CHIÊN LƯƠC PHAT TRIÊN THANH PHÔ
Tưm nhin tơi tăng trương va xoa oi giam ngheo
PHIÊN HOP TOAN THÊ III:
CHIÊN LƯƠC PHAT TRIÊN CDS LÊN TÂM CAO MƠI
CAC CHIÊN LƯƠC MƠNG CDS
QUAN ĐM CUA CAC THANH PHÔ
Ngai Randolph S.Ting
Thi trương thanh phô Tuguegarao, Cagayan, Philipin
Chu tich Liên hiêp thanh phô Philipin
24-26 thang 11 năm 2004
Hai, Viêt nam
Chiên lươc phat triên thanh phô: Tưm nhin tơi tăng trương va xoa oi giam ngheo
24-26 thang 11 năm 2004/Hai, Viêt Nam
Phiên hop toan thê III: Chiên lươc phat trn CDS lên tâm cao mơi Randolph Ting - 1
Thưa quy ông, quy ba. Thưa cac vi đai biêu. Phu nhân thân yêu. Tôi cam thây
t vinh dư đươc ơ đây, cung vơi quy vi tham dưi nghi CDS 2004 tai Ha
i. Xin chuc quy vit buôi chiêu vui ve.
I Lươc sư CDS ơ Philipin
CDS đa đươc thưc hiên ơ Philipin tư năm 1998 va tư đo đa mang lai lơi ich
cho 38 thanh phô, môi thanh phô đêu cot vai tro riêng. Không giông như
tai cac nươc khac chi cot thanh phô CDS, chương trinh CDS 1 cua Philipin
thưc hiên năm 1998-1999 co 7 thanh phô. Nhăm chia se nguôn lưc vơi nhau, 7
thanh phô trong CDS 1 đa cung nhau ganh vac vân đê tai chinh, nhân hô trơ
ky thuât va hương dân cho đên khi cac thanh phô nay co thê trn khai đươc
cac tiêu chi quan lyt vê:
(1) Binh đăng trong viêc đưa ra quyêt đinh va cac linh vưc thiêt yêu khac
(2) Đam bao an ninh cho tưng ca nhân va môi trương sông cua ho
(3) Hiêu qua trong phat triên kinh tê va chưc dich vu công công
(4) Bên vưng vê moi măt trong qua trinh phat triên
(5) Sư ro rang va trach nhiêm cua cac bên liên quan
(6) Sư tham gia cua công đông va trach nhiêm cua ho
(7) Phân câp quan ly va nguôn lưc
Cac thanh phô thuôc CDS 1 cua Philipin đa phôi hơp chăt che vơi nhau va
cung nhau thanh công trong CDS ơ đât nươc chung tôi. Chung tôi xin chân
thanh cam ơn Ngân hang Thê giơi, JICA va Xây dưng Nhât Ban đap
n cho CDS 1.
Chung cung xin chân thanh cam ơn Liên minh cac thanh phô, UN Habitat va
Ngân hang Thê giơi đa trơ cho CDS 2 tai Philipin giai đoan 2002 – 2003
vơi tiêu đm la giam đoi ngheo. CDS 2, hoan toan phuc vu nhu câu va hương
tơi kêt qua thưc hiên, co 32 thanh phô tham gia. Tuguegarao chi lat đai
diên cho khu vưc đông băc Philipin. Cung như trong CDS 1, cac thanh phô
CDS 2 đa trơ nhau, cung hương tơi muc tiêu quan lyt hơn va đa thưc
hiên quy hoach chiên lươc theo mô hinh “vưa lam vưa sưa” đê xây dưng cac
chiên luơc phat triên kinh tê đia phuowng va xoa đoi giam ngheo. Kêt qua thu
đươc la chung tôi đa thưc sư lam chu chiên lươc phat triên va cac kê hoach
hanh đông đôi vơi thanh phô cua minh. Thông qua CDS, cac thanh phô đa co
thê tư tin va tăng cương đươc kha năng lanh đao cua minh. Quan trong hơn, sư
lanh đao đo đa cai thiên đươc thoi quen tri trê lam hong tinh thân Philipin do
tac đông cua sư đô hô va nhưng ap lưc tư nhưng thay đôi nhanh chong trên
toan câu.
Chiên lươc phat triên thanh phô: Tưm nhin tơi tăng trương va xoa oi giam ngheo
24-26 thang 11 năm 2004/Hai, Viêt Nam
Phiên hop toan thê III: Chiên lươc phat trn CDS lên tâm cao mơi Randolph Ting - 2
II Kinh nghiêm cua thanh phô Tuguegarao vê CDS: Tac đông, Kêt qua va
Huy đông nguôn vôn đâu tư
Thanh phô Tuguegarao la thu phu cua tinh Cagayan va la trung tâm cua vung
thung lung Cagayan, phia đông băc Philipin. Thanh phô không chi phuc vu
toan bô khu vưc nay ma con ca cac đô thi cua cac vung kên. Cung như cac
thanh phô mơi khac cua Philipin vơi tôc đô đô thi hoa cao, Tuguegarao phai
đôi măt vơi nhưng vân đê phat triên như đoi ngheo, tăc nghen giao thông, môi
trương ô nhiêm va cac nguôn nhân lưc, tai chinh han chê v.v.
CDS 2 chuu la quy hoach chiên lươc theo cach “vưa lam vưa sưa”, tâp trung
vao giam đoi ngheo, phat triên kinh tê va quan ly đô thi. Kêt qua thu đươc kha
ro rang – xây dưng cac trung tâm lam mô hinh phat triên đươc trang bi băng
kiên thưc, ky năng, sư tư tin, cac dư an kha thi vê tai chinh, năng lưc lanh đao
va mang lươi hô trơ hiêu qua ơp quôc gia va quôc tê. Chung tôi đa co đươc
t ca nhưng đu nay tư CDS vơi sư trơ lơn lao cua Liên hp cac thanh phô
Philipin, trương Aneneo, Ngân hang Thê giơi chi nhanh tai Manila va
Washington va Liên minh cac thanh phô.
CDS đa cho chung tôi thây cân phai co sư tham gia cua tât ca cac bên liên quan
trong qua trinh thiêt kê đô thi, xây dưng tâm nhin chiên lươc cho thanh phô,
thông nhât vê cac chiên lươc phat triên, năng lưc quan lyp trung vao vân đê
ngheo đôi va cac dư an ưu tiên, quyêt đinh vê viêc kêt hơp cac nguôn lưc va
cung nhau nhin lai nhưng nô lưc đa thưc hiên. Khi cung nhau lam viêc trên
nhưng sô liêu thưc nghiêm, cac đôi thu cua nhau đa cung bo qua nhưng sư đôi
p va xem xet cac phương an, hiên trang cua thanh phô chung tôi môt cach
khach quan. Ban đâu, viêc ngôi lai cung nhau va ban bac dương như kho co thê
thưc hiên, nhưng khi sư dung môt sô công cu như TOP (công nghê phôi hơp
tham gia), SWOT (phân tich đm manh, đm yêu, cơi va han chê), xac
đinh tinh ưu tiên, tim kiêm sư đông thuân, hoach đinh chiên lươc, phân tich
quyêt đinh, dư bao va quy hoach đâu tưn v.v. thi cac bươc CDS trên đa co
thê thưc hiên đươc.
Trong qua trinh nay, thanh phô Tuguegarao đa cai thiên đươc đang kê Chương
trinh xoa đoi giam ngheo va thưc hiên chương trinh phat triên kinh tê đia
phương, đông thơi thanh phô đa kha thanh công trong viêc giam sông
dươi mưc ngheo tư 11.416 hô năm 2000 xuông con 5.121 hô năm 2003. Trên
cơ sơt hơp cac dư an ưu tiên CDS vê y tê, giao duc, xai, nha ơ, môi
trương sông, viêc lam, hiên đai hoa nông nghiêp, phat triên nguôn nhân lưc,
phat triên cơ sơ hang, trât tư tri an va quan ly môi trương, thanh phô
Tuguegarao đa co thê trưc tiêp va gian tiêp tac đông đên 6.295 hô gia đinh,
chiêm gân 30% sô trong thanh phô, giup ho nâng cao thu nhâp tư 1 đên 5
đô la/ngay.
Chiên lươc phat triên thanh phô: Tưm nhin tơi tăng trương va xoa oi giam ngheo
24-26 thang 11 năm 2004/Hai, Viêt Nam
Phiên hop toan thê III: Chiên lươc phat trn CDS lên tâm cao mơi Randolph Ting - 3
CDS cung giup chung tôi tư “cac nha cung câp dich vuđơn thuân trơ thanh
cac “đơn vi thưc hiên phat triên”. Lat thanh phô CDS, ngươi dân thanh phô
Tuguegrao đa lam viêc, tin tương va phu thuôc vao nhau trong moi công viêc
theo cach mat ca moi ngươi cung co lơi. CDS đa nâng cao năng lưc cua
chung tôi, giup thanh phô Tuguegarao gianh đươc giai thương thưc hiên LCP
t nhât năm 2003 nhơ vao chương trinh “môi vung môt chương trinh cai thiên
đơi sông (OBOL)” va trong năm 2002 la chương trinh hiên đai hoa nông
nghiêp va ngư nghiêp.
Chương trinh OBOL đươc thưc hiên nhơ vao y tương cua phong trao “môi
lang môt san phâm” cua tinh Oita, Nhât Ban. Chinh quyên thanh phô
Tuguegarao đa tao đu kiên cho cac doanh nghiêp cai thn đơi sông cua công
đông đươc thanh lâp va hoat đông tai 21 bangaray – đơn vi hanh chinh nho
nhât tai Philipin. Chương trinh OBOL lat công cu CDS đươc xây dưng
nhăm giup cac bangaray co thê trn khai tôt cac hoat đông kinh tê, tao viêc
lam, tăng trương kinh te va lam ra cac san phâm co tinh đăc trưng cao. Thanh
phô Tuguegarao cot ca 49 bangaray.
Thanh phô Tuguegarao đa cai thiên đươc vân đê dinh dương ơ tre em va đa
xoa bo đươc tinh trang suy dinh dương năng trong sô tre em dươi tuôi đi hoc.
Chinh quyên thanh phô đa tăng cương hê thông giao duc công lâp va thông
dich vu. Chung tôi đa giup đưa trơ lai trương 350 tre em va giup 216 phu nư
mu chư thoat khoi sư thiêu hiêu biêt va ngheo khô. Cung giông như cac thanh
phô khac la San Fernando, Marikina va Iligan, thanh phô Tuguegarao đa nhân
ng CDS ra tât ca cac barangay, hương dân ho, huân luyên ho cho tơi khi ho
tư xây dưng đươc quy hoach chiên lươc cho bangaray cua minh phu hơp vơi
quy hoach chiên lươc phat triên thanh phô. Trên cơ sơ phôi hơp chăt che vơi
nhiêu nganh va nhiêu câp chinh quyên, thanh phô Tuguegarao đa tăng cương
đươc kha năng phong chông tôi pham va tham hoa. Đê cai thiên hê thông dich
vu, chinh quyên thanh phô phai cai cach cơu tô chưc va quan ly tai chinh.
Ngươi ngheo đô thi cung như nông thôn hiên đa la cac đôi tac năng đông cua
chinh quyên thanh phô trong viêc thưc hiên cac dư an va công cu CDS. Co thê
thây ro răng CDS rât hiêu qua trong viêc thu hut ngươi dân cung tham gia gin
giưng đông an toan, khoe manh va co môi trương thich hơp cho tre em băng
viêc tăng cương, vưc dây long tư trong va tư tin cua tưng ca nhân. Thông qua
viêc giup cac đôi tương kho khăn cai thiên đươc cuôc sông, CDS đa cho thây
năng lưc cua chinh quyên thanh phô trong viêc cai thiên chât lương cuôc sông
va phat triên nguôn nhân lưc.
Trong qua trinh thưc hiên CDS, thanh phô Tuguegarao đa co đươc nhiêu giai
thương quôc gia va khu vưc như Thanh phô phu hơp cho tre em nhât cua
Philipin, giai thương CROWN (thanh phô đam bao dinh dương trong khu vưc),
giai thương quôc gia Kabalikat vê đao tao ky tht va phat triên ky năng, giai
Chiên lươc phat triên thanh phô: Tưm nhin tơi tăng trương va xoa oi giam ngheo
24-26 thang 11 năm 2004/Hai, Viêt Nam
Phiên hop toan thê III: Chiên lươc phat trn CDS lên tâm cao mơi Randolph Ting - 4
thương ROCY (thanh phô cua năm trong khu vưc), giai thương quôc gia vê
xoa mu chư, giai thương danh cho hôi đông hoa binh va tri an thanh pho va
ban lanh đao thanh phô. Trên cơ sơ đo, chung tôi đa trơ thanh môt mô hinh cho
LGU Philipine, đăc biêt la trong khu vưc.
Thây đươc nhưng biên chuyên va thanh qua cua thanh phô Tuguegarao vê
thương mai, dich vu, công nghê thông tin, thông tin liên lac, y tê, dinh dương,
quan ly va cac linh vưc khac, nhiêu nha đâu tư, kinh doanh va chuyên gia đa
đinh cư ơ Tuguegarao. Viy, đa tao ra đươc chu ky tăng trương va phat triên
đươc hô trơ tư cac câp cao cua chinh quyên va cac cơ quan câp vôn đôi vơi
thanh phô tre nay. Nhiêu chương trinh, dư an va hanh đông đa va đang đươc
thưc hiên trên cơ sơng tac tai chinh cua nhiêu nhom liên quan.
Hiên tai, 4 trong sô cac thi trân nhon đang công tac vơi Tuguegarao đê
phat triên dư an Metro Tuguegarao ASTEP – môt chương trinh phat triên theo
cum. Đang kê nhât la qua trinh CDS đa tao đu kiên cung câp tai chinh cho
cac dư an cua nhiêu thanh phô trên cơ sơ nhưng thông đp ro rang gưi tơi cac
chưc tai chinh răng cac thanh phô CDS đa xac đinh va ưu tiên cac dư an cua
ho theo hương toan diên, tât ca cung co lơi va co sư tham gia cua ngươi dân,
hoan toan phu hơp vơi tâm nhin phat triên dai han cua thanh phô. Thanh phô
Tuguegarao đa vươt qua đươc nhưng thư thach ban đau đê co đươc vôn tư cac
ngân hang, cac tô chưc tai chinh đâu tư vao cac dư an ưu tiên cua thanh phô.
Chung tôi thưc sư hanh phuc vi Tuguegarao lat thanh phô CDS 2. Chung
tôi xin chân thanh cam ơn Ngân hang thê giơi, Liên minh cac thanh phô va UN
Habitat vê nhưng bai hoc kinh nghiêm nay. Chung tôi đa hoc hoi đươc nhiêu
va đa tăng cương đươc năng lưc cua minh, gân gui hơn vơi ngươi dân va bươc
dai hơn trên con đương trơ thanh Thanh phôp I Ibanag, trung tâm giao duc,
thương mai văn hoa miên băc Philipin, la nha cua nhưng tin đô ngoan đao, cac
cư dân biêt chăm lo cho gia đinh, nuôi dương con cai va co tinh canh tranh trên
toan câu trên cơ sơ kha năng linh hoat, sư nhiêt tinh va tinh thân manh me.
III Vai tro cua Liên hiêp thanh phô Philipin trong viêc mơng CDS trên
pham vi ca nươc
Chung tôi cung xin cam ơn Liên hiêp thanh phô Philipin đa mơng lơi ich
CDS tơi tât ca cac thanh phô Philipin khac. Vơi sư lanh đao cua thi trương
Francis Tolentino cua thanh phô Tagaytay, liên hiêp thanh phô đa mang lai cơ
i phat triên đô thi va cai thiên năng lưc cho cac thanh phô CDS. Liên hiêp
đa hương dân qua trinh tưn trong CDS 1 va đong vai tro thưc hiên trong
CDS 2. Vơi tư cach la ban thư ky CDS, Liên hiêp đa đu phôi, nhân rông va
p tai liêu vê nhưng hoat đông CDS trên quôc đao nay. Liên hiêp đa chưng to
minh lat nhân tô quan trong dân tơi thanh công cua CDS. Môt trong nhưng
t qua đat đươc la cac công cu CDS cho cac thanh phô Philipin va mang lươi