intTypePromotion=1

Cái đẹp trong hình tượng nghệ thuật với vấn đề giáo dục thẩm mỹ

Chia sẻ: An Thach Luu | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:6

0
18
lượt xem
0
download

Cái đẹp trong hình tượng nghệ thuật với vấn đề giáo dục thẩm mỹ

Mô tả tài liệu
  Download Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ

Bài viết với nội dung nghệ thuật là thế giới của cái đẹp; đó là sự phản ánh của việc tạo ra vẻ đẹp trong tự nhiên và xã hội bằng tài năng tuyệt vời của các nghệ sĩ. Đặc điểm riêng của cái đẹp trong nghệ thuật là biểu tượng thể hiện qua hình ảnh nghệ thuật là linh hồn của vẻ đẹp trong nghệ thuật. Hình ảnh nghệ thuật có nhiều lớp, gợi mở và kết nối với tất cả các loại kích thước không suy nghĩ không sẵn sàng trong nhận thức rõ ràng, đầy khát vọng và yêu cầu một câu trả lời. Giáo dục thẩm mỹ bằng phương pháp làm đẹp trong hình ảnh nghệ thuật là hiệu quả nhất. Các vẻ đẹp trong hình ảnh nghệ thuật ủng hộ con người hình thành những ý tưởng đúng đắn và cảm xúc tốt hướng tới một cuộc sống tốt đẹp.

Chủ đề:
Lưu

Nội dung Text: Cái đẹp trong hình tượng nghệ thuật với vấn đề giáo dục thẩm mỹ

CAÁI ÀEÅP TRONG HÒNH TÛÚÅNG NGHÏÅ THUÊÅT<br /> VÚÁI VÊËN ÀÏÌ GIAÁO DUÅC THÊÍM MÔ<br /> . Àùång Thõ Minh Tuêën*<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> rong cuöåc söëng àúâi thûúâng, tûâng giúâ, cuãa yá niïåm, cuãa viïåc Chuáa trúâi taåo ra thïë giúái.<br /> <br /> T tûâng phuát con ngûúâi khöng khi naâo rúâi<br /> khoãi caái àeåp. ÚÃ àêu, caái àeåp cuäng laâm<br /> chuêín cho caác giaá trõ. Trong bêët cûá lônh vûåc naâo<br /> Coân nhûäng ngûúâi theo chuã nghôa duy têm chuã<br /> quan thò khùèng àõnh caái àeåp coá töìn taåi trong xaä<br /> höåi nhûng nguöìn göëc cuãa noá laâ do tònh caãm chuã<br /> con ngûúâi cuäng coá khaát voång vûún túái caái àeåp. quan cuãa con ngûúâi taåo ra. Noá khöng gùæn gò vúái<br /> Caái àeåp töìn taåi vúái tû caách laâ möåt thûåc thïí sinh thûåc tiïîn lao àöång cuãa con ngûúâi. Trong khi àoá,<br /> àöång biïíu tûúång cho möåt giaá trõ àaáp ûáng nhu caác nhaâ duy vêåt chuã nghôa laåi nïu lïn nhûäng<br /> cêìu khaát voång söëng cuãa con ngûúâi. Àoá laâ khaát luêån àiïím khùèng àõnh möåt caách kiïn quyïët caái<br /> voång chinh phuåc tûå nhiïn, caãi taåo tûå nhiïn, caãi àeåp laâ thuöåc tñnh vöën coá cuãa baãn thên sûå vêåt<br /> taåo xaä höåi nhùçm hûúáng túái möåt cuöåc söëng àêìy hiïån thûåc.<br /> àuã vaâ hoaân thiïån nhêët. Tuy nhiïn, trûúác khi coá triïët hoåc Maác ra àúâi,<br /> Trong doâng chaãy mïnh möng cuãa lõch sûã tû nhûäng quan niïåm vïì caái àeåp trong lõch sûã tû tûúãng<br /> tûúãng thêím mô nhên loaåi tûâ thúâi cöí àaåi cho àïën thêím mô nhòn chung coá sûå sai lêìm vaâ phiïën diïån<br /> hiïån àaåi, tûâ phûúng Àöng sang phûúng Têy, coá vïì thïë giúái quan. Khöng thïí coá caái àeåp bùæt nguöìn<br /> nhûäng quan niïåm khaác nhau vïì caái àeåp àaä àûúåc tûâ "Thûúång àïë", "yá niïåm tuyïåt àöëi" hay nhûäng<br /> hònh thaânh vaâ phaát triïín vúái àêìy àuã sûå phong caãm xuác hoaân toaân chuã quan. Sûå tòm kiïëm caái<br /> phuá vaâ àa daång cuãa noá. Trong àoá, coá ba quan àeåp úã "Thûúång àïë", "yá niïåm tuyïåt àöëi" hay nhûäng<br /> niïåm cú baãn laâ quan niïåm cuãa chuã nghôa duy caãm xuác caá nhên chuã quan khöng phaãi laâ sûå tòm<br /> têm khaách quan, quan niïåm cuãa chuã nghôa duy kiïëm khoa hoåc. Caái àeåp gùæn vúái "Thûúång àïë",<br /> têm chuã quan vaâ quan niïåm cuãa chuã nghôa duy "yá niïåm tuyïåt àöëi" khöng phaãi laâ caái àeåp chên<br /> vêåt. chñnh vò "thûúång àïë" laâ saãn phêím khi con ngûúâi<br /> Cuâng àûáng trïn lêåp trûúâng cuãa chuã nghôa duy chûa thûåc sûå laâm chuã caác qui luêåt cuãa thïë giúái;<br /> têm nhûng nhûäng ngûúâi theo chuã nghôa duy têm vaâ "yá niïåm tuyïåt àöëi" cuäng chó laâ sûå tha hoaá vïì<br /> khaách quan thò thöëng nhêët quan niïåm mô hoåc tinh thêìn cuãa con ngûúâi. Nhûäng caãm xuác chuã<br /> cuãa mònh vúái caác quan niïåm thêìn bñ vïì nguöìn quan cuãa caá nhên coá thïí àûúåc duâng àïí àaánh giaá<br /> göëc vuä truå, caái khúãi àiïím cuãa nhên sinh. Hoå cho caái àeåp nhûng sûå àaánh giaá êëy vïì baãn chêët phaãi<br /> rùçng caái àeåp xuêët hiïån nhû laâ kïët quaã hoaân thiïån àûúåc khaách quan hoaá. Caác chuã thïí thêím mô coá<br /> <br /> <br /> * HVCH chuyïn ngaânh Triïët hoåc (khoáa 2006 - 2009).<br /> <br /> <br /> <br /> 36♦K H O A H OÏ C X AÕÕ H OÄ I V AØØ N H AÂ N V AÊ N<br /> tònh caãm, thõ hiïëu, yá thûác thêím mô riïng nhûng söëng xaä höåi. Nghôa laâ, thöng qua hoaåt àöång thûåc<br /> têët caã chuáng àïìu khöng taách rúâi cuöåc söëng. Do tiïîn, con ngûúâi taåo ra thûúác ào xaä höåi cho caái<br /> àoá, caái àeåp hoaân toaân laâ nhûäng khoaái caãm vö tû, àeåp. Nhû vêåy, caái àeåp thuêìn tuyá coá yá nghôa thûåc<br /> thuêìn tuyá tiïn nghiïåm laâ phi lõch sûã vaâ thiïëu cú thïí khöng töìn taåi tûå noá vaâ tûå thên vùæng boáng con<br /> súã khoa hoåc. ngûúâi. Caái àeåp laâ caái àeåp cuãa con ngûúâi, do con<br /> Ngay caã nhûäng quan niïåm caái àeåp töìn taåi ngûúâi vaâ vò con ngûúâi. Caái àeåp khöng hïì coá taác<br /> khaách quan cuãa chuã nghôa duy vêåt trûúác Maác duång àöëi vúái con vêåt. Vò vêåy, caái àeåp laâ möåt<br /> cuäng chûa hoaân toaân húåp lñ. Chuã nghôa duy vêåt phaåm truâ giaá trõ thuöåc vïì con ngûúâi vaâ mang<br /> trûúác Maác chó dûâng laåi úã tñnh vêåt chêët cuãa caái tñnh xaä höåi. Noá chó àûúåc nhêån thûác vaâ àaánh giaá<br /> àeåp, cho nïn hoå khöng thïí giaãi thñch àûúåc rùçng búãi con ngûúâi vaâ caác thûúác ào xaä höåi cuãa con<br /> rêët nhiïìu daång vêåt chêët töìn taåi nhûng khöng àeåp ngûúâi. Con ngûúâi vïì nguyïn tùæc laâ hoaåt àöång<br /> maâ coân rêët xêëu. theo qui luêåt cuãa caái àeåp. Caái àeåp trong cuöåc<br /> Sûå ra àúâi cuãa chuã nghôa Maác laâ cuöåc caách söëng con ngûúâi nhû laâ khöng khñ vaâ aánh saáng<br /> maång vô àaåi trong caác khoa hoåc xaä höåi. Vúái sûå thiïëu noá, con ngûúâi khöng thïí coá niïìm tin; xa<br /> xuêët hiïån cuãa chuã nghôa duy vêåt biïån chûáng vaâ rúâi noá, con ngûúâi trúã nïn cö àún; chöëng laåi noá,<br /> chuã nghôa duy vêåt lõch sûã, möåt thúâi àaåi múái àaä con ngûúâi trúã nïn heân haå. Caái àeåp laâm phong<br /> bùæt àêìu trong sûå phaát triïín cuãa tri thûác nhên loaåi. phuá àúâi söëng têm höìn tònh caãm cuãa con ngûúâi<br /> Caái múái cuãa triïët hoåc Maác - Lïnin so vúái toaân vaâ xaä höåi. Caái àeåp laâ khaát voång, laâ khaã nùng<br /> böå caác hïå thöëng triïët hoåc trûúác àoá laâ àaä vêån duång vûún túái, khaã nùng laâm chuã cuãa con ngûúâi. Vúái<br /> quan àiïím thûåc tiïîn àïí xem xeát moåi vêën àïì cuãa tû caách laâ möåt phaåm truâ mô hoåc, caái àeåp khöng<br /> triïët hoåc trong àoá coá nhûäng vêën àïì vïì mô hoåc. chó khaái quaát caác hiïån tûúång sinh àöång vaâ maâu<br /> Quan àiïím thûåc tiïîn cuãa chuã nghôa Maác àaä giaãi sùæc bïn ngoaâi cuãa sûå vêåt maâ noá coân khaái quaát sûå<br /> thñch àuáng àùæn vaâ khoa hoåc sûå xuêët hiïån cuãa caác nhêån thûác sêu röång cuãa con ngûúâi vaâ khaã nùng<br /> hiïån tûúång cuãa thïë giúái àêìy maâu sùæc phong phuá saáng taåo cuãa con ngûúâi ra möåt thïë giúái tûúng tûå<br /> vaâ khaã nùng nhêån thûác àûúåc noá khöng cêìn àïën khaác úã mûác cao hún. Caác khaái quaát cuãa caái àeåp<br /> nhûäng bñ êín cuãa pheáp tiïn nghiïåm hay sûå tha trúã thaânh hïå chuêín soi roåi vaâ laâm cho caác phaåm<br /> hoaá tinh thêìn cuãa "yá niïåm tuyïåt àöëi". Theo quan truâ khaác nûúng tûåa. Caái bi laâ caái àeåp bõ huyã hoaåi,<br /> àiïím cuãa mô hoåc Maác - Lïnin, caái àeåp naãy sinh caái haâi laâ caái lïåch laåc khoãi caái àeåp bõ phaát hiïån<br /> tûâ thûåc tiïîn cuãa con ngûúâi - thûåc tiïîn lao àöång bêët ngúâ, caái cao caã laâ caái àeåp úã traång thaái huâng<br /> saãn xuêët cuãa caãi vêåt chêët. Trong hoaåt àöång thûåc vô, lúán lao. Caái àeåp vúái tû caách laâ möåt phaåm truâ<br /> tiïîn, con ngûúâi caãi taåo tûå nhiïn àöìng thúâi caãi taåo mô hoåc cú baãn laâ sûå thöëng nhêët giûäa nöåi dung vaâ<br /> chñnh baãn thên mònh. Chñnh tûâ thûåc tiïîn xaä höåi hònh thûác. Noá khöng phaãi laâ caái sùén coá maâ phaãi<br /> àoá, con ngûúâi phaát hiïån ra caác quan hïå thêím mô thöng qua lao àöång, con ngûúâi caãi taåo thiïn nhiïn<br /> cuãa mònh. Thûåc tiïîn lao àöång àùåt ra cho con vaâ biïën thiïn nhiïn thaânh caái àeåp.<br /> ngûúâi nhûäng nhu cêìu phong phuá vïì caái àeåp. Cuâng Nhû vêåy, caái àeåp laâ möåt phaåm truâ giaá trõ chûá<br /> vúái sûå phaát triïín cuãa caác giaác quan, sûå phong khöng phaãi laâ möåt phaåm truâ thûåc thïí. Caác giaá trõ<br /> phuá cuãa tònh caãm àûúåc hònh thaânh. Vúái tû caách hònh thaânh khöng phaãi do àaánh giaá chuã quan<br /> laâ cêìu nöëi giûäa con ngûúâi vúái àúâi söëng, giûäa cuãa möîi caá nhên maâ laâ do thûåc tiïîn xaä höåi. Do<br /> hiïån thûåc àúâi söëng vúái chuã thïí, caác giaác quan àoá, chuã thïí thêím mô laâ chuã thïí xaä höåi mang trong<br /> àem laåi sûå phong phuá vïì tònh caãm vaâ laâm phong mònh noá sûå phong phuá cuãa caác quan hïå xaä höåi.<br /> phuá hún caác quan hïå thêím mô. Quaá trònh hoaåt Mô hoåc Maác - Lïnin cho rùçng caái àeåp coá quan<br /> àöång thêím mô laâ quaá trònh àöëi tûúång hoaá caác lûåc hïå àïën caác tònh caãm caá nhên nhûng yá thûác thêím<br /> lûúång baãn chêët cuãa con ngûúâi vaâ cuäng laâ quaá mô naây khöng thïí taách rúâi caác hoaân caãnh, caác<br /> trònh hònh thaânh nhûäng khña caånh khaác nhau cuãa àiïìu kiïån xaä höåi. Vò vêåy, caái àeåp mang trong<br /> chuã thïí thêím mô. Thöng qua hoaåt àöång thûåc tiïîn, mònh noá àúâi söëng xaä höåi. Noá laâ möåt giaá trõ xaä<br /> hoaåt àöång thêím mô, àöëi tûúång trúã thaânh àöëi tûúång höåi töìn taåi thûåc tïë chûá khöng phaãi laâ möåt baãn thïí<br /> thêím mô, chuã thïí trúã thaânh chuã thïí thêím mô vaâ hû aão.<br /> quan hïå thêím mô àûúåc xaä höåi hoaá. Nhúâ àoá, caái Roä raâng, caái àeåp khöng chó do yïëu töë khaách<br /> àeåp coá nhûäng chuêín mûåc khaách quan trong àúâi quan qui àõnh mùåc duâ noá töìn taåi khaách quan.<br /> <br /> <br /> K H O A H OÏ C X AÕÕ H OÄ I V AØØ N H AÂ N V AÊ N ♦37<br /> Trong noá coá sûå kïët húåp giûäa yïëu töë khaách quan trong thiïn nhiïn vaâ trong xaä höåi vaâo trong nghïå<br /> vaâ yïëu töë chuã quan. Coá thïí noái, caái àeåp laâ sûå thuêåt, bùçng hoaåt àöång lao àöång vaâ taâi nùng cuãa<br /> töíng húåp, taác àöång qua laåi giûäa àöëi tûúång thêím mònh, ngûúâi nghïå sô khöng àún thuêìn truyïìn àaåt<br /> mô vaâ chuã thïí thêím mô taåo nïn hûáng thuá phöí maâ coân böåc löå úã àoá thaái àöå söëng cuãa mònh. Caái<br /> biïën cho chuã thïí tûâ tñnh hònh tûúång, tñnh toaân thuêìn tuyá cuãa tûå nhiïn, cuãa cuöåc söëng êëy àaä ài<br /> veån, tñnh cên xûáng, haâi hoaâ. Hònh tûúång haâi hoaá vaâo caác taác phêím nghïå thuêåt lúán cuãa nhên loaåi<br /> laâ möåt trong nhûäng àùåc trûng chuã yïëu cuãa caái vaâ mang yá nghôa xaä höåi sêu sùæc. Noá khöng thïí<br /> àeåp búãi noá laâ sûå töíng húåp caác taác àöång qua laåi töìn taåi trong nghïå thuêåt nïëu thiïëu caãm xuác cuãa<br /> giûäa caác giaá trõ vaâ caác phaãn giaá trõ taåo thaânh möåt con ngûúâi. Chñnh con ngûúâi àaä thöíi höìn vaâo cho<br /> xu hûúáng phaát triïín gùæn boá vúái möåt quaá trònh caái àeåp êëy trong caác taác phêím nghïå thuêåt cuãa<br /> hoaân thiïån, vúái sûå phaát triïín toaân diïån cuãa cuöåc mònh. Giaá trõ cuãa nghïå thuêåt àûúåc ào bùçng sûác<br /> söëng vaâ con ngûúâi. Haâi hoaâ laâ yïëu töë têåp trung söëng maâ noá mang laåi cho cuöåc àúâi.<br /> nhêët taåo nïn caái àeåp. Noá coá nghôa laâ sûå tûúng Neát àùåc trûng cuãa caái àeåp trong nghïå thuêåt laâ<br /> húåp thöëng nhêët giûäa nhûäng caái khaác nhau àa hònh, tñnh àiïín hònh cuãa noá àûúåc thïí hiïån thöng qua<br /> àa daång àöìng thúâi laâ sûå thöëng nhêët vaâ àêëu tranh hònh tûúång nghïå thuêåt. Hònh tûúång nghïå thuêåt<br /> giûäa caác mùåt àöëi lêåp. Sûå haâi hoaâ phaát triïín àïën laâ linh höìn cuãa caái àeåp trong nghïå thuêåt. Hònh<br /> mûác cao bao haâm trong mònh noá sûå vêån àöång, tûúång nghïå thuêåt nhiïìu têìng, nhiïìu lúáp, mang<br /> àêëu tranh cuãa caái àöëi lêåp, bao haâm caã sûå khöng tñnh gúåi múã, gùæn liïìn vúái moåi chiïìu sêu thùèm<br /> àöëi xûáng, khöng trêåt tûå, khöng xaác àõnh. Chñnh vöën chûa àûúåc yá thûác roä raâng vaâ mang tñnh khaát<br /> àiïìu àoá laâm cho caái àeåp luön luön hiïån diïån trûúác voång cùng thùèng àang yïu cêìu giaãi àaáp. Nghïå sô<br /> con ngûúâi vúái möåt tó lïå nhêët àõnh, êín chûáa trong saáng taåo ra taác phêím laâ àïí nhêån thûác vaâ cùæt nghôa<br /> noá nhûäng àiïìu bñ êín, kò diïåu. Haâi hoaâ khöng chó àúâi söëng, àïí thïí hiïån tû tûúãng vaâ tònh caãm cuãa<br /> laâ dêëu hiïåu thuêìn tuyá hònh thûác maâ coân laâ möåt mònh, giuáp cho con ngûúâi thïí nghiïåm yá võ cuãa<br /> tiïu chñ rêët quan troång vïì nöåi dung cuãa caái àeåp. cuöåc àúâi vaâ hiïíu àûúåc nhûäng quan hïå coá yá nghôa<br /> Sûå haâi hoaâ coá thïí coá trong möåt hiïån tûúång tûå muön maâu, muön veã cuãa baãn thên vaâ thïë giúái<br /> nhiïn, xaä höåi hay tinh thêìn. Noá coá thïí laâ quan hïå xung quanh. Nhûng khaác vúái nhaâ khoa hoåc, nghïå<br /> giûäa tûå nhiïn vaâ con ngûúâi riïng biïåt, giûäa tûå sô khöng diïîn àaåt trûåc tiïëp yá nghô vaâ tònh caãm<br /> nhiïn vaâ xaä höåi noái chung cuäng coá thïí haâm nghôa bùçng khaái niïåm trûâu tûúång, bùçng àõnh lñ, bùçng<br /> möåt giaá trõ naây hay giaá trõ khaác. Vò vêåy, caái àeåp cöng thûác maâ bùçng hònh tûúång nghïå thuêåt. Nghôa<br /> gùæn boá mêåt thiïët vúái caái thêåt, caái töët vaâ caái coá laâ, bùçng caách laâm söëng laåi möåt caách cuå thïí, caãm<br /> ñch. Caác giaá trõ naây hoaâ quyïån vaâo nhau laâm tñnh nhûäng sûå viïåc, nhûäng hiïån tûúång laâm ta suy<br /> hònh thaânh nïn hïå chuêín Chên - Thiïån - Mô àöëi nghô vïì tñnh caách vaâ söë phêån, vïì cuöåc söëng, vïì<br /> vúái cuöåc söëng con ngûúâi. con ngûúâi... Do àoá, hònh tûúång nghïå thuêåt laâ khaách<br /> Caái àeåp laâ möåt phaåm truâ giaá trõ vaâ laâ giaá trõ thïí àúâi söëng àûúåc nghïå sô taái hiïån möåt caách saáng<br /> cao nhêët trong hïå thöëng giaá trõ maâ con ngûúâi coá taåo trong nhûäng taác phêím nghïå thuêåt. Giaá trõ trûåc<br /> vaâ hûúáng túái. Trong àoá, caái àeåp trong hònh tûúång quan àöåc lêåp laâ àùåc àiïím quan troång cuãa hònh<br /> nghïå thuêåt laâ giaá trõ mang tñnh àùåc trûng nhêët vaâ tûúång nghïå thuêåt. Noá laâm cho ngûúâi ta coá thïí<br /> sêu sùæc nhêët. Nghïå thuêåt laâ thïë giúái cuãa caái àeåp. ngùæm nghña, thûúãng thûác. Àoá coá thïí laâ möåt àöì<br /> Khaác vúái caái àeåp trong thiïn nhiïn laâ caái àeåp vêåt, möåt phong caãnh thiïn nhiïn hay möåt sûå kiïån<br /> phong phuá vúái caác yïëu töë sûác söëng cuãa tûå nhiïn xaä höåi àûúåc caãm nhêån vaâ caã con ngûúâi, têåp thïí<br /> tham gia vaâo chuêín thêím mô cuãa con ngûúâi, gúåi ngûúâi vúái nhûäng chi tiïët biïíu caãm phong phuá...<br /> múã caác khaã nùng saáng taåo cuãa con ngûúâi; vaâ Hònh tûúång nghïå thuêåt taái hiïån cuöåc söëng<br /> khaác vúái caái àeåp trong xaä höåi laâ caái àeåp gùæn liïìn nhûng khöng phaãi sao cheáp y nguyïn nhûäng hiïån<br /> vúái thûåc tiïîn lao àöång cuãa con ngûúâi, gùæn vúái tûúång coá thêåt maâ laâ taái hiïån coá choån loåc, saáng<br /> tònh caãm chñnh trõ, àaåo àûác cuãa con ngûúâi. Caái taåo thöng qua trñ tûúãng tûúång vaâ taâi nùng cuãa<br /> àeåp trong nghïå thuêåt laâ sûå taái hiïån, sûå phaãn aánh nghïå sô laâm cho caác hònh tûúång truyïìn àûúåc êën<br /> möåt caách saáng taåo caái àeåp trong thiïn nhiïn vaâ tûúång sêu sùæc tûâng laâm cho ngûúâi nghïå sô day<br /> trong cuöåc söëng xaä höåi bùçng nhûäng taâi nùng tuyïåt dûát, trùn trúã cho ngûúâi khaác. Hònh tûúång nghïå<br /> vúâi cuãa ngûúâi nghïå sô. Khi phaãn aánh caái àeåp thuêåt vûâa coá giaá trõ thïí hiïån nhûäng neát cuå thïí, caá<br /> <br /> <br /> 38♦K H O A H OÏ C X AÕÕ H OÄ I V AØØ N H AÂ N V AÊ N<br /> biïåt, khöng lùåp laåi, vûâa coá khaã nùng khaái quaát, söëng vaâ noá mang laåi möåt giaá trõ nhû möåt chónh<br /> laâm böåc löå àûúåc baãn chêët cuãa möåt sûå vêåt naâo àoá thïí tinh thêìn toaân veån. Chñnh vò vêåy, caái àeåp<br /> trong thiïn nhiïn, möåt quaá trònh naâo àoá trong trong hònh tûúång nghïå thuêåt khöng chó goáp phêìn<br /> àúâi söëng xaä höåi theo quan niïåm cuãa nghïå sô. àõnh hûúáng töët àeåp cho haânh àöång cuãa con ngûúâi<br /> Hònh tûúång nghïå thuêåt khöng phaãi phaãn aánh maâ coân coá nhiïåm vuå xêy nïn ngöi nhaâ têm höìn<br /> nhûäng khaách thïí thûåc taåi tûå noá maâ phaãn aánh toaân cuãa möîi con ngûúâi; laâm cho têm höìn con ngûúâi<br /> böå möëi quan hïå söëng àöång giûäa chuã thïí vaâ khaách phong phuá hún, mô caãm hún, nhên vùn hún; laâm<br /> thïí. Ngûúâi ta khöng chó thûúãng thûác bûác tranh cho möîi con ngûúâi söëng thoaãi maái vaâ tûå do trong<br /> hiïån thûåc maâ coân thûúãng thûác caã taâi nùng vaâ sûå ngöi nhaâ cuãa mònh àùåt trong khöng gian trong<br /> suy tû cuãa ngûúâi nghïå sô êín trong bûác tranh êëy laânh vaâ thiïån caãm cuãa toaân xaä höåi.<br /> thöng qua hònh tûúång nghïå thuêåt. Nhiïåm vuå àoá khiïën caái àeåp trong hònh tûúång<br /> Nhû vêåy, caái àeåp trong hònh tûúång nghïå thuêåt nghïå thuêåt gùæn kïët chùåt cheä vúái giaáo duåc thêím<br /> chûáa àûång nhûäng neát chuã yïëu vaâ àùåc sùæc cuãa caái mô. Phaát triïín, hoaân thiïån con ngûúâi laâ nhu cêìu<br /> àeåp khaách quan ngoaâi cuöåc söëng. Noá bao quaát tûå thên, phöí quaát nhêët vaâ cao nhêët cuãa con ngûúâi.<br /> àûúåc caã tñnh thúâi gian, tñnh khöng gian, àuác ruát Phaát triïín hoaân thiïån con ngûúâi theo quan àiïím<br /> ra tûâ tñnh thúâi sûå lêîn tñnh truyïìn thöëng thuöåc vïì nhên baãn laâ con ngûúâi àûúåc phaát triïín toaân diïån,<br /> baãn chêët xaä höåi cuãa con ngûúâi. Caái àeåp trong haâi hoaâ caã vïì thïí chêët lêîn tinh thêìn vúái thïí - àûác<br /> hònh tûúång nghïå thuêåt khöng phaãi laâ caái àeåp cuãa - trñ - mô. Trong àoá, mô laâ thaânh töë sau cuâng, cao<br /> hònh thûác maâ noá coân laâ sûå thöëng nhêët biïån chûáng nhêët, quan troång nhêët trong cêëu truác cuãa con<br /> giûäa nöåi dung àeåp vaâ hònh thûác àeåp. Hònh tûúång ngûúâi phaát triïín toaân diïån - haâi hoaâ. Nïëu thûâa<br /> nghïå thuêåt àeåp luön coá nöåi dung phong phuá vaâ nhêån caái àeåp laâ möåt chónh thïí toaân veån thò nhu<br /> hònh thûác hêëp dêîn, chûáa àûång nhûäng khaát voång cêìu thêím mô cuäng laâ möåt nhu cêìu toaân veån, hoaân<br /> khöng gò saánh nöíi cuãa con ngûúâi. thiïån. Do àoá, noá nùçm úã têìng cao trong àúâi söëng<br /> Quaá trònh chuyïín hoaá caái àeåp trong cuöåc söëng tinh thêìn cuãa con ngûúâi. Coá thïí noái, nhu cêìu<br /> thaânh caái àeåp trong hònh tûúång nghïå thuêåt mong thêím mô laâ nhu cêìu ngûúâi nhêët. Vûún túái caái àeåp<br /> tñnh àöåc àaáo vaâ mêu thuêîn. Cuöåc söëng bao giúâ laâ nhu cêìu cuâng baãn chêët, cuâng chiïìu vúái lñ tûúãng<br /> cuäng phong phuá, àa daång hún nghïå thuêåt vaâ nghïå phaát triïín vaâ hoaân thiïån con ngûúâi.<br /> thuêåt thò bao quaát hún, sêu sùæc hún cuöåc söëng Giaáo duåc thêím mô vïì baãn chêët laâ böìi dûúäng<br /> rêët nhiïìu. Caác nghïå sô khi xêy dûång hònh tûúång loâng khao khaát àûa caái àeåp vaâo cuöåc söëng, taåo<br /> nghïå thuêåt cêìn phaãi coá möåt trònh àöå söëng khaái nïn sûå haâi hoaâ giûäa xaä höåi - con ngûúâi - tûå nhiïn,<br /> quaát rêët cao. Vò vêåy, caái àeåp trong hònh tûúång nêng cao nùng lûåc caãm thuå vaâ saáng taåo úã con<br /> nghïå thuêåt laâ sûå taái hiïån àúâi söëng hiïån thûåc möåt ngûúâi, laâm cho con ngûúâi àûúåc phaát triïín möåt<br /> caách àöåc àaáo gùæn liïìn vúái nhûäng mûác àöå ûúác lïå caách haâi hoaâ trong moåi hoaåt àöång lao àöång cuäng<br /> trïn cú súã trònh àöå söëng khaái quaát cao cuãa ngûúâi nhû nghó ngúi, trong quan hïå gia àònh cuäng nhû<br /> nghïå sô. Nhúâ àoá, caái àeåp trong hònh tûúång nghïå xaä höåi.<br /> thuêåt trúã nïn sêu sùæc hún vaâ hoaân thiïån hún so Giaáo duåc khoa hoåc seä phaát triïín trñ tuïå caá<br /> vúái caái àeåp trong cuöåc söëng, trong thiïn nhiïn nhên; giaáo duåc chñnh trõ seä phaát triïín yá thûác chñnh<br /> vaâ trong xaä höåi. Caái àeåp trong hònh tûúång nghïå trõ, lêåp trûúâng tû tûúãng...; giaáo duåc luêåt phaáp seä<br /> thuêåt coá tñnh ûúác lïå cao. Nhúâ ûúác lïå maâ caái àeåp phaát triïín caá nhên vúái tû caách laâ möåt cöng dên;<br /> trong cuöåc söëng àûúåc phaãn aánh trong hònh tûúång giaáo duåc àaåo àûác seä phaát triïín nhên phêím, nhên<br /> nghïå thuêåt caâng trúã nïn nöíi bêåt hún, dïî nhêån caách con ngûúâi... Têët nhiïn, trong caác lônh vûåc<br /> thêëy hún, thuá võ hún vaâ do àoá tñnh mô caãm sêu riïng reä àoá bao giúâ cuäng haâm chûáa caác yïëu töë<br /> sùæc hún. Caái àeåp trong cuöåc söëng thò phong phuá, thêím mô úã caác mûác àöå khaác nhau. Tuy vêåy, nïëu<br /> àa daång, huâng vô, mïnh möng coân caái àeåp trong giaáo duåc bùçng caác böå phêån riïng reä thò chuã thïí<br /> hònh tûúång nghïå thuêåt laâ caái àeåp cö àoång, coá thêím mô seä bõ haån chïë vaâ phiïën diïån. Muöën con<br /> cûúâng àöå cao. Trong hònh tûúång nghïå thuêåt, caái ngûúâi àaåt àïën sûå phaát triïín toaân veån vaâ hoaân<br /> àeåp hoaâ quyïån vúái caái thêåt, caái töët vaâ caái coá ñch thiïån phaãi giaáo duåc töíng húåp. Trong àoá, giaáo<br /> úã mûác àöå àiïín hònh. Do àoá, noá trúã nïn sêu sùæc duåc thêím mô laâ loaåi giaáo duåc coá hiïåu quaã rêët lúán<br /> hún vaâ hoaân thiïån hún so vúái caái àeåp trong cuöåc àöëi vúái sûå phaát triïín con ngûúâi toaân veån. Giaáo<br /> <br /> <br /> K H O A H OÏ C X AÕÕ H OÄ I V AØØ N H AÂ N V AÊ N ♦39<br /> duåc thêím mô seä taác àöång vaâ laâm phaát triïín haâi nhûäng nhu cêìu vaâ nhûäng khaã nùng caãm nhêån<br /> hoaâ caác mùåt thïí chêët, tinh thêìn, trñ tuïå vaâ taâi thêím mô cuãa con ngûúâi. Thïë giúái caác hònh tûúång<br /> nùng cuãa con ngûúâi bïn caånh sûå phaát triïín cuãa nghïå thuêåt laâ thïë giúái sinh àöång vaâ sêu sùæc cuãa<br /> têët caã caác lônh vûåc tri thûác khaác. caái töët, caái àeåp. Thïë giúái caác hònh tûúång nghïå<br /> Giaáo duåc thêím mô coá muåc àñch riïng cuãa noá thuêåt laâ sûå biïíu hiïån têåp trung, àêìy àuã caác quan<br /> nhùçm taåo nïn möåt kho taâng kiïën thûác thêím mô hïå thêím mô cuãa con ngûúâi àöëi vúái thïë giúái khaách<br /> giuáp con ngûúâi traánh khoãi moåi hoaåt àöång tûå phaát, quan. Vò vêåy, hoaâ mònh vaâo thïë giúái cuãa caác hònh<br /> tiïën túái nhûäng hoaåt àöång tûå giaác trong thûúãng tûúång nghïå thuêåt, söëng vúái noá, àùåc biïåt laâ tham<br /> thûác, àaánh giaá vaâ saáng taåo trong moåi lônh vûåc gia vaâo caác hoaåt àöång saáng taåo nghïå thuêåt, saáng<br /> cuöåc söëng. Giaáo duåc thêím mô laâ nêng cao nùng taåo ra caác hònh tûúång nghïå thuêåt laâ biïån phaáp töët<br /> lûåc thêím mô úã möîi ngûúâi, trong àoá coá viïåc böìi nhêët àïí phaát huy caác tû chêët, nùng khiïëu thêím<br /> dûúäng caác caãm xuác thêím mô, thõ hiïëu thêím mô mô cuãa con ngûúâi, hònh thaânh vaâ phaát triïín úã<br /> vaâ lñ tûúãng thêím mô àïí con ngûúâi coá thïí phên con ngûúâi tri thûác thêím mô, vùn hoaá thêím mô, vaâ<br /> biïåt raåch roâi caái cuä - caái múái, caái xêëu - caái àeåp. seä trúã thaânh nhûäng chuã thïí thêím mô thûåc sûå.<br /> Möîi sûå vêåt, möîi hiïån tûúång àïìu coá caác thuöåc Nghïå thuêåt àeåp laâ nghïå thuêåt xêy dûång àûúåc<br /> tñnh baãn chêët cuãa noá. Baãn chêët cuãa caái xêëu bao nhûäng àiïín hònh phong phuá. Sûác maånh kò diïåu<br /> giúâ cuäng mang caái phaãn giaá trõ, ài ngûúåc vúái caái cuãa nghïå thuêåt maâ caác hònh thaái yá thûác xaä höåi<br /> àeåp. Nhû vêåy, muåc tiïu cuãa giaáo duåc thêím mô laâ khaác khöng coá àoá laâ sûác maånh do hònh tûúång<br /> chuã àöång xêy dûång nhûäng thõ hiïëu thêím mô àeåp, nghïå thuêåt taác àöång. Hònh tûúång nghïå thuêåt giöëng<br /> laâm cho têm höìn möîi ngûúâi caâng phong phuá vaâ nhû möåt thaãm bùng trún, phêìn khöng lúán thò nöíi<br /> tïë nhõ, nhuêìn nhuåy hún vïì tònh caãm cuäng nhû lïn, phêìn chuã yïëu thò chòm úã dûúái. Hònh tûúång<br /> hûúáng túái viïåc böìi dûúäng lñ tûúãng thêím mô, taåo nghïå thuêåt àeåp taác àöång vaâo tiïìm thûác cuãa con<br /> thaânh möåt nùng lûåc thêím mô coá hoaâi baäo, coá ngûúâi, bùæt con ngûúâi caãm tiïëp, haát tiïëp, veä tiïëp...<br /> khaát voång vûún túái caái hoaân thiïån, goáp phêìn vaåch Hònh tûúång nghïå thuêåt cung cêëp cho con ngûúâi<br /> trêìn nhûäng hònh thûác töìn taåi cuãa caái xêëu trong nhûäng xung àöång, nhûäng kinh nghiïåm thêím mô<br /> têët caã nhûäng daång biïíu hiïån tinh vi cuãa noá vaâ àïí tham gia taåo lêåp caái múái. Vúái tû caách nhû<br /> thuác àêíy caái àeåp tiïën lïn. möåt haåt muöëi ngêëm caã àaåi dûúng, möåt viïn ngoåc<br /> Giaáo duåc thêím mô coá thïí thöng qua lao àöång, huát caã aánh saáng bêìu trúâi, hònh tûúång nghïå thuêåt<br /> bùçng lao àöång vaâ trong lao àöång. Giaáo duåc thêím àeåp laâ sûå thu nhoã bao khaát voång cao àeåp cuãa<br /> mô cuäng coá thïí bùçng chñnh nhûäng hònh mêîu trong nhên loaåi. Vò vêåy, hònh tûúång nghïå thuêåt coá giaá<br /> àúâi söëng xaä höåi. Tuy nhiïn, giaáo duåc thêím mô trõ biïíu caãm cao vaâ coá sûác lan toaã röång lúán. Noá<br /> bùçng nghïå thuêåt, thöng qua caái àeåp trong hònh trúã thaânh caái coá khaã nùng to lúán trong sûå taác<br /> tûúång nghïå thuêåt laâ phûúng tiïån giaáo duåc thêím àöång túái tû tûúãng, tònh caãm cuãa chuã thïí thêím<br /> mô coá taác duång cao nhêët. mô, laâm cú súã cho sûå hònh thaânh thõ hiïëu thêím<br /> Caác taác phêím nghïå thuêåt coá nöåi dung töët, mô laânh maånh, hûúáng túái möåt lñ tûúãng thêím mô<br /> caác hònh tûúång nghïå thuêåt àeåp coá taác duång nêng trong saáng, tûâ àoá vûún túái möåt cuöåc söëng cao<br /> cao sûå giaác ngöå lñ tûúãng, böìi dûúäng khaã nùng àeåp. Sûác maånh cuãa nghïå thuêåt chên chñnh, cuãa<br /> thûúãng thûác vaâ sûå saáng taåo caái àeåp cho con ngûúâi, caái àeåp trong hònh tûúång nghïå thuêåt laâ úã chöî noá<br /> thuác àêíy caác hoaåt àöång lao àöång vò Töí quöëc, vò àêëu tranh, phêën àêëu cho caái àeåp vaâ vò caái àeåp,<br /> cöång àöìng, cuãng cöë niïìm tin vaâo cuöåc söëng, noá nïu lïn khaát voång thiïët tha cuãa nhûäng con<br /> hûúáng dêîn dû luêån têåp thïí àêëu tranh chöëng caái ngûúâi chên chñnh, hûúáng hoå ài túái möåt cuöåc söëng<br /> xêëu, ca ngúåi vaâ uãng höå caái àeåp, thuác àêíy nhûäng àeåp vaâ cao caã.<br /> àöång cú saáng taåo vaâ thûác tónh nhûäng niïìm thöng "Con ngûúâi vïì baãn tñnh laâ möåt nghïå sô, úã<br /> caãm sêu xa traân àêìy chuã nghôa nhên àaåo trong àêu hoå cuäng mong muöën mang caái àeåp vaâo àúâi<br /> caác quan hïå xaä höåi. söëng cuãa mònh" (M. Goocki). Saáng taåo vaâ thûúãng<br /> Nghïå thuêåt laâ haåt nhên cuãa àúâi söëng thêím mô thûác caái àeåp trong hònh tûúång nghïå thuêåt chñnh<br /> vaâ hònh tûúång nghïå thuêåt laâ biïíu hiïån têåp trung laâ sûå thïí hiïån mong muöën àoá cuãa con ngûúâi maånh<br /> nhêët cuãa nghïå thuêåt. Trong hònh tûúång nghïå thuêåt meä nhêët. Tuy nhiïn, àïí mong muöën àoá trúã thaânh<br /> chûáa àûång nhûäng àùåc tñnh, nhûäng phêím chêët, hoaåt àöång tûå giaác, con ngûúâi cêìn àïën sûå àõnh<br /> <br /> <br /> 40♦K H O A H OÏ C X AÕÕ H OÄ I V AØØ N H AÂ N V AÊ N<br /> hûúáng cuãa giaáo duåc thêím mô. Vaâ nhû vêåy, caái duåc thêím mô laâ têët yïëu nhû chñnh qui luêåt vêån<br /> àeåp trong hònh tûúång nghïå thuêåt gùæn kïët vúái giaáo àöång cuãa caái àeåp trong cuöåc söëng cuãa con ngûúâi.<br /> <br /> TAÂI LÏÅU THAM KHAÃO<br /> 1. IU. Böreáp, 1974, Nhûäng phaåm truâ mô hoåc cú baãn, Trûúâng Àaåi hoåc Töíng húåp xuêët baãn, Haâ Nöåi.<br /> 2. Vuä Thõ Kim Dung, 2001, Vïì caác chuêín mûåc àaánh giaá giaá trõ thêím mô, Taåp chñ Triïët hoåc, Söë 3.<br /> 3. Àöî Huy, Vuä Troång Dung, 2002, Giaáo trònh mô hoåc Maác - Lïnin, Nxb. Chñnh trõ quöëc gia, Haâ Nöåi.<br /> 4. Àöî Huy, 1984, Caái àeåp - Möåt giaá trõ, Nxb. Thöng tin lñ luêån, Haâ Nöåi.<br /> 5. Nguyïîn Vùn Huyïn (cb), 1997, Vùn hoaá thêím mô vaâ sûå phaát triïín con ngûúâi Viïåt Nam trong thïë kó múái, Viïån Vùn<br /> hoaá vaâ Nxb. Vùn hoaá thöng tin, Haâ Nöåi.<br /> 6. Lï Thõ Hûúâng, 2002, Mêëy vêìn àïì nhu cêìu thêím mô hiïån nay, Tc. Triïët hoåc, Söë 11.<br /> 7. Lï Àònh Luåc, 2002, Tñnh saáng taåo cuãa caãm thuå thêím mô, Tc. Triïët hoåc, Söë 4.<br /> 8. Àaâo Duy Thanh, 2000, Àaánh giaá nghïå thuêåt - Hïå chuêín phöí biïën cuãa hoaåt àöång àaánh giaá thêím mô, Tc. Triïët hoåc,<br /> Söë 4.<br /> 9. Vuä Minh Têm, 1993, Caái àeåp nghïå thuêåt vaâ àúâi söëng xaä höåi, Tc. Triïët hoåc, Söë 12.<br /> 10. Trêìn Tuyá, 1996, Tiïëp cêån giaáo duåc thêím mô tûâ phûúng diïån khöng gian vaâ thúâi gian cuãa hònh tûúång nghïå thuêåt,<br /> Tc. Triïët hoåc, Söë 3.<br /> 11. C. Maác - Ph. Ùngghen, Toaân têåp, T.3, Nxb. Chñnh trõ quöëc gia, Haâ Nöåi, 2000.<br /> 12. C. Maác - Ph. Ùngghen, Toaân têåp, T.13, Nxb. Chñnh trõ quöëc gia, Haâ Nöåi, 1993.<br /> 13. C. Maác - Ph. Ùngghen, Toaân têåp, T.42, Nxb. Chñnh trõ quöëc gia, Haâ Nöåi, 2000.<br /> 14. M. Rö-den-tan vaâ P. I-u-din (cb), Tûâ àiïín triïët hoåc, Phan Ngoåc dõch, Nxb. Sûå thêåt, Haâ Nöåi, 1976.<br /> 15. http://www.chungta.com<br /> 16. http://www.vi.wikipedia.org<br /> 17. http://marxists.org/index.htm<br /> <br /> <br /> SUMMARY<br /> <br /> ARTISTIC BEAUTY<br /> VERSUS AESTHETIC EDUCATION<br /> B.A. Àùång Thõ Minh Tuêën<br /> <br /> Art is the world of beauty; it's the reflection of creation of beauty in nature and<br /> society by means of the great talent of artists. The specific feature of beauty in art is its<br /> symbols expressed via artistic image which is the soul of beauty in art. Artistic images<br /> are of many layers, suggestive and connected with all kinds of fathomless dimension<br /> not readily in clear cognition, full of aspiration and in demand of an answer.<br /> Aesthetic education by means of the beauty in artistic image is most effective. The<br /> beauty in artistic image advocates people to form the right ideas and good emotion<br /> toward a good life.<br /> <br /> <br /> <br /> <br /> K H O A H OÏ C X AÕÕ H OÄ I V AØØ N H AÂ N V AÊ N ♦41<br />
ADSENSE
ADSENSE

CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD

 

Đồng bộ tài khoản
2=>2