ƯƠ Ề CH

Ự Ự NG 6: XÂY D NG DÒNG TI N VÀ  Ủ PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

Ộ

N I DUNG CHÍNH

ề ự

1.

Ướ ượ c l

ng dòng ti n d  án

ề

ợ

ị

2.Xác đ nh dòng ti n phù h p

ưở

ế

Ả 3.  nh h

ủ ng c a thu

ề

ạ

ỉ

4.Đi u ch nh theo l m phát

ủ

ự

5.Phân tích r i ro d  án

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ÁN

ề

ố

ồ ự ệ ề ổ ả ọ ủ ờ ả ữ

ự

ậ ượ ề ề

ể ị

ở ờ ộ ự ề ả

ạ ộ ự ủ ự ố ờ Khái ni m dòng ti n  ự Dòng ti n là b ng d  toán thu chi trong su t th i  gian tu i th  c a d  án, nó bao g m nh ng kho n  ề ề ự th c thu (dòng ti n vào) và th c chi (dòng ti n ra)  ự ướ ừ ủ c a  d   án  tính  theo  t ng  năm.  Qui  c  ghi  nh n  ự ủ ề dòng ti n vào và dòng ti n ra c a d  án đ u đ c  ố   th i  đi m  cu i  năm.  Nói  chung,  dòng  xác  đ nh  ti n là toàn b  các kho n th c thu và th c chi qua  các năm trong su t th i gian ho t đ ng c a d  án.

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ÁN

 Dòng ti n ra (outfolws) – dòng ti n hình thành t

ề ừ các

ự ả ề kho n chi qua các năm cho d  án.

ề ự

ọ ầ ầ ậ ng  g i  là  chi  đ u  t

ầ ạ ầ ư ả

ườ ư ể ả nh ng năm sau.

th nh ng  cũng  không  lo i  tr   kh   năng  chi  đ u  t th  dàn tr i và phát sinh ti p theo  ồ ở ữ ữ ỉ

ể ả

ả ố ị ể ự ầ ạ ể ộ

ủ  Dòng  ti n  ra  t p  trung  vào  năm  đ u  c a  d   án  nên  ư   ban  đ u  (initial  outlay)  ừ   có  ế ề  Dòng ti n ra không ch  có bao g m nh ng chi phí liên  ế ầ ư quan đ  đ u t  tài s n c  đ nh mà còn k  c  chi đ u  ả ư ư   tài  s n  l u  đ ng  đ   d   án  có  th   đi  vào  ho t  t ộ đ ng.

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ÁN

 Dòng ti n vào (inflows) – dòng ti n hình thành

ề ề

ừ ủ ự ả t các kho n thu qua các năm c a d  án. Dòng

ắ ầ ự ề ti n  vào  b t  đ u  hình  thành  khi  d   án  đi  vào

ạ ộ ự ế ấ ứ ho t đ ng và ch m d t khi k t thúc d  án.

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ÁN

 Dòng ti n ròng (net cash flows) – dòng ti n hình thành t

ầ

ạ

ề ệ

ừ ề   i sau khi chúng ta

ề

ề

chênh l ch hay nó chính là ph n còn l ừ ấ l y dòng ti n vào tr  cho dòng ti n ra.

 Dòng ti n t

ề ự ề

do (free cash flows) – dòng ti n hình thành t ầ

ề ầ ư

ạ ừ

ả ư

ể ả

ố ị

ả

ề

ự

ỉ

ừ    tăng thêm  dòng ti n ròng sau khi lo i tr  ph n chi đ u t ộ ẫ ả tài s n, k  c  tài s n c  đ nh l n tài s n l u đ ng. Dòng  ể ử ụ ị ề ự   do  là  dòng  ti n  xác  đ nh  sau  cùng và  s  d ng  đ   ti n  t ị xác đ nh các ch  tiêu đánh giá d  án.

ầ ư

t b ; ph

ử ậ ả ng ti n v n t ườ

ệ ả ẩ

ữ ề ẩ

Ề Ự ƯỚ ƯỢ NG DÒNG TI N D   C L 1. •Dòng ti n đ u t ề ầ ư ả ố ị  tài s n c  đ nh ÁN ằ ả   nh m  hình  thành  nên:  nhà  c a,  +  Các  kho n  đ u  t ậ ế ị ế ươ i,  v t ki n trúc; máy móc, thi ế ị ụ ề ế ị ẫ ụ n  thi t  b   truy n  d n;  thi t  b ,  d ng  c   qu n  lý;  v ả ả ệ ậ cây lâu năm, súc v t làm vi c và cho s n ph m … tho   mãn các tiêu chu n v  TSCĐ h u hình.

ả ả

ậ

ự ậ

ự ệ ẩ ậ ị

ể ậ

ả

ứ ế ả ề ợ ọ ằ ể ằ ệ ế ầ ư  hình thành nên các tài s n  + Các kho n chi phí đ u t ấ ố ị c  đ nh vô hình: chi phí đ t đai: chi phí thành l p doanh  ầ ư ứ ệ   nghi p (chi phí nghiên c u, thăm dò, l p d  án đ u t thành  l p  doanh  nghi p,  chi  phí  th m  đ nh  d   án,  chi  phí h p thành l p,…); chi phí nghiên c u phát tri n, chi  ề ,  phí b ng phát minh, b ng sáng ch , b n quy n tác gi i th  kinh doanh. chuy n giao công ngh , chi phí v  l

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ÁN

ả

ề

ế

ơ

ố ị ẽ ế

ậ

ượ

ề

ế

ệ

•Dòng ti n liên quan đ n thanh lý tài s n  ố ị c  đ nh ả ế ộ N u bán đi m t tài s n c  đ nh cao h n giá  ạ ủ ị ế i c a nó s  làm tăng lãi ròng  tr  k  toán còn l ế ị ch u thu  và do đó tăng thu  thu nh p doanh  ư c  xem  nh   nghi p,  ti n  thu   tăng  này  đ ư l u kim chi ra.

ế

ng pháp đ

ươ ệ

ạ

ố

ấ ế ộ

ớ

Ề Ự ƯỚ ƯỢ NG DÒNG TI N D   C L 1. Ví  d : ụ Doanh  nghi p có m t TSCĐ  nguyên giá 100  trđ,  ộ ệ ườ ượ đ ng  c kh u hao h t trong 5 năm theo ph ÁN ứ ẳ th ng.  Đ n  cu i  năm  th   3,  doanh  nghi p  bán  l i  TSCĐ  ệ này cho m t doanh nghi p khác v i giá bán 50 trđ.

ố

ư ậ

ị ế

ạ

ầ

ậ

ị

ả ộ

ữ ế ế ấ

ế

ệ

ệ

ượ ồ

ả ộ

ư

ế

ệ

ư

ệ

ồ

ứ ế Nh  v y, hao mòn TSCĐ đ n cu i năm th  3: (100/5)x3  ạ = 60 trđ; giá tr  k  toán còn l i là: 100 – 60 = 40 trđ; chênh  ị ế ệ i là ph n thu nh p  l ch gi a giá bán và giá tr  k  toán còn l ế ch u thu  TNDN: 50 – 40 = 10 trđ; thu  TNDN ph i n p là  (thu  su t thu  TNDN 32%): 10 x 32% = 3,2 trđ. Có nghĩa  c  50  tri u  là  khi  bán  đi  TSCĐ  này  doanh  nghi p  thu  đ ồ đ ng (thu vào) nh ng ph i n p thu  3,2 tri u đ ng (chi ra)  ộ ạ i ta có l u kim là: 50 – 3,2 = + 46,8 tri u đ ng (thu  g p l vào).

ụ

ớ

ạ ủ

ị ế ữ

Ề Ự ƯỚ ƯỢ C L 1. NG DÒNG TI N D   ươ Ví  d :ụ  T ư ự ư ả ử   nh   ví  d   trên  nh ng  gi ng  t   s   ÁN ượ ệ ỉ doanh  nghi p  ch   bán  đ c  TSCĐ  trên  v i  giá  20  ệ ồ tri u đ ng. ự ươ , giá tr  k  toán còn l ng t T ệ

ạ

ị ế ợ ườ

ệ ả ậ

ộ ư

ệ

ế ả ồ

ả ộ ờ ố ư

i c a TSCĐ  là 40  i  trđ, chênh l ch gi a giá bán và giá tr  k  toán còn l là:  20  –  40  =  ­20  trđ,  trong  tr ng  h p  này  doanh  ế ệ nghi p  có  m t  kho n  thu   thu  nh p  doanh  nghi p  ượ c xem là l u kim thu vào là: 20 x 32% = 6,4 trđ.  đ Có  nghĩa  là  khi  bán  đi  TSCĐ  này  doanh  nghi p  thu  ượ c  20trđ  (thu  vào)  đ ng  th i  gi m  thu   TNDN  đ ph i n p là 6,4 trđ (thu vào) cu i cùng ta có dòng l u  kim là 20 + 6,4 = 26,4 trđ (thu vào).

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ộ

ộ ố

ư

ố ư

ÁN •Dòng ti n v  v n l u đ ng ề ề ố ư ộ ố ư ủ ứ ớ M c  tăng  lên  c a  v n  l u  đ ng  ròng  so  v i  năm  ượ ượ ạ ư ư ướ c  xem  nh   là  l u  kim  chi  ra.  Ng i,  c  đó  đ c  l tr ượ ả ố ư ượ l c  xem  là  ng  v n  l u  đ ng  ròng  gi m  xu ng  đ dòng l u kim thu vào. ộ ả ư

ạ ộ ư ộ

ầ ư ế ướ

ế ộ ư ượ ầ ứ L u ýư : V n l u đ ng đáp  ng cho nhu c u ho t đ ng  ủ ứ ầ c a m t năm ph i đ a vào đ u năm đó t c là đ a vào  ờ ạ ố  ti n hành  c. Khi k t thúc th i h n đ u t cu i năm tr ộ ố ư ồ ạ ả ư i toàn b  v n l u  thanh lý tài s n l u đ ng, thu h i l ộ đ ng và đ c xem là l u kim thu vào.

ộ

ƯỚ ƯỢ C L ấ

ư

Ề Ự NG DÒNG TI N D   ạ ộ ả ề ự ế ạ ộ ế ế ứ

ệ ấ

ế

ự ữ ầ

ộ ượ

ả

ế ị

1. ấ ủ Ví  dụ:  Công  su t  ho t  đ ng  c a  m t  dây  chuy n  s n  xu t  ớ ủ ầ m i  c a  doanh  nghi p  d   ki n  nh   sau:  Năm  ho t  đ ng  đ u  ÁN ạ ứ ạ t k , năm th  hai và năm th  ba đ t  tiên đ t 60% công su t thi ố ạ ứ ứ ứ ư 70%, năm th  t , năm th  năm, năm th  sáu đ t 95%, năm cu i  ạ ộ ế ệ ướ c tính n u huy đ ng h t 100%  cùng đ t 80%. Doanh nghi p  ệ ầ ấ ng  nguyên  li u  d   tr   c n  công  su t  thì  c n  ph i  có  m t  l thi

t tr  giá 200 trđ.

Năm thứ

1

2

3

4

5

6

7

0

ượ

L

ệ ng nguyên li u cho các

0

120

140 140 190 190 190 160

năm

ố ượ

ớ

S  l

ổ ng thay đ i so v i

­120

­20

0

­50

0

0

+30

năm tr

cướ

ư

ệ ề L u kim v  nguyên li u

­120

­20

0

­50

0

0

160

ƯỚ ƯỢ C L ươ

Ề Ự NG DÒNG TI N D   ư

ng ngân l u

ư ạ ộ ng pháp  ự ướ ượ c l ế ng  pháp  tr c  ti p  ­  Ngân  l u  ho t  đ ng

ừ ạ ộ ủ ự

ề ừ

các ho t đ ng c a d  án ủ ự ạ ộ ừ ề ề ằ

ạ ộ ư ế

ế

ố ư ộ ầ

1. Hai ph ÁN ươ Ph bao g m:ồ ề • Dòng ti n thu vào t • Tr  đi dòng ti n chi ra cho ho t đ ng c a d  án. •  Dòng  ti n  ròng  b ng  dòng  ti n  thu  vào  tr   cho  ề dòng ti n chi ra. ươ Ph ng  pháp  gián  ti p  ­  Ngân  l u  ho t  đ ng  bao g m:ồ  L i nhu n sau thu ậ ợ  C ng kh u hao ấ ộ C ng ho c tr  thay đ i nhu c u v n l u đ ng. ổ ừ ặ ộ

1.

ƯỚ ƯỢ C L

Ề Ự NG DÒNG TI N D

ủ ự ề

ế ị

ư ả

ệ ướ ở

ÁN ượ ị Sau  khi  xác  đ nh  đ c  dòng  ti n  ròng  c a  d   án  ề ể ử ụ chúng ta có th  s  d ng dòng ti n ròng này cùng  ể ỉ ấ ị ấ ấ ớ v i su t chi t kh u nh t đ nh đ  xác đ nh các ch   ủ ự tiêu đánh giá hi u qu  tài chính c a d  án, nh  đã  ỉ ch  ra

ầ  ph n tr c.

Ề

Ị

2.XÁC Đ NH DÒNG TI N PHÙ

H PỢ

ử ụ ề ợ

 S  d ng dòng ti n thay vì l  Vì sao c  s  dùng đ  đánh giá d  án không ph i

ậ ế i nhu n k  toán  ự ể ả

ợ ạ ề i là dòng ti n?

ơ ở ậ i nhu n mà l ậ là l ợ ể ờ

ậ ả

ả ề ủ ự ổ ự ủ ợ

 L i  nhu n  không  ph n  ánh  chính  xác  th i  đi m  thu và chi ti n c a d  án, vì v y không ph n ánh  m t  cách  chính  xác  t ng  l i  ích  c a  d   án  theo  th i giá ti n t

ộ ờ ề ệ

Ề

Ị

2.XÁC Đ NH DÒNG TI N PHÙ

H PỢ

ố ẳ ạ

ả ề ả

ả ả ộ ẹ ạ

ầ ệ

ề ấ ỗ ồ

ậ

 Ch ng  h n,  chúng  ta  xem  xét  tình  hu ng  nghiên  ế ứ c u b ng k t qu  kinh doanh và b ng dòng ti n  ồ ư ủ   900  tri u  đ ng,  t o  ra  c a  m t  kho n  đ u  t ồ doanh  thu  1.000  tri u  đ ng  trong  ba  năm,  chi  phí  ệ ằ b ng  ti n  m i  năm  500  tri u  đ ng  và  kh u  hao  ế ấ ề đ u trong ba năm. Thu  su t thu nh p công ty là  ậ 30% và t

ầ i nhu n yêu c u là 8%. ỷ ấ ợ  su t l

Ề

Ị

2.XÁC Đ NH DÒNG TI N PHÙ

ọ ự ữ ề

ế ậ

H PỢ ụ Ví d  4: Minh h a s  khác nhau gi a dòng ti n và  ợ l

ự

ợ

ổ

ộ

D a vào l

ậ i nhu n Năm

0

1

2

3

T ng c ng

ằ

1000

3000

ề

1000  500

1000  500

500

ướ

ế c thu

ợ ộ ợ

ề Doanh thu b ng ti n  ằ Chi phí b ng ti n  1500  ấ Kh u hao  ậ L i nhu n tr ế N p thu   ế ậ L i nhu n sau thu

300  200  60  140

300  200  60  140

300  200  60  140

900  600  180  420

ệ

ồ

NPV (8%) = 140/(1+0,08) + 140/(1+0,08)2+140/(1+0,08)3 = 360,79 tri u đ ng.

i nhu n k  toán.

Ề

Ị

2.XÁC Đ NH DÒNG TI N PHÙ

ề

H PỢ ự D a vào dòng ti n

ổ

ộ

Năm

0

1

2

3

T ng c ng

ề

ằ

1000

ề

Doanh thu b ng ti n  ằ Chi phí b ng ti n

1000  500

1000  500

3000  500

1500

­ 900

ướ

Mua tài s n ả ề Dòng ti n ròng tr

­ 900  ế c thu

­ 900

500

500

500

600

ộ

ề

ế ­ 900

60  440

60  440

60  440

180  420

ệ

= 440/(1+0,08)1+440/(1+0,08)2+440/(1+0,08)3 – 900  ồ

ế N p thu   Dòng ti n ròng sau thu    NPV (8%)   = 233,93 tri u đ ng

Ề

Ị

2.XÁC Đ NH DÒNG TI N PHÙ

ạ ự

ề ơ ở

ậ

ả ợ ộ ậ ữ ề ế ể ướ  d a vào đó đ

ề ự

H PỢ ể ừ K  t  đây v  sau, khi xem xét d  án, b n luôn luôn  ứ ự ớ ằ nh  r ng c  s   đánh giá d  án là dòng ti n ch   ợ ế i nhu n k  toán. L i nhu n k  toán  không ph i l ố ự ỉ c  ch  là m t trong nh ng yêu t ề ượ ng  dòng  ti n,  còn  khi  tính  PP,  NPV,  IRR  hay  l ề MIRR đ u d a vào dòng ti n

Ả ƯỞ Ế 3.  NH H Ủ NG C A THU

ậ ế ế

ộ ậ ề ự

ế

ộ

ậ ấ

ả ộ ấ ắ ế Thu   thu  nh p  công  ty:  Thu   thu  nh p  công  ty  là  ị ượ ự ủ c  xác  đ nh  d a  m t  dòng  ti n  ra  c a  d   án,  đ ế ủ ả ự vào báo cáo k t qu  kinh doanh c a d   án. Thu   ở ị ươ thu  nh p  công  ty  ch u  tác  đ ng  b i  ph ng  pháp  ự ợ ủ tính  kh u  hao  và  chính  sách  vay  n   c a  d   án,  ộ ự ẽ ạ kh u  hao  và  lãi  vay  s   t o  ra  cho  d   án  m t  lá  ế ả ch n thu  và làm gi m thu  ph i n p.

Ạ Ề Ỉ 4.ĐI U CH NH THEO L M PHÁT

ả ưở

l

ỷ ệ ạ ợ i ích mang l

ủ ắ ả ế ế ấ ớ ng  r t  l n  đ n  k t  qu   ề ướ ượ ng  dòng  ti n  c  l ỳ ọ   l m  phát  k   v ng,  vì  ạ ừ ự  d   i t ầ ả ng lai không đ  bù đ p cho kho n đ u

ạ L m  phát  cũng  nh  h ậ ộ ự ủ c a  m t  d   án.  Vì  v y  khi  ầ ướ ượ ự d   án  c n  ng  t c  l ể ạ l m phát cao có th  làm cho l án trong t ư t ươ  hôm nay.

ề

ế

M. Dòng ti n danh nghĩa và chi

ấ t kh u

Bài s  1ố : ự Có 1 d  án đ u t ở ứ

ầ ư ấ

m c lãi su t danh nghĩa là 15%

ề

ệ

ồ

ự Dòng ti n th c (Tri u đ ng)

D  ánự

Năm

M

0 ­ 100

1 35

2 50

3 30

ả ử ỷ ệ ạ

s  t

ề  l m phát là 10% dòng ti n D nghĩa năm 1 là 35x1.1

l

Gi =38.5

2)1.1(50 3)1.1(30

Ạ Ề Ỉ 4.ĐI U CH NH THEO L M PHÁT

tr

NPV

5.5

100

2

3

(cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0)

năm 2 là               =60.5 năm 3 là                =39.9 5.60 9.39 )15.01( )15.01(

5.38 15.01

(cid:0) (cid:0) (cid:0)

Ạ Ề Ỉ 4.ĐI U CH NH THEO L M PHÁT

Rn

Rr

i

1

1(

1)(

)

(cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0)

1

1

(cid:0) (cid:0)

Rr

LSCKT

1

1

(cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0)

Rn i

LSCKDN TLLP

1

1

ế ế

ấ ấ

ự t kh u th c t kh u danh nghĩa

LSCKT (Rr) :       lãi su t chi LSCKDN (Rn):    lãi su t chi TLLP (i):              T  l

ấ ấ ỷ ệ ạ  l m phát

(cid:0) (cid:0)

(cid:0)

LSCKT

%5.41

(cid:0) (cid:0) (cid:0)

(cid:0)

NPV

tr

100

5.5

3

2

(cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0) (cid:0)

35 .01

045

30 )045 .01(

15.01 1.01 50 )045 .01(

(cid:0) (cid:0) (cid:0)

ạ

ị ườ

ệ ổ ứ

ả

ị

ủ ự

ứ ộ

ắ ủ

ượ

ư

ậ ỹ ơ ở ng,  k   thu t  ­  Trên  c   s   phân  tích  các  khía  c nh  th   tr ư ượ  ch c qu n tr ,… chúng ta đã tính đ công ngh , t c các l u  ư kim chi ra và l u kim thu vào c a d  án. Tuy nhiên, chúng ta  ắ ch a đánh giá đ c m c đ  không ch c ch n c a các dòng  ư l u kim này.

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

ế

ữ

ế

ể ề ậ  chính có th  đ  c p đ n là: ị ổ

ộ

ố

:  tính  n  đ nh,  t c  đ   tăng  GDP,  thu

ứ

ủ ạ

ng:  m c  đ   c nh  tranh,  đ i  th   c nh

ộ ạ ế ố ầ

ố  đ u vào,…

ấ

ế ỷ

ố  giá h i đoái,

ế ố Nh ng y u t ệ ề   ­  Đi u  ki n  kinh  t ư ậ ủ nh p c a dân c ,…  ị ườ ệ ề ­  Đi u  ki n  th   tr ấ ả tranh, kh  năng cung c p các y u t ả ­ Tình hình giá c , lãi su t, chính sách thu , t …

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

ươ Ph ộ ạ ng pháp phân tích đ  nh y

ạ ầ ư

ươ ươ

ắ ổ ủ ự ự

ế ự ổ ủ

ộ ự ng  pháp  phân  tích  đ   nh y  d   án  đ u  t   là  Ph ế ố ố ệ ữ ng pháp phân tích m i quan h  gi a các y u t ph   ả ệ ỉ ớ ắ ầ đ u vào không ch c ch n v i các ch  tiêu hi u qu   ế ố ầ ủ c a d   án: s  thay  đ i c a các y u t   đ u vào tác  ả ự ệ ỉ ộ đ ng đ n s  thay đ i c a các ch  tiêu hi u qu  d   ư ế án nh  th  nào.

ệ ả ủ ự ồ ờ

ỉ ố ệ ầ

ấ ể ậ

Các ch  tiêu hi u qu  c a d  án bao g m: th i gian  ồ hoàn v n (PP), hi n giá thu h i thu n (NPV), su t  ồ ộ ộ ỉ ố ợ thu h i n i b  (IRR), ch  s  l i nhu n (PI),  đi m  ố hoà v n (BEP).

Ự

ủ ự ị

ộ ế ổ ủ

ườ c  nh ng  y u  t

ệ

ừ ế ượ t  đ ế ế ố  đó quan tâm đ n các y u t

ạ Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN ấ ạ Phân tích đ  nh y cho th y tính  n đ nh c a d  án  ộ ướ tr ng kinh  c các bi n đ ng khách quan c a môi tr ế ố ầ ư ế ữ ậ   ,  giúp  nhà  đ u  t t   nh n  bi ộ ả ủ ự ạ ầ đ u vào nào có tác đ ng m nh đ n hi u qu  c a d   ế  này trong khi tính  án, t ự toán, so n th o và trong quá trình khai thác d  án.

ạ

ơ ố ả ộ ữ

ự ự ượ ự

ữ ng b i nh ng y u t

ế ộ

ể ấ ậ ầ ư   ự c nh ng d  án an toàn h n trong s  các d   c coi là an toàn là d  án ít  ế ố ầ ứ  đ u vào, t c là, khi  ả ự ế  đ u vào có s  bi n đ ng, các k t qu   ớ ạ i h n có th  ch p nh n

Phân  tích  đ   nh y  cũng  cho  phép  các  nhà  đ u  t ượ ọ ch n đ ạ ừ án lo i tr  nhau. D  án đ ở ưở ị ả b   nh h ế ố ầ ữ nh ng y u t ằ ẫ ủ ự c a d  án v n n m trong gi c.ượ đ

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

ộ ể ướ Đ  phân tích đ  nh y tr

ế ố ầ ế ầ ạ ả   đ u  vào  nh  h

ế ố

ế

ấ ả ầ ỉ ấ ị ệ ạ ủ

ỉ

ở

ệ ả

ế ố ầ ế ố

ả

ớ ế ố c h t c n đánh giá  ế ưở ữ ng  đ n  trong  nh ng  y u  t ọ ầ các ch  tiêu đ u ra thì y u t  nào là quan tr ng  ị ỉ và  b t  đ nh  nh t.  Ti p  theo,  xác  đ nh  các  ch   ộ tiêu hi u qu  c n phân tích. Tính đ  nh y c a  ả ố ớ ế ố ầ ệ   đ u  vào  đã  ch   tiêu  hi u  qu   đ i  v i  y u  t ộ ố ằ ị  trên b ng cách đánh giá t c đ  thay  xác đ nh  ộ ớ ố ỉ ổ ủ đ i  c a  ch   tiêu  hi u  qu   só  v i  t c  đ   thay  ộ ế ổ ủ ổ đ i c a y u t  đ u vào. N u t c đ  bi n đ i  ộ ế ệ ỉ ủ ơ ố c a  ch   tiêu  hi u  qu   nhanh  h n  t c  đ   bi n  ự ế ố ầ ổ ủ ượ c coi là có    đ u vào, d  án đ đ i c a y u t ượ ạ ạ ộ c l  này và ng đ  nh y cao v i y u t i.

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

ệ ả ỉ ạ N u đ  nh y < 0: ch  tiêu hi u qu  thay đ i t ổ ỷ ệ l

đ u vào.

ệ ả ỉ N u đ  nh y > 0: ch  tiêu hi u qu  thay đ i t ổ ỷ ệ l

ế ị ế ậ ộ ớ ế ố ầ ngh ch v i y u t ộ ạ ớ ế ố ầ thu n v i y u t đ u vào.

ự

ố

ỉ ế ố

chi  phí  v n  đ u  t ắ

ủ

ự ớ

ứ

ườ

ả ử ượ

ư

c tính nh  sau:

ộ

Ủ Ự

80(

100

5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN Ví  d   1ụ :  Đánh  giá  đ   nh y  c a  d   án  qua  ch   tiêu  NPV.  ủ ạ ộ ầ ư ượ ế ố   không  c  đánh  giá  là  y u  t   đ Y u  t ố ớ ế ố ạ ộ ắ ầ ch c ch n, c n đánh giá đ  nh y c a d  án đ i v i y u t   ố ứ ậ này. Trong lu n ch ng, NPV = 100 trđ v i m c chi phí v n  ố ỷ ầ ư ầ ư ứ ỷ ầ   lên  5,5  t .  Tăng  m c  v n  đ u  t đ u  t     ban  đ u  là  5  t ố ớ ạ ổ i  NPV  v i  chi  phí  v n  (thông  th ng  thay  đ i  10%),  tính  l ỷ ầ ầ ư đ u t  s  NPV = 80 trđ. , gi  ban đ u là 5,5 t ạ ủ ự ộ Khi đó đ  nh y c a d  án đ ạ ủ ự Đ  nh y c a d  án: (cid:0)

2

(cid:0) (cid:0)

/)100 5/)55,5(

ấ

ầ ư

K t qu  này cho th y: khi chi phí v n đ u t

ầ  ban đ u tăng

ế ặ ự

ẽ ả ạ

ượ

ố

c coi là có đ  nh y cao v i cho phí v n đ u t

,

(ho c gi m) 1% thì NPV s  gi m (ho c tăng) 2%. ộ ả

ầ ư ậ

ả

ố

ố ả ặ ả ớ D  án đ ầ c n ph i tính toán và qu n lý v n đ u t

ầ ư ẽ ặ  th t ch t ch .

(cid:0)

ầ ư

ả

ả

Ví d  2:ụ  M t d  án đ u t ộ ự ẩ

ủ

ạ

ộ

ế  có IRR = 15%, n u giá bán s n  ỉ ộ ph m  gi m  10%  thì  IRR  =  14,25%.  Khi  đó,  đ   nh y  c a  ch   ớ tiêu IRR so v i giá bán là: ạ ủ ự Đ  nh y c a d  án:

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

15%25,14(

(cid:0)

5,0

(cid:0)

90(

/)100

%15/%) 100

ế

ế

ặ

ẫ

ả

gi m (ho c tăng) 0,5%.

ượ

ấ

ớ

ộ

ơ

ỉ

Có nghĩa là n u giá bán gi m (ho c tăng) 1% d n đ n IRR  ả ặ Ch  tiêu IRR đ

ạ c đánh giá là có đ  nh y th p h n so v i giá

bán.

(cid:0)

Ủ

ươ

ủ

ủ

ạ

ộ

ượ

c  đi m  c a ph

Nh

án

5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN ể Ự ự ng  pháp phân  tích  đ   nh y c a d

ổ ộ ạ ể ư ươ

ả

ả

ươ ị ủ ế   thi ế ả t   khác ngoài y u

ế ợ t này không phù h p v i th c t

ả ứ ươ

ự ế .  ạ ộ ể ả ả

ự Ph ng pháp phân tích đ  nh y có  u đi m n i  ơ ậ b t là đ n gi n.  ử ụ ng  pháp  này  ph i  gi Khi  s   d ng  ph ế ố ữ ằ r ng nh ng giá tr  c a các y u t ổ ố  đang xem xét là không thay đ i.  t ớ  thi Gi Th   hai,  ph ng  pháp  phân  tích  đ   nh y  không  ấ ủ ế tính đ n xác su t c a các kh  năng có th  x y ra  ố ế ố ấ ị ủ  b t đ nh trong khi đây là thông s   c a các y u t ữ ủ đáng quan tâm c a nh ng nhà phân tích d  án.

Ủ

Ự ố ươ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN ng pháp phân tích tình hu ng Ph

ươ ố ệ

ề ấ ị

ị

ủ ả ủ ự ỉ

ớ ầ ị

ữ ự ế ộ ươ Ph ng  pháp  phân  tích  tình  hu ng  là  m t  trong  ả ủ ữ ự nh ng  ph ng  pháp  phân  tích  hi u  qu   c a  d   án  ươ ệ ầ ư  trong đi u ki n b t đ nh. Theo ph đ u t ng pháp  ế ố ầ ữ này, nh ng giá tr  khác nhau c a các y u t  đ u vào  ệ ứ ươ ặ ng  ng v i  ho c các ch  tiêu hi u qu  c a d  án t ấ ấ ị ữ nh ng xác đ nh nh t đ nh. Nh ng xác su t này c n  ượ đ c xét đ n trong phân tích d  án.

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

ươ

ắ ế ủ ữ

Ph ng pháp phân tích ướ ồ Bao g m các b c sau: •Xác  đ nh  nh ng  y u  t ế ố ầ ữ ị   đ u  vào  không  ch c  ể ị ắ ch n  và  nh ng  giá  tr   có  th   có  c a  nó  (các  bi n  c ).ố

ấ ủ ố ủ ữ ế

ế ố ầ ươ •Xác  đ nh  xác  su t  c a  nh ng  bi n  c   c a  các  ị ế ố ầ  đ u vào trên. y u t •Tính giá tr  c a các y u t ị ủ đ u vào theo ph ng

ị ủ

ấ ủ ỉ ế pháp bình quân gia quy n.ề •Tính toán các ch  tiêu đ u ra theo giá tr  c a nhân  ầ ố ầ  đ u vào đã xét đ n xác su t c a chúng. t

ố

ư Ví d :ụ  Ta có tình hu ng nh  sau: ả ượ S n l

ng

Giá bán

NPV

Tình hu ng ố Xác su tấ TH x uấ

25%

15000

1300

­7.011

TH T bình 50%

20000

1500

2.94

TH t

tố

25%

25000

2000

21.89

ượ

c NPV trung bình = 5.19

ộ ệ ươ

ng sai

ệ ố ế

Ta tính đ NPVTB=  (­7.011 x 25%)+(2.94 x 50%)+(21.89 x25%) = 5.19 ẩ Đ  l ch chu n NPV =10,46 NPV=   (­7.011­5.19)2 x25% + (2.94­5.19)2 x 50% +   Ph (21.89­5.19)2 x 25% =109,47  H  s  bi n thiên CV

CVNPV =  10,46/5.19=2.02 >1

ậ ự

ể

ế

ớ

ơ

ứ

ơ

ệ ố ế H  s  bi n thiên l n h n 1 có th  rút ra k t lu n d  án này có  ủ r i ro cao h n m c trung bình

Ự Ủ 5.PHÂN TÍCH R I RO D  ÁN

Ả Ố

Ợ

G I Ý BÀI GI I S  5

r =

12%

ả

ễ Di n gi

i

0

1

2

3

ễ Di n gi

ả i

4

ị ầ ư

Giá tr  đ u t

­700

ợ

ế

ậ L i nhu n sau thu

40

70

90

50

ấ Kh u hao

100

200

250

150  = 700*SL/7000

ố

ị

ồ Giá tr  thu h i cu i năm

7.5  = 10*(1­25%)

Dòng ti nề

140

270

340

207.5

ế

ệ ố H  s  chi

ấ t kh u

0.8929

0.7972

0.7118

0.6355  = 1/(1+r)^n

ầ

ề Dòng ti n thu n

­700

125

215.24

242.01

131.87

ị Giá tr  NPV1

14.12

Ả Ố

Ợ

G I Ý BÀI GI I S  5

ể

ế ị

t b :

ị

i đa đ  mua thi ị ệ ạ ủ

ề ủ ự

i c a dòng ti n c a d  án:

ệ

ồ

= 714,13 tri u đ ng.

ị ố 1. Giá tr  t Xác đ nh giá tr  hi n t PV = 140 x 0,8929 + 270 x 0,7972 + 340 x 0,7118 + 20,75 x 0,6355       2. Tính IRR:

Công th c:ứ

IRR = r1 +

ệ

ồ

= ­ 700 + 140 x 0,8850 + 270 x 0,7832+ 340 x 0,6930 + 207,5 x

ồ

ậ

V i rớ 1 = 12% ta có:  NPV1 = 714,13 – 700 = 14,13 tri u đ ng V i rớ 2 = 13% ta có: NPV2 0,6133 ệ = ­1,78 tri u đ ng. V y IRR

= 12% + 14,13 x (13% ­ 12%) /(14,13 + 1,78) = 12,89%

Ả Ố

Ợ

G I Ý BÀI GI I S  6

r =

12%

ễ

ễ

TT

ả Di n gi i

0

1

2

3

4

5

ả Di n gi i

ớ ị ầ ư A Giá tr  đ u t   mua TB m i

­1000

ợ

ế

2

ậ L i nhu n sau thu

60

90

130

150

100

ấ

3 Kh u hao

200

200

200

200

200  = 1000/5

ồ

ố

ị

4 Giá tr  thu h i cu i năm

15  = 20*(1­25%)

ầ ủ

ề

ế ị ớ 5 Dòng ti n thu n c a thi t b  m i

260

290

330

350

315  = (2) + (3)

ị ủ

A Giá tr  c a máy cũ

630

ầ ủ

ế ị

ề

6 Dòng ti n thu n c a thi t b  cũ

200

200

200

200

200

ệ

ề

7

ầ Chênh l ch dòng ti n thu n

60

90

130

150

115  = (5) ­ (6)

ệ ố

ế

ấ 8 H  s  chi t kh u

0.8929

0.7972

0.7118

0.6355

0.5674  = 1/(1+r)^n

ầ ủ

ề

ươ

ng

9

= (7) * (8)

54

72

93

95

65

ệ Chênh l ch dòng ti n thu n c a ph ế ế ị án thay th  thi t b

ị

10 Giá tr  NPV1

8.43

Ả Ố

Ợ

G I Ý BÀI GI I S  6

NPV c aủ  phương án thay thế thi tế  bị m iớ :

1. Xác đ nhị Thay số:

NPV = (630 – 1000) + 60x0,8929 + 90x0,7972 + 130x0,7118 + 150x       ệ ồ   0,6355 + 115 x 0,5674 = 8.43 tri u đ ng

K tế  luận: DN nên thay thế thi tế  bị.

2. Tính IRR c aủ  phương án l aự  ch nọ :

Công thức:  IRR = r

ớ

ậ

+    1  ­ V i r2 = 13%, ta có:   NPV2 = (630 – 1000) + 60x0,8850 + 90x0,7831 + 130x0,6930 + 150x 0,6133  ệ ồ   + 115 x 0,5428 = ­1,91 tri u đ ng. V y IRR

= 12% + 8,43 x (13%­12%) / (8,43 + 1,91) = 12,82%

Ả Ố

Ợ

G I Ý BÀI GI I S  7

β

– rf )

( rβ

Tỷ su tấ  chi tế kh uấ / chi phí sử d ngụ  v nố :   ớ K = Ke [ E/V ] + Kd(1­tc) [ D/V ]    (*) V i   Ke = rf +  ( rm  ố   ử ụ m – rf)     Ke = rf +  Chi phí s  d ng v n   = 8.5% + 3.5% = 12%

Thay số

E/V = 60%  D/V = 40%,  Kd = 11%; tc = 25%  K = 10.5%

ủ

ứ

ấ

ả

ị

Xác đ nh m c kh u hao c a tài s n qua các năm

ỷ ệ ấ

ứ

ấ

ễ

Năm T  l  kh u hao

M c kh u hao/ năm

ạ ị Giá tr  còn l i

ả Di n gi i

1000

1

40%

400

600

= 1/5*2

2

40%

240

360

3

40%

144

216

4

108

108

= 216/2

5

108

0

ổ

ộ

T ng c ng

1000

r =

10.50%

ả ễ Di n gi i

0

1

2

3

4

5

ả ễ Di n gi i

ị ầ ư ủ

ớ Giá tr  đ u t  c a PA. mua TB m i

­1000

ợ

ế

ậ L i nhu n sau thu

­140

­40

70

130

110

ấ Kh u hao

400

240

144

108

108

ố

ị

ồ Giá tr  thu h i cu i năm

3.75  = 5*(1­25%)

ề ả

ề

Dòng ti n tr  lãi ti n vay

44

44

44

44

44  = 1000*40%*11%

Dòng ti n ề

304

244

258

282

265.75

ệ ố

ế

ấ H  s  chi t kh u

0.9050

0.8190

0.7412

0.6707

0.6070  = 1/(1+r)^n

ầ ề Dòng ti n thu n

­1000 275.113 199.832

191.22 189.147

161.31

ị Giá tr  NPV

16.62

K tế lu nậ : Nên th cự  hi nệ  phương án đ uầ  tư    2. Tính IRR c aủ  phương án l aự  ch nọ :

Công thức: IRR = r +    1

ớ

ậ

V i r2 = 11,5%, ta có:   NPV2 = – 1000 + 340x0,8969 + 244x0,8190 + 258x0,7412 + 282x 0,6707 +  ệ ồ   267,75 x 0,6070 = ­8,28 tri u đ ng. V y IRR

= 10,5% + 16,63 x (11,5% ­10.5%) / (16,63 + 8,28) = 11,17%