h i nh p, c a

ạ ủ ờ ố ườ ệ kinh t ế ị ườ  th  tr ng, đ i s ng đ o c a ng i Công giáo Vi t Nam có

ứ ạ ữ ế ể ả ố nh ng   bi n   thái   ph c   t p.   Trong   b i   c nh   đó,   phát   tri n   môi

ườ ự ồ ự ể ạ tr ạ ng sinh ho t tôn giáo t ệ    do, lành m nh đ  các tín đ  th c hi n

ố ươ ố ố ờ ữ ẹ ạ t t ph ng châm “S ng t t đ i, đ p đ o”, phát huy nh ng giá tr ị

ứ ố ẹ ự ự ệ ả ạ văn hóa, đ o đ c t t đ p vào s  nghi p xây d ng và b o v  T ệ ổ

ố ế ẽ ượ ề ấ ả ế qu c”. Thi t nghĩ v n đ  đó s  đ c gi ệ   ộ i quy t m t cách hi u

3

ả ế ậ ứ ướ ế ấ qu  n u t p trung nghiên c u tr c h t vào vùng đ t mà các giáo

ề ầ ạ ớ ệ ơ ồ ặ ỹ s  truy n đ o đ t chân đ u tiên t i Vi ở t Nam, n i kh i ngu n cho

ể ở ệ ậ ự s  hình thành và phát tri n Công giáo Vi t Nam ­ giáo ph n Bùi

ị Ở ơ ả ưở ủ ề ố Chu ­ Nam Đ nh. n i đây,  nh h ng c a văn hóa truy n th ng,

ệ ưỡ ờ ố ủ ế ề ạ ố ặ đ c bi t là tín ng ng truy n th ng đ n đ i s ng đ o c a ng ườ   i

ề ễ ắ ộ ỉ Công giáo đang di n ra sôi đ ng, nhi u màu s c. Tuy ch  nghiên

ụ ể ề ộ ư ầ ậ ậ ấ   ứ c u v  m t giáo ph n c  th  nh ng lu n án ph n nào cho th y

ả ưở ủ ưỡ ề ố ệ ứ b c tranh  nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi t Nam t ớ   i

ở ệ ạ ủ ờ ố đ i s ng đ o c a Công giáo Vi t Nam nói chung.

Ả ữ ề ớ ưở ủ V i nh ng lý do trên, đ  tài “ nh h ng c a tín ng ưỡ   ng

ề ố ệ ế ờ ố ạ ủ ườ ở truy n th ng Vi t Nam đ n đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo

ệ ậ ậ ị ự ễ ấ   ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh hi n nay” có tính lý lu n và th c ti n c p

thi t.ế

Ứ

Ụ

Ụ

Ệ 2. M C ĐÍCH VÀ NHI M V  NGHIÊN C U

ụ ủ ậ ­ M c đích c a lu n án

ự ạ ả ậ ậ ưở Lu n án t p trung làm rõ th c tr ng  nh h ủ ng c a tín

ưỡ ề ố ệ ạ ủ ế ườ ng ng truy n th ng Vi ờ ố t Nam đ n đ i s ng đ o c a ng i Công

ở ệ ậ giáo ủ   ị  giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh hi n nay, nguyên nhân c a

ự ư ự ạ ướ ừ ề th c tr ng; đ a ra d  báo xu h ng, t ấ  đó đ  xu t m t s  gi ộ ố ả   i

ữ ằ ả ưở ự ế ạ pháp nh m phát huy nh ng  nh h ữ   ng tích c c và h n ch  nh ng

ả ưở ự ủ ưỡ ề ố ệ nh h ng tiêu c c c a tín ng ng truy n th ng Vi ế   t Nam đ n

ạ ủ ườ ở ệ ậ ờ ố đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu hi n nay.

ệ ậ ụ ủ ­ Nhi m v  c a lu n án

ể ự ự ụ ệ ệ ậ Đ   th c   hi n   m c  đích  trên,   lu n   án  th c   hi n   m t   s ộ ố

ụ ư ệ nhi m v  nh  sau:

4

ưỡ ề ố ệ ­ Khái quát tín ng ng truy n th ng Vi ồ   t Nam vùng đ ng

ắ ộ ưỡ ề ố ệ ở ậ ằ b ng B c B , tín ng ng truy n th ng Vi t Nam giáo ph n Bùi

ị Chu ­ Nam Đ nh.

ượ ử ề ậ ­ Khái l ị c vài nét v  Công giáo, l ch s  giáo ph n Bùi Chu

ờ ố ờ ố ệ ạ ạ ị ủ   – Nam Đ nh. Làm rõ khái ni m đ i s ng đ o, đ i s ng đ o c a

ườ ừ ờ ố ữ ặ ỉ ng i Công giáo, t ạ    đó ch  rõ nh ng nét đ c thù trong đ i s ng đ o

ườ ở ậ ị ủ c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh.

ả ạ ưở ự ủ ự ự ­ Làm rõ th c tr ng  nh h ng tích c c, tiêu c c c a tín

ưỡ ề ố ệ ờ ố ế ạ ng ng truy n th ng Vi t Nam  đ n đ i s ng đ o Công giáo ở

ủ ệ ậ ị ự   giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh hi n nay, nguyên nhân c a th c

tr ng.ạ

ự ướ ộ ố ả ề ­ D  báo xu h ấ ng và đ  xu t m t s  gi ằ i pháp nh m phát

ả ưở ữ ự ế ả ạ ưở ữ huy nh ng  nh h ng tích c c và h n ch  nh ng  nh h ng tiêu

ưỡ ề ố ệ ế ự ủ c c c a tín ng ng truy n th ng Vi ạ ủ   ờ ố t Nam đ n đ i s ng đ o c a

ườ ở ệ ậ ị ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh hi n nay.

Ố ƯỢ

Ứ

Ạ

3. Đ I T

NG VÀ PH M VI NGHIÊN C U

ố ượ ứ : ­ Đ i t ng nghiên c u

ờ ố ủ ứ ạ ậ ậ Lu n   án   t p   trung   nghiên   c u   đ i   s ng   đ o   c a   ng ườ   i

ướ ả ưở ủ ưỡ ề ố ệ Công giáo d i  nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi t Nam

ở ậ ị giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh.

ứ ủ ề ạ ậ ứ   : Lu n án nghiên c u ­  Ph m vi nghiên c u c a đ  tài

ậ ạ ậ ờ ị trong ph m vi giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh, th i gian t p trung

ạ ừ ế ồ vào giai đo n t sau Công đ ng Vatican II  (1962 ­ 1965) đ n nay.

5

ổ ậ ỉ ậ ứ Trong khuôn kh  lu n án, nghiên c u sinh ch  t p trung vào

ạ ưỡ ưỡ ổ ờ 3 lo i hình tín ng ng: tín ng ng th  cúng T  tiên, tín ng ưỡ   ng

ưỡ ờ ẫ ậ ờ ồ Thành Hoàng làng và tín ng ng th  M u. Đ ng th i, lu n án ch ỉ

ứ ả ưở ề ộ ưỡ ề ố nghiên c u  nh h ng m t chi u: tín ng ng truy n th ng Vi ệ   t

ưở ạ ủ ờ ố ế ườ ả Nam  nh h ng đ n đ i s ng đ o c a ng i Công giáo Bùi Chu ­

ị Nam Đ nh.

Ơ Ở

Ậ

ƯƠ

Ứ

4. C  S  LÝ LU N VÀ PH

NG PHÁP NGHIÊN C U

ơ ở ậ ­ C  s  lý lu n

ử ụ ơ ở ậ ậ Lu n án s  d ng c  s  lý lu n là CNDVBC và CNDVLS,

ủ ể ồ ủ quan đi m c a ch  nghĩa Mác ­Lênin, t ư ưở  t ng H  Chí Minh và

ườ ố ủ ả ả ộ ệ ề đ ng l i, chính sách c a Đ ng C ng s n Vi ề ấ t Nam v  v n đ  tín

ưỡ ng ng, tôn giáo.

ạ ộ ự ệ ả ậ Ngoài ra, lu n án còn d a vào các văn ki n Đ i h i Đ ng,

ế ủ ị ươ ấ ủ ủ ệ ả các ngh  quy t c a Trung ng, tài li u c a các c p  y đ ng và

ề ở ỉ ị ị ươ ằ chính quy n t nh Nam Đ nh và các đ a ph ng n m trong khu

ệ ế ậ ị ự v c giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh hi n nay có liên quan đ n đ ề

tài.

ươ ứ ­ Ph ng pháp nghiên c u

ề ử ụ ươ ậ Đ   tài   s d ng   ph ủ ng   pháp   lu n   c a   CNDVBC   và

ươ ư ươ ế ọ CNDVLS; các ph ụ ể ng pháp c  th  nh  ph ng pháp tri t h c tôn

ươ ế ợ ữ ậ ổ giáo, ph ợ ng pháp phân tích ­ t ng h p, k t h p gi a lý lu n và

ự ươ ề ấ ỏ ươ ễ th c   ti n,   ph ng   pháp   đi u   tra   ph ng   v n   sâu,   ph ng   pháp

chuyên gia…

Ậ

Ể

Ớ Ủ 5. ĐI M M I C A LU N ÁN

ậ ưỡ ề ố ệ ­ Lu n án khái quát các tín ng ng truy n th ng Vi t Nam,

6

ủ ườ ở ậ ạ ờ ố đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam

ị Đ nh.

ữ ả ạ ậ ưở ự ự ­ Lu n án làm rõ th c tr ng nh ng  nh h ng tích c c, tiêu

ự c c và nguyên nhân

ự ư ề ậ ướ ề ấ ­ Lu n án đ a ra d  báo v  xu h ng và đ  xu t m t s ộ ố

ả ả ằ ưở ự ữ ế ạ gi i pháp nh m phát huy  nh h ả   ng tích c c, h n ch  nh ng  nh

ưở ự ủ ưỡ ề ố ệ ế h ng tiêu c c c a tín ng ng truy n th ng Vi ờ   t Nam đ n đ i

ủ ườ ở ậ ị ạ ố s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh

ệ hi n nay.

Ễ

Ủ

Ọ

Ự

Ậ

6. Ý NGHĨA KHOA H C VÀ TH C TI N C A LU N ÁN

ề ậ ượ ự ể ệ c th c hi n đ  góp ­ Ý nghĩa khoa h c:ọ  Đ  tài lu n án đ

ậ ế ề ả ưở ủ ưỡ ự thêm s  nh n bi t v   nh h ng c a tín ng ố   ề ng truy n th ng

ệ ạ ủ ế ườ ở ậ Vi ờ ố t Nam đ n đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi

ị ạ ữ ớ ị Chu ­ Nam Đ nh, đem l ề   i nh ng giá tr  văn hóa v i tính cách là n n

ầ ườ ở ậ ả t ng tinh th n cho ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam

ị Đ nh.

ư ậ ướ ự ễ : Lu n án đ a ra xu h ấ   ề ng và đ  xu t ­ Ý nghĩa th c ti n

ộ ố ả ằ ả ưở ự ạ m t s  gi i pháp nh m phát huy  nh h ế ả   ng tích c c, h n ch   nh

ưở ủ ự ưỡ ề ố ệ ế h ng tiêu c c c a tín ng ng truy n th ng Vi ờ   t Nam đ n đ i

ủ ườ ở ậ ị ạ ố s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu – Nam Đ nh

ệ hi n nay.

ủ ệ ẽ ả ẩ ả ậ S n ph m c a lu n án s  là tài li u tham kh o cho các c ơ

ứ ề ả ơ ứ   ạ quan, cá nhân nghiên c u, gi ng d y v  tôn giáo, các c  quan ch c

năng làm công tác tôn giáo.

Ậ

Ấ

Ế

Ủ 7. K T C U C A LU N ÁN

7

ụ ụ ở ầ ụ ụ ế ậ ầ ụ   Ngoài ph n m  đ u, k t lu n, m c l c, ph  l c, danh m c

ố ủ ả ề ậ công trình đã công b  c a tác gi ế  có liên quan đ n đ  tài lu n án,

ụ ệ ả ậ ồ ươ ế danh m c tài li u tham kh o; lu n án g m 4 ch ng, 10  ti t.

8

ươ Ch ng 1

Ổ Ứ   T NG QUAN CÁC CÔNG TRÌNH NGHIÊN C U

Ậ Ế Ề LIÊN QUAN Đ N Đ  TÀI LU N ÁN

Ứ

Ề

Ữ

1.1.   NH NG   CÔNG   TRÌNH   NGHIÊN   C U   V   TÍN   NG

ƯỠ   NG

Ờ Ố

Ố

Ủ

Ạ

Ề

Ệ

ƯỜ

TRUY N TH NG VI T NAM VÀ Đ I S NG Đ O C A NG

I CÔNG

Ở

Ậ

Ị

GIÁO

GIÁO PH N BÙI CHU – NAM Đ NH

ứ ữ ề 1.1.1.   Nh ng   công   trình   nghiên   c u   v   tín   ng ưỡ   ng

ố ề ệ ưỡ ố ề ệ truy n th ng Vi t Nam và tín ng ng truy n th ng Vi t Nam

ở ậ ị giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh

ề ả ắ ệ ố ư Đáng chú ý có các tài li u nh  cu n “Tìm v  b n s c văn

ệ ủ ồ ả hóa Vi t Nam”, Nxb Tp H  Chí Minh năm 1997 c a tác gi ầ    Tr n

ọ ố ưỡ Ng c   Thêm;   cu n   sách   “Các   hình   thái   tín   ng ng,   tôn   giáo ở

ệ ủ ễ Vi t   Nam”   c a   Nguy n   Đăng   Duy,   Nxb   Văn   hóa   Thông   tin,

ố ưỡ ưỡ ở 2001;   Cu n   sách “Tín   ng ng   và   văn   hóa   tín   ng ng Vi ệ   t

ứ ủ ộ ọ ị Nam”  do  Ngô Đ c Th nh  ch  biên,  Nxb  Khoa h c xã  h i,  Hà

ữ ạ ộ N i, 2001. Đáng chú ý có công trình “Nh ng khía c nh tri ế ọ   t h c

ưỡ ổ ườ ệ ở ồ trong tín ng ờ ng th  cúng t ủ  tiên c a ng i Vi ằ    đ ng b ng t

ắ ế ậ ế ọ ủ ộ ệ B c B  hi n nay” ầ   t h c, 2001 c a Tr n

,  Lu n án Ti n sĩ Tri

ữ ạ Đăng Sinh. Công trình này đã trình bày nh ng khía c nh tri ế ọ   t h c

ưỡ ổ ờ ườ ệ ở ồ ủ c a tín ng ng th  cúng T  tiên ng i Vi ắ   ằ  đ ng b ng B c t

ơ ở ồ ạ ứ ộ ế ố ữ B , minh ch ng rõ c  s  hình thành, t n t i, nh ng y u t tích

ự ự ạ ướ ậ ộ ừ ự c c và tiêu c c, th c tr ng và xu h ng v n đ ng, t ằ    đó nh m

ị ướ ắ ổ ờ đ nh h ạ ộ ng đúng đ n cho ho t đ ng th  cúng T  tiên ở ướ  n c ta

9

ệ ế ậ ế ọ ủ ữ ụ hi n nay. Lu n án Ti n sĩ Tri ễ t h c c a Nguy n H u Th  năm

ạ ế ọ ưỡ ủ ờ 2013 “Khía c nh tri t h c trong tín ng ẫ ng th  M u c a ng ườ   i

ệ ộ ạ ậ ắ ồ Vi ằ t vùng đ ng b ng B c B ” l ệ   i t p trung phân tích quan ni m

ề ườ ự ưỡ ờ ỉ v  con ng i và t nhiên trong tín ng ẫ ng th  M u, ch  rõ xu

ướ ữ ằ ậ ộ ị h ữ   ế ng v n  đ ng cùng nh ng ki n ngh  nh m phát huy nh ng

ự ủ ự ữ ế ạ ộ ị giá tr  tích c c, h n ch  nh ng tác đ ng tiêu c c c a tín ng ưỡ   ng

ủ ẫ ờ ườ ệ ằ ắ ồ ộ th   M u   c a   ng i   Vi t   vùng   đ ng   b ng   B c   B   trong   giai

ơ ở ệ ạ ấ ọ đo n hi n nay. Các công trình cung c p c  s  khoa h c quan

ọ ả ả ưở ủ ưỡ tr ng giúp tác gi phân tích  nh h ng c a tín ng ề   ng truy n

ố ệ ủ ế ạ ườ th ng Vi ờ ố t Nam đ n đ i s ng đ o c a ng i Công giáo vùng

ấ ấ ủ ự ậ ậ giáo ph n Bùi Chu ­ khu v c  ghi d u  n  đ m nét c a các tín

ưỡ ề ươ ủ ậ ng ố ng truy n th ng ­ trong ch ng 3 c a lu n án.

ề ệ ế ưỡ ề ố V  tài li u liên quan đ n tín ng ng truy n th ng Vi ệ   t

ở ậ ố Nam ị  giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh, đáng chú ý có cu n sách

Ủ ủ ộ ồ ị ị ỉ “Đ a chí Nam  Đ nh”, T nh  y – H i  đ ng nhân dân ­  y ban

ố ị ỉ ị ộ   nhân   dân   t nh   Nam   Đ nh,   Nxb   Chính   tr   Qu c   gia   Hà   N i   ­

ệ ủ Ủ ả ố ị 2003; Cu n sách “Đ a chí H i H u ậ ”, Huy n  y ­  y ban nhân

ấ ả ệ ả ậ ỉ ị ố   dân huy n H i H u, t nh Nam Đ nh, xu t b n năm 2009; Cu n

ử ả ệ ị ườ ộ “L ch s  Đ ng b  huy n Xuân Tr ng 1930 ­ 2000 ”, Ban ch pấ

ệ ả ộ ườ ố hành Đ ng b  huy n Xuân Tr ữ ng, 2004... Nh ng cu n sách

ấ ư ệ ể ả ể trên cung c p t ọ  li u quan tr ng đ  tác gi ặ  làm rõ đ c đi m tín

ưỡ ở ỉ ệ ể ớ ị ng ng, Công giáo t nh Nam Đ nh v i hai huy n tiêu bi u là

ả ậ ườ ệ ượ H i H u và Xuân Tr ng, cũng là hai huy n có l ng tín đ ồ

Công giáo đông đ o.ả

10

ứ ề ờ ố ữ ạ ủ   1.1.2. Nh ng công trình nghiên c u v  đ i s ng đ o c a

ườ ng i Công giáo

ọ ự ướ Đó là “Kinh Thánh (tr n 2 b ộ C u c và Tân ướ )”, Nxb c

ộ ộ Tôn giáo, Hà N i, 2002; “Giáo lý H i thánh Công giáo” ỷ ,  U  ban

ộ ồ ụ ứ ệ Giáo lý Đ c tin ­ H i đ ng Giám m c Vi ộ   t Nam, Nxb Hà N i,

ủ ệ ồ 2009;   các   văn   ki n   c a   Công   đ ng   Vatican   II   (1962­1965)   nh ư

ắ ệ ế ồ ế “Công đ ng Vatican II, Hi n ch  ­ Tuyên ngôn ­ S c l nh ­ S ứ

ệ đi p ­ Thông đi p ộ   ệ ”, Senatus Sài Gòn xu t b n năm 1969; “Giáo h i ấ ả

ệ ủ ổ Công giáo Vi t Nam ­ Niên giám 2004 ” c a Văn phòng T ng th ư

ộ ồ ụ ệ ư ký H i đ ng Giám m c Vi t Nam; ụ    “Các th  chung, Các giám m c

ệ ỷ ế ộ Vi t Nam ạ ộ ạ   ”,  Nxb Tôn giáo, Hà N i, 2005, “K  y u Đ i h i đ i

ể ườ ệ ự ả ữ bi u nh ng ng i Công giáo Vi t Nam xây d ng và b o v  T ệ ổ

qu c”ố ...

ứ ề ờ ố ữ ạ ủ   1.1.3. Nh ng công trình nghiên c u v  đ i s ng đ o c a

ườ ở ậ ị ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh

ề ị ử ử ậ ố V  l ch s  giáo ph n Bùi Chu, đáng chú ý có cu n “S  ký

ị ượ ừ ậ Đ a ph n Trung ”  đ c th a sai Manuel Moreno dòng Đa Minh

ử ị ậ ạ ố ị Tây Ban Nha biên so n năm 1916; Cu n “L ch s  đ a ph n Bùi

ề ờ ố ủ ứ ạ ầ Chu”  c a Lm. Tr n Đ c Huynh. V  đ i s ng đ o Công giáo ở

ậ ố ị ị giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh có các cu n sách “Đ a chí Nam

ộ ồ ủ ỷ ỉ ỉ Đ nhị ”, T nh  y ­ H i đ ng nhân dân ­ U  ban nhân dân t nh Nam

ố ộ ố ị ị ị Đ nh, Nxb Chính tr  Qu c gia Hà N i 2003, cu n sách “Đ a chí

ệ ủ ệ ả ậ ả ỷ ỉ H i H u ậ ”, Huy n  y ­ U  ban nhân dân huy n H i H u, t nh

ấ ả ử ả ộ ố ị ị ệ   Nam Đ nh, xu t b n năm 2009, cu n “L ch s  Đ ng b  huy n

11

ườ ệ ấ ộ Xuân Tr ng 1930 ­ 2000 ả ”, Ban ch p hành Đ ng b  huy n Xuân

ườ ữ ấ ố Tr ứ   ng, 2004... Nh ng cu n sách này cung c p cho nghiên c u

ư ệ ị ề ờ ố ủ ườ sinh t li u có giá tr  v  đ i s ng văn hóa c a ng ộ   i dân thu c

ạ ủ ờ ố ậ ườ vùng giáo ph n Bùi Chu nói chung, đ i s ng đ o c a ng i Công

ơ ở ự ấ ộ ề ờ   giáo Bùi Chu nói riêng, làm c  s  xây d ng n i dung v n đ  đ i

ạ ủ ườ ở ậ ị ố s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh.

Ữ

Ứ

Ự

Ề

Ạ   1.2.   NH NG   CÔNG   TRÌNH   NGHIÊN   C U   V   TH C   TR NG

Ả

ƯỞ

Ủ

ƯỠ

Ố

Ề

Ệ

NH  H

NG   C A  TÍN   NG

Ế   NG  TRUY N   TH NG   VI T   NAM   Đ N

Ờ Ố

Ủ

Ạ

ƯỜ

Ở Ệ

Ở

Đ I S NG Đ O C A NG

I CÔNG GIÁO

VI T NAM VÀ

GIÁO

Ậ

Ệ

Ị

PH N  BÙI CHU – NAM Đ NH HI N NAY

ứ ề ự ữ ạ ả   1.2.1. Nh ng công trình nghiên c u v  th c tr ng  nh

ưở ủ ưỡ ờ ố ố ề h ng c a tín ng ạ ủ   ế ng truy n th ng đ n đ i s ng đ o c a

ườ ng i Công giáo ở ệ  Vi t Nam

ộ ồ ủ ư ụ   Các công trình “Th  chung 1980” c a H i đ ng Giám m c

ệ ể ẹ ố Vi t Nam; cu n sách “Tìm hi u nét đ p văn hóa Thiên Chúa giáo”

ố ớ ằ ồ ồ ủ c a Hà Huy Tú... Đ i v i vùng đ ng b ng sông H ng, có m t s ộ ố

ế ư ế ậ ế ọ ủ ễ bài vi t, công trình nh : Lu n án Ti n sĩ Tri t h c c a Nguy n Th ị

ế ươ ươ ướ ằ ồ Qu  H ng: “H ng c làng Công giáo vùng đ ng b ng sông

ồ ế ề ổ ứ ứ ọ ạ ở H ng”. Các bài vi t: “V  t ch c ban hành giáo x , h  đ o Giáo

ứ ạ ủ ệ ậ ơ t p chí Nghiên c u tôn giáo ph n Phát Di m” c a Lê Văn Th , , số

ơ ở ể ả ậ ộ 6 năm 2008… Đây là c  s  đ  tác gi ự  lu n án xây d ng n i dung

ự ả ưở ủ ưỡ ề ố ệ ạ th c tr ng  nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi ế   t Nam đ n

ạ ủ ườ ở ệ ờ ố đ i s ng đ o c a ng i Công giáo Vi t Nam nói chung.

ứ ề ự ữ ạ ả   1.2.2. Nh ng công trình nghiên c u v  th c tr ng  nh

12

ưở ủ ưỡ ố ề ệ ế h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi ờ ố   t Nam đ n đ i s ng

ạ ủ ườ ở ậ ị đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh

ệ hi n nay

ướ ể ể ế ệ ồ Tr ố   c   Công   đ ng   Vatican   II,   có   th   k   đ n   h   th ng

ươ ướ ậ ộ ị h ng c làng Công giáo thu c giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh.

ờ ố ủ ạ ườ ị Qua đó, đ i s ng đ o c a ng i Công giáo Bùi Chu ­ Nam Đ nh

ễ ự ễ ở ậ ớ v i các l nghi và th c hành các nghi l Công giáo giáo ph n Bùi

ả ể ế ậ ấ Chu đ ượ ộ ộ c b c l rõ nét. Ngoài ra, ph i k  đ n lu n văn “Đ u tranh

ạ ộ ậ ỉ ị ị ớ v i ho t đ ng tôn giáo trái pháp lu t trên đ a bàn t nh Nam Đ nh

ủ ệ ậ ả trong tình hình hi n nay” c a Ngô Anh Sáng và lu n văn “Qu n lý

ướ ậ ự ố ớ ạ ộ ủ ề ạ Nhà n c v  an ninh, tr t t đ i v i ho t đ ng c a đ o Thiên

ệ ị ườ ỉ Chúa trên đ a bàn huy n Xuân Tr ị ng, t nh Nam Đ nh” và ngu n t ồ ư

ệ ượ ổ ợ ố ả ậ ề li u đi n dã đ c t ng h p trong su t quá trình tác gi lu n án

ả ạ ị ứ ậ ị kh o sát t i đ a bàn nghiên c u ­ giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh.

ệ ấ ồ ả ề Đây là ngu n tài li u cung c p cho tác gi ề ờ    cái nhìn đa chi u v  đ i

ủ ườ ở ữ ấ ạ ố s ng đ o c a ng i Công giáo ệ    Bùi Chu, th y rõ nh ng hi n

ượ ồ ạ ở ự ả ượ ầ ắ t ẫ ng tiêu c c v n còn t n t i đây c n ph i đ ụ   c kh c ph c,

ả ế gi i quy t.

Ề

Ả

Ữ

Ứ

1.3.   NH NG   CÔNG   TRÌNH   NGHIÊN   C U   V   GI I   PHÁP

Ụ

Ể

Ả

Ằ

Ả

ƯỞ

CHUNG VÀ GI I PHÁP C  TH  NH M PHÁT HUY  NH H

NG TÍCH

Ế Ả

Ự

Ạ

ƯỞ

Ự

Ủ

ƯỠ

C C, H N CH   NH H

NG TIÊU C C C A TÍN NG

Ề   NG TRUY N

Ờ Ố

Ố

Ủ

Ạ

Ệ

Ế

ƯỜ

TH NG VI T NAM Đ N Đ I S NG Đ O C A NG

I CÔNG GIÁO

Ở

Ậ GIÁO PH N BÙI CHU

ứ ề ả ữ 1.3.1. Nh ng công trình nghiên c u v  gi i pháp chung

13

ề ậ ế cho tôn giáo ở ệ  Vi t Nam, trong đó có đ  c p đ n Công giáo

ề ạ ấ ố ệ Cu n sách “V n đ  tôn giáo trong cách m ng Vi t Nam ­ lý

ự ủ ư ễ ể ậ ỗ ố lu n và th c ti n” c a Đ  Quang H ng; cu n “Quan đi m đ ườ   ng

ố ủ ữ ề ề ấ ả ở ệ l i c a Đ ng v  tôn giáo và nh ng v n đ  tôn giáo Vi t Nam

ệ ệ ố ồ ị hi n nay ”, Nxb Chính tr  Qu c gia, 2012… Đây là ngu n tài li u có

ứ ể ị ả ậ ế ề ấ ị giá tr , làm căn c  đ  tác gi ụ    lu n án đ  xu t ki n ngh  theo m c

ặ ề tiêu mà đ  tài đ t ra.

ả ề ả ữ ụ ể 1.3.2. Nh ng văn b n v  gi i pháp c  th

ự ế ề ả Trong quá trình đi kh o sát th c t ậ  đ  tài lu n án, tác gi ả    đã

ự ổ ả ở ị ế ổ ợ ươ có s  t ng h p các báo cáo t ng k t, các văn b n đ a ph ng.

ậ ứ ữ ể ọ ả ự ả Đây là nh ng lu n c  quan tr ng đ  tác gi xây d ng các gi i pháp

ề ả ấ ưở ủ ưỡ ề ố ệ cho v n đ   nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi t Nam t ớ   i

ủ ườ ở ậ ạ ờ ố đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu, b t c ấ ứ

ả ư ể ề ườ ố gi ả ự i pháp đ a ra đ u ph i d a trên quan đi m, đ ng l ỉ ạ   i ch  đ o

ả ướ ề ủ c a Đ ng và Nhà n c ta v  công tác tôn giáo.

Ữ

Ừ

Ữ

Ấ

Ậ

Ế

Ề

Ấ   1.4. NH NG V N Đ  MÀ LU N ÁN K  TH A VÀ NH NG V N

Ứ

Ặ

Ề

Đ  NGHIÊN C U Đ T RA

ể ấ ề ả ừ ấ ưở T  các công trình trên, có th  th y v n đ   nh h ủ   ng c a

ưỡ ề ố ệ ớ ờ ố ủ ạ tín ng ng truy n th ng Vi t Nam t i đ i s ng đ o c a ng ườ   i

ở ậ ị ượ ả Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh đã đ c gi ế   i quy t

ể ầ ằ ộ m t   ph n.   Có  th   khái   quát   r ng  các   công  trình  trên  rõ  ràng  là

ồ ư ệ ệ ị ả ậ ngu n t li u, tài li u có giá tr  giúp tác gi lu n án có cái nhìn

ệ ố ứ ể ả ọ ưỡ khoa h c, h  th ng đ  kh o c u tình hình tín ng ng, tôn giáo

ư ả ưở ủ ưỡ ề ố ệ cũng nh   nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi t Nam t ớ   i

14

ủ ườ ở ậ ạ ờ ố đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam

ộ ố ấ ư ậ ề ậ ạ ặ ị Đ nh. Bên c nh đó, lu n án đ t ra m t s  v n đ : nh  lu n án ch ỉ

ộ ố ấ ủ ậ ưỡ ề ố ệ ề rõ m t s  v n đ  lý lu n c a tín ng ng truy n th ng Vi t Nam

ạ ủ ờ ố ườ ở ậ và đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu; thông

ự ệ ả ạ ưở ủ ưỡ qua vi c phân tích th c tr ng  nh h ng c a tín ng ề   ng truy n

ớ ờ ố ạ ủ ườ ở ố th ng t i đ i s ng đ o c a ng i Công giáo ậ  giáo ph n Bùi Chu

ễ ủ ờ ổ ễ ỷ ệ ự ớ v i th c hành l nghi c a th  cúng t tiên, l k  ni m Thánh quan

ế ầ ứ thày đ u dòng, tôn kính Đ c Maria, T t Nguyên đán…

15

ươ Ch ng 2:

ƯỠ Ề Ệ TÍN NG Ố NG TRUY N TH NG VI T NAM

Ờ Ố Ủ Ạ ƯỜ Ở VÀ Đ I S NG Đ O C A NG I CÔNG GIÁO GIÁO

Ộ Ố Ấ Ậ Ậ Ề Ị PH N  BÙI CHU ­ NAM Đ NH ­ M T S  V N Đ  LÝ LU N

ƯỠ

Ố

Ề

Ệ

2.1. TÍN NG

NG TRUY N TH NG VI T NAM VÀ TÍN NG

ƯỠ   NG

Ố

Ề

Ệ

Ở

Ậ

Ị

TRUY N TH NG VI T NAM

GIÁO PH N BÙI CHU – NAM Đ NH

ưỡ ố ề ệ 2.1.1. Tín ng ng truy n th ng Vi t Nam

ể ể ằ ưỡ ề ố ệ Có th  hi u r ng, tín ng ng truy n th ng Vi ạ   t Nam là lo i

ưỡ ệ ề ạ ố hình tín ng ư ng do c  dân Vi t truy n th ng sáng t o nên trong quá

ứ ủ ề ạ ộ ậ   ạ trình lao đ ng sinh ho t. Trong ph m vi nghiên c u c a đ  tài, lu n

ỉ ề ậ ớ ưỡ ổ ưỡ án ch  đ  c p t i tín ng ờ ng th  cúng t tiên, tín ng ng thành

ưỡ ờ ẫ ữ ưỡ Hoàng làng và tín ng ng th  M u ­ nh ng tín ng ng có liên quan

ế ớ ờ ố ự ư ậ ầ tr c ti p t i đ i s ng tinh th n c  dân vùng giáo ph n Bùi Chu ­

ị Nam Đ nh.

ưỡ ố ề ệ ở 2.1.2. Tín ng ng truy n th ng Vi t Nam ậ    giáo ph n

Bùi Chu ­ Nam Đ nhị

ưỡ ề ố ệ ở ậ Tín ng ng truy n th ng Vi t Nam giáo ph n Bùi Chu ­

ổ ậ ề ậ ị ưỡ Nam Đ nh trong khuôn kh  lu n án đ  c p là tín ng ờ ng th  cúng t ổ

ưỡ ưỡ ờ ẫ tiên, tín ng ng Thành Hoàng làng, tín ng ạ   ng th  M u. Bên c nh

ặ ưỡ ồ ạ ề ị m t giá tr , các tín ng ố ng truy n th ng còn t n t ộ ố ặ   i m t s  m t

ả ị ph n giá tr .

Ờ Ố

Ủ

Ạ

ƯỜ

2.2. CÔNG GIÁO VÀ Đ I S NG Đ O C A NG

I CÔNG GIÁO

Ở

Ậ

Ị

GIÁO PH N BÙI CHU – NAM Đ NH

ượ ề 2.2.1. Khái l c v  Công giáo

16

ơ ấ ổ ạ ộ Công giáo là m t lo i hình tôn giáo có c  c u t ứ  ch c, có

ụ ễ ỉ ồ ệ ố h  th ng giáo lý, giáo l ât, nghi l hoàn ch nh. Công đ ng Vatican

ầ ớ II  (1962  –  1965) v i tinh th  n canh tân và thích nghi, là đ ngườ

ướ ụ ệ ủ ụ ộ h ng m c v  hi n hành c a Giáo h i Công giáo hoàn vũ, th ể

ệ ướ ề ả ể hi n rõ nét xu h ng canh tân, thích nghi, làm n n t ng đ  Giáo

ệ ề ườ ướ ụ ụ ủ ộ h i Công giáo Vi t Nam đ  ra đ ng h ng m c v  c a mình qua

ộ ồ ủ ư ụ ệ các th  chung c a H i đ ng Giám m c Vi ư t Nam. Th  chung năm

ượ ề ả ạ ưở 1980 đ ơ ở ể c đ  ra đã t o c  s   đ  quá trình  nh h ủ ng c a tín

ưỡ ề ố ệ ạ ủ ế ườ ng ng truy n th ng Vi ờ ố t Nam đ n đ i s ng đ o c a ng i Công

ệ ườ ị giáo Vi t Nam nói chung, ng i Công giáo Bùi Chu ­ Nam Đ nh nói

ắ ơ ễ ộ riêng di n ra sôi đ ng, sâu s c h n.

ử ị ị ậ 2.2.2. L ch s  giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh

ư ở ế ờ ẫ ượ Bùi Chu nh  đã nói trên, cho đ n bây gi v n đ c coi là

ạ ạ ế ề ệ ơ ầ n i đ u tiên giáo sĩ Công giáo đ n truy n đ o t i Vi t Nam. Có th ể

ượ ị ử ư ậ tóm l c l ch s  giáo ph n Bùi Chu nh  sau: giai đo n t ạ ừ ổ ầ    bu i đ u

ạ ừ ạ ừ ế ế đ n 1679; giai đo n t 1679 đ n năm 1924; giai đo n t ế    năm 1924 đ n

ế ả ướ nay. Đ n nay, Đ ng và Nhà n ạ   ề c đã ban hành nhi u chính sách t o

ậ ợ ề ủ ồ ạ ộ ờ ố ệ đi u ki n thu n l i cho ho t đ ng tôn giáo, đ i s ng c a đ ng bào

ượ ả ệ ở giáo dân ngày càng đ ồ c c i thi n. Đ ng bào giáo dân ấ    Bùi Chu r t

ự ự ự ệ ả ấ ở ph n kh i đóng góp tích c c vào s  nghi p xây d ng và b o v  T ệ ổ

qu c.ố

ạ ủ ờ ố ườ ở 2.2.3. Đ i s ng đ o c a ng i Công giáo ậ    giáo ph n

Bùi Chu ­ Nam Đ nhị

ạ ủ ờ ố ườ ượ Đ i s ng đ o c a ng i Công giáo đ c hình thành trên c ơ

17

ữ ề ộ ờ ố   ở s  giao thoa gi a ni m tin tôn giáo và văn hóa dân t c. Đ i s ng

ườ ở ậ ị ủ ạ đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh cũng

ơ ở ữ ữ ặ ự d a trên c  s  giao thoa gi a tín lý và nh ng nét văn hóa đ c thù

ổ ậ ị ờ ố   ủ c a vùng Bùi Chu ­ Nam Đ nh. Trong khuôn kh  lu n án, đ i s ng

ườ ở ậ ị ủ ạ đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh đ ượ   c

ứ ươ ự ệ ề nghiên c u trên hai ph ng di n: ni m tin và th c hành nghi l ễ

Công giáo.

ươ Ch ng 3

Ả ƯỞ Ủ ƯỠ Ố NH H NG C A TÍN NG Ề NG TRUY N TH NG

Ế Ờ Ố Ủ Ạ Ệ ƯỜ VI T NAM Đ N Đ I S NG Đ O C A NG I CÔNG GIÁO

Ở Ự Ậ Ạ Ị GIÁO PH N BÙI CHU ­ NAM Đ NH ­ TH C TR NG

VÀ NGUYÊN NHÂN

Ự

Ạ

Ả

ƯỞ

Ủ

ƯỠ

3.1. TH C TR NG  NH H

NG C A TÍN NG

Ề   NG TRUY N

Ờ Ố

Ố

Ủ

Ạ

Ệ

Ế

ƯỜ

TH NG VI T NAM Đ N Đ I S NG Đ O C A NG

I CÔNG GIÁO

Ở

Ậ

Ị

GIÁO PH N BÙI CHU – NAM Đ NH

ưở ủ ưỡ ờ ổ Ả 3.1.1.  nh h ng c a tín ng ng th  cúng T  tiên

ướ ồ ẫ ạ ồ ố Tr ớ   c Công đ ng Vatican II, các tín đ  v n s ng đ o v i

ườ ệ ề ạ ố ứ tâm th c ng i Vi t truy n th ng thông qua hàng lo t các nghi l ễ

ư ổ ễ ạ nh : tôn kính t tiên, l tiên nhân… Tuy nhiên, các giáo sĩ h n ch ế

ạ ộ ể ẽ ặ ặ ệ ữ và ki m soát ch t ch  nh ng ho t đ ng trên. Đ c bi ệ t, vi c th ờ

ơ ấ ị ấ ầ ặ ồ th n thánh b  c m ng t. Sau Công đ ng Vatican II, c  c u làng xã

ữ ươ ướ ấ ầ ọ không còn n a, h ng c cũng m t d n vai trò quan tr ng, tuy

18

ấ ẳ ữ ở ị nhiên, nó không m t h n đi b i chính nh ng qui đ nh t ừ ệ  l làng

ỗ ườ ừ thành văn đó đã ăn sâu trong tâm trí m i ng i dân, t ự ồ    đó s  h i

ề ố ị ươ ướ ượ sinh các giá tr  truy n th ng trong h ng c đ ể ệ c th  hi n qua

ệ ưỡ ờ ố ề ạ ố vi c duy trì các tín ng ủ   ng truy n th ng trong đ i s ng đ o c a

ườ ng i Công giáo.

Ả ưở ự ­  nh h ng tích c c

Ả ưở ủ ưỡ ề ố ệ nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi t Nam t ớ ờ   i đ i

ủ ườ ị ạ ố s ng đ o c a ng i Công giáo Bùi Chu ­ Nam Đ nh kh i đ u t ở ầ ừ

ề ả ể ấ ế ế ấ ạ ữ ứ ệ   ạ đ o hi u, và l y đ o hi u làm n n t ng. Có th  th y, gi a s  đi p

ệ ủ ươ ả ớ Công giáo và văn hóa Vi t Nam trong ch  tr ế ng th o hi u v i cha

ẹ ổ ợ m , t ự  tiên có s  phù h p.

ễ ủ ườ ả Nghi l ổ  tôn kính T  tiên c a ng ơ   ơ i Công giáo đ n gi n h n

ườ ứ ề ẫ ố ớ ng ư ặ   i không Công giáo, dù v n v i hình th c truy n th ng nh  đ t

ờ ổ ỗ ư bàn th  t tiên, gi ộ    vào 3 ngày, 49 ngày, 100 ngày… nh ng n i

ả ả ơ ưở ủ ưỡ ơ dung đ n gi n h n. Ngoài ra,  nh h ng c a tín ng ờ ng th  cúng

ủ ế ạ ổ ườ ở ậ ờ ố T  tiên đ n đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi

ẹ ủ ờ ố ể ệ ạ ị Chu – Nam Đ nh làm nên nét đ p c a đ i s ng đ o th  hi n trong

ứ ứ ứ ầ nghi th c ngày th  Sáu Tu n Thánh; trong nghi th c gia tiên và

ế ị trong d p T t Nguyên đán.

Ả ưở ­  nh h ự ng tiêu c c

Ở ệ ượ ễ ậ ườ giáo ph n Bùi Chu di n ra hi n t ng ng i qua đ i đ ờ ể

ở ả ưở ế ườ nhà lâu ngày gây  nh h ệ ng đ n v  sinh môi tr ng, hi n t ệ ượ   ng

ộ ố ị ố   ỗ m t s  gia đình Công giáo làm c  bàn d p ma chay hoành tráng, t n

ứ ể ề kém đ  khoe khoang v  hình th c...

19

ưở ủ ưỡ Ả 3.1.2.  nh h ng c a tín ng ng Thành Hoàng làng

Ả ưở ­  nh h ự ng tích c c

ạ ễ ứ ự Đ i l ộ  kính thánh Đa Minh ­ m t hình th c th c hành tín

ưỡ ứ ọ ạ ượ ử ng ng Thành Hoàng làng x , h  đ o đ c c  hành vào ngày 8/8,

ữ ộ ễ ớ ấ ủ ậ là m t trong nh ng ngày l l n nh t c a giáo ph n trong năm. Khi

ổ ạ ộ ứ ư ậ ộ ộ t ch c ho t đ ng r ướ ễ ầ c l r m r  nh  v y, Giáo h i đã thu hút

ư ấ ả ạ ầ g n nh  t ứ   t c  giáo dân tham gia sinh ho t tôn giáo, làm cho đ c

ượ ữ ữ ữ ế ượ tin đ c gi v ng, không nh ng th  mà ngày càng đ c nâng cao.

Ả ưở ­  nh h ự ng tiêu c c

ườ ệ ổ ứ Do   tâm   lý   ng i   Vi t   khi   t ch c   và   tham   gia   l ễ ộ     h i

ườ ộ ơ ầ ễ ọ ở ồ th ầ ng chú tr ng ph n h i h n ph n l . Khi tr  thành tín đ  Công

ộ ướ ầ ị ả ưở ở ộ giáo, ph n h i (các cu c r c) cũng ch u  nh h ng b i tâm lý

ườ ệ ườ ề ễ ủ trên c a ng i Vi t nên di n ra khá r m rà. Cũng vì ni m tin sâu

ườ ữ ắ s c mà không ít ng i Công giáo đã có nh ng t ư ưở  t ng thái quá

ệ ượ ư ươ ử ạ ở ứ nh  tung tin hi n t ng x ng thánh t ả  đ o ch y máu x  Lác

ấ ậ ự ự ự ệ Môn (xã Tr c Hùng, huy n Tr c Ninh) gây m t tr t t an ninh trên

ị đ a bàn.

ưở ủ ưỡ ờ ẫ Ả 3.1.3.  nh h ng c a tín ng ng th  M u

Ả ưở ự ng tích c c ­  nh h

ế ố ữ ả ậ ấ Y u t ề    n , âm tính r t sâu đ m trong tình c m và ti m

ườ ệ ượ ữ ế ậ ầ ứ th c ng i Vi t. Do đó, hình t ng n  xâm nh p vào h u h t các

ưỡ ở ệ tín ng ng, tôn giáo Vi t Nam, trong đó có Công giáo. Vai trò

ẫ ượ ọ ượ ề ủ c a các thánh m u đ c coi tr ng và giành đ ả   c nhi u tình c m.

ứ ứ ạ ồ ủ Trong lòng đ o đ c bình dân c a các tín đ  Công giáo, Đ c M ẹ

20

ề ầ ơ Maria nhi u khi g n gũi h n Chúa Giêsu.

ể ậ ằ ậ ủ   Có th  nói r ng, giáo ph n Bùi Chu là Giáo ph n riêng c a

ẹ ễ ẹ ễ ậ ậ M  Vô nhi m, giáo ph n Bùi Chu nh n M  Vô nhi m làm Quan

ấ ở ệ ệ ầ ậ ượ ự ơ th y đ  nh t b i quan ni m đã nh n đ c s  ban  n, che ch  t ở ừ

ẹ ễ ứ ứ ễ ẹ ẫ Đ c M . L  kính Đ c M  Vô nhi m hàng năm v n luôn đ ượ ổ  c t

ạ ễ ứ ữ ộ ầ ấ ậ ọ ch c là m t trong nh ng đ i l ấ    long tr ng và s m u t vào b c nh t

ở ậ Giáo ph n.

Ả ưở ­  nh h ự ng tiêu c c

ệ ễ ạ ườ Hi n   còn   di n   ra   tình   tr ng   ng ề   i   Công   giáo   ném   ti n

ẹ ặ ứ ề ố ướ ẹ ể ứ xu ng chân Đ c M , đ t hòm ti n d i chân Đ c M  đ  các tín

ớ ồ ướ ượ ồ đ   đóng   góp,   xin   s   r i   đem   “hóa”   tr c   chân   t ứ   ng   đài   Đ c

Maria...

Ự

Ủ

Ạ

3.2. NGUYÊN NHÂN C A TH C TR NG

ừ 3.2.1. Nguyên nhân t phía Công giáo

ừ ớ ộ   V i m t giáo Nguyên nhân t ộ  phía Giáo h i Công giáo:

ứ ậ ượ ườ ự ạ ph n mà “lòng đ o đ c bình dân” đ c ng ệ   i Công giáo th c hi n

ự ể ể ề ệ ừ ộ ớ v i nhi u bi u hi n phong phú thì s  ki m soát t phía giáo h i là

ư ự ữ ệ ấ ẫ ơ ộ ệ   ệ ấ r t khó th c hi n. H n n a, hi n v n ch a th y có m t tài li u

ươ ừ ứ ậ ộ quan ph ng nào t phía giáo ph n Bùi Chu hay m t giáo x  nào

ề ậ ộ ướ ẫ ụ ể ề ữ ậ đó thu c giáo ph n đ  c p hay h ẩ   ng d n c  th  v  nh ng chu n

ườ ạ ứ ự ệ ắ t c khi ng i Công giáo th c hi n “lòng đ o đ c bình dân”.

ừ ườ ườ : Ng i Công giáo Nguyên nhân t phía ng i Công giáo

ự ứ ệ ờ ờ ổ th c hi n các nghi th c th  cúng T  tiên, th  Thành Hoàng làng

ờ ẫ ề ố ừ ớ hay th  M u là do truy n th ng t ọ  phía cha ông h , cùng v i năm

21

ệ ệ ể ạ ữ tháng thì phát sinh nh ng bi u hi n l ch l c.

ừ ưỡ 3.2.2. Nguyên nhân t phía tín ng ố   ề ng truy n th ng

ệ Vi t Nam

ủ ự ụ ạ ồ ­ S  ph c h i nhanh chóng c a các lo i hình tín ng ưỡ   ng

ệ ề ề ậ ị dân gian trên đ a bàn giáo ph n Bùi Chu trong đi u ki n n n kinh

ự ề ặ t ế ị ườ  th  tr ng phát sinh nhi u m t trái, tiêu c c.

ộ ừ ấ ỉ ấ ­ Cán b  làm công tác văn hóa t ế  c p t nh đ n c p c  s ơ ở

ế ạ ế còn y u, thi u nh y bén.

ờ ố ự ế ­ Phong trào “Toàn dân đoàn k t xây d ng đ i s ng văn

ở ư ở ị ư ượ hóa” khu dân c ậ  đ a bàn giáo ph n Bùi Chu ch a đ c duy trì

ườ ứ ế ể ộ th ng xuyên, thi u các hình th c sinh đ ng đ  thu hút.

ệ ố ộ ớ ư ệ ả ả ồ ­ Ch a có h  th ng văn b n đ ng b  v i vi c qu n lý các

ạ ưỡ ề ế ấ ố lo i hình tín ng ự   ng truy n th ng. Ch  tài còn th p và khó th c

hi n.ệ

22

ươ Ch ng 4

Ự ƯỚ D  BÁO XU H Ộ Ố Ả NG VÀ M T S  GI I PHÁP

Ằ Ầ Ả ƯỞ NH M GÓP PH N PHÁT HUY  NH H Ự   NG TÍCH C C,

Ế Ả Ạ ƯỞ Ự Ủ H N CH   NH H NG TIÊU C C C A TÍN NG ƯỠ   NG

Ế Ờ Ố Ố Ạ Ệ Ề Ủ   TRUY N TH NG VI T NAM Đ N Đ I S NG Đ O C A

ƯỜ Ở Ậ Ị NG I CÔNG GIÁO GIÁO PH N BÙI CHU ­ NAM Đ NH

Ự

ƯỚ

ƯỞ

Ủ

4.1.   D   BÁO   XU   H

Ả NG   NH   H

NG   C A   TÍN   NG

ƯỠ   NG

Ờ Ố

Ố

Ủ

Ạ

Ề

Ế

Ệ

ƯỜ

TRUY N TH NG VI T NAM Đ N Đ I S NG Đ O C A NG

I CÔNG

Ở

Ậ

Ị

GIÁO

GIÁO PH N BÙI CHU – NAM Đ NH

ướ ự 4.1.1. Xu h ng tích c c

ướ ườ ả ồ ữ ­ Xu h ng tăng c ị ủ   ng b o t n phát huy nh ng giá tr  c a

ưỡ ố tín ng ề ng truy n th ng

ướ ệ ệ ố ậ ề ưỡ ­ Xu h ng hoàn thi n h  th ng pháp lu t v  tín ng ng, tôn

giáo

ướ ưở ừ ưỡ ­ Xu h ị ả ng ch u  nh h ng t tín ng ố   ề ng truy n th ng

ệ ồ Vi ộ t Nam và đ ng hành cùng dân t c

ướ ự 4.1.1. Xu h ng tiêu c c

ự ữ ự ả ưỡ Nh ng tiêu c c n y sinh trong th c hành tín ng ng th ờ

ổ ưỡ ưỡ cúng T  tiên, tín ng ng Thành Hoàng làng và tín ng ờ ẫ   ng th  M u

ứ ạ ế ơ ẽ ễ s  di n bi n ph c t p h n.

Ộ Ố Ả

Ầ

Ằ

Ả   4.2. M T S  GI I PHÁP NH M GÓP PH N PHÁT HUY  NH

ƯỞ

Ế Ả

Ự

Ạ

ƯỞ

Ủ

H

NG   TÍCH   C C,   H N   CH   NH   H

Ự NG   TIÊU   C C   C A   TÍN

ƯỠ

Ờ Ố

Ố

Ạ

Ế

Ề

Ệ

NG

Ủ   NG   TRUY N   TH NG   VI T   NAM   Đ N   Đ I   S NG   Đ O   C A

23

ƯỜ

Ở

Ậ

Ị

NG

I CÔNG GIÁO

GIÁO PH N BÙI CHU – NAM Đ NH

ả ồ ả ị 4.2.1. B o t n, phát huy các giá tr  di s n văn hóa Công giáo

ư ế ờ Các   công   trình   ki n   trúc   Công   giáo   nh   nhà   th ,   nhà

ể ầ ữ ệ ệ ậ ị nguy n, tu vi n... chính là nh ng giá tr  văn hóa v t th  c n đ ượ   c

ữ ậ ả ế ưở ồ ả b o   t n,   gi gìn,   phát   huy.   Do   ti p   nh n   nh   h ủ ng   c a   tín

ưỡ ữ ề ạ ộ ố ờ ng ng truy n th ng m t cách sáng t o, cùng th i gian, nh ng giá

ớ ượ ị ừ ế ơ ượ tr  văn hóa m i đ c đ m hoa, k t trái, v a có hàm l ng văn hóa

ượ ưỡ ừ Công giáo, v a có hàm l ng văn hóa tín ng ố   ề ng truy n th ng

ệ ả ồ ữ ệ ả ậ ị Vi t Nam. Vì v y, vi c b o t n, phát huy nh ng giá tr  di s n văn

ớ ủ ạ ạ ế ứ ầ   hóa Công giáo trong giai đo n m i c a cách m ng là h t s c c n

thi t.ế

ả ờ ố ề ậ ấ 4.2.2.  Gi i pháp  v  nâng  cao  đ i  s ng v t  ch t,  tinh

ầ ườ ồ th n cho đ ng bào ng i Công giáo Bùi Chu

ườ ở ế ề ầ ậ Ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu h u h t  đ u là

ữ ườ ờ ố ậ ấ ộ nh ng ng ặ   i dân lao đ ng, nhìn chung đ i s ng v t ch t còn g p

ầ ủ ọ ờ ố ề ộ nhi u khó khăn, trình đ  văn hóa và đ i s ng tinh th n c a h  còn

ể ấ ế ừ ộ th p. Phát tri n kinh t ờ   , xã h i, văn hóa, không ng ng nâng cao đ i

ậ ầ ầ ấ ở ố s ng v t ch t và tinh th n cho qu n chúng giáo dân ậ    giáo ph n

ỏ ấ ế Bùi Chu là đòi h i t t y u.

ả ệ ố ự ệ ề 4.2.3. Gi i pháp v  xây d ng, hoàn thi n h  th ng pháp

ố ớ ậ ưỡ ố ề ễ ộ lu t, chính sách đ i v i tín ng ng truy n th ng và l h i Công

giáo

ệ ố ố ớ ệ ệ ậ Vi c hoàn thi n h  th ng pháp lu t, chính sách đ i v i tín

ưỡ ề ố ễ ộ ế ứ ấ ế ng ng truy n th ng và l h i Công giáo là h t s c c p thi t. Làm sao

24

ạ ộ ầ ự ạ ể đ  các tôn giáo ho t đ ng lành m nh trên tinh th n t do tín ng ưỡ   ng,

ể ộ ề ữ ị tôn giáo, có th  phân bi ệ ượ t đ ạ   c nh ng gì thu c v  mê tín d  đoan có h i

ấ ề ơ ả ả ấ ộ ầ ữ ầ ố cho xã h i c n ph i c m... là nh ng v n đ  c  b n và c t lõi hàng đ u.

ả ố ộ ự ề 4.2.4. Gi ủ i pháp v  xây d ng, c ng c  đ i ngũ cán b ộ

làm công tác tôn giáo

ủ ệ ố ộ ổ ứ C ng c , ki n toàn b  máy t ch c làm công tác tôn giáo

ả ượ ậ ầ ộ ị ế trên đ a bàn thu c giáo ph n Bùi Chu c n ph i  đ c ti n hành

ườ ấ ượ ề th ng xuyên và đi vào chi u sâu ch t l ng. Công tác tôn giáo có

ệ ế ả ượ ề ề ấ ỏ ế quan h  đ n nhi u ngành, nhi u c p, đòi h i ph i đ c ti n hành

ủ ả ệ ố ố ợ ộ ị ồ đ ng b , ph i h p nh p nhàng c a c  h  th ng chính tr  d ị ướ ự i s

ự ế ủ ạ ả lãnh đ o tr c ti p c a Đ ng.

ả ườ ủ 4.2.5. Gi ề i pháp v  tăng c ng công tác tranh th  các

ỹ giáo s , Ban hành giáo trong Công giáo

ữ ề ọ ị ộ   Nh ng giáo sĩ đ u có v  trí vai trò quan tr ng trong giáo h i

ườ ồ ủ ườ ọ Công giáo. H  chính là ng i “cha” linh h n c a ng i Công giáo,

ườ ự ỉ ẫ ủ ọ ề ả ạ ẽ ng ờ   i Công giáo s  nghe theo s  ch  d n c a h  v  c  đ o và đ i.

ế ứ ủ ầ ậ ọ ộ Do đó, c n h t s c coi tr ng công tác v n đ ng, tranh th  các giáo

ủ ạ ậ ộ sĩ trong đ o Công giáo. Ngoài công tác v n đ ng, tranh th  các giáo

ệ ở ứ ọ ạ ủ sĩ là vi c tranh th  Ban hành giáo các x , h  đ o Công giáo.

ả ừ 4.2.6. Gi i pháp t ộ  phía Giáo h i Công giáo

ố ớ ệ ư ầ ộ Đ i v i Giáo h i Công giáo Vi ữ   t Nam, c n đ a ra nh ng

ụ ể ề ộ ờ ấ ề ẳ ạ ấ ị quy đ nh c  th , ch ng h n v n đ  bài trí bàn th , v n đ  m  chí,

ộ ồ ườ ụ ệ V n thánh, làm phép xác... H i đ ng Giám m c Vi ầ   t Nam c n

ế ỏ ữ ệ ấ ộ ồ thi ả t ph i bày t thái đ  rõ ràng khi xu t hi n nh ng tin đ n vô căn

25

ẹ ệ ứ ề ạ ể ệ ợ ụ ứ ề ệ c  v  vi c Đ c M  hi n ra, v  phép l đ  tránh vi c l i d ng.

ố ớ ữ ậ Đ i v i giáo ph n Công giáo Bùi Chu, nh ng ng ườ ứ   i đ ng

ự ế ứ ậ ầ ộ ầ đ u giáo ph n c n căn c  vào tình hình th c t ặ ế , m t m t ti p thu,

ủ ủ ạ ộ ườ ự ứ ng h  lòng đ o đ c bình dân c a ng ệ   i Công giáo trong th c hi n

ưỡ ờ ổ ễ ộ ờ ụ ặ tín ng ng th  cúng T  tiên, l ứ  h i, th  ph ng Đ c Maria, m t khác

ả ỏ ộ ướ ạ ớ ữ ệ ệ ph i bày t thái đ  tr c nh ng vi c làm l ch l c v i tín lý, giáo lý,

giáo lu t. ậ

ố ớ ứ ầ ế ủ Đ i v i giáo x , c n thi ụ   t nâng cao văn hóa c a linh m c

ỹ ụ ủ ầ trong duy trì văn hóa tâm linh và thu n phong m  t c c a ng ườ   i

ệ ứ ườ ườ Vi t.  Nâng cao ý th c cho ng i Công giáo và ng i không theo

ờ ố ơ ở ự ệ ệ Công giáo trong vi c th c hi n đ i s ng văn hóa c  s .

Ậ Ế K T LU N

ưỡ ộ ấ ứ ạ ề Tín ng ng, tôn giáo là m t v n đ  ph c t p mang tính

ử ủ ộ ườ ấ ướ ệ ố ị l ch s  c a xã h i loài ng i. Đ t n c Vi ộ t Nam là m t qu c gia

ưỡ ưỡ ề ả đa tín ng ng, tôn giáo. Các tín ng ố ng truy n th ng ph n  ánh

ờ ố ể ặ ầ ồ ộ ườ ậ đ m nét đ c đi m đ i s ng tinh th n c ng đ ng ng i Vi ệ ở  t

ạ ậ ằ ắ ồ ộ ườ vùng đ ng b ng B c B . Các tôn giáo ngo i nh p th ng chung

ớ ưỡ ư ừ ả ả ị ố s ng hoà bình v i các tín ng ng b n đ a mà ch a t ng x y ra

ế chi n tranh tôn giáo.

ằ ở ậ ậ ị Giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh là giáo ph n n m phía

ệ ự ề ằ ắ ộ ớ ồ ặ nam đ ng b ng B c b . V i đi u ki n t nhiên đ c thù, thu n l ậ ợ   i

ườ ườ ộ ở ị ả ề ườ c  v  đ ng sông, đ ể ng bi n, đ ng b  nên tr  thành đ a bàn du

ậ ừ ớ ế ứ ể nh p Công giáo t s m và phát tri n qui mô h t s c nhanh chóng.

ừ ượ ọ ớ ậ T  năm 1757, giáo ph n Bùi Chu (lúc đó đ c g i v i tên giáo

26

ậ ượ ả ph n Đông) đ c các giáo sĩ dòng Đa Minh cai qu n, cũng đ ượ   c

ề ậ ậ ậ ặ ớ ọ g i là giáo ph n Dòng v i nhi u nét đ c thù. Vì v y, giáo ph n này

ệ ậ ầ ị ạ   nh n thánh Đa Minh là quan th y đ  nh , ngày 8/8 hàng năm ­ Đ i

ễ ị ễ ọ ủ ườ l Kính Thánh Đa Minh ­ là d p l tr ng c a ng i Bùi Chu.

ằ ắ ồ ộ ộ ị ị Cũng do v  trí đ a lý thu c vùng đ ng b ng B c b , khu

ề ạ ậ ưỡ ự v c giáo ph n Bùi Chu có nhi u lo i hình tín ng ố   ề ng truy n th ng

ệ ổ ậ ưỡ ờ ổ Vi t Nam, trong đó n i b t là tín ng ng th  cúng T  tiên, tín

ưỡ ưỡ ờ ẫ ưỡ ng ng Thành hoàng làng và tín ng ng th  M u. Tín ng ng th ờ

ổ ưỡ ưỡ cúng T  tiên, tín ng ng Thành hoàng làng, tín ng ẫ   ờ ng th  M u

ữ ữ ẹ ả ắ ạ ị bên c nh nh ng giá tr , nh ng nét đ p làm nên b n s c văn hóa

ồ ạ ề ẫ ố ự ữ ể truy n th ng, v n còn t n t ữ   ệ i nh ng bi u hi n tiêu c c, nh ng

ụ ặ ả ắ ị ầ m t ph n giá tr  c n kh c ph c.

ậ ệ Khi Công giáo du nh p vào Vi ậ   t Nam, vào vùng giáo ph n

ề ể ị ả   Bùi   Chu,   quá   trình   truy n   giáo,   phát   tri n   Công   giáo   ch u   nh

ưở ắ ạ ở ưỡ ề ố h ng sâu s c b i các lo i hình tín ng ng truy n th ng Vi ệ   t

ổ ậ ưỡ ổ ờ Nam, trong đó n i b t là tín ng ng th  cúng T  tiên, tín ng ưỡ   ng

ưỡ ờ ẫ ả ưở Thành hoàng làng, tín ng ng th  M u. Quá trình  nh h ủ   ng c a

ưỡ ề ố ệ ủ ế ạ tín ng ng truy n th ng Vi ờ ố t Nam đ n đ i s ng đ o c a ng ườ   i

ở ậ ộ ị Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh là m t quá trình lâu

ạ ạ ớ ướ ạ dài v i hai giai đo n: giai đo n tr ồ   c và giai đo n sau Công đ ng

ệ ố ươ ướ Vatican II (1962 – 1965). Thông qua h  th ng h ng c các làng

ở ẳ ậ ị Công giáo ộ   ể  giáo ph n Bùi Chu, có th  kh ng đ nh dù giáo h i

ự ấ ồ ưỡ ngăn c m các tín đ  tin và th c hành các tín ng ố   ề ng truy n th ng

ệ ủ ạ ườ Vi ờ ố t Nam, trong đ i s ng đ o c a ng ẫ   i Công giáo Bùi Chu v n

27

ưở ừ ưỡ ằ ả ị ả ch u  nh h ng t các tín ng ng này. Tuy nhiên, ph i nói r ng,

ả ưở ủ ưỡ ề ố ệ quá trình  nh h ng c a tín ng ng truy n th ng Vi ế   t Nam đ n

ờ ố ủ ườ ở ậ ạ đ i s ng đ o c a ng i Công giáo giáo ph n Bùi Chu ­ Nam

ề ắ ộ ị ừ Đ nh   mang   nhi u   màu   s c   và   sôi   đ ng   là   t ồ     sau   Công   đ ng

ủ ươ ớ ủ Vatican   II,   v i   ch   tr ộ   ng   Canh   tân,   thích   nghi   c a   Giáo   h i

Rôma.

ưỡ ề ố ệ ỉ ả Tín ng ng truy n th ng Vi t Nam không ch   nh h ưở   ng

ạ ủ ờ ố ự ườ tích c c, làm phong phú thêm đ i s ng đ o c a ng i Công giáo ở

ạ ậ ả ị ộ   giáo ph n Bùi Chu ­ Nam Đ nh mà b n thân nó cũng t o nên m t

ạ ủ ờ ố ự ệ ườ ố ể s  bi u hi n tiêu c c trong đ i s ng đ o c a ng ơ   i Công giáo n i

ả ưở ự ả ưở ẫ đây. Dù là  nh h ng tích c c hay là  nh h ự ng tiêu c c, v n có

ố ấ ớ ể ậ ị ừ ủ th  nh n ra nguyên nhân c a nó ch u chi  ph i r t l n   t phía

ả ướ ệ ấ ở ỉ ề ả Đ ng, Nhà n c Vi t Nam, Đ ng và chính quy n các c p t nh

ừ ị Nam Đ nh và t ộ  phía Giáo h i Công giáo.

ờ ạ ằ ớ ướ ớ ự Trong th i đ i m i, nh m h ng t i xây d ng nông thôn

ế ố ự ớ ố ẹ ườ m i, xây d ng n p s ng văn hóa t t đ p cho ng i Công giáo Bùi

ữ ế ệ ả ưở ự ữ ế ạ Chu, vi c ti p thu nh ng  nh h ả   ng tích c c, h n ch  nh ng  nh

ưở ủ ự ưỡ ề ố ệ ế h ng tiêu c c c a tín ng ng truy n th ng Vi ờ   t Nam đ n đ i

ạ ủ ườ ở ậ ố s ng đ o c a ng i Công giáo ế ứ ầ    giáo ph n Bùi Chu là h t s c c n

ế ế ự ụ ể ệ ầ thi t. Thi ộ   t nghĩ đ  hoàn thành m c tiêu trên, c n th c hi n m t

ả ừ ả ướ ệ ệ ố h  th ng các gi i pháp t phía Đ ng, Nhà n c Vi ả   t Nam, Đ ng

ấ ở ỉ ề ị ừ ộ và chính quy n các c p t nh Nam Đ nh và t phía Giáo h i Công

giáo.

28

Ố Ủ Ụ DANH M C CÔNG TRÌNH ĐàCÔNG B  C A TÁC GI Ả

Ậ Ề Ế CÓ LIÊN QUAN Đ N Đ  TÀI LU N ÁN

ệ ả ưỡ 1. Mai Di u Anh (2010), “Gi ế ấ ề i quy t v n đ  tín ng ng, tôn giáo liên

ụ ế ạ ọ ậ ự T p chí Khoa h c và Giáo d c an quan đ n an ninh, tr t t ”,

ninh, s  9ố

ộ ố ấ ề ề ộ ệ ậ ễ 2. Mai Di u Anh (2011), “M t s  v n đ  v  h i nh p nghi l Công

ưỡ ổ ườ ệ ớ giáo v i tín ng ờ ng th  cúng t ủ  tiên c a ng i Vi ệ   t hi n

ứ ạ nay”, T p chí Nghiên c u tôn giáo, s  12.ố

ề ấ ệ ệ ề ả ồ   3. Mai Quang Hi n, Mai Di u Anh (2012), “V  v n đ  b o t n

ậ ự ữ ả ả ị nh ng giá tr  văn hóa và b o đ m an ninh tr t t trong các

ở ệ ạ ề   T p chí Nhân quy n, ễ ộ l h i tôn giáo Vi ệ t Nam hi n nay”,

s  5ố

ề ạ ễ ệ 4. Mai Di u Anh (2012), “Vài nét v  Đ i l Kính Thánh Đa Minh ở

ậ ứ ạ T p chí Nghiên c u tôn giáo, giáo ph n Bùi Chu”, s  11ố

ữ ệ ệ ị 5. Mai Quang Hi n, Mai Di u Anh (2012), “Nh ng giá tr  văn hóa

ễ ộ ả ả trong các l h i tôn giáo ở ệ  Vi t Nam và gi ả i pháp đ m b o an

ậ ự ễ ộ ệ ọ T a đàm khoa ninh tr t t trong l h i tôn giáo hi n nay”,

ộ ố ấ ề ề ư ấ ả ồ ọ h c M t s  v n đ  v  văn hóa tôn giáo và t v n b o t n di

ệ ạ ả s n văn hóa tôn giáo trong giai đo n hi n nay , Trung tâm b oả

ả ộ ồ t n di s n Văn hóa tôn giáo, Hà N i

ề ự ệ ả ả ủ 6. Mai Di u Anh (2012), “Đ m b o quy n t do tôn giáo c a tín đ ồ

ệ ậ T pạ Công giáo Vi t Nam ­ t ừ ự ễ ở  th c ti n giáo ph n Bùi Chu”,

2

chí M t tr n, ặ ậ  s  12ố

ộ ố ố ủ ệ ạ 7. Mai Di u Anh (2013), “M t l i s ng đ o bình dân c a giáo dân

ứ ẹ ậ ị giáo ph n Bùi Chu (Nam Đ nh) ­ lòng sùng kính Đ c M  vô

ễ ộ ứ ạ T p chí Nghiên c u tôn giáo, nhi m nguyên t i”, s  4ố