Cha mẹ nên làm gì khi mâu thuẫn với con?
Thời kỳ mới lớn, trẻ hay có sự thay đổi về tâm sinh lý dẫn đến nhiều hành vi thất
thường trong ứng xử. Từ đó, cũng dễ xảy ra mâu thuẫn, xung đột nhỏ rất dễ giải
quyết nhưng cũng có những mâu thuẫn trở nên sâu sắc vì phụ huynh, người thân
ứng xử không hợp lý. Vậy cha mẹ phải làm thế nào để dung hòa với con cái trong
độ tuổi nhạy cảm này?
Xin chị cho biết về những nguyên nhân khiến xung đột giữa cha mẹ và con cái trở
nên khó xử lý?
Giữa cha mẹ và con cái, nhất là khi con trong độ tuổi mới lớn thường xảy ra những
mâu thuẫn về quan niệm sống, chế độ sinh hoạt, thái độ hành vi và cả cách ứng xử.
Thông thường, cha mẹ có những thói quen sai lầm trong việc giải quyết mâu thuẫn
khi: cố gắng giải quyết ngay lập tức cho ra ngô, ra khoai; có khuynh hướng giành
phần thắng về phía mình theo kiểu lý luận “trứng mà đòi khôn hơn vịt”; không
lắng nghe và cũng chẳng cần giải thích mà cứ quyết tất cả, triệt tiêu những cố gắng
chia sẻ của con mình…Tất cả những biện pháp trên chỉ khiến mối quan hệ giữa cha
mẹ và con cái thêm căng thẳng, xung đột có nguy cơ kéo dài.
Nếu thế thì cha mẹ phải làm thế nào để giải quyết mâu thuẫn ổn thỏa?
Để giải quyết mâu thuẫn với con, các bậc cha mẹ không nên quá vội vàng và
“mạnh bạo”. Con cái tự “cấm cung”, không trò chuyện, không tiếp xúc, cho thấy
sự phòng thủ của chúng rất lớn, nhất thiết cha mẹ phải để mọi việc tạm lắng một
thời gian. Không nên quan tâm quá nhanh theo kiểu chuộc lỗi hay làm lành quá
mức. Cha mẹ nên tâm tình trực tiếp hoặc gián tiếp để cả hai phía cùng hiểu nhau.
Lẽ đương nhiên, chính các bậc cha mẹ phải nói lời xin lỗi nếu cảm thấy mình có
lỗi. Đừng làm gia tăng mâu thuẫn theo kiểu tỏ ra cha mẹ luôn luôn đúng. Khi mâu
thuẫn xảy ra với con cái, chính cha mẹ phải luôn chứng tỏ rằng mình là người bản
lĩnh thực sự. Trầm tĩnh để nhận thức sự việc, lắng nghe để có thể tìm ra những
phương thức hợp lý nhằm giải quyết vấn đề. Bên cạnh đó, cần kiên nhẫn để có thể
gỡ rối, dung hòa sự khác biệt nhằm làm giảm căng thẳng. Tôn trọng là yêu cầu tối
quan trọng, để tránh làm thương tổn lẫn nhau khi xảy ra mâu thuẫn.
Một số phụ huynh quyết định phạt con bằng hình phạt, liệu có nên hay không?
Thực ra, việc phạt con bằng hình phạt cũng còn tùy từng độ tuổi. Nếu trẻ còn nhỏ
và chưa có khả năng nhận thức, lắng nghe phân tích của cha mẹ thì sự đe nẹt bằng
một hình phạt cụ thể một cách bình tĩnh, nghiêm khắc kèm theo giải thích ví dụ
như: “Con không nghe lời thì mẹ sẽ đánh đòn hoặc nhốt vào phòng” sẽ giúp trẻ
biết rằng khi làm như thế là sai và sẽ bị ba mẹ phạt.
Tuy nhiên, khi trẻ đã biết nhận thức, nhất là trong độ tuổi dạy thì, việc phạt bằng
roi vọt là hoàn toàn không nên. Hành động này thể hiện sự bất lực, thất bại của cha
mẹ trong việc dạy dỗ con. Vì đầy chỉ là cách nhanh nhất để cha mẹ giải tỏa cảm
xúc tức giận của mình chứ không mang lại hiệu quả tốt trong việc giúp trẻ nhận
thức là mình sai. Đánh trẻ chỉ khiến trẻ nảy sinh suy nghĩ: Ba mẹ không thương
nên mới đánh mình. Hoặc xa hơn, trong tương lai, trẻ có xu hướng giải quyết vấn
đề bằng bạo lực. Hình thành nên tính hung bạo ở trẻ.
(Theo cẩm nang mua sắm)